II OSK 1394/08
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-09-17
Skład orzekający: Krystyna Borkowska, Maria Czapska-Górnikiewicz, Arkadiusz Despot-Mładanowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego może nakazać usunięcie otworów okiennych w budynku, jeśli stan ten został zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok WSA, uznając, że organ nadzoru budowlanego nie może nakazać usunięcia stanu niezgodnego z przepisami techniczno-budowlanymi, jeśli stan ten został zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę. Kwestionowanie zgodności obiektu z przepisami w takim przypadku naruszałoby zasadę trwałości decyzji administracyjnej. Sąd pierwszej instancji nie zbadał prawidłowo decyzji o pozwoleniu na budowę i błędnie przyjął, że stan faktyczny nie został zaakceptowany.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej wykonanie robót budowlanych polegających na zamurowaniu otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego, usytuowanej zbyt blisko granicy działki sąsiedniej. Organ nadzoru budowlanego uznał, że narusza to przepisy techniczno-budowlane obowiązujące w okresie budowy i obecnie. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę właścicielki, uznając, że budynek został wybudowany z naruszeniem projektu budowlanego i przepisów. Skarżąca kasacyjnie zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, w tym bezzasadne oddalenie wniosku dowodowego o dopuszczenie pełnej dokumentacji budowlanej.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w pkt 1 i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Borkowska Sędziowie sędzia NSA Maria Czapska- Górnikiewicz (spr.) sędzia del. WSA Arkadiusz Despot- Mładanowicz Protokolant Marcin Rączka po rozpoznaniu w dniu 17 września 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 28 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Lu 926/07 w sprawie ze skargi A. W. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] października 2007 r. nr [...] w przedmiocie nakazania wykonania określonych robót budowlanych uchyla zaskarżony wyrok w pkt 1 i przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie
II OSK 1394 / 08
UZASADNIENIE
Zaskarżonym wyrokiem z dnia 28 marca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie oddalił skargę A. W. na decyzję Lubelskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Lublinie z dnia [...] października 2007r., utrzymującą w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Miasta Biała Podlaska z dnia [...] sierpnia 2007 r., którą to decyzją nakazano wykonanie wskazanych w decyzji robót budowlanych.
W uzasadnieniu swego wyroku Sąd pierwszej instancji stwierdził, iż Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego Miasta Biała Podlaska decyzją z dnia [...] sierpnia 2007 r., na podstawie art. 66 ust. 1 pkt 1 oraz art. 83 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.- zwanej dalej Prawem budowlanym) nakazał A. W., E. Z. i A. W.- współwłaścicielom budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce nr ewid. [...], położonej przy ul. L. w B., usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości poprzez wykonanie robót budowlanych związanych z zamurowaniem otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego od strony południowo-wschodniej tj. od strony działki o nr ewid. [...]- w terminie do dnia 30 listopada 2007 r.
W uzasadnieniu powyższej decyzji organ wskazał, iż ww. budynek mieszkalny został wybudowany na podstawie decyzji Urzędu Miejskiego w Białej Podlaskiej z dnia [...] lutego 1975 r. o pozwoleniu na budowę udzielonemu A. i P. W. i przyjęty został do użytkowania na podstawie zaświadczenia z dnia [...] kwietnia 1978 r., wydanego przez Urząd Miejski w Białej Podlaskiej, Wydział Gospodarki Terenowej. Organ stwierdził, iż południowo - wschodnia ściana budynku usytuowana w odległości od 3,06 do 3,10 m od granicy z działką nr [...], posiada sześć otworów okiennych tj. 2 otwory okienne w poziomie piwnicy, 2 otwory w poziomie parteru oraz 2 otwory w poziomie poddasza. Takie usytuowanie budynku ze ścianą z otworami okiennymi zdaniem organu wskazuje, iż został on wybudowany z naruszeniem przepisów techniczno- budowlanych, określonych zarządzeniem Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego (Dziennik Budownictwa Nr 10 poz. 44), obowiązujących w okresie realizacji przedmiotowego obiektu. Z ustaleń zawartych w protokole z oględzin wynika, że sąsiednia działka o nr [...] była w okresie budowy przedmiotowego budynku niezabudowana. W rozpatrywanym przypadku odległość ściany budynku mieszkalnego z otworami okiennymi od granicy z sąsiednią nieruchomością powinna wynosić min. 4 m. W związku z tym usytuowanie otworów okiennych w ścianie budynku mieszkalnego zlokalizowanej w odległości od 3,06 do 3,10 m od granicy z działką sąsiednią o nr [...] narusza przepisy techniczno - budowlane, obowiązujące w okresie budowy przedmiotowego budynku. Nadto organ dodał, że istniejący stan faktyczny stanowi również naruszenie obecnie obowiązujących przepisów techniczno-budowlanych.
Zdaniem organu naruszenie przepisów techniczno-budowlanych obowiązujących w okresie uzyskania pozwolenia na budowę przedmiotowego budynku stanowi o jego nieodpowiednim stanie technicznym, uzasadniającym wydanie decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości.
Decyzją z dnia [...] października 2007 r. Lubelski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Lublinie po rozpatrzeniu odwołania A. W. i E. Z. na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 66 ust. 1 pkt 3, art. 80 ust. 2 pkt 2, art. 83 ust. 2 Prawa budowlanego utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.
Organ odwoławczy wskazując na trafność argumentacji organu I instancji uznał, iż zaistniały stan faktyczny, jakkolwiek nie został zakwestionowany przez właściwy organ nadzoru budowlanego w chwili przejęcia budynku do użytkowania, był i nadal jest sprzeczny z obowiązującymi przepisami prawa określającymi warunki techniczne, jakim powinny odpowiadać budynki, a w szczególności z obowiązującymi w owym czasie przepisami § 20 rozporządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 11 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego. W tej sytuacji zasadnym było wydanie decyzji nakazującej na podstawie art. 66 ust. 1 Prawa budowlanego, zamurowanie spornych otworów okiennych, znajdujących się w ścianie budynku od strony granicy z działką sąsiednią nr [...], w celu doprowadzenia obiektu do stanu zgodnego z wymaganiami ww. przepisów Prawa budowlanego.
Ustosunkowując się do zarzutów zawartych w odwołaniu organ odwoławczy wskazał, iż wprawdzie w zaskarżonej decyzji organ błędnie powołał art. 66 ust. 1 pkt 1 Prawo budowlane jako odnoszący się do nieodpowiedniego stanu technicznego zamiast art. 66 ust. 1 pkt 3 tej ustawy, jednakże uchybienie to nie miało wpływu na treść rozstrzygnięcia.
Na powyższą decyzję A. W. złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, domagając się jej uchylenia oraz uchylenia decyzji organu I instancji i umorzenia postępowania.
Skarżąca wskazała, iż decyzje te zostały wydane z naruszeniem prawa. Przedmiotowy budynek został wybudowany w latach 1975-1978 na podstawie pozwolenia na budowę i przyjęty następnie do użytkowania. Natomiast cała argumentacja zawarta w decyzji opiera się na założeniu, że sporne otwory okienne istniejące w ścianie budynku powstały w wyniku samowoli budowlanej, co nie znajduje odzwierciedlenia w faktach.
W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe swoje stanowisko.
Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, iż podstawę materialno-prawną w niniejszej sprawie stanowi art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Jak wskazał Sąd pierwszej instancji w przedmiotowej sprawie przedmiotem sporu są otwory okienne umiejscowione w ścianie południowo - wschodniej budynku mieszkalnego skarżącej, a w związku z tym należało ustalić, czy sporne otwory okienne zostały wykonane na podstawie udzielonego pozwolenia na budowę, czy też zostały wykonane samowolnie.
W ocenie Sądu organy administracyjne w niniejszej sprawie zasadnie przyjęły, iż istniejący stan faktyczny nie został zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę. Bezsporne jest, że skarżącej zostało udzielone pozwolenie na budowę budynku mieszkalnego na działce obecnie oznaczonej nr [...] położonej w B. przy ul. L. (decyzja Naczelnika Miasta Biała Podlaska z dnia [...] lutego 1975 r.). Obiekt ten miał być zrealizowany na podstawie projektu budowlanego typowego nr MB-0148/B w wersji po rozbudowie (karta zmian projektu z dnia 30 stycznia 1975 r.). Według tego projektu ściana od strony działki o nr [...] nie powinna posiadać, otworów okiennych, a co oznacza, że inwestor odstąpił od zatwierdzonego projektu budowlanego. Naruszenie zapisów projektu spowodowało naruszenie przepisów techniczno - budowlanych zarówno obowiązujących w okresie realizowania inwestycji, jak i obecnie. W wyniku przeprowadzonych oględzin przedmiotowego budynku ustalono, iż odległość ściany ze spornymi otworami okiennymi wynosi od 3,06 do 3,10 m od granicy z działką nr [...]. Natomiast odległość pomiędzy budynkiem mieszkalnym posadowionym na tej działce a budynkiem mieszkalnym skarżącej wynosi 7,60 m. Powyższe ustalenia zasadnie organy zestawiły z obowiązującymi w trakcie realizacji budynku przepisami określającymi dopuszczalne odległości sytuowania budynków od granicy działki i od innych obiektów budowlanych.
Sąd pierwszej instancji wskazując na treść § 20 ust. 2 obowiązującego w czasie budowy domu (obiektu) zarządzenia nr 130 Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać obiekty budowlane budownictwa powszechnego, nadto na treść § 20 ust. 13 ww. zarządzenia, stwierdził, iż skoro w okresie realizowania przedmiotowego budynku sąsiednia działka nr [...] była niezabudowana, odległość ściany budynku od granicy z tą działką winna wynosić co najmniej 4 m. Z zestawienia odległości określonych przepisami powyższego zarządzenia i występujących obecnie na gruncie pomiędzy budynkiem skarżącej, a budynkiem posadowionym na działce nr [...] oraz pomiędzy tym budynkiem, a granicą z tą działką wynika bezspornie, że usytuowanie przedmiotowych otworów okiennych narusza przepisy techniczno - budowlane, obowiązujące w okresie budowy przedmiotowego obiektu.
Ponadto zdaniem Sądu prawidłowo wskazały organy administracyjne, iż zaistniały stan faktyczny jest sprzeczny nie tylko z obowiązującymi w czasie budowy omawianego obiektu w/w przepisami zarządzenia Ministra Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych z dnia 29 czerwca 1966 r., lecz także jest sprzeczny z obecnie obowiązującymi przepisami § 12 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
W ocenie Sądu pierwszej instancji, skoro obowiązujące zarówno w dacie wydania pozwolenia na budowę, jak i obecnie przepisy techniczno-budowlane nie dopuszczają możliwości wykonania otworów okiennych w ścianie budynku, znajdującej się w odległości mniejszej niż 4 m od granicy z działką sąsiednią, zaś zatwierdzony projekt budowlany nie przewidywał takiego umiejscowienia otworów okiennych, zachodziły przesłanki do zastosowania art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, celem doprowadzenia przedmiotowego obiektu do stanu zgodnego z wymaganiami ww. przepisów prawa budowlanego.
Sąd pierwszej instancji wskazał, iż z uwagi na to, że otwór okienny w ścianie budynku znajdującej się zbyt blisko granicy działki powoduje, że budynek znajduje się w nieodpowiednim stanie technicznym i narusza tym samym przepisy techniczno-budowlane, co uzasadnia wydanie kwestionowanej decyzji.
Odnosząc się do zarzutów podnoszonych przez skarżącą, iż budynek mieszkalny został wykonany zgodnie z udzielonym pozwoleniem na budowę, Sąd wskazał, iż zarówno na podstawie znajdującego się w aktach projektu typowego, jak również istniejącej karty zmian tego projektu nie sposób wyprowadzić wniosku, że inwestycja została wykonana zgodnie z tym projektem. W szczególności zapis karty zmian (pkt VI) dla przedmiotowego projektu, iż "zmieniono elewację" nie pozwala wyprowadzić wniosku, iż dopuszczono umiejscowienie otworów okiennych w ścianie budynku od strony działki nr [...].
W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a) oddalił skargę. Natomiast o wynagrodzeniu pełnomocnika wyznaczonego z urzędu orzeczono na podstawie art. 250 p.p.s.a. oraz § 18 ust. 1 pkt 1 lit. c w zw. z § 2 ust. 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokackie oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1348 ze zm.), podwyższając należną kwotę o wartość uiszczonej opłaty skarbowej od pełnomocnictwa.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła A. W., zaskarżając go w części dotyczącej oddalenia skargi i zarzucając naruszenie przepisów postępowania, mogących mieć istotny wpływ na wynik sprawy tj.:
1. art. 106 § 3 p.p.s.a. poprzez bezzasadne oddalenie wniosku dowodowego pełnomocnika skarżącej złożonego na rozprawie t.j. zażądania od organu pełnej dokumentacji budowlanej, jaka została przez stronę skarżąca złożona w celu uzyskaniu zezwolenia na budowę, zmierzającego do wykazania, że w dokumentacji projektowej budynku będącej podstawą do wydania pozwolenia na budowę uwzględniono zmiany dotyczące m. in. wybudowania "ganku" z oknami usytuowanymi tak, jak ma to miejsce obecnie, pomimo tego, że okoliczności, jakie miały być wykazane dowodem, którego przeprowadzenia domagał się pełnomocnik, zmierzały do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie, a uwzględnienie tego wniosku nie spowodowałoby nadmiernego przedłużenia postępowania;
2. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.- zwanej dalej p.u.s.a.) poprzez nienależyte sprawowanie przez Sąd kontroli działalności administracyjnej administracji publicznej (organu I i II instancji) pod względem zgodności z prawem sposobu wydawania decyzji, w szczególności właściwego stosowania przez owe organy norm postępowania administracyjnego, odnoszących się do postępowania wyjaśniającego (dowodowego) i jego wyników t.j. art. 77, art. 80 i art. 86 k.p.a., polegające na zaaprobowaniu sposobu przeprowadzania dowodów i ich ocenie, a w konsekwencji podzieleniu błędnie ustalonego stanu faktycznego dotyczącego dokumentacji projektowej domu strony skarżącej.
Wskazując na powyższe zarzuty skargi kasacyjnej skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w części tj. w pkt I, oddalającym skargę i przekazanie sprawy w tym zakresie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Lublinie do ponownego rozpoznania, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w części tj. w pkt I tegoż wyroku i umorzenie postępowania, a także o zasądzenie od Skarbu Państwa na rzecz pełnomocnika skarżącej kosztów zastępstwa procesowego sprawowanego z urzędu, wg norm przepisanych oraz o przeprowadzenie dowodu uzupełniającego na podstawie art. 193 w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. z akt sprawy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, sygn. II SA/Lu 838/07 na okoliczność nieprawidłowości prowadzenia postępowania administracyjnego przez organy I i II instancji, zaaprobowanego przez Sąd administracyjny i na okoliczność nieprawidłowości w ustaleniach, dotyczących stanu faktycznego, odnoszących się do czasu otrzymania przez skarżącą pozwolenia na budowę, a także wezwania organów I i II instancji do dołączenia pełnej dokumentacji projektowej, będącej załącznikiem do postępowania o wydanie pozwolenia na budowę domu skarżącej, bądź w braku takiej dokumentacji, o wskazanie, co się stało z tą dokumentacją.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej pełnomocnik skarżącej wskazał, iż Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił jego wniosku dowodowego złożonego na rozprawie t.j. zażądania od organu pełnej dokumentacji budowlanej. Przeprowadzenie takiego dowodu w ocenie skarżącej było istotne z uwagi na to, że skarżąca wielokrotnie wykazywała, iż wszelkie istniejące do chwili obecnej właściwości jej domu nie tylko istniały od momentu rozpoczęcia budowy, ale znajdowały się także w dokumentacji projektowej budynku, jaką złożyła w toku postępowania o uzyskanie zezwolenia na budowę. Fakt niedołączenia przez organy całości tej dokumentacji oraz oddalenia wniosku o jego uzupełnienie spowodował błędne przyjęcie, że w dokumentacji projektowej domu nie było przewidzianych okien.
Zdaniem autora kasacji Sąd oddalając wniosek dowodowy w istocie uniemożliwił skarżącej wykazanie tego, że wszelkie odstępstwa od ówcześnie obowiązującego prawa zostały zaaprobowane przez stosowne organy administracji już na etapie wydawania decyzji o zezwoleniu na budowę. Powyższe uchybienie powoduje w ocenie skarżącej, że Sąd zaaprobował błędnie ustalony przez organy obu instancji stan faktyczny oraz wnioskowania przeprowadzone na niekorzyść strony na skutek zaniedbań organów, które obciążają stronę konsekwencjami braku staranności przy przechowywaniu dokumentacji. Organy te wbrew treści art. 77 §1 i §3, art. 80 i art. 86 k.p.a., a także wbrew zasadzie wynikającej z art. 7 i art. 8 k.p.a. wysnuły przekonania o braku aprobaty zmian poczynionych w projekcie budynku w fazie udzielenia pozwolenia na budowę.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie, aczkolwiek nie wszystkie zarzuty w niej zawarte są w pełni usprawiedliwione.
Odnosząc się do kwestii związanej ze stosowaniem w postępowaniu sądowoadministracyjnym art. 106 § 3 p.p.s.a. należy zauważyć, że sąd administracyjny orzeka w zasadzie na podstawie materiału faktycznego i dowodowego sprawy zgromadzonego w postępowaniu przed właściwymi organami. Ta zasada wynika z postanowień zawartych w art. 133 § 1 p.p.s.a. zgodnie, z którymi "sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy". W postępowaniu sądowoadministracyjnym nie dokonuje się, zatem ponownego ustalenia stanu faktycznego sprawy administracyjnej, lecz jedynie ocenia, czy właściwe w sprawie organy administracji publicznej ustaliły ten stan zgodnie z regułami obowiązującymi w postępowaniu administracyjnym, a następnie czy prawidłowo zastosowały przepisy prawa materialnego odpowiadające poczynionym ustaleniom.
Tymczasem we wniesionej kasacji skarżąca przeprowadziła wywody zmierzające do wykazania, że to rzeczą Sądu pierwszej instancji było przeprowadzenie postępowania dowodowego i dokonanie właściwych w sprawie ustaleń. Takie stanowisko uznać należy za wadliwe. W warunkach jednak przedmiotowej sprawy za usprawiedliwiony należało uznać zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 106 § 3 p.p.s.a., poprzez pominięcie dowodów zawnioskowanych przez skarżącą, o tyle, iż rzeczą Sądu było dokonanie oceny kompletności zgromadzonego przez organy materiału dowodowego, a w konsekwencji zasadności ustaleń dokonanych w oparciu o tak zgromadzony materiał.
Ocenę kolejnych zarzutów zawartych we wniesionej skardze kasacyjnej poprzedzić trzeba analizą normy prawnej będącej materialnoprawną podstawą decyzji kontrolowanej skarżonym wyrokiem.
Stosownie do przepisu art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, będącego podstawą wydania decyzji kontrolowanej skarżonym wyrokiem, w przypadku stwierdzenia, że obiekt budowlany jest w nieodpowiednim stanie technicznym właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, usunięcie stwierdzonych nieprawidłowości, określając termin wykonania tego obowiązku. Nieodpowiedni stan techniczny obiektu budowlanego, o którym mowa w art. 66 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy dotyczyć będzie z reguły sytuacji zużycia technicznego obiektu budowlanego lub nagłych zdarzeń mających miejsce po oddaniu obiektu do użytkowania. Wprawdzie do wydania decyzji nakazującej usunięcie stwierdzonych w obiekcie budowlanym nieprawidłowości niezbędne jest stwierdzenie nieodpowiedniego stanu technicznego obiektu, lecz oznacza to także konieczność wyjaśnienia w postępowaniu tego, w jaki sposób doszło do powstania nieodpowiedniego stanu technicznego, a więc czy wynika on z samowoli budowlanej, czy też został zaaprobowany w decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, czy też nastąpiło to w wyniku odstępstw od warunków udzielonego pozwolenia na budowę bądź powstania innych okoliczności. Dopiero od takich niewadliwych ustań zależy prawidłowość zastosowania odpowiedniej normy prawna materialnego, w tym wskazanego wyżej przepisu art. 66 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego.
Z konstrukcji omawianego przepisu wynika także, iż nie daje on podstaw do nakazania usunięcia stanu niezgodnego z przepisami techniczno - budowlanymi, jeżeli stan ten został zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę. Kwestionowanie stanu zgodności obiektu budowlanego z wymaganiami określonymi w przepisach techniczno - budowlanych byłoby w takim przypadku naruszeniem zasady trwałości decyzji administracyjnej.
W sposób nieuprawniony przyjął Wojewódzki Sąd Administracyjny, iż istniejący stan faktyczny nie został zaakceptowany w decyzji o pozwoleniu na budowę, nie dokonując badania samej decyzji. Słusznie tym samym podnosi autor skargi kasacyjnej, że brak dokumentacji projektowej budynku, która została zatwierdzona decyzją o pozwoleniu na budowę z dnia [...] lutego 1975 r. przez Urząd Miejski w Bielsku - Białej, uniemożliwia jednoznaczne przesądzenie, czy przedmiotowy obiekt budowlany został wybudowany zgodnie z tymże projektem. Wbrew opinii Sądu pierwszej instancji nie można wyprowadzić wniosku o niezgodności przedmiotowego budynku mieszkalnego z udzielonym pozwoleniem na budowę na podstawie znajdującego się w aktach sprawy projektu typowego, jak również karty zmian tego projektu.
Tym samym rację ma strona skarżąca, iż w zaskarżonym wyroku przyjęto ustalenia dokonane przez organy administracji z naruszeniem przepisów postępowania t.j. art. 77, art. 80 i art. 86 k.p.a., a w konsekwencji Sąd pierwszej instancji podzielił wadliwie ustalony przez organy administracyjne stan faktyczny sprawy. Dopiero, bowiem zgromadzenie wszystkich dowodów niezbędnych do ustalenia rzeczywistego obrazu stanu faktycznego i ujęcie ich w aktach prawy, pozwoli na skontrolowanie Sądowi pierwszej instancji nie tylko ustalenia podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, lecz także poprawności dokonanej subsumcji (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 października 2006 r., sygn. akt II FSK 1279/05, LEX nr 280425).
Przytoczone względy obligowały Naczelny Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonego wyroku, a ponownie rozpoznając sprawę Sąd pierwszej instancji winien będzie uwzględnić wskazania wyżej przedstawione i poddać analizie kompletność okoliczności pozwalających na ocenę legalności zaskarżonej decyzji.
Mając powyższe okoliczności na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok w pkt I-wszym t.j. w części oddalającej skargę A. W. i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny nie orzekł w wyroku o przyznaniu pełnomocnikowi skarżącej A. W. na zasadzie prawa pomocy, gdyż przepisy art. 209 i art. 210 p.p.s.a. mają zastosowanie tylko do kosztów postępowania między stronami. Natomiast wynagrodzenie dla pełnomocnika ustanowionego z urzędu za wykonaną pomoc prawną, należne od Skarbu Państwa (art. 250 p.p.s.a.) przyznawane jest przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w postępowaniu określonym w przepisach art. 258 -261 p.p.s.a. Stosownie do § 20 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności adwokatów oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej z urzędu (Dz. U. Nr 163 poz. 1348 ze zm.) pełnomocnik skarżącej powinien złożyć Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu stosowne oświadczenie, o jakim mowa w tym przepisie.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło