VII SA/Wa 1898/07

WyrokWSA w Warszawie2007-12-18

Skład orzekający: Bogusław Cieśla, Elżbieta Zielińska-Śpiewak, Jolanta Augustyniak - Pęczkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ odwoławczy (Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego) prawidłowo rozpoznał zarzuty strony skarżącej dotyczące projektu budowlanego, czy też uchylił się od merytorycznego rozpoznania sprawy?
Ratio decidendi
Organ odwoławczy, uchylając się od merytorycznego rozpoznania zarzutów strony skarżącej dotyczących projektu budowlanego i jego zgodności z przepisami, naruszył art. 138 § 1 k.p.a. oraz art. 35 Prawa budowlanego. Obowiązek sprawdzenia projektu przez projektanta nie zwalnia organu architektoniczno-budowlanego z obowiązku kontroli projektu na podstawie art. 35 Prawa budowlanego, a organ odwoławczy jest zobowiązany do merytorycznego rozpoznania zarzutów odwołania.
Stan faktyczny
Skarżący E. i B. L. wnieśli skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, która utrzymała w mocy decyzję Wojewody o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę rozbudowy drogi krajowej. Skarżący zarzucali niezgodność projektu z przepisami, naruszenie ich własności przez projektowane zjazdy i drogę dojazdową oraz niewłaściwe zaprojektowanie skrzyżowania. Organ odwoławczy uznał zarzuty za bezzasadne, nie odnosząc się jednak do nich merytorycznie.
Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdza, że decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku, zasądza od organu na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Bogusław Cieśla, , Sędzia WSA Elżbieta Zielińska-Śpiewak (spr.), Asesor WSA Jolanta Augustyniak - Pęczkowska, Protokolant Agnieszka Wasik, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 18 grudnia 2007 r. sprawy ze skargi E. i B. L. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2005 r. znak [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę I. uchyla zaskarżoną decyzję II. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku, III. zasądza od Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących E. i B. L. kwotę 500 (pięćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Decyzją [...], z dnia [...] lutego 2005r. Wojewoda [...] na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4, art. 36 i art. 82 ust. 3 pkt 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.), art. 24 ust. 1 ustawy z dnia 10 kwietnia 2003r. o szczególnych zasadach przygotowania i realizacji inwestycji w zakresie dróg krajowych (Dz. U,. z 2003r. Nr 80, poz. 721) oraz na podstawie art. 104 Kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu wniosku inwestora Gminy [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę, rozbudowę (modernizację) odcinka drogi krajowej Nr [...] obejmującego Al. R. w S., przez: 1. rozbudowę drogi do dwóch jezdni po dwa pasy ruchu każda (wraz z rozbudową skrzyżowań), 2. budowę ścieżek pieszo rowerowych, 3. budowę drogi dojazdowej do terenów położonych po zachodniej stronie Al. R., 4. budowę chodników i dojść dla pieszych, 5. rozbudowę i budowę kanalizacji deszczowej, 6. budowę oświetlenia, 7. likwidację kolizji z urządzeniami obcymi zgodnie z warunkami wydanymi przez ich gestorów / przebudowę: ciepłociągu Dz 139, 7/225 i Dn 400 z podporami, sieci telekomunikacyjnej, sieci elektroenergetycznej średniego i niskiego napięcia, wodociągów i przepustów, 8. budowę ekranów akustycznych w granicach pasa drogowego drogi krajowej Nr [...] , kategoria obiektu budowlanego XXV, XXVI. Odwołanie od powyższej decyzji Wojewody [...] wnieśli E. i B. L. oraz B. i J. N. Skarżący domagali się wprowadzenia do projektu budowlanego zmian polegających na wyeliminowaniu ekranów akustycznych o wysokości 4 m zaprojektowanych wzdłuż Al. R. na odcinku od ul. M. do ul. B. oraz zmiany układu drogi zbiorczej na odcinku działek nr [...]. Decyzją z dnia [...] marca 2005r. (znak[...]) Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego po rozpatrzeniu odwołania utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wskazał, iż inwestor wraz z wnioskiem o pozwolenie na budowę przedłożył: • ostateczną decyzję Wojewody [...] z dnia [...] sierpnia 2004r. o ustaleniu lokalizacji drogi krajowej, • decyzję Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia [...] stycznia 2005r. uzgadniająca projekt budowlany rozbudowy Alei R. w S. w ciągu drogi krajowej Nr [...] Ł. – S. – Huta Z. z zastrzeżeniem przeprowadzenia po wykonaniu inwestycji analizy określającej rzeczywisty zasięg uciążliwości drogi, a także pozwolenie wodnoprawne wydane przez Prezydenta Miasta S., z dnia [...] grudnia 2004r. W sprawie dokonano oceny oddziaływania przedsięwzięcia na środowisko, a także zapewniono udział społeczeństwa w toczącym się postępowaniu zgodnie z przepisami ustawy z dnia 27 kwietnia 2007r. Prawo Ochrony Środowiska . Tym samym inwestor spełnił przesłanki zawarte w art. 32 ust. 4 i art. 35 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane. Skoro, więc zostały dopełnione wszystkie formalności prawem przewidziane, określone w art. 32 ust. 4 Prawa budowlanego, organ nie mógł odmówić wydania decyzji o pozwoleniu na budowę (art. 35 ust. 4 Prawa budowlanego). Odnosząc się do podniesionych zarzutów Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał je za bezzasadne wyjaśniając, iż zjazdy z projektowanej drogi dojazdowej, jak również sama droga dojazdowa znajdują się w pasie drogowym drogi Nr [...] i nie naruszają własności skarżących. Wzdłuż ul. R. pomiędzy ul. R., a ul. S. przy której znajduje się posesja skarżących B. i J. N. projektuje się jedynie chodniki i ścieżki pieszo-rowerowe wraz z trawnikami. Natomiast konieczność zaprojektowania ekranów akustycznych wynika z opracowanego raportu o oddziaływaniu przedsięwzięcia na środowisko. Ekrany chronią przed nadmiernym hałasem tereny zabudowane wzdłuż modernizowanej Al. R., co zostało potwierdzone w decyzji Państwowego Inspektora Sanitarnego w Ł. Nadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż nie jest uprawniony do weryfikacji i oceny projektu budowlanego, w tym rozwiązań projektowych, oraz sprawdzania projektu architektoniczno – budowlanego pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi, gdyż obowiązek ten nałożony jest, zgodnie z art. 20 ust. 2 Prawa budowlanego, na projektanta. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2005r., wnieśli E. i B. L. W skardze podnieśli, iż część zjazdów na działkę [...] znajduje się poza pasem drogi nr [...] na działce [...], stanowiącej własność skarżących. Zgodnie z projektem wewnętrzne promienie zjazdów naniesione na działce [...], odcinają jej narożniki. Skarżący wskazali, że wprawdzie część działki [...] nie jest objęta decyzją Wojewody [...] ale zjazd stanowi całość techniczno – użytkową z drogą dojazdową nr [...] i przebudowanym skrzyżowaniem, wobec czego bezzasadnym pozostaje rozpatrywanie prawidłowości rozwiązań objętych pozwoleniem z pominięciem ich wpływu na zagospodarowanie nieruchomości poza granicami opracowania zważywszy, że wymuszają one wprowadzenie rozwiązań albo naruszających prywatną własność (narzucających służebność) albo przepisy techniczno – budowlane. Zdaniem skarżących położenie drogi dojazdowej nr 2 tak blisko działek [...] i [...] (będących ich własnością), przy szerokości drogi 5,5 m wyklucza możliwość podłączenia działki [...] przy zastosowaniu wymaganego przepisami promienia R = 11m. Podłączenie działki [...]przez zaprojektowane zjazdy do drogi publicznej pozostanie w sprzeczności z projektem zagospodarowania działek [...] i [...] zatwierdzonym w decyzji pozwolenie na budowę. Nadto wskazali, iż zaprojektowano skrzyżowanie drogi dojazdowej pod kątem ostrym, podczas gdy kąt ten winien być zbliżony do kąta prostego (Rozporządzenie Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r., w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie – Dz. U. nr 43, poz. 430). Promienie łuku przy skręcie w prawo drogi dojazdowej nr 2 mają wartość R=5m. Jest to niezgodne z § 71 przywołanego wyżej rozporządzenia. Właściwą wielkością jest, zdaniem skarżących, promień łuku R = 10m. Podnieśli też, że miało miejsce korygowanie projektu budowlanego po wydaniu decyzji o pozwoleniu na budowę, co potwierdza ich stanowisko, że inwestor nie posiadał prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (działki nr [...] i [...]). W odpowiedzi na skargę organ wnosił o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko przedstawione w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 29 marca 2006r., sygn. akt VIISA/Wa 645/05 skargę oddalił. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyli E. i B. L. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 9 sierpnia 2007r., sygn. akt II OSK 1184/06 uwzględniając skargę kasacyjną, uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 190 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.), sąd któremu sprawa została przekazana związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając skargę kasacyjną złożoną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 marca 2006r. uznał, iż jest ona częściowo uzasadniona. Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, iż zgodnie z art. 20 ust. 2 i art. 35 Prawa budowlanego, nie może być wątpliwości, "... że zatwierdzenie projektu budowlanego i wydawanie pozwolenia na budowę leży w kompetencji organów architektoniczno-budowlanych. Zgodnie zaś z treścią art. 35 Prawa budowlanego wszystkie obowiązki przewidziane tym przepisem spoczywają na organie architektoniczno-budowlanym przed wydaniem decyzji, o których mowa w tym przepisie. Artykuł 20 ust. 1, 2 i 4 Prawa budowlanego, w sposób szczegółowy określa obowiązki projektanta i wymogi prawidłowego wykonania projektu budowlanego. Stawia wymóg sprawdzenia projektu pod względem zgodności z przepisami w tym techniczno-budowlanymi przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane do projektowania bez ograniczeń w odpowiedniej specjalności lub rzeczoznawcę budowlanego. Projektant oraz sprawdzający do projektu budowlanego dołącza oświadczenie o sporządzeniu projektu budowlanego zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Tak sporządzony projekt budowlany złożony organowi architektoniczno-budowlanemu do zatwierdzenia i wydania pozwolenia na budowę podlega kontroli przez ten organ w zakresie wskazanym przez art. 35 Prawa budowlanego. Ostatni etap kontroli to sprawdzenie czy został wykonany obowiązek przewidziany art. 20 ust. 2 i 4 Prawa budowlanego dotyczący sprawdzenia projektu przez inną osobę z wymaganymi uprawnieniami. Te zaś czynności powinny być przedmiotem rzetelnego sprawdzenia przez organ, który w przypadku niekompletności projektu, co do wymaganej dokumentacji nakłada na inwestora obowiązek uzupełnienia stwierdzonych braków w zakreślonym terminie. Zgodnie ze stanowiskiem doktryny i orzecznictwa sądów administracyjnych projektant odpowiada za przyjęte rozwiązania techniczne, ale obowiązki projektanta podlegają kontroli organu administracji architektoniczno – budowlanej, gdyż ten organ zatwierdza projekt budowlany po jego sprawdzeniu na podstawie art. 35 Prawa budowlanego (porównaj wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 25 marca 2004r. sygn. akt IVSA 4151/02 oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 stycznia 2004r. sygn. akt IV SA 2914/04 – niepubl. (....) Jeżeli skarżący jako strony niniejszego postępowania zgłaszali zarzuty do projektu budowlanego i jego rozwiązań kwestionując ich prawidłowości oraz zgodność z wymogami techniczno-budowlanymi rzeczą organu odwoławczego było rozpoznawanie zarzutów i merytoryczne ich rozstrzygnięcie. Organ odwoławczy zgodnie z art. 138 k.p.a. jest organem nie tylko kontrolującym decyzję pierwszoinstancyjną, ale także organem rozpoznającym sprawę co do istoty. Skoro zaś organ odwoławczy z naruszeniem art. 35 Prawa budowlanego, a także art. 138 § 1 k.p.a. uchylił się do rozpoznania zarzutów odwołania – nie mógł tego zaakceptować Sąd rozpoznający wniesioną skargę". Ponownie rozpoznając sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pełni podziela ocenę dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny. Organ odwoławczy z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego (art. 138 § 1 kpa) nie rozpoznał ponownie sprawy w jej całokształcie ze szczególnym uwzględnieniem zarzutów stawianych decyzji I instancji Nadto Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego całkowicie błędnie przyjął, iż nałożenie na projektanta obowiązku zapewnienia sprawdzenia projektu pod względem zgodności z przepisami, w tym techniczno – budowlanymi (art. 20 ust. 2 Prawa budowlanego) zwalnia organ architektoniczno – budowlany przed wydaniem decyzji o pozwoleniu na budowę od dokonania czynności, o których mowa w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Mając powyższe na uwadze Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ponownie rozpatrując odwołanie wniesione przez E. i B. L. oraz B. i J. N. zobowiązany będzie do rozpatrzenia zarzutów podnoszonych w stosunku do zatwierdzonego projektu budowlanego i merytorycznego odniesienia się do nich. Uchylenie się przez organ odwoławczy od rozpoznania odwołania oznacza, iż decyzja tegoż organu wydana została z naruszeniem przepisów postępowania mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Zważywszy na powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny działając na podstawie art. 145 § 1 pkt 1c, art. 152 oraz art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.153 poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło