II SA/Ol 984/07
WyrokWSA w Olsztynie2007-12-13
Skład orzekający: Irena Szczepkowska, Katarzyna Matczak, Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wyroki sądów pracy, które zapadły po wydaniu decyzji administracyjnych dotyczących statusu osoby bezrobotnej, mogą stanowić podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 KPA?Ratio decidendi
Wyroki sądów pracy, które zapadły po wydaniu decyzji administracyjnych, nie mogą stanowić podstawy do wznowienia postępowania administracyjnego na podstawie art. 145 § 1 pkt 5 KPA, jeśli nie istniały one w dacie wydawania decyzji administracyjnych lub nie ujawniają nowych okoliczności faktycznych, a jedynie odmienną ocenę istniejących już faktów. Brak spełnienia przesłanek wznowienia postępowania skutkuje koniecznością uchylenia decyzji wydanych w tym trybie.Stan faktyczny
L.M. został zarejestrowany jako osoba bezrobotna i przyznano mu zasiłek. Następnie, po poinformowaniu o podjęciu innego zatrudnienia, utracił ten status. Po prawomocnych wyrokach sądu pracy przywracających go do pracy od daty rejestracji, organ administracji wznowił postępowanie i uchylił wcześniejsze decyzje, odmawiając przyznania statusu bezrobotnego. Wojewoda utrzymał tę decyzję w mocy. Sąd administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że wyroki sądów pracy nie stanowiły podstawy do wznowienia postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżoną decyzję Wojewody oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodnicząca Sędzia WSA Irena Szczepkowska Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak (spr.) Asesor WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Wojciech Grabowski po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 grudnia 2007 roku sprawy ze skargi L. M. na decyzję Wojewody z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie statusu bezrobotnego 1/ uchyla zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję organu I instancji z dnia "[...]"; 2/ orzeka, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana.
L.M. decyzją z 1 marca 2005r. Nr "[...]" został zarejestrowany w Miejskim Urzędzie Pracy uzyskując status osoby bezrobotnej z dniem 1 marca 2005r. oraz prawo do zasiłku dla bezrobotnych od 9 marca 2005r. w wysokości 100 % podstawowej wysokości zasiłku miesięcznie.
Decyzją z dnia 2 września 2005r. Nr "[...]", działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta Zastępca Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy, orzekła o utracie przez L.M. z dniem 1 września 2005r. statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych wobec poinformowania o podjęciu przez stronę innej pracy zarobkowej.
Pismem Dyrektora Szkoły Podstawowej Nr 2 z 22 marca 2007r. Miejsku Urząd Pracy został poinformowany, iż z uwagi na prawomocny wyrok Sądu Okręgowego z 23 września 2005r. (sygn. akt "[...]") przywracający do pracy na poprzednich warunkach pracy i płacy oraz wyrok Sądu Okręgowego z dnia 2 lutego 2007r. (sygn. akt "[...]") potwierdzający, że stosunek pracy trwa nieprzerwanie od dnia 1 września 1985r., L.M. został z dniem 1 marca 2005r. przywrócony do pracy i za okres niewykonywania pracy otrzymał wynagrodzenie na podstawie art. 81 § 1 Kodeksu pracy.
Postanowieniem z 3 kwietnia 2007r., działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta Zastępca Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 147, art. 149 § 1 i art. 150 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego, wznowiła z urzędu postępowanie w sprawie:
- uznania L.M. z dniem 1 marca 2005r. za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od 9 marca 2005r. zakończonej decyzją z 1 marca 2005r.,
- utraty przez stronę statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku dla bezrobotnych od 1 września 2005r. zakończonej decyzją z 2 września 2005r.
W uzasadnieniu wskazano, iż wobec powzięcia wiadomości o przywróceniu L.M. do pracy, jak również potwierdzenia, iż jego stosunek pracy trwa nieprzerwanie od 1 września 1985r., zaistniała nowa okoliczność w sprawie nieznana organowi w momencie podejmowania ww. decyzji.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego, decyzją z "[...]" Nr "[...]", działająca z upoważnienia Prezydenta Miasta Dyrektor Miejskiego Urzędu Pracy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 9 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. z 2004r., Nr 99, poz. 1001, ze zm.), orzekła o:
- uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta z 1 marca 2005r. w sprawie uznania L.M. za osobę bezrobotną oraz przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 9 marca 2005r.,
- uchyleniu decyzji Prezydenta Miasta z 2 września 2005r. sprawie utraty przez L.M. statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku dla bezrobotnych z dniem 1 września 2005r.,
- odmowie uznania L.M. za osobę bezrobotną od dnia 1 marca 2005r.
W motywach uzasadnienia wskazano, iż strona zarejestrowała się w dniu 1 marca 2005r. jako osoba bezrobotna przedstawiając świadectwo pracy ze Szkoły Podstawowej Nr 2 dokumentujące okres zatrudnienia od 1 września 1985r. do 28 lutego 2005r. Na skutek podjęcia pracy w Gimnazjum Nr 1 organ I instancji decyzją z 2 września 2005r. orzekł o utracie statusu osoby bezrobotnej oraz prawie do zasiłku. Wobec informacji o nowych okolicznościach nie znanych organowi w dacie wydawania wskazanych wyżej decyzji wznowiono postępowanie administracyjne, w toku którego ustalono, iż strona wyrokiem Sądu Okręgowego IV Wydział Pracy i Ubezpieczeń Społecznych z 23 września 2005r. została przywrócona do pracy na poprzednich warunkach pracy i płacy od dnia 1 marca 2005r., przy czym z pism otrzymanych od pracodawcy skarżącego wynikało, że został on przywrócony do pracy w Szkole Podstawowej Nr 2 od dnia 1 marca 2005r. Wprawdzie w toku postępowania skarżący przedłożył dokument (z 3 lipca 2006r.), z którego wynikało, że pracodawca potwierdził, iż zatrudnienie strony trwa od 30 września 2005r., jednakże powołany wyrok Sądu Okręgowego z 23 września 2005r. jest wiążący dla organu zatrudnienia. Wyjaśniono, iż w świetle art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, osoba zatrudniona nie może posiadać statusu osoby bezrobotnej, a w konsekwencji posiadać prawa do zasiłku dla bezrobotnych. Podkreślono, iż okoliczność przywrócenia zainteresowanego do pracy na poprzednich warunkach pracy i płacy od momentu, kiedy został zarejestrowany jako osoba bezrobotna tj. od 1 marca 2005r. stanowi nową okoliczność istotną dla sprawy nieznaną urzędowi w dacie podejmowania przedmiotowych decyzji. Pozostawanie w tym samym okresie w stosunku pracy wyklucza posiadanie statusu osoby bezrobotnej.
Od decyzji tej odwołanie złożył L.M. wnosząc o uchylenie decyzji w części dotyczącej uchylenia decyzji Prezydenta Miasta z "[...]", bądź o umorzenie skarżonego postępowania organu I instancji. Zarzucił, iż art. 145 § 1 pkt 5 Kpa stanowi, iż nowe dowody w sprawie muszą istnieć w dniu wydawania ostatecznych decyzji, zaś 1 marca 2005r. w dacie wydania decyzji przyznającej mu status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku nie istniały żadne dowody ani okoliczności faktyczne, na które organ powołuje się w uzasadnieniu. Wyjaśnił, iż na podstawie wyroku Sądu z 23 września 2005r. został przywrócony do pracy od dnia 30 września 2005r. i dopiero wyrok Sądu z 2 lutego 2007r. ustalił ciągłość jego zatrudnienia od dnia 1 września 1985r. Wobec tego żadna okoliczność faktyczna, czy też nowe dowody nie istniały w dniu wydawania ostatecznych decyzji uchylonych obecnie przez organ.
Pismem z 4 sierpnia 2007r. skarżący wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji organu I instancji na podstawie art. 156 § 1 pkt 2 Kpa wobec wydania jej z rażącym naruszeniem prawa.
Rozpatrując odwołanie, Wojewoda, decyzją z "[...]" Nr "[...]", utrzymał w mocy decyzję organu I instancji.
W uzasadnieniu przedstawił w sposób wyczerpujący przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie stwierdzając, iż organ I instancji prawidłowo po uzyskaniu informacji o przywróceniu skarżącego do pracy na poprzednich warunkach pracy i płacy uznał, iż zaistniały okoliczności do wznowienia postępowania w sprawie. Wobec równoczesnego wystąpienia przez stronę z odwołaniem oraz wnioskiem o stwierdzenie nieważności kwestionowanej decyzji Wojewoda zdecydował o rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym, jako mającym pierwszeństwo przed nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji administracyjnej. Organ zacytował art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy wskazując, iż powyższa regulacja nie pozwala aby osoba pozostająca w zatrudnieniu spełniała warunki do uznania za bezrobotną, jak również nie może korzystać ze świadczeń przysługujących bezrobotnym. Zebrane w toku postępowania dowody nie budzą żadnych wątpliwości, iż skarżący został przywrócony do pracy w Szkole Podstawowej nr 2 z dniem 1 marca 2005r. Wprawdzie orzeczenia Sądów wypowiadające się w tej kwestii podejmowane były w okresie późniejszym, niż okres w którym skarżący był zarejestrowany jako bezrobotny, niemniej dotyczyły okresów wcześniejszych, które pokrywają się z okresem faktycznego posiadania statusu bezrobotnego. Organ przyznał, iż wprawdzie w okresie od 1 marca 2005r. do 31 sierpnia 2005r. skarżący nie wykonywał pracy, jednakże ta okoliczność nie zmienia ustaleń Sądu, iż w tym czasie pozostawał w stosunku pracy i winien być traktowany jako osoba zatrudniona. Stwierdzono, iż gdyby organowi znana była i ustalona okoliczność, iż w tym czasie skarżący był osobą zatrudnioną to nie wydano by decyzji przyznającej status osoby bezrobotnej.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie L.M. wniósł o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody zarzucając, iż wydana została z rażącym naruszeniem prawa, dotyczy sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją ostateczną oraz zawiera wadę powodująca jej nieważność z mocy prawa.
Skarżący przytoczył tezy publikacji w sprawach dotyczących bezrobocia, w których wypowiadano pogląd, iż w sytuacji gdy wyrok sądu pracy wydłużający okres zatrudnienia zapadł po wydaniu decyzji w sprawie przyznania statusu osoby bezrobotnej, brak jest jakichkolwiek podstaw do pozbawienia takiej osoby statusu bezrobotnego, a w szczególności organy zatrudnienia nie mają prawa wznawiać postępowania w tej sprawie. Wskazał, iż w dacie dokonywania rejestracji w urzędzie pracy 1 marca 2005r. obowiązujący był wyrok Sądu Okręgowego z 20 stycznia 2005r. (sygn. "[...]"), którym odmówiono uznania za bezskuteczne wypowiedzenia jego stosunku pracy z dniem 1 marca 2005r.
Skarżący podniósł, iż decyzja Wojewody rażąco narusza art. 145 § 1 pkt 5 oraz art. 151 Kpa, bowiem brak jest spełnienia przesłanek na podstawie których organ wznowił postępowanie w tej sprawie. Nadto w tym trybie organ wznowił postępowanie zakończone czynnościową materialno-techniczną jaką jest rejestracja i nadanie statusu bezrobotnego, jak również organ stwierdził w oparciu o ten przepis nieważność decyzji wydanej w oparciu o unieważnioną decyzję bez wznowienia postępowania, chodzi o decyzję z 2 września 2005r. Na powyższe twierdzenia skarżący przywołał bogate orzecznictwo sądów administracyjnych, zgodnie z którym warunkiem bezwzględnie wymaganym do uchylenia decyzji w trybie art. 151 Kpa jest zaistnienie jednej z przesłanek art. 145 § 1 Kpa. W omawianej sprawie taka przesłanka z pkt 5 nie została spełniona, gdyż nowe okoliczności i nowe dowody musiałyby istnieć już w dacie podejmowania decyzji przez organ orzekający w sprawie, zaś przywołane wyroki sądu powszechnego zapadły po podjęciu wskazanych wyżej decyzji administracyjnych dotyczących jego statusu jako osoby bezrobotnej. Nie stanowią one więc nowych okoliczności faktycznych istniejących w dniu wydania decyzji, jak również nowych dowodów w sprawie istniejących wcześniej, a nieznanych organowi. Skarżący podniósł nadto, że nowymi dowodami mogą być tylko takie, które wprawdzie istniały wcześniej lecz nie były znane organowi, jeżeli zaś dowody te istniały, a organ orzekający ich nie zbadał, to nie można takich dowodów uważać za nowe. Skarżący wskazał, iż wszystkimi dowodami jakimi dysponował przed sądem pracy dysponował również Prezydent Miasta, gdyż reprezentował w sądzie jego pracodawcę - szkołę.
Strona skarżąca podniosła, iż rejestracja bezrobotnego stanowi czynność materialno - techniczną nie jest zaś decyzję administracyjną i dlatego dopiero, gdy organ ustali, że strona nie spełnia warunków do uznania jej za bezrobotnego wydaje decyzję administracyjną. W tym stanie rzeczy skarżona decyzja w zakresie w jakim uchyla decyzję z 2 września 2005r. w sprawie utraty przez niego statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku wydana została bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa, bowiem wznowienie postępowania zakończonego czynnością materialno - techniczną jest niedopuszczalne.
Ostatnim z podniesionych zarzutów jest wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa o właściwości, bowiem organ odwoławczy pominął okoliczność, iż postanowienie w sprawie wznowienia postępowania podpisała Zastępca Dyrektora MUP - p. G.G. powołując się na swoje upoważnienie Prezydenta Miasta, gdy tymczasem z informacji zawartej w Biuletynie Informacji Publicznej Urzędu Miasta wynika, że osoba ta nie dysponuje upoważnieniem Prezydenta Miasta.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w skarżonej decyzji. Dodatkowo podał, że prawidłowym było wznowienie postępowania w sprawie późniejszej utraty statusu osoby bezrobotnej i prawa do zasiłku, bowiem logicznym jest wniosek, że skoro skarżący nie powinien być uznany za osobę bezrobotną to w konsekwencji nie mają racji bytu także orzeczenia podejmowane w kwestii utraty tego statusu. Słuszne jest stanowisko skarżącego, że sama rejestracja jest czynnością materialno-techniczną lecz strona błędnie rozumie, iż organ zatrudnienia jest uprawniony tylko do wydania decyzji w wypadku odmowy uznania za osobę bezrobotną. Moment dokonania rejestracji w organie zatrudnienia jest momentem, od którego osoba posiada status bezrobotnego, pod warunkiem spełnienia warunków określonych ustawą. Organ zatrudnienia wydaje decyzję administracyjna zarówno w przedmiocie uznania oraz odmowy uznania za osobę bezrobotną i w tej sprawie taka decyzja została wydana po dokonaniu rejestracji przez skarżącego jako osoba bezrobotna w dniu 1 marca 2005r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje:
Zgodnie z treścią art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz.1270, ze zm.) zwanej dalej; ustawą ppsa. sądy administracyjne sprawują w zakresie swojej właściwości kontrolę działalności administracji publicznej. Analogiczne unormowanie zawiera art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269, ze zm.), który stanowi, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości między innymi przez kontrolę działalności administracji publicznej. Oznacza to, że sąd bada legalność zaskarżonej decyzji pod katem jej zgodności z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej.
W następstwie rozpoznania skargi wniesionej w niniejszej spawie, nie będąc ograniczonym zarzutami i wnioskami skargi oraz przywołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ppsa.) Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że zarówno zaskarżona decyzja, jak i w decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa procesowego, które nie pozwoliło na pozostawienie ich w obrocie prawnym.
Skarga L.M. zasługuje na uwzględnienie choć nie wszystkie jej zarzuty są zasadne.
Stan faktyczny w rozpoznawanej sprawie jest bezsporny i przedstawia się następująco:
Po otrzymaniu świadectwa pracy obejmującego okres zatrudnienia od 1 września 1985r. do 28 lutego 2005r. wystawionego przez Szkołę Podstawową nr 2 skarżący w dniu 1 marca 2005r. stawił się w Miejskim Urzędzie Pracy (dalej: MUP), gdzie został zarejestrowany jako osoba bezrobotna. Decyzją z 1 marca 2005r., działający z upoważnienia Prezydenta Miasta Kierownik Działu, orzekł o uznaniu strony z dniem 1 marca 2005r. za osobę bezrobotną oraz przyznaniu prawa do zasiłku dla bezrobotnych od dnia 9 marca 2005r. W dniu 2 września 2005r. MUP został poinformowany o podjęciu zatrudnienia przez L.M. w Gimnazjum nr 1, w związku z czym decyzją z 2 września 2005r. orzeczono o utracie statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku z dniem 1 września 2005r. Następnie na skutek wniesionego przez skarżącego pozwu Sąd Okręgowy wyrokiem z 23 września 2005r. (sygn. "[...]") przywrócił skarżącego do pracy w Szkole Podstawowej nr 2 na poprzednich warunkach pracy i płacy od dnia 1 marca 2005r. Wobec stanowiska byłego pracodawcy skarżącego, iż materialna skuteczność orzeczenia o przywróceniu do pracy powstaje dopiero z datą zgłoszenia przez pracownika gotowości do niezwłocznego podjęcia pracy, a zatem do restytucji stosunku pracy w ocenie pracodawcy doszło w dniu 30 września 2005r. skarżący ponownie wystąpił z powództwem do sądu pracy, który wyrokiem z 2 lutego 2007r. (sygn. "[...]") ustalił, że L.M. jest zatrudniony w Szkole Podstawowej nr 2 nieprzerwanie od 1 września 1985r. Po powzięciu informacji o wydanych orzeczeniach przesz sąd pracy organ I instancji wznowił postępowanie administracyjne w sprawie przyznanego stronie statusu osoby bezrobotnej oraz prawa do zasiłku, jak również utraty statusu bezrobotnego i prawa do zasiłku wskazując jako podstawę art. 145 § 1 pkt 5 Kpa uznając, iż pojawiły się nowe okoliczności faktyczne w postaci dwóch wyroków sądu powszechnego, które nie były organom orzekającym znane w dacie podejmowania rozstrzygnięć w tych sprawach.
Po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego w tej sprawie organ I instancji decyzją z 17 lipca 2007r., działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 5, art. 151 § 1 pkt 2 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 2 ust. 1 pkt 2 i art. 9 ust. 1 pkt 14 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy, uchylił decyzję przyznającą skarżącemu status osoby bezrobotnej oraz prawo do zasiłku jak również decyzję o utracie statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku i orzekł o odmowie przyznania statusu osoby bezrobotnej. Decyzją będącą przedmiotem skargi Wojewoda, na skutek odwołania L.M. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji podzielając w całości dokonaną przez organ I instancji ocenę stanu prawnego i faktycznego sprawy.
Przystępując do rozstrzygnięcia niniejszej sprawy wyjaśnić należy na wstępie, iż rozstrzygnięcie organu odwoławczego nastąpiło w wyniku wszczęcia nadzwyczajnego trybu postępowania, jakim jest wznowienie postępowania. Dlatego też charakter i zakres wydanych w tym trybie decyzji administracyjnych określa właśnie specyfika tego postępowania, przy czym z uwagi na szczególny charakter tej instytucji procesowej reguły dotyczące wznowienia postępowania administracyjnego winny być stosowane w sposób ścisły, bowiem instytucja ta stanowi wyraz kompromisu pomiędzy zasadą trwałości decyzji administracyjnych wynikającą z art. 16 § 1 Kpa czyli ochroną praw nabytych przez stronę a zasadą legalizmu czyli ochroną porządku prawnego w ogóle wyrażoną w art. 6 i 7 Kpa.
Przesłanki warunkujące wszczęcie postępowania administracyjnego w przedmiocie wznowienia mają charakter zamknięty i zostały enumeratywnie wymienione w art. 145 § 1 oraz art. 145a § 1 Kpa. W rzeczonej sprawie organy orzekające jako podstawę wszczęcia postępowania a następnie uchylenia swoich wcześniejszych decyzji wskazały art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dni wydania decyzji nie znane organowi, który wydał decyzję.
Jak z powyższego wynika słuszny jest pogląd skarżącego, iż w przypadku powołania jako podstawy wznowienia postępowania tej właśnie przesłanki muszą zostać spełnione łącznie trzy warunki. Po pierwsze ujawnione okoliczności faktyczne lub dowody, istotne dla sprawy są nowe, drugi warunek to istnienie tych nowych okoliczności faktycznych, bądź nowych dowodów w dniu wydania decyzji ostatecznej, zaś ostatnim warunkiem jest okoliczność, iż nowe okoliczności faktyczne, bądź nowe dowody nie były znane organowi, który wydał decyzję (por. wyrok NSA z 17 grudnia 1997r. sygn. akt II SA 77/97, niepublikowany, wyrok NSA z 8 września 1989r. sygn. II SA 390/89, OSP 1991, z 6, poz. 140). Brak spełnienia któregokolwiek z wyżej wskazanych warunków skutkuje brakiem podstaw do wszczęcia postępowania w tym trybie i weryfikacji ostatecznej decyzji administracyjnej.
Przechodząc od powyższych wywodów na grunt rozpoznawanej sprawy stwierdzić pozostaje, iż organy orzekające w tej sprawie konsekwentnie uznają, iż wprawdzie wyroki sądów pracy (z 23 września 2005r. i 2 lutego 2007r.) podejmowane były w okresie późniejszym, w którym skarżący nie był już zarejestrowany jako bezrobotny, niemniej dotyczyły okresu wcześniejszego, jaki pokrywa się z okresem w którym skarżący posiadał status bezrobotnego. Niemniej w ocenie organów późniejsze przywrócenie skarżącego do pracy, jak również ustalenie przez Sąd, iż skarżący pozostawał nieprzerwanie w stosunku pracy od 1 marca 1985r. skutkują tym, że w oparciu o art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz.U. Nr 99, poz. 1001, ze zm.) dalej zwaną: ustawą o promocji zatrudnienia, skarżący nie może być w tym samym okresie uznany za osobę bezrobotną i pozostawać w stosunku pracy. Nadto na rozprawie przedstawiciel Wojewody potwierdził, iż przesłankę do wznowienia stanowiły nowe okoliczności faktyczne w postaci dwóch wyroków sądu powszechnego.
W tym miejscu należy podzielić zarzut skarżącego, iż wyroki sądu powszechnego, które zapadły w jego sprawie nie mogą być uznane za nowe okoliczności faktyczne, już tylko z tego powodu, że w dacie podejmowanych orzeczeń w przedmiocie statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku (w dniu 1 marca 2005r.) wskazane wyżej orzeczenia Sądu nie istniały. Nadto należy wskazać także, iż powołane wyroki (z 23 września 2005r. i 2 lutego 2007r.) w sensie materialnym nie mogą być uznane za nowe okoliczności faktyczne, bowiem stanowią dowody, które co nie budzi wątpliwości Sądu orzekającego w niniejszej sprawie nie istniały w dacie orzekania przez organ administracji. Wyroki te zatem mogły w sensie materialnym być uznane za nowe dowody w sprawie pod warunkiem jednakże, iż w dacie podejmowania rozstrzygnięcia przez organy orzekające w sprawie istniały w sensie materialnym. Skoro powołane wyroki sądu pacy nie mogły być uznane za istniejące w dacie orzekania jako nowe dowody nie znane organowi to należało rozważyć, czy wyroki te odnosiły się do okoliczności faktycznych istniejących w dacie orzekania przez organy administracji. W ocenie Sądu, nie sposób uznać, aby w wyrokach tych powołane były nowe okoliczności faktyczne istniejące w dacie orzekania przez organy, a jedynie takie okoliczności faktyczne nie znane organowi uzasadniałyby wznowienie postępowania w tej sprawie. Słusznie podnosi skarżący, iż w jego przypadku stan faktyczny nie uległ zmianie, natomiast wyżej powołanymi orzeczeniami sądowymi dokonano odmiennej oceny tych okoliczności. Skoro podstawą zarejestrowania skarżącego jako osoby bezrobotnej stanowiło przedłożone świadectwo pracy wydane przez pracodawcę, z którego wynikało, iż stosunek pracy wygasł z dniem 28 lutego 2005r. z mocy prawa z upływem sześciomiesięcznego okresu pozostawania w stanie nieczynnym - zgodnie z art. 20 ust. 1 pkt 2 i ust. 5c ustawy Karta nauczyciela, a następnie Sąd w wyroku z 23 września 2005r. przywraca skarżącego do pracy na poprzednich warunkach pracy i płacy z dniem 1 marca 2005r. dokonując odmiennej oceny prawnej, iż stosunek zatrudnienia nie wygasł z mocy prawa, to nie nastąpiło w realiach tej sprawy ujawnienie nowych okoliczności faktycznych lecz inna ocena istniejących dotychczas okoliczności faktycznych, o których organy posiadały wiedzę.
Natomiast stosownie do utrwalonego stanowiska sądów administracyjnych nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania dokonana przez organ administracji odmienna od poprzedniej ocena materiału dowodowego sprawy, nawet jeżeli jest to ocena stanu faktycznego błędna pod względem prawnym (zob. wyrok NSA OZ w Łodzi z 24 lipca 1996r. sygn. I SA/Łd 674/96, niepublikowany) lub interpretacja przepisów prawa lub ich zastosowanie w określonym stanie faktycznym (zob. wyrok NSA OZ w Lublinie z 20 stycznia 1998r. sygn. I SA/Lu 26/97, niepublikowany, wyrok NSA OZ w Łodzi z 23 kwietnia 1999r. sygn. I SA/Łd 1331/97, ONSA 2000, nr 2, poz. 74). Przy czym bez znaczenia pozostaje tutaj okoliczność, czy taka odmienna ocena materiału dowodowego sprawy dokonana została przez organ orzekający, czy też przez inny organ, bądź też Sąd , jak w niniejszej sprawie.
W tym miejscu przytoczyć jeszcze należy pogląd Naczelnego Sadu Administracyjnego wyrażony w wyroku z dnia 9 stycznia 2001r. sygn. I SA 1788/99, niepublikowany, który w całości podziela skład sądu orzekającego w niniejszej sprawie, iż warunkiem sine qua non uchylenia decyzji w trybie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa jest przede wszystkim zaistnienie przesłanek z art. 145 § 1 Kpa, a dopiero potem wyniki postępowania co do istoty sprawy. Nawet prawidłowe ustalenia co do istoty sprawy nie mogą decydować o uchyleniu decyzji – jeśli nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 Kpa. Zatem przekładając treść zacytowanej tezy na grunt rozpoznawanej sprawy nawet prawidłowe ustalenia co do istoty sprawy, iż w oparciu o art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy o zatrudnieniu osoba pozostająca w zatrudnieniu nie może posiadać w tym samym okresie czasu statusu osoby bezrobotnej) nie mogą decydować o uchyleniu decyzji przyznającej ten status i prawo do zasiłku w trybie art. 151 § 1 pkt 2 Kpa, jeśli nie wystąpiła przesłanka z art. 145 § 1 Kpa, a w ocenie Sądu na gruncie ustalonego w sprawie stanu faktycznego, nie zaistniała przesłanka spełniająca warunki określone w art. 145 § 1 pkt 5 Kpa.
Odnośnie zarzutu skarżącego, iż w realiach rozpoznawanej sprawy organ nie miał podstaw prawnych do wznowienia postępowania w sprawie rejestracji osoby bezrobotnej i nadania skarżącemu statusu bezrobotnego skoro rejestracja jest czynnością materialno - techniczną, zaś wznowić można jedynie postępowanie zakończone ostateczną decyzją administracyjną, wyjaśnić należy, iż zarzut ten nie zasługuje na uwzględnienie. Wprawdzie sama rejestracja w urzędzie pracy stanowi czynność materialno - techniczną lecz po dokonaniu takiej czynności organ zatrudnienia ma prawo i jest zobowiązany wydać decyzję administracyjną, w której potwierdza nadanie statusu osoby bezrobotnej, jak również wypowiada się w przedmiocie prawa do zasiłku dla bezrobotnych,. Podstawę dla takiego działania organu stanowi zapis art. 9 ust. 1 pkt 14 lit. a i b ustawy o zatrudnieniu, zgodnie z którym do zadań samorządu powiatu w zakresie polityki rynku pracy należy: wydawanie decyzji: o uznaniu lub odmowie uznania danej osoby za bezrobotną oraz utracie statusu bezrobotnego, przyznaniu, odmowie przyznania, wstrzymaniu lub wznowieniu wypłaty oraz utracie lub pozbawieniu prawa do zasiłku, dodatku szkoleniowego, stypendium i innych finansowanych z Funduszu Pracy Świadczeń wynikających z zawartych umów.
Zatem co nie budzi wątpliwości Sądu, organ miał podstawę prawną do decyzyjnego wypowiedzenia się w przedmiocie nadania statusu bezrobotnego oraz prawa do zasiłku skarżącemu, jak również posiadał prawo do decyzyjnego wypowiedzenia się o utracie statusu bezrobotnego i zasiłku dla bezrobotnych,. Abstrahując od zgłoszonego zarzutu, organ I instancji w tym przedmiocie wydał decyzje administracyjne w dniu 1 marca 2005r. i 2 września 2005r., które miały przymiot ostatecznych rozstrzygnięć administracyjnych, zatem co do zasady w odniesieniu do tych decyzji organy orzekające w sprawie miały podstawy prawne do wszczęcia nadzwyczajnego postępowania w tych sprawach - wznowienia postępowania, pod warunkiem jednakże, że wystąpiła któraś z przesłanek określonych w art. 145 § 1 Kpa. Na marginesie jedynie należy wskazać skarżącemu, iż przywołane przez niego w uzasadnieniu skargi orzeczenie dotyczące rejestracji zapadło w odmiennym stanie prawnym, bowiem dotyczyło rejestracji osoby zgłaszającej się w charakterze poszukującej pracy, nie zaś w charakterze bezrobotnego, dlatego też w takim przypadku sama rejestracja osoby poszukującej pracy jest czynnością materialno – techniczną, która nie wymaga potwierdzenia w formie wydania decyzji administracyjnej.
Także kolejny ze zgłoszonych zarzutów dotyczący wydania postanowienia o wszczęciu postępowania w przedmiocie wznowienia przez osobę nieuprawnioną nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie bowiem do art. 9 ust. 7 ustawy o zatrudnieniu starosta może, w formie pisemnej, upoważnić dyrektora powiatowego urzędu pracy lub na jego wniosek innych pracowników tego urzędu do załatwiania w imieniu starosty spraw, w tym do wydania decyzji, postanowień oraz zaświadczeń w trybie przepisów o postępowaniu administracyjnym. Ze znajdującego się w aktach administracyjnych przekazanych Sądowi dokumentu (k-52) upoważnienia, wynika, że w dniu 18 lipca 2006r. Prezydent Miasta udzielił Pani G.G. - Zastępcy Dyrektora Miejskiego Urzędu Pracy upoważnienia do załatwienia w jego imieniu spraw, w tym wydawania decyzji administracyjnych i postanowień oraz zaświadczeń w trybie przepisów o postępowaniu administracyjnym.
Reasumując, zasadnie podnosi skarżący, iż w rozpoznawanej sprawie organy orzekające dokonały błędnych ustaleń w przedmiocie zaistnienia podstawy do wznowienia postępowania w trybie art. 145 § 1 pkt 5 Kpa, co skutkuje koniecznością wyeliminowania skarżonych rozstrzygnięć z obrotu prawnego w trybie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wobec powyższego ponownie rozpoznając sprawę organy winny uwzględnić wywody zawarte w uzasadnieniu wyroku, i w przypadku braku innej przesłanki warunkującej wznowienie postępowania w tej sprawie winny zakończyć postępowanie stosownym rozstrzygnięciem. Z mocy art. 152 tej ustawy Sąd orzekł, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, rozstrzygnięcie to traci moc z chwilą uprawomocnienia się wyroku.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło