II OZ 1328/07

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Włodzimierz Ryms po rozpoznaniu w dniu 21 grudnia 2007 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Stowarzyszenia "[...]" w W. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2007 r., sygn. akt IV SA/Wa 757/07 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu w sprawie ze skargi Stowarzyszenia "[...]" w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie ustaleń środowiskowych postanawia: oddalić zażalenie. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 listopada 2007 r. wezwano skarżące Stowarzyszenie [...] w W., stosownie do § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.), do uiszczenia wpisu od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] w przedmiocie ustaleń środowiskowych w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. W zażaleniu na to zarządzenie skarżące Stowarzyszenie podniosło, że jako organizacja pożytku publicznego powinno być zwolnione od kosztów sądowych. Skoro brak jest podstaw do takiego zwolnienia, na gruncie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), to skarżące Stowarzyszenie powinno zostać zwolnione od kosztów sądowych na podstawie przepisu art. 24 ustawy z dnia 24 kwietnia 2003 r. o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie (Dz. U. Nr 96, poz. 873 ze zm.). Ponadto przepis art. 239 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest rażąco niesprawiedliwy, ponieważ pomija organizacje pożytku publicznego zajmujące się ochroną środowiska i zdrowia. Stanowi to naruszenie konstytucyjnej zasady równości podmiotów wobec prawa. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Do uiszczenia opłaty obowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie (art. 214 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Wezwanie skarżącego Stowarzyszenia do uiszczenia wpisu należnego od wniesionej przez nie skargi było prawidłowe, z uwagi na treści § 2 ust. 3 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który stanowi, że wpis stały wynosi w sprawach skarg, nieobjętych wpisem stosunkowym, z zakresu ochrony środowiska i przyrody 200 zł. Skoro więc skarga została wniesiona na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. w przedmiocie ustaleń środowiskowych, to w zarządzeniu prawidłowo określono wysokość opłaty sądowej, do której uiszczenia zobowiązane jest skarżące Stowarzyszenie. Skarżące Stowarzyszenie w zażaleniu zaprezentowało pogląd, iż powinno zostać zwolnione od kosztów sądowych. Należy wskazać, że skarżącemu Stowarzyszeniu nie przysługuje prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, ponieważ postanowieniem z dnia 30 października 2007 r., sygn. akt II OZ 1059/07 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 września 2007 r. o pozostawieniu wniosku Stowarzyszenia [...] o przyznanie prawa pomocy bez rozpoznania. Natomiast art. 24 ust. 1 pkt 5 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie, na który powołuje się skarżące Stowarzyszenie, nie jest podstawą do przyjęcia, że organizacje pożytku publicznego z mocy prawa są zwolnione od kosztów sądowych. Przepis ten stanowi, że organizacji pożytku publicznego przysługuje, na zasadach określonych w przepisach odrębnych, zwolnienie od opłat sądowych w odniesieniu do prowadzonej przez nią działalności pożytku publicznego. Przepis art. 24 ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie odsyła do przepisów odrębnych, a zatem nie stanowi samodzielnej podstawy zwolnienia od opłat sądowych. Natomiast przepisy Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie przewidują z mocy zwolnienia od opłat sądowych organizacji pożytku publicznego. Zgodnie z art. 240 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Rada Ministrów może, w drodze rozporządzenia, zwolnić organizacje społeczne od obowiązku uiszczania wpisu w ich własnych sprawach. Takie rozporządzenie nie zostało jednak wydane, dlatego też nie można zgodzić się z poglądem zaprezentowanym w zażaleniu, że skarżące Stowarzyszenie jest zwolnione od obowiązku uiszczenia wpisu. Z tego względu nie można podzielić stanowiska Naczelnego Sądu Administracyjnego wyrażonego w postanowieniu z dnia 7 października 2005 r., sygn. akt II OZ 825/05. Natomiast zarzut, iż przepis 239 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi jest niesprawiedliwy i narusza konstytucyjną zasadę równości, ponieważ pozbawia organizacje pożytku publicznego prawa do ustawowego zwolnienia od kosztów sądowych, nie jest trafny, ponieważ nie objęcie ustawowym zwolnieniem od kosztów sądowych organizacji pożytku publicznego nie narusza zasad konstytucyjnych, na które powołuje się Stowarzyszenie. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.