I SA/Wa 1200/07

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Emilia Lewandowska Sędziowie : WSA Gabriela Nowak (spr.) Asesor WSA Joanna Skiba Protokolant Izabela Kowalczyk po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi J. K. na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy oddala skargę. I SA/Wa 1200/07 UZASADNIENIE Decyzją z dnia [...] maja 2007 r., nr [...] Minister Budownictwa po rozpatrzeniu wniosku J. K. o ponowne rozpatrzenie sprawy objętej decyzją Ministra Budownictwa z dnia [...] marca 2007 r., nr [...] umarzającą postępowanie wyjaśniające zarzuty wobec rzeczoznawcy majątkowego A. M., orzekł o umorzeniu postępowania w przedmiocie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. Stan faktyczny sprawy ustalony w toku postępowania administracyjnego przedstawia się następująco: Pismem z dnia 2 października 2006 r. Minister Budownictwa zawiadomił rzeczoznawcę majątkowego A. M., że zostało wobec niego wszczęte postępowanie z tytułu odpowiedzialności zawodowej w związku ze skargą J. K.. Jednocześnie akta przedmiotowej sprawy zostały przekazane Komisji Odpowiedzialności Zawodowej w celu przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego. Komisja Odpowiedzialności Zawodowej nie dopatrzyła się w postępowaniu rzeczoznawcy majątkowego naruszenia ustawowych obowiązków, zawartych w art. 175 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.) w stopniu uzasadniającym zastosowanie kary dyscyplinarnej. Wobec powyższego Komisja wnioskowała do Ministra o umorzenie postępowania z tytułu odpowiedzialności zawodowej w stosunku do rzeczoznawcy majątkowego A. M. Minister Budownictwa w decyzji z dnia [...] marca 2007 r. uwzględniając wyniki postępowania prowadzonego przez Komisję przychylił się do jej wniosku i na podstawie art. 105 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie w stosunku do rzeczoznawcy majątkowego A. M. Skarżący J. K. został poinformowany pismem z dnia 30 marca 2007 r., Nr [...] o wyniku postępowania, a następnie złożył wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy. Minister Budownictwa decyzją z dnia [...] maja 2007 r. umorzył postępowanie w sprawie rozpatrzenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy. W uzasadnieniu decyzji Minister podniósł, że zgodnie z art. 28 kpa strona w postępowaniu administracyjnym jest każdy czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Natomiast wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej decyzją Ministra z dnia [...] marca 2007 r. o umorzeniu postępowania wobec rzeczoznawcy majątkowego A. M. złożył J. K., który nie był strona przedmiotowego postępowania. Minister w uzasadnieniu decyzji powołał się na orzecznictwo sądów administracyjnych w tym m. in. na postanowienie NSA z dnia 6 września 2000 r., sygn. akt II SAB 143/00 oraz z dnia 22 lutego 2001 r., sygn. akt II SAB 169/00, które wskazuje, że osoba, która negatywnie oceniła pracę rzeczoznawcy majątkowego nie posiada przymiotu strony w postępowaniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej. Minister podniósł, że przedmiotowe postępowanie, mające na celu zbadanie sposobu wypełniania przez rzeczoznawcę majątkowego obowiązków określonych w art. 175 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. Nr 261, poz. 2603 ze zm.), odbywa się zgodnie z art. 195 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami z udziałem osoby, w stosunku do której toczy się postępowanie. Postępowanie to dotyczy wyłącznie uprawnień zawodowych rzeczoznawcy majątkowego, umożliwiających mu prowadzenie działalności zawodowej z zakresu szacowania nieruchomości. Nie rozstrzyga natomiast o prawach czy obowiązkach osoby skarżącej, tylko pośrednio zainteresowanej rozstrzygnięciem w sprawie i legitymującej się w postępowaniu dyscyplinarnym wyłącznie interesem faktycznym. Zgodnie z twierdzeniami organu o braku przymiotu strony w niniejszym postępowaniu J. K. został poinformowany o wszczęciu postępowaniu z tytułu odpowiedzialności zawodowej wobec rzeczoznawcy majątkowego (pismem z dnia 2 października 2006 r.) oraz o wyniku przedmiotowego postępowania (pismem z dnia 30 marca 2007 r.), natomiast postępowanie z jego wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy zostało umorzone. Skargę na decyzję Ministra Budownictwa z dnia [...] maja 2007 r. złożył J. K. W swojej skardze podniósł, że występują rozbieżności w twierdzeniach rzeczoznawcy. Wniósł o wyjaśnienie na jakiej podstawie rzeczoznawca określił warunki geotechniczne na przedmiotowych działkach oraz o udostępnienie operatu szacunkowego działek nr 10 i 11 z obrębu 19. W odpowiedzi na skargę organ II instancji podtrzymał stanowisko zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył , co następuje: Zgodnie z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej poprzez ocenę czy zaskarżone akty lub inne czynności organów administracji publicznej nie naruszają prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. Zgodnie zaś z przepisem art. 134 § 1 powołanej wyżej ustawy wojewódzki sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Rozpatrując niniejszą sprawę Sąd uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie, gdyż zaskarżona decyzja nie narusza prawa. Organ drugiej instancji przeprowadził postępowanie prawidłowo, z zachowaniem przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego i wydał zgodne z prawem rozstrzygnięcie o umorzeniu postępowania w przedmiocie wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, trafnie przyjmując, że skarżący nie ma legitymacji prawnej do złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy objętej decyzją Ministra Budownictwa z dnia [...] marca 2007 r. Zaskarżona decyzja prawidłowo wskazuje, że zgodnie z art. 127 § 1 kpa w związku z art. 127 § 3 kpa to strona niezadowolona z decyzji może zwrócić się do organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Stosownie zaś do art. 28 Kodeksu postępowania administracyjnego stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. O tym czy określonemu podmiotowi przysługują uprawnienia strony rozstrzygają przepisy prawa materialnego, uczestniczenie natomiast w postępowaniu administracyjnym, samo przez się nie czyni podmiotu stroną. Musi on wykazać, że ma materialnoprawny interes uczestniczenia w sprawie i to dopiero daje legitymację strony. Zgodnie z treścią art. 194 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami "minister właściwy do spraw budownictwa, gospodarki przestrzennej i mieszkaniowej orzeka, w drodze decyzji, o zastosowaniu kar dyscyplinarnych [...] na podstawie wyników postępowania wyjaśniającego [...]. Na decyzję przysługuje skarga do sądu administracyjnego". Właściwy minister wszczyna (z urzędu) postępowanie z tytułu odpowiedzialności zawodowej, a następnie przekazuje sprawę do Komisji Odpowiedzialności Zawodowej, która przeprowadza postępowanie wyjaśniające. Od decyzji wydanej w I instancji przez ministra nie służy odwołanie, jednakże strona niezadowolona z rozstrzygnięcia może zwrócić się do tego organu z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy, do którego stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące odwołań (art. 127 § 3 kpa). Przepis art. 195 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami mówi z kolei, że postępowanie wyjaśniające wymienione w art. 194 odbywa się z udziałem osoby, w stosunku do której toczy się postępowanie. Z treści tych przepisów jednoznacznie wynika, że stroną postępowania administracyjnego, wszczętego przez właściwego ministra z urzędu wobec rzeczoznawcy majątkowego, na podstawie art. 194 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami jest jedynie rzeczoznawca majątkowy, którego praw i obowiązków dotyczy to postępowanie. Postępowanie to nie dotyczy natomiast, ani nie rozstrzyga o prawach czy obowiązkach skarżącego J. K., gdyż legitymuje się on wyłącznie interesem faktycznym, który nie daje mu przymiotu strony w rozumieniu art. 28 kpa. Z orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego m. in. uchwały siedmiu sędziów NSA z dnia 5 lipca 1999 r. sygn. akt OPS 16/98 oraz wyroku NSA z dnia 29 listopada 1999 r. sygn. akt I SA 1544/98, wynika, że twierdzenie strony, iż decyzja organu I instancji dotyczy jej praw i obowiązków wynikających z prawa materialnego, może zostać zweryfikowane tylko w sposób procesowy, na podstawie zasad przewidzianych dla postępowania odwoławczego. Jeżeli twierdzenie to nie zostanie pozytywnie zweryfikowane, organ II instancji ma obowiązek wydać decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie przepisu art. 138 § 1 pkt 3 kpa, co stosując się do przywołanych przepisów prawa oraz ich wykładni uczynił w rozpatrywanej sprawie organ wydając zaskarżoną decyzję. Zgodnie ponadto z orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 grudnia 2005 r., sygn. akt II OSK 310/05 cechami interesu prawnego jest to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny, sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Postępowanie administracyjne dotyczy interesu prawnego konkretnej osoby wówczas, gdy w tym postępowaniu wydaje się decyzję, która rozstrzyga o prawach i obowiązkach tej osoby, lub rozstrzygnięcie o prawach i obowiązkach innego podmiotu wpływa na prawa i obowiązki tej osoby. Inaczej mówiąc - przymiot strony w postępowaniu administracyjnym ma osoba, której dotyczy bezpośrednio to postępowanie lub w którym może być wydane orzeczenie godzące w jej prawem chronione interesy poprzez ograniczenie lub uniemożliwienie korzystania z przysługujących jej praw. Biorąc pod uwagę treść wyżej wskazanych przepisów należy uznać, że stan faktyczny i prawny sprawy został przez organ prawidłowo ustalony, a zaskarżona decyzja jest zgodna z prawem. Podkreślić należy, że w sytuacji braku legitymacji skarżącego sąd nie może dokonać oceny zaskarżonej decyzji pod względem merytorycznym. Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.