II SA/Rz 629/07

WyrokWSA w Rzeszowie2007-12-12

Skład orzekający: Joanna Zdrzałka, Anna Lechowska, Ryszard Bryk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ administracji może odmówić przyznania płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji pakietu utrzymania łąk ekstensywnych w wariancie półnaturalnych łąk dwukośnych, jeśli rolnik pierwotnie zadeklarował realizację wariantu półnaturalnych łąk jednokośnych, a zmiana nastąpiła w drugim roku realizacji zobowiązania?
Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji w części odmawiającej przyznania płatności rolnośrodowiskowej. Uzasadniono to tym, że organy administracji nie wykazały, iż zmiana wariantu realizacji pakietu utrzymania łąk ekstensywnych była niezgodna z przepisami prawa lub planem działalności rolnośrodowiskowej. Argumentacja oparta na wewnętrznych procedurach ARiMR, a nie na przepisach prawa, została uznana za nieuzasadnioną.
Stan faktyczny
Rolnik A.M. złożył wniosek o przyznanie płatności rolnośrodowiskowych, deklarując w 2005 r. realizację pakietu utrzymania łąk ekstensywnych w wariancie półnaturalnych łąk jednokośnych (P01a02). W 2006 r. złożył wniosek kontynuacyjny, w którym zmienił deklarowany wariant na półnaturalne łąki dwukośne (P01b). Organy administracji odmówiły przyznania płatności za ten wariant na obszarze 104,15 ha, argumentując, że zmiana wariantu jest dopuszczalna tylko w pierwszym roku realizacji zobowiązania i powinna być zgłoszona przed datą naliczenia płatności. Rolnik wniósł skargę, domagając się przyznania płatności.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego ARiMR oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR w części odmawiającej przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji w 2006 r. pakietu utrzymania łąk ekstensywnych – wariantu PO1b na łąkach dwukośnych od obszaru przekraczającego powierzchnię 7,94 ha. Zasądzono koszty postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Zdrzałka Sędziowie NSA Anna Lechowska NSA Ryszard Bryk /spr./ Protokolant sek. sąd. Maria Kołcz po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 29 listopada 2007 r. sprawy ze skargi A.M. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) czerwca 2007 r. Nr (...) w przedmiocie przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości I. uchyla zaskarżoną decyzję i utrzymaną nią w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa z dnia (...) marca 2007 r., Nr (...) w części odmawiającej przyznania skarżącemu płatności rolnośrodowiskowej z tytułu realizacji w 2006 r. pakietu utrzymania łąk ekstensywnych – wariantu PO1b na łąkach dwukośnych od obszaru przekraczającego powierzchnię 7,94 ha, II. zasądza od Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa na rzecz skarżącego A.M. koszty postępowania sądowego w kwocie 270 złotych /słownie: dwieście siedemdziesiąt/. II SA/Rz 629/07 U Z A S A D N I E N I E Zaskarżoną decyzją z dnia [...]r., Nr [...], Dyrektor Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa /skrót: ARiMR/, po rozpatrzeniu odwołania A.M., utrzymał w mocy decyzję Kierownika Biura Powiatowego ARiMR z dnia [...]r., Nr [...] dotyczącą przyznania płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych w pomniejszonej wysokości. W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji, organ odwoławczy powołał się na art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 5a ust. 4 ustawy z dnia 29.12.1993 r. o utworzeniu ARiMR /t.j. Dz. U. z 2005 r., Nr 31, poz. 264, ze zm./, art. 8 ust. 2 pkt 1 i art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28.11.2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej /Dz. U. z 2003 r., Nr 229, poz. 2273, ze zm./, § 1 ust. 3 i 4 oraz załącznika nr 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20.07.2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich /Dz. U. Nr 174, poz. 1809, ze zm./. Decyzją z dnia [...]r. organ I instancji przyznał A.M. płatność z tytułu realizacji n/w pakietów: 1) pakietu P01b – półnaturalne łąki dwukośne o pow. 7,94 ha – w kwocie 8384,44 zł, 2) pakietu S02a02 – uprawy rolnicze /z certyfikatem zgodności,- powierzchnia 1,44 ha w kwocie 1038,80 zł, 3) pakietu S02b01 – trwałe użytki zielone /bez certyfikatu zgodności o pow. 104,15 ha w kwocie 40136,58 zł, 4) pakietu S02b02 – trwałe użytki zielone /z certyfikatem zgodności o pow. 7,94 ha w kwocie 1238,64 zł, Z naliczenia płatności częściowo wykluczono pakiet: P01b /poz. 1/ - półnaturalne łączki dwukośne i ta kwestia jest przedmiotem skargi. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika, że powodem częściowego wykluczenia z naliczenia pakietu P01b były n/w okoliczności: W dniu [...]r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek A.M. o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i wniosek obejmował następujące pakiety: - pakiet rolnictwo ekologiczne /S02/ - działki rolne o łącznej deklarowanej powierzchni 134,41 ha na n/w warianty: S02a02 – uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności na powierzchni 1,44 ha, S02b02 – trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności na powierzchni 132,97 ha. Za realizację powyższych wariantów pakietu S02 Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał A.M. płatność za rok 2004 w kwocie 26555,90 zł /decyzja z dnia [...]r. nr [...]. W dniu [...]r. A.M. złożył do w/w organu wniosek kontynuacyjny w drugim roku zobowiązania o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych. Wniosek ten obejmował realizację pakietu rolnictwo ekologiczne /S02/ w wariantach: S02a02 – uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności na powierzchni 1,44 ha, S02b01 – trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności na powierzchni 104,15 ha, S02b02 – trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności na powierzchni 7,24 ha. Pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych /P01/ - działki rolne o łącznej powierzchni 104,15 ha, miał być realizowany w wariancie P01a02 – półnaturalne łąki jednokośne, wykaszane mechanicznie na powierzchni 104,15 ha. Za realizację wymienionych wariantów otrzymał płatność za 2005 r. w kwocie 92294,82 zł /decyzja organu I instancji z dnia [...]r., Nr [...]. W dniu [...]r. złożył wniosek kontynuacyjny w trzecim roku zobowiązania o przyznanie płatności realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i wniosek ten obejmował realizację pakietów: 1) pakietu rolnictwo ekologiczne /S02/ na powierzchni 113,53 ha, według wariantów: S02a02 – uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności na powierzchni 1,44 ha, S02b01 – trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności na powierzchni 104,15 ha, S02b02 – trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności na powierzchni 7,94 ha. 2) pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych /P01/ - działki rolne o łącznej powierzchni 104,15 ha według wariantu: P01b- półnaturalne łąki dwukośne na powierzchni 104,15 ha. W dniu [...]r. do Biura Powiatowego ARiMR wpłynął wniosek A.M. dotyczący zmiany wniosku z kwietnia 2006 r. W przedmiotowym wniosku w/w zmienił powierzchni deklarowanych pakietów i wariantów, a mianowicie: 1) pakiet rolnictwo ekologiczne /S02/ - działki rolne o łącznej powierzchni 113,53 ha w wariantach: - S02a02 – uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności na powierzchni 1,44 ha, - S02b01 – trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności na powierzchni 104,15 ha, - S02b02 – trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności na powierzchni 7,94 ha; 2) pakiet utrzymania łąk ekstensywnych /P01/ - działki rolne o łącznej powierzchni 112,09 ha według wariantu: P01b – półnaturalne łąki dwukośne 112,09 ha. Wezwany pismem z dnia [...]r. do złożenia wyjaśnień o braku deklaracji wariantu P01a02 /półnaturalne łąki jednokośne/ wyjaśnił na piśmie, że półnaturalnych łąk jednokośnych wykaszanych mechanicznie zmienił na pakiet P01b – półnaturalne łąki dwukośne i do tej zmiany został sporządzony nowy plan rolnośrodowiskowy. Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r. stwierdził, że zgłoszenie zmiany w pakiecie utrzymanie łąk ekstensywnych /P01b/ może być uwzględnione tylko w pierwszym roku realizacji, jeżeli zmiana wpłynie do biura powiatowego przed datą naliczenia płatności. Po zatwierdzeniu naliczenia płatności i wydaniu decyzji na wniosek złożony po raz pierwszy, nie są uwzględniane zmiany wariantów, gdyż warianty w tym pakiecie są uzależnione od warunków ekologicznych terenu /łąki/. Warunki te, jakkolwiek podlegają zmianom w cyklu rocznym, nie powodują jednak zmiany typu łąki. W takiej sytuacji płatność dla pakietu P01b została naliczona tylko do powierzchni 7,94 ha, czyli do powierzchni która została po raz pierwszy zdeklarowana do pakietu P01b w 2006 r. /dla działki rolnej I oraz J położonych na działce ewidencyjnej o numerze 9/8 położonej w [...]/. Przytoczoną argumentację organ I instancji opierał na przepisach rozporządzenia z dnia 20.07.2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich oraz na książce procedur – Płatności z tytułu realizacji programu rolnośrodowiskowego KP-611-27-ARiMR/3/z, która dokładnie opisuje przypadek zamiany wariantów w pakiecie utrzymanie łąk ekstensywnych. W odwołaniu M. podniósł, że w roku 2005 na swoich użytkach zielonych złożył pakiet łąki P01a02 – półnaturalne łąki jednokośne wykaszane mechanicznie, jednakże podczas rozmowy z przedstawicielami Bieszczadzkiego Parku Narodowego, od którego dzierżawi grunt zgłoszony do programu został poinformowany, iż najkorzystniej byłoby, gdyby przedmiotowe działki były raz koszone, a następnie po pierwszym pokosie lekko przepasane, dlatego w 2006 r. na przedmiotowych działkach złożył wniosek z realizacją wariantu P01b – półnaturalne łąki dwukośne. Dodał, że nie wiedział, że w pakiecie P01 – utrzymanie łąk ekstensywnych nie można zmieniać wariantów oraz że popełnił błąd składając zmianę polegającą na wymianie wariantów w pakiecie P01 – utrzymanie łąk ekstensywnych. Organ odwoławczy, po ponownym rozpatrzeniu sprawy, a w szczególności po przeanalizowaniu załącznika nr 1 do powołanego już rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20.07.2004 r. stwierdził, że pakiet P01 – utrzymanie łąk ekstensywnych podzielony został na warianty, które odzwierciedlają rodzaje łąk, na których dany wariant może być realizowany i tak w odniesieniu do: - wariantu P01a02 – półnaturalne łąki jednokośne wykaszane mechanicznie obejmują: łąki bagienne, łąki trzęślicowe oraz murawy ciepłolubne, - wariantu P01b – półnaturalne łąki dwukośne, są to łąki występujące na siedliskach świeżych i wilgotnych i są zaliczone do łąk rajgrasowych oraz kaczeńcowych. Z tego względu nie można w trakcie realizacji pakietu P01 zmieniać wariantów, ponieważ warianty są uzależnione od specyficznych warunków ekologicznych terenu właściwych tylko dla danego rodzaju łąki. Odnosząc się do wniosku zawartego w odwołaniu o "przywrócenie pakietu łąki jednokośnej, ponieważ realizuje ten pakiet", organ odwoławczy wyjaśnił, iż na tym etapie postępowania, tj. po wydaniu decyzji przez organ I instancji, przedmiotowy wniosek jest bezzasadny, ponieważ po wydaniu decyzji przez organ żądanie wycofania wniosku jest bezprzedmiotowe w myśl art. 105 k.p.a. Co się tyczy zarzutu, że odwołujący nie wiedział, że nie można zmieniać wariantów pakietu P01, organ odwoławczy wyjaśnił, że odwołujący się składając wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt, powinien był poznać zasady i tryb realizacji programu, a także konsekwencje związane z jego niewykonaniem. Takie zobowiązania i oświadczenia podpisał odwołujący się na wnioskach z dnia [...]r., [...]r. oraz [...]r. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie za pośrednictwem organu odwoławczego, skarżący A.M. zarzucił, iż zaskarżona decyzja jest dlań krzywdząca, ponieważ łąki które użytkuje nie zmieniły profilu użytkowania, bo są raz wykaszane, a następnie przepasane. Nie wiedział, że przy pakiecie łąki jednokośnej można ją przepasać bydłem. Z tego powodu został błędnie poinformowany, aby założyć pakiet łąki dwukośnej. W rzeczywistości łąka jest tak samo użytkowana od samego początku realizacji pakietu łąki jednokośnej. W konkluzji wniósł o przywrócenie mu pakietu łąki jednokośnej. Organ odwoławczy wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał swoje stanowisko i motywy zawarte w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy nawiązać do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm./, który stanowi, że Sąd administracyjny kontroluje zaskarżoną decyzję pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Z tej funkcji sądu wynika reguła, że wojewódzki sąd administracyjny przy tej kontroli bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji. Zakres kontroli sądowo-administracyjnej określa art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, zwanej dalej skrótem p.p.s.a. Z przywołanych przepisów wynika, że wojewódzki sąd administracyjny nie jest związany granicami skargi /zarzutami i wnioskami oraz powołaną podstawą prawną/, a to oznacza, że ma obowiązek uwzględniać z urzędu naruszenia prawa orzekających organów, o jakich nie wspomniano w skardze. Oprócz tego stosuje przewidziane ustawą środki w celu usunięcia naruszenia prawa w stosunku do aktów lub czynności wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia /in concreto art. 135 p.p.s.a. obejmuje wszystkie sprawy w granicach danej sprawy, czyli w dół i w górę/. Z kolei zgodnie z art. 133 § 1 zd. 1p.p.s.a., sąd I instancji bada stan faktyczny sprawy na podstawie materiału dowodowego zawartego w aktach administracyjnych orzekających organów. Stan faktyczny sprawy jest następujący: W dniu [...]r. wpłynął do Biura Powiatowego ARiMR wniosek A.M. o przyznanie mu płatności z tytułu realizacji w 2004 r. przedsięwzięć rolnośrodowiskowych, a konkretnie za realizację pakietu rolnictwo ekologiczne /S02/ w wariantach: 1) uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności na powierzchni 1,44 ha /symbol wariantu S02a02/, 2) trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności na powierzchni 132,97 ha /symbol wariantu S02b02/. Za realizację powyższych wariantów, Kierownik Biura Powiatowego ARiMR, ostateczną decyzją z dnia [...]r., Nr [...] przyznał skarżącemu płatność w kwocie łącznej 26555,90 zł. W dniu [...]r. A.M. złożył do w/w organu wniosek kontynuacyjny /drugi rok zobowiązania/ o przyznanie płatności za realizację w 2005 roku pakietu rolnictwo ekologiczne /S02/ w wariantach: 1) uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności /S02a02/ na powierzchni 1,44 ha, 2) trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności /S02b02/ na powierzchni 7,24 ha. Poza tym po raz pierwszy zgłosił do realizacji pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych /P01/ w wariancie – półnaturalne łąki jednokośne – wykaszane mechanicznie /P01a02/ na powierzchni 104,15 ha. Decyzją z dnia [...]r., Nr[...], Kierownik Biura Powiatowego ARiMR przyznał A.M. płatność za realizację w 2005 r. w/w przedsięwzięcia ronośrodowiskowego w łącznej kwocie 92294,82 zł. W dniu [...]r. A.M. złożył wniosek o przyznanie płatności z tytułu realizacji w 2006 r. n/w przedsięwzięć rolnośrodowiskowych: 1) pakietu rolnictwo ekologiczne /S02/ w wariantach: a) uprawy rolnicze z certyfikatem zgodności /S02a02/ na powierzchni 1,44 ha, b) trwałe użytki zielone bez certyfikatu zgodności /S02b01/ na powierzchni 104,15 ha, c) trwałe użytki zielone z certyfikatem zgodności /S02b02/ na powierzchni 7,94 ha, 2) pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych /P01/ w wariancie półnaturalne łąki dwukośne /P01b/ na powierzchni 104,15 ha. W pierwszym roku realizacji tego pakietu /2005 r./ zgłosił wariant półnaturalne łąki jednokośne – wykaszane mechanicznie, czyli w drugim roku zmienił wariant P01a02 na wariant P01b. W dniu [...]r. A.M. zmienił wniosek poprzedni z dnia [...]r. w części dotyczącej powierzchni realizacji pakietu łąk ekstensywnych – wariantu półnaturalne łąki dwukośne i podał, że podany wariant będzie realizował w 2006 r. na powierzchni 112,09 ha /poprzednio 104,15 ha/. Zwiększona powierzchnia o 7,94 ha obejmuje działki I i J, które nie były zgłaszane do tego pakietu w 2005 roku, ani we wniosku z dnia [...]r. W dniu [...]r. złożył w Biurze Powiatowym ARiMR nowy Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2006-2008 /korekta poprzedniego/ opracowany przez doradcę Z.W. z Ośrodka Doradztwa Rolniczego /k. 14 akt administracyjnych dotyczących 2006 r./. W planie tym podano, że wariant P01b /łąki dwukośne/ może być realizowany na siedliskach świeżych i wilgotnych, zaliczonych do grupy łąk rajgrasowych oraz kaczeńcowych. Według w/w dorady wszystkie łąki zgłoszone przez wnioskodawcę do realizacji wariantu łąki dwukośne są położone na łagodnych stokach górskich powyżej 500 m n.p.m. Są to typowe wielogatunkowe łąki kośne na siedliskach świeżych. Przedmiotowe łąki są położone na terenie Parku Bieszczadzkiego oraz na terenie Parku Krajobrazowego Doliny Sanu. Na terenie Parku Bieszczadzkiego /Tarnawa Wyżna, Sokoliki, Bukowiec/ występują łąki świeże z dużym udziałem kostrzewy łąkowej i kupkówki, występują tez gatunki chronione: podkolan biały, storczyk plamisty, gółka długoostrogowa. Doradca stwierdził, że przedmiotowe łąki zgłoszone do realizacji wariantu półnaturalne łąki dwukośne powinny być koszone mechanicznie po 15 lipca, a po pierwszym pokosie powinny być przepasane bydłem, owcami i końmi zgodnie z opracowanym planem wypasów. Wypas po pierwszym pokosie powinien być przeprowadzony przy obsadzie nie większej niż 0,5 DJP /dla bydła/ i 0,3 DJP dla owiec. We wskazanym Planie jest zamieszczony plan wypasów. Natomiast na terenie Parku Krajobrazowego Doliny Sanu występują łąki świeże mietlicowe z występowaniem ziołorośli sitowych i mięty. Występują też gatunki chronione: podkolan biały, storczyk planisty, dziewięćsił bezłodygowy. Łąki te dotychczas były wykaszane dwa razy w roku z przeznaczeniem na siano. Pierwszy pokos na przełomie czerwca i lipca, drugi początkiem września. Doradca zalecił koszenie mechaniczne po 1 lipca. W opinii z dnia [...]r., L.dz.[...] Wojewoda stwierdził, że przedstawiona przez A.M. działalność rolnośrodowiskowa na lata 2006-2008, obejmująca pakiet utrzymanie łąk ekstensywnych na działce nr 9/8 położonej w miejscowości [...], w granicach Parku Krajobrazowego Doliny Sanu jest zgodna z celami ochrony tego Parku oraz celami ochrony obszaru specjalnej ochrony ptaków Natura 2000 pod nazwą Bieszczady. Z zaświadczeń z dnia [...]r. i [...]r. wydanych przez Bieszczadzki Park Narodowy wynika, że A.M. prowadzi działalność rolną na gruntach o pow. 104,15 ha, położonych w miejscowości [...], [...], [...], które to grunty dzierżawi od tego Parku. W zaświadczeniach podano także, że przedłożony Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2006-2008 jest zgodny z rocznymi zasadami ochronnymi oraz celami ochrony Bieszczadzkiego Parku Narodowego i najkorzystniejsze jest przeprowadzanie zabiegów ochronnych polegających na corocznym wykaszaniu traw z usunięciem biomasy, a po usunięciu biomasy tereny te powinny być przepasane i jest to zalecenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Przedmiotem sporu jest jedynie część rozstrzygnięcia odmawiająca przyznania skarżącemu płatności za realizację w 2006 r. pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych – wariantu półnaturalne łąki dwukośne na obszarze 104,15 ha, położonym na terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Na marginesie należy zaznaczyć, iż skarżącemu przyznano płatność za realizację tego wariantu w 2006 r. na obszarze 7,94 ha położonym na terenie Parku Krajobrazowego Doliny Sanu /część działki nr 9/8 położonej w miejscowości [...]/. Odmowę przyznania płatności za realizację wariantu półnaturalne łąki dwukośne na obszarze 104,15 ha, organy motywowały następująco: Zmiana wariantów w pakiecie utrzymanie łąk ekstensywnych może być uwzględniona tylko i wyłącznie w pierwszym roku realizacji i to pod warunkiem, że taka zmiana zostanie zgłoszona przez rolnika przed datą naliczenia płatności. Po zatwierdzeniu płatności i wydaniu decyzji na wniosek złożony po raz pierwszy, zmiany wariantów w ramach w/w pakietu nie mogą być uwzględniane, co wynika z książki procedur pt. Płatności z tytułu realizacji programu ronośrodowiskowego KP-611-2-ARiMR/3/z, która dokładnie opisuje przypadek zmiany wariantów w pakiecie utrzymanie łąk ekstensywnych. Po drugie, to zgodnie z załącznikiem nr 1 do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 20 lipca 2004 r. w sprawie szczegółowych warunków i trybu udzielania pomocy finansowej na wspieranie przedsięwzięć rolnośrodowiskowych i poprawy dobrostanu zwierząt objętej planem rozwoju obszarów wiejskich /Dz. U. Nr 174, poz. 1809, z późn. zm./, nazwanego dalej rozporządzeniem z 20.07.2004 r., pakiet P01 – utrzymanie łąk ekstensywnych podzielony został na warianty, które odzwierciedlają rodzaje łąk na których to dany wariant może być realizowany. Poszczególne warianty są uzależnione od specyficznych warunków ekologicznych terenu właściwych tylko dla danego rodzaju łąki. W podstawie prawnej zaskarżonej decyzji z dnia [...]r., organ odwoławczy wymienił m. innymi art. 3 ust. 2 pkt 1 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 28.11.2003 r. o wspieraniu rozwoju obszarów wiejskich ze środków pochodzących z Sekcji Gwarancji Europejskiego Funduszu Orientacji i Gwarancji Rolnej /Dz. U. Nr 229, poz. 2273, ze zm./, zwanej dalej ustawą z dnia 28.11.2003 r. oraz § 1 ust. 3 i 4 oraz załącznik nr 1 do rozporządzenia z dnia 20.07.2004 r. Zdaniem Sądu in merito przedstawiona argumentacja orzekających organów nie ma wyraźnego potwierdzenia w obowiązujących przepisach prawnych. Sposób postępowania określony w książce procedur, nie może być stosowany, bowiem zawarte w niej reguły nie są źródłami prawa, mają one charakter wewnętrzny, co zresztą przyznał pełnomocnik organu na rozprawie sądowej. Stosownie do art. 87 Konstytucji RP źródłami powszechnie obowiązującego prawa są: Konstytucja, ustawy, ratyfikowane umowy międzynarodowe i rozporządzenia oraz akty prawa miejscowego na obszarze działania organów, które te akty ustanowiły. Ustawa z dnia 28.11.2003 r., nie zawiera unormowania w przedmiocie zmiany wariantów przy realizacji pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych i tym samym nie określa skutków finansowych dla rolnika w przypadku takiej zmiany. W art. 3 ust. 2 pkt 1 w/w ustawy zawarta jest natomiast delegacja ustawowa obligująca Radę Ministrów do wydania rozporządzenia określającego szczegółowe warunki i tryb udzielania, wstrzymywania, zawieszania, zwracania i zmniejszania pomocy finansowej na działania objęte planem, a także przestrzenny zasięg wdrażania tych działań, mając na względzie zapewnienie prawidłowej realizacji planu i ustalenia dokonane z Komisją Europejską. Plan o jakim mowa ogłasza minister właściwy do spraw rozwoju wsi w drodze obwieszczenia w Monitorze Polskim /art. 3 ust. 2 pkt 2 w/w ustawy/. Z § 2 ust. 1 pkt 2 i § 12 ust. 1 pkt 3 rozporządzenia z 20.07.2004 r. wynika, że realizacja pakietów o jakich mowa w § 1 ust. 2 powinna być zgodna z planem działalności środowiskowej, zaś w przypadku realizacji pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych na obszarze m. innymi parku narodowego lub na obszarze Natura 2000, zgodność planu działalności rolnośrodowiskowej z planem ochrony danego obszaru powinna być potwierdzona stosownym zaświadczeniem przez dyrektora parku narodowego. W zaświadczeniu z dnia [...]r. Dyrektor Parku Narodowego stwierdził, że przedstawiony mu Plan Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2006-2008 jest zgodny z rocznymi zadaniami ochronnymi i celami ochrony Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Z Planu Działalności Rolnośrodowiskowej na lata 2006-2008, opracowanego przez doradcę Z.W. wynika, że łąki dzierżawione przez skarżącego położone na terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego umiejscowione są na siedliskach świeżych i wilgotnych. Taka charakterystyka odpowiada wariantowi P01b, który dotyczy łąk dwukośnych, ekstensywnie użytkowanych, występujących na siedliskach świeżych i wilgotnych, zaliczonych do grupy łąk rajgrasowych oraz kaczeńcowych /por. 3 załącznika nr 1 do rozporządzenia z dnia 20.07.2004 r./. Przytoczony w tym planie opis planowanych metod koszenia i zbioru ściętej trawy również odpowiada wariantowi P01b. Wskazany wariant zsynchronizowany jest z ochroną obszaru, na którym te łąki są położone, co potwierdził Dyrektor Bieszczadzkiego Parku Narodowego. Z § 2 ust. 1 pkt 2 i § 4 ust. 1 rozporządzenia z dnia 20.07.2004 r. wynika też, że realizacja pakietów oraz poszczególnych wariantów powinna być zgodna z planem działalności rolnośrodowiskowej. W takim stanie rzeczy orzekające organy przez ocenie zmiany wariantu w ramach pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych powinny przede wszystkim skupić się na ocenie planu działalności środowiskowej, czego nie uczyniły. Skoro tego planu nie kwestionowały, zatem argumentacja organu odwoławczego, iż zmiana wariantów w planach pakietu utrzymanie łąk ekstensywnych uzależniona jest od warunków ekologicznych, które z kolei zależą od typu łąki, nie mogła stanowić samoistnej podstawy do odmowy przyznania płatności, bowiem powyższe dowody wskazują, że zmiana wariantu jest dostosowana do warunków ekologicznych i typu łąki. Na zakończenie rzeczonych rozważań należy dodać, że stosownie do załącznika nr 5 rozporządzenia z dnia 20.07.2004 r., płatność za realizację wariantów w ramach pakietu P01 może być zmniejszona o 100% w przypadku wykonania koszenia w niewłaściwych terminach. Z przedstawionych względów i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1a, art. 134 § 1 i art. 135 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie I sentencji wyroku. O kosztach postępowania sądowego Sąd orzekł po myśli art. 200 i 205 § 1 p.p.s.a. W skład zasądzonych kosztów postępowania sądowego weszły n/w składniki: - uiszczony wpis od skargi – 200,- zł; - koszt przejazdu do Sądu i z powrotem – 70,- zł. Sąd nie stosował art. 152 p.p.s.a., bowiem odmowa przyznania płatności za realizację wariantu P01b na łąkach położonych na terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego, nie nadaje się do wykonania, zatem Sąd w podanym zakresie nie wstrzymał wykonania zaskarżonej decyzji. Wniosek skarżącego zawarty w odwołaniu i powtórzony w skardze o przywrócenie statusu wariantu łąki jednokośnej, nie mógł być przez orzekające organy uwzględniony, bo w dacie zgłoszenia wniosku zadania realizowane w 2006 r. były już wykonane. Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy organy uwzględnią n/w wskazówki: - sprawdzą, czy zadania związane z realizacją w 2006 roku wariantu P01b, określone w Planie Działalności Środowiskowej na lata 2006-2008 zostały przez skarżącego zrealizowane i w zależności od tego wydadzą stosowną decyzję w przedmiocie płatności za realizację w/w wariantu na terenie Bieszczadzkiego Parku Narodowego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło