II OSK 699/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-04-23

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Maria Czapska – Górnikiewicz, Stanisław Nowakowski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy szerokość drogi dojazdowej do działki budowlanej, która stanowi dostęp do drogi publicznej poprzez ustanowioną służebność drogową, musi spełniać wymogi określone w § 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, nawet jeśli jest to droga boczna o mniejszym natężeniu ruchu?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny błędnie zinterpretował przepisy dotyczące dostępu do drogi publicznej. Sąd pierwszej instancji wadliwie zastosował § 14 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, nie uwzględniając specyfiki sprawy, w której dostęp do drogi publicznej zapewniony jest przez służebność drogową na działce sąsiedniej. NSA stwierdził, że minimalna szerokość drogi dojazdowej określona w § 14 ust. 1 rozporządzenia powinna być stosowana z uwzględnieniem konkretnych okoliczności, a zwężenie drogi bocznej jest dopuszczalne, podobnie jak zwężenie drogi publicznej.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego, gdzie kluczowym zagadnieniem była szerokość drogi dojazdowej do działki inwestorów. Organy administracji obu instancji udzieliły pozwolenia, uznając, że droga boczna o szerokości ponad 3 metrów, z dostępem do drogi publicznej poprzez służebność drogową, spełnia wymogi techniczne. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że droga dojazdowa jest zbyt wąska i nie spełnia wymogów § 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Skarżący kasacyjnie inwestorzy podnieśli, że sąd pierwszej instancji błędnie zinterpretował przepisy dotyczące szerokości drogi dojazdowej i stosowania Prawa o ruchu drogowym.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Zasądził od Ilony L. i B. P. solidarnie na rzecz I. i M. R. kwotę 450 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie Sędzia NSA Maria Czapska – Górnikiewicz (spr.) Sędzia NSA Stanisław Nowakowski Protokolant Andżelika Nycz po rozpoznaniu w dniu 23 kwietnia 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. i M. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 19 grudnia 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 357/07 w sprawie ze skargi B. P. i I. L. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] lutego 2007 r., nr [...] w przedmiocie pozwolenia na budowę 1. uchyla zaskarżony wyrok i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach, 2. zasądza od Ilony L. i B. P. solidarnie na rzecz I. i M. R. kwotę 450 (czterysta pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II OSK 699 / 08 UZASADNIENIE Zaskarżonym wyrokiem z dnia 19 grudnia 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w sprawie ze skargi B. P. i I. L. na decyzję Wojewody Śląskiego z dnia [...] lutego 2007 r. uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty Tarnogórskiego z dnia [...] listopada 2006 r., którą to decyzją zatwierdzono projekt budowlany i udzielono I. i M. R. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego. W uzasadnieniu powyższego wyroku Sąd pierwszej instancji wskazał, iż decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. Starosta Tarnogórski zatwierdził projekt budowlany i udzielił I. i M. R. pozwolenia na budowę jednorodzinnego budynku mieszkalnego na działce nr [...] przy drodze bocznej ul. [...] w T. G.. Decyzja ta została wydana w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy, bowiem Wojewoda Śląski decyzją z dnia [...] października 2006 r. uchylił decyzję organu I instancji z dnia [...] lipca 2006 r. odmawiającą udzielenia przedmiotowego pozwolenia na budowę. Starosta Tarnogórski w uzasadnieniu swej decyzji podał, że w poprzedniej decyzji odmówił zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę z uwagi na okoliczność, iż działka inwestorów posiadała zbyt wąską drogę dojazdową do drogi publicznej na odcinku przebiegającym między dwoma budynkami przy ul. [...]. Ze stanowiskiem tym nie zgodził się jednak Wojewoda Śląski wskazując, że skoro szerokość jezdni drogi dojazdowej wynosi 3 m to spełnia ona wymogi § 14 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690 ze zm.- zwanego dalej rozporządzeniem w sprawie warunków technicznych). Wobec powyższego Starosta rozstrzygnął pozytywnie wniosek inwestorów. Od powyższej decyzji odwołanie złożyli B. P. i I. L. oraz A. W. i B. K.-W. współwłaściciele nieruchomości zabudowanych budynkami położonymi przy ul. [...] nr [...] i nr [...], między którymi przebiega opisana wyżej droga dojazdowa. W odwołaniach podnieśli, że szerokość tej drogi na odcinku między ich budynkami wynosi nie więcej niż 3 m, a oba budynki są niepodpiwniczone i ruch ciężkich pojazdów obsługujących planowaną budowę może spowodować ich uszkodzenie. Nadto B. P. i I. L. wskazały, że wzdłuż przedmiotowej drogi dojazdowej wytyczonych zostało 10 działek i ich właściciele podobnie jak inwestorzy będą domagali się przejazdu tą drogą. Z kolei A. W. i B. K.-W. podnieśli, że należąca do nich działka nr 41 obciążona została służebnością drogową biegnącą wzdłuż jej zachodniej granicy i nie jest drogą dojazdową. Decyzją z dnia [...] lutego 2007 r. Wojewoda Śląski utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję organu I instancji. Uzasadniając swą decyzję organ odwoławczy wskazał, że przewidziany w projekcie budowlanym dojazd do drogi publicznej prowadzi przez działkę nr [...] obciążoną służebnością przejazdu i przechodu na rzecz każdoczesnego właściciela działki nr [...]. Droga służebna biegnie między budynkiem właścicieli działki nr [...], a budynkiem I. L. usytuowanym bezpośrednio przy spornej drodze, której szerokość na odcinku między budynkami wynosi ponad 3 m. Spełnia więc ona wymogi wynikające z § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, przy uwzględnieniu przepisu art. 11 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm.) dopuszczającego korzystanie przez pieszych z jezdni, a także wymogi przepisów o ochronie przeciwpożarowej. Skargę na powyższą decyzję wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego B. P. i I. L., zarzucając jej błędne ustalenia, gdyż nie ma żadnej drogi bocznej ulicy [...] w T. G., a działka [...] nie ma dojazdu do drogi publicznej, bowiem od ul. [...] jest ona oddzielona działkami innych prywatnych właścicieli (skarżących oraz B. i A. W.). Wskazali też, iż poprzedni właściciele sprzedali leżący za tymi działkami teren, z którego wyodrębniono działkę inwestorów. Drogę dojazdową stanowi natomiast wąski prześwit między dwoma budynkami mieszkalnymi stanowiący wjazd na podwórko małżonków W.ch. W odpowiedzi na skargę Wojewoda Śląski wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko zajęte w uzasadnieniu decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca wydane zostały z naruszeniem przepisów prawa materialnego, a także z naruszeniem przepisów postępowania administracyjnego. Badając prawidłowość dokonanych w sprawie ustaleń dotyczących dostępu działki inwestorów do drogi publicznej, Sąd wskazał na zawartą w art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm., zwanej dalej- ustawą o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym) definicję drogi publicznej. W decyzji Burmistrza Miasta Tarnowskie Góry z dnia [...] marca 2006 r., którą ustalono warunki zabudowy dla spornej inwestycji wskazano, że działka nr [...] przylega do drogi bocznej o szerokości 8,0 m oznaczonej jako działka nr [...] stanowiącej współwłasność każdoczesnych właścicieli działek nr [...],[...],[...],[...],[...],[...] i [...], zaś dostęp z tej drogi do ul. [...] zapewniony jest przez działkę nr [...] w związku z ustanowioną na tej działce służebnością przejazdu na rzecz właścicieli działki [...]. Zdaniem Sądu pierwszej instancji wykładnia przepisu § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych dokonana przez Wojewodę Śląskiego nie uwzględniła dwóch innych ustępów tegoż przepisu regulujących odrębne wymogi, jakie powinien spełniać ciąg pieszo-jezdny pełniący funkcję dojścia i dojazdu do działek budowlanych, niemających bezpośredniego dostępu do drogi publicznej oraz wymogi dotyczące pełniącego tę funkcję dojścia do budynku i urządzeń z nim związanych. Przepis § 14 ust. 1 wskazanego rozporządzenia należało więc odczytać łącznie z ust. 2 tegoż przepisu. Dodatkowo Sąd pierwszej instancji zauważył, że w sprawie parametrów przedmiotowego ciągu pieszo- jezdnego nie mogą znaleźć zastosowania przepisy ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 108, poz. 908 ze zm., dalej zwaną- Prawem o ruchu drogowym), a w szczególności art. 11 ust. 1, gdyż stosownie do art. 1 ust. 1 tej ustawy reguluje ona zasady ruchu jedynie na drogach publicznych oraz w strefach zamieszkania. Tym samym w ocenie Sądu zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o błędną wykładnię § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W odniesieniu do zgodności przedłożonego do zatwierdzenia projektu budowlanego z decyzją Burmistrza Miasta Tarnowskie Góry ustalającą warunki zabudowy dla tej inwestycji, Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że w sytuacji, gdy dochodzi do sprzeczności ustaleń zawartych w decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu z przepisami techniczno-budowlanymi na organie prowadzącym postępowanie w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę ciąży obowiązek wystąpienia do właściwego organu o zbadanie, czy w sprawie nie wystąpiły przesłanki stwierdzenia nieważności tej decyzji. Sąd pierwszej instancji wskazał, iż w przedmiotowej sprawie ocena taka winna dotyczyć zgodności decyzji Burmistrza Miasta Tarnowskie Góry z art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z § 14 ust. 2 powyższego rozporządzenia. Ponadto Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisu procedury administracyjnej tj. art. 107 § 3 k.p.a. W uzasadnieniu decyzji organu I instancji, zdaniem Sądu pierwszej instancji w ogóle nie odniesiono się do kwestii dotyczących zgodności projektu budowlanego z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, a także spełnienia przez projekt innych wymogów wynikających z art. 35 ust. 1 pkt 2, 3 i 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118, dalej zwaną- Prawem budowlanym). Wojewoda Śląski w uzasadnieniu decyzji ograniczył się do wskazania, że decyzja organu I instancji jest zgodna z ustaleniami decyzji o warunkach zabudowy. Uchylając decyzję organów obu instancji Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że rozpatrując ponownie sprawę Starosta Tarnogórski zobowiązany będzie wystąpić do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Katowicach o rozważenie możliwość stwierdzenia nieważności decyzji ustalającej warunki zabudowy dla spornej inwestycji, a do czasu rozstrzygnięcia tej kwestii zawiesi postępowanie w sprawie w oparciu o przepis art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W przypadku zaś ukończenia już robót budowlanych umorzy jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie pozwolenia na budowę i przekaże sprawę do dalszego postępowaniu Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego w T. G.. Mając powyższe okoliczności na uwadze na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c i art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej zwaną- p.p.s.a.) Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił skarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji. O wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji do czasu uprawomocnienia się wyroku orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a., a o kosztach postępowania w oparciu o art. 200, art. 202 § 2 i art. 209 p.p.s.a. Od powyższego wyroku skargę kasacyjną wnieśli M. i I. R., zaskarżając go w całości i zarzucając mu: 1. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie § 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych polegające na przyjęciu, że szerokość drogi dojazdowej do działki skarżących jest mniejsza niż 4,5 m przewidziane w § 14 ust. 2 cyt. rozporządzenia wbrew treści § 14 ust. 1 tego rozporządzenia oraz art. 11 i art. 12 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawa o ruchu drogowym i art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, które dopuszczają drogę dojazdową o szerokości nie mniejszej niż 3 m.; 2. na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię art. 1 Prawa o ruchu drogowym polegające na przyjęciu, że przepisy tej ustawy dotyczą wyłącznie dróg publicznych wbrew treści przepisu art. 1 ust. 2 tej ustawy. 3. na podstawie art. 174 pkt. 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy przez uchybienie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c tej ustawy w związku z art. 107 § 3 kpa oraz art. 55 i art. 61 ust. 1 pkt. 2 ustawy o planowaniu przestrzennym. W związku z powyższym zarzutami składający skargę kasacyjną wnieśli o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie na ich rzecz kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że skoro dopuszczalne jest zwężenie jezdni na drodze publicznej o nieporównywalnie większym ruchu, co znajduje uzasadnienie w rozporządzeniu Ministra Finansów oraz Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia 31 lipca 2002 r. w sprawie znaków i sygnałów drogowych (Dz. U. Nr 170 poz. 1393), to tym bardziej dopuszczalne jest zwężenie jezdni na drodze bocznej (art. 1 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym). Również § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, pozwala na to, by dojścia i dojazdy do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń umożliwiające dostęp do drogi publicznej były o szerokości jezdni nie mniejszej niż 3 m. W tej sytuacji w ocenie autora kasacji, przedmiotowa jezdnia spełnia wymogi określone w § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych i po większej części § 14 ust. 2 tego rozporządzenia, a także przepisy przeciwpożarowe. Strona wnosząca kasację wskazała też, iż powołane w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przepisy art. 55 i art. 61 ust. 1 pkt. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie odwołują się do przepisów Prawa budowlanego, jeśli chodzi o definicję pojęcia "dostęp do drogi publicznej", lecz w art. 2 pkt.14 ustanawiają własną definicję. Ponieważ służebność drogowa dotyczy całej działki obciążonej taką służebnością, a nie jej fragmentów to definicja "dostępu do drogi publicznej" nie jest tożsama z wymaganiami stawianymi przez Prawo budowlane i jego przepisy wykonawcze. Wobec tego pogląd wyrażony w zaskarżonym wyroku, co do stosowania w niniejszej sprawie § 14 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych nie znajduje uzasadnienia. We wniesionej kasacji zakwestionowano też pogląd wyrażony przez Sąd pierwszej instancji, iż w odniesieniu do parametrów ciągu pieszo- jezdnego nie mogą znaleźć zastosowania przepisy Prawa o ruchu drogowym. Art. 1 ust. 2 tej ustawy nakazuje, bowiem stosowanie przepisów ustawy również do ruchu odbywającego się poza drogami publicznymi, jeżeli jest to konieczne dla uniknięcia zagrożenia bezpieczeństwa uczestników tego ruchu. Brzmienie tego przepisu zaprzecza więc powyższemu poglądowi wyrażonemu w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, tym bardziej, że pogląd ten nie zawiera żadnego uzasadnienia faktycznego i prawnego w przedmiocie przeszkód zastosowania w niniejszej sprawie przepisu art. 1 ust. 2 Prawa o ruchu drogowym. W zakresie ruchu drogowego na drogach niepublicznych powinny obowiązywać zasady przyjęte przez Prawo o ruchu drogowym, a zatem także przepisy art.11 i art. 12 tejże ustawy. Zdaniem wnoszących kasację ze względu na fakt, że przepisy ustawy o planowaniu przestrzennym nie nakazują stosować przepisu § 14 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, to brak było potrzeby uzasadniania tej okoliczności w uzasadnieniach decyzji organów obu instancji. Obie te decyzje zawierają natomiast szczegółowe uzasadnienie zastosowania § 14 ust. 1 powyższego rozporządzenia oraz przyczyn, dla których odmówiono zastosowania § 14 ust. 2 tego rozporządzenia. Wobec tego brak było podstaw do zastosowania w tym zakresie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. W ocenie autora kasacji z powołanych przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przepisów nie wynika obowiązek dla organów budowlanych do badania legalności decyzji o ustalenie lokalizacji inwestycji, a treść art. 55 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym takiemu obowiązkowi zaprzecza. W skardze kasacyjnej stwierdzono też, iż zaskarżony wyrok nie zawiera żadnych wskazań, co do naruszenia art. 35 ust. 1 pkt. 2, 3, 4 Prawa budowlanego, a w szczególności nie podaje, na czym te naruszenia polegają. Nie wskazuje także przepisów prawa, którym uchybiono przez te naruszenia, co utrudnia odniesienie się do tych twierdzeń. W odpowiedzi na skargę kasacyjną B. P. i I. L. podniosły, że szerokość przedmiotowej drogi jest mniejsza niż 3 m, jak wynika z materiałów dowodowych przedstawionych przez właścicieli działki nr 41. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest oparta na usprawiedliwionych podstawach i podlega uwzględnieniu, chociaż nie wszystkie zarzuty przedstawione w kasacji są trafne. Nie jest uprawniony zarzut wskazany w skardze kasacyjnej dotyczący naruszenia art. 55 ustawy o planowaniu przestrzennym, bowiem norma ta nie była przez Sąd pierwszej instancji stosowana i to zasadnie, gdyż regulacja ta odnosi się do decyzja ustalającej lokalizację inwestycji celu publicznego, a więc taką, która nie jest przedmiotem niniejszej sprawy. Również za nieuprawniony uznać należy wywód autora skargi kasacyjnej wskazujący na to, iż zawarta w art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym definicja pojęcia "dostęp do drogi publicznej" uwzględniana przy wydawaniu decyzji o warunkach zabudowy, o jakiej mowa w art. 61 ust. 1 pkt. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym nie wymaga uwzględnienia regulacji przewidzianych w § 14 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. To stanowisko uznać trzeba za wadliwe, bowiem decyzja o warunkach zabudowy musi być zgodna z przepisami odrębnymi, na co wprost wskazuje art. 61 ust.1 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Do tych przepisów odrębnych należy poza ustawą Prawo budowlane również omawiane w niniejszej sprawie rozporządzenie w sprawie warunków technicznych. Trafny jest jednak w zakresie przedstawionym poniżej wskazany we wniesionej skardze kasacyjnej zarzut naruszenia prawa materialnego przez błędną wykładnię § 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych oraz art. 1 ustawy Prawa o ruchu drogowym, a także art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W warunkach niniejszej sprawy kwestią wymagającą wyjaśnienia jest określenie prawnego charakteru pasa gruntu mającego stanowić dojście i dojazd do planowanej inwestycji, a w szczególności ustalenie, czy spełnia on kryteria dające podstawę do zakwalifikowania go jako dostępu do drogi publicznej dla nieruchomości objętej decyzją kontrolowaną zaskarżonym wyrokiem. Zgodnie z treścią art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przez dostęp do drogi publicznej należy rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Z treści tego przepisu jednoznacznie wynika, że ustawodawca uznał, iż możliwy jest dwojakiego rodzaju pośredni dostęp do drogi publicznej: a) poprzez ustanowienie służebności drogowej, b) poprzez drogę wewnętrzną. Skonkretyzowanie wskazanej w art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu definicji dostępu do drogi publicznej zawarto w § 14 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W myśl § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych "Do działek budowlanych oraz do budynków i urządzeń z nimi związanych należy zapewnić dojście i dojazd umożliwiający dostęp do drogi publicznej, odpowiednie do przeznaczenia i sposobu ich użytkowania oraz wymagań dotyczących ochrony przeciwpożarowej, określonych w przepisach odrębnych. Szerokość jezdni nie może być mniejsza niż 3 m." Ustęp 2 wskazanego wyżej § 14 stanowi, iż "Dopuszcza się zastosowanie dojścia i dojazdu do działek budowlanych w postaci ciągu pieszo-jezdnego, pod warunkiem że ma on szerokość nie mniejszą niż 5 m, umożliwiającą ruch pieszy oraz ruch i postój pojazdów,", zgodnie zaś z ust. 3 cyt. § 14 "Do budynku i urządzeń z nim związanych, wymagających dojazdów, funkcję tę mogą spełniać dojścia, pod warunkiem że ich szerokość nie będzie mniejsza niż 4,5 m." Przytoczone wyżej regulacje określają szerokość jezdni (ust. 1), szerokość ciągu pieszo-jezdnego (ust. 2) i szerokość dojścia spełniającego funkcję dojazdu (ust. 3). Gdyby przyjąć wykładnię § 14 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych zaprezentowaną w zaskarżonym wyroku to okazałoby się że dojście do nieruchomości musi mieć szerokość jeśli nie 7,5 m (ust. 1 + ust. 3), to przynajmniej szerokość 5 m wskazaną w ust. 2 cyt. przepisu. Z taką interpretacją tej normy nie sposób się zgodzić. Stwierdzić należy, iż minimalna szerokość umożliwiająca dostęp i dojście do nieruchomości przewidzianej pod zabudowę określona została w § 14 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych, a ustalając regulacje mające w sprawie zastosowanie koniecznym jest odniesienie ich do warunków ściśle określonej sprawy. W sytuacji, gdy dostęp do drogi publicznej jest wynikiem między innymi ustanowionej służebności drogowej, to należy mieć na uwadze, że parametry wskazujące na odpowiedni dostęp do drogi publicznej dla nieruchomość, na której ma być zrealizowana określona zabudowa, a więc nieruchomości władnącej, ustalone zostały kosztem nieruchomości obciążonej. Odnosząc uwagi wyżej przedstawione do sprawy niniejszej stwierdzić trzeba, iż z ustaleń dokonanych w toku postępowania administracyjnego przez organ wydający decyzję o warunkach zabudowy z dnia 8 marca 2006 r. i przez organ wydający decyzję kontrolowaną w niniejszej sprawie wynika, że nieruchomość stanowiąca działkę nr [...] objętą planowaną inwestycją, przylega do drogi bocznej o szerokości 8,0 m. Ta droga boczna jest działką o nr 2529/137 stanowiącą współwłasność każdoczesnego właściciela działek nr 2522/137, 2523/137, 2524/137, 2525/137, 2526/137, 2527/137 i [...]. Na rzecz współwłaścicieli działki nr 2529/137 (droga boczna) ustanowiono służebnością przejazdu poprzez działkę nr 41 do ul. [...], będącej drogą publiczną. Tak więc w niniejszej sprawie nie ulega wątpliwości, że inwestorzy posiadają pośredni dostęp do drogi publicznej poprzez działkę nr 41, na której to działce ustanowiono służebność przejazdu na rzecz współwłaścicieli działki nr 2529/137, będącej tzw. drogą boczną. Istotnym jest, iż dla przedmiotowej nieruchomości zapewniono dostęp do drogi publicznej w oparciu o ustanowioną służebność przejazdu, a rzeczą Sądu pierwszej instancji była ocena, czy dostęp ten jest odpowiedni dla planowanej inwestycji, przy uwzględnieniu przytoczonej wyżej interpretacji § 14 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Wojewódzki Sąd Administracyjny wadliwie przyjął, iż w warunkach przedmiotowej sprawy fakt zwężenia drogi bocznej upoważniał do zastosowania przepisu § 14 ust.2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. Trafnie wskazano we wniesionej kasacji, że skoro dopuszczalne jest zwężenie jezdni na drodze publicznej o nieporównywalnie większym natężeniu, to tym bardziej dopuszczalne jest zwężenie jezdni na drodze bocznej (art. 1 ust.2 prawa o ruchu drogowym). Zasadny jest też zarzut kasacji odnoszący się do naruszenie przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy przez uchybienie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 107 § 3 k.p.a., o tyle że prezentowane wyżej stanowisko, wskazuje na brak podstaw do zakwestionowania decyzji o warunkach zabudowy w granicach przedstawionych w zaskarżonym wyroku. Trafny jest też pogląd strony wnoszącej kasację, że brak wskazania w zaskarżonym wyroku na czym polega naruszenie art.35 ust. 1 pkt.2, 3, 4 Prawa budowlanego uniemożliwia w zasadzie kontrolę stanowiska Sadu pierwszej instancji w tym zakresie. Przytoczone okoliczności obligowały Naczelny Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonego wyroku, a ponownie rozpoznając sprawę Sąd pierwszej instancji winien uwzględnić wskazania wyżej przedstawione i poddać analizie kompletność okoliczności pozwalających na ocenę legalności zaskarżonej decyzji. Z powyższych przyczyn Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 203 pkt 2 p.p.s.a. i zasądzono od skarżących solidarnie na rzecz wnoszących skargę kasacyjną Marka i Iwony R. kwotę 450 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, na które składa się kwota 250 złotych z tytułu uiszczonej opłaty od wniesionej skargi kasacyjnej, kwota 17 zł z tytułu uiszczonej opłaty na pełnomocnictwie, pozostałą kwotę stanowi wynagrodzenie pełnomocnika określone w rozporządzeniu Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło