II SA/Rz 607/07
WyrokWSA w Rzeszowie2008-01-23
Skład orzekający: Jerzy Solarski, Joanna Zdrzałka, Ryszard Bryk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzje administracyjne dotyczące ewidencji gruntów i budynków, w tym powierzchni działki i jej użytków, mogą być oparte na danych niezgodnych ze stanem faktycznym i prawnym, a także czy ponowne rozstrzyganie sprawy, która została już prawomocnie zakończona, stanowi wadę nieważności postępowania?Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność decyzji w części dotyczącej powierzchni użytków B i RII na działce nr 657/1, ponieważ sprawa ta była już wcześniej rozstrzygnięta inną decyzją, co stanowi naruszenie zasady "res iudicata" (art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a.). W zakresie ogólnej powierzchni działki nr 657/1, sąd uchylił decyzje, uznając, że organy naruszyły przepisy proceduralne (art. 7, 77 § 1, 107 § 3 k.p.a.) poprzez niewłaściwe ustalenie stanu faktycznego i prawnego, co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W pozostałym zakresie skargę oddalono, uznając decyzje za zgodne z prawem.Stan faktyczny
Skarżący C.K. kwestionował dane zawarte w wypisie z rejestru gruntów i budynków dotyczące jego działki nr 657/1, w szczególności powierzchnię użytków (B i RII) oraz ogólną powierzchnię działki. Zarzucał, że dane te są fikcyjne i niezgodne ze stanem faktycznym. Organy administracji, po przeprowadzeniu postępowań, częściowo uwzględniły wnioski skarżącego dotyczące zmian w budynku mieszkalnym, ale odmówiły zmian w zakresie powierzchni użytków i ogólnej powierzchni działki, utrzymując w mocy wcześniejsze decyzje. Skarżący wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.Rozstrzygnięcie
I. Stwierdził nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w części dotyczącej powierzchni użytków B i RII występujących na działce nr 657/1 położonej w obrębie 1 S.; II. Uchylił zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji wskazanego w punkcie I wyroku w części dotyczącej ogólnej powierzchni działki nr 657/1; III. W pozostałym zakresie skargę oddalił; IV. Stwierdził, że zaskarżona decyzja w części określonej w punkcie I i II wyroku nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; V. Zasądził od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego C. K. koszty postępowania sądowego w kwocie 144 zł.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Jerzy Solarski Sędziowie WSA Joanna Zdrzałka NSA Ryszard Bryk /spr./ Protokolant sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólno-Administracyjnym na rozprawie w dniu 15 stycznia 2008 r. sprawy ze skargi C. K. na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] maja 2007 r. nr [...] w przedmiocie ewidencji gruntów I. stwierdza nieważność zaskarżonej decyzji i utrzymanej nią w mocy decyzji Starosty z dnia [...] marca 2007 r. nr [...] w części dotyczącej powierzchni użytków B i RII występujących na działce nr 657/1 położonej w obrębie 1 S.; II. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję organu pierwszej instancji wskazanego w punkcie I wyroku w części dotyczącej ogólnej powierzchni działki nr 657/1; III. w pozostałym zakresie skargę oddala; IV. stwierdza, że zaskarżona decyzja w części określonej w punkcie I i II wyroku nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; V. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego na rzecz skarżącego C. K. koszty postępowania sądowego w kwocie 144 zł /słownie: sto czterdzieści cztery złote/.
II SA/Rz 607/07
U Z A S A D N I E N I E
Decyzją z dnia [...]r. nr [...]Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpatrzeniu odwołania C.K. od decyzji Starosty z dnia [...]r. nr [...]dotyczącej:
I. Wprowadzenia w części opisowej i kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków miasta S.W. obręb C. zmian w zakresie działki nr 657/1 polegających na :
1. wykreśleniu w kartotece budynków, budynku mieszkalnego oznaczonego symbolem 657/1.1 o powierzchni zabudowy 120m2 i ilości kondygnacji 2 i wpisaniu budynku mieszkalnego oznaczonego symbolem 657/1.1 o powierzchni zabudowy 122m2 i ilości kondygnacji 3,5,
2. wpisaniu w kartotece budynków "rok zabudowy"- 2004,
3. wkreśleniu na mapę ewidencyjną prawidłowego kształtu budynku 657/1.1 i wpisaniu w miejsce symbolu 2k- symbol 4k.
II. Odmowie wprowadzenia zmian w zakresie powierzchni ogólnej działki nr 657/1 oraz powierzchni użytków /B i R II/ występujących na przedmiotowej działce - postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W postawie prawnej powołał art. 138 § 1 pkt 1 kpa oraz art. 20 ust. 1 i 2, art. 7b ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2005r. Nr 240, poz. 2027).
W uzasadnieniu decyzji stwierdzono, że C.K. wniósł do Starosty o sprostowanie danych w wypisie z rejestru gruntów i budynków dotyczących działki nr 657/1. Wskazał, że otrzymał od organu podatkowego nakazy płatnicze podatku rolnego i od nieruchomości za lata 2001-2006, które zostały oparte na wypisie z rejestru gruntów z dnia 27.06.2006r. nr [...] wydanego przez Starostwo Powiatowe w S.W. Zdaniem wnioskodawcy dane zawarte w przekazanym wypisie są fikcyjne, niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym określonym w akcie notarialnym oraz dokumentów związanych z budową budynku. Zakwestionował dane dotyczące budynku i powierzchnię poszczególnych użytków wykazanych w przedmiotowej działce a w szczególności jej ogólną powierzchnię i podaje, że 0,3084 ha jest powierzchnią fikcyjną.
Decyzją z dnia [...]. nr [...] Starosta orzekł o wprowadzaniu w części opisowej i kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków miasta S.W.- obręb C. zmian w zakresie budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr 657/1. W motywach tej decyzji Starosta nawiązał do obecnego wypisu z rejestru gruntów sporządzonego w wyniku prac związanych z modernizacją ewidencji gruntów podał, że w wyniku przeprowadzonej w dniu 7 października 2006r. rozprawy na gruncie w obecności zainteresowanego dokonano oględzin budynku mieszkalnego usytuowanego na działce nr 657/1. W protokole opisano istniejący na działce nr 657/1 budynek mieszkalny- ilość kondygnacji, którego C.K.nie podpisał.
Od decyzji tej C.K. wniósł odwołanie, w którym nawiązał do postępowania administracyjnego zakończonego decyzją z dnia [..]r. nr [...] i skargi wniesionej do sądu administracyjnego. W postępowaniu tym podnosił przekazanie organowi podatkowemu nieprawdziwego wypisu z rejestru gruntów i budynków z dnia 26 czerwca 2006r. niezgodnego z dokumentami urzędowymi, według którego został naliczony podatek rolny od nieruchomości za lata 2001 - 2006.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego po rozpatrzeniu odwołania od decyzji Starosty z dnia [...]r. uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia zalecając rozpatrzenie w całości żądania C.K. dotyczące ogólnej powierzchni działki nr 657/1.
Decyzją z dnia [...]r. nr [...] po ponownym rozpatrzeniu sprawy Starosta postanowił o wprowadzeniu w części opisowej i kartograficznej operatu ewidencji gruntów i budynków miasta S.W. - obręb C. zmian w zakresie budynku mieszkalnego (powierzchnia zabudowy, ilość kondygnacji, rok budowy, poprawny kształt, symbol) oraz odmówił wprowadzenia zmian dotyczących powierzchni działki nr 657/1.
W wyniku złożonej przez C.K. skargi przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Rzeszowie zawisła sprawa na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]r. nr[...]. Postanowieniem z dnia [...]r. sygn. akt II SA/Rz 836/06 Sąd zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne. W uzasadnieniu wskazano, że Sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego. W rozpoznawanej sprawie przed organami administracji zawisła sprawa, której przedmiotem jest ogólna powierzchnia działki nr 657/1 i ewentualna zmiana ogólnej powierzchni może spowodować zmiany w zakresie użytków gruntów.
W odwołaniu od decyzji Starosty z dnia [...]r. C.K. zarzucił organowi naruszenie przepisów kpa. Wskazał, że organ wykorzystał fałszywe dokumenty geodezyjne poświadczające nieprawdę w szczególności wypis z rejestru gruntów.
Po rozpoznaniu sprawy w trybie odwoławczym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z dnia [...]r. - postanowił utrzymać w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy wskazał, że C.K. wystąpił do Starosty o sprostowanie danych ewidencyjnych zawartych w wypisie z rejestru gruntów dotyczących działki nr 657/1. Decyzją z dnia [...]r. Starosta stwierdził, że w kartotece budynków należy wykreślić budynek mieszkalny oznaczony symbolem 657/1.1 o pow. zabudowy 120m2 o ilości kondygnacji 2 i wpisać budynek mieszkalny oznaczony symbolem 657/1.1 o pow. zabudowy 122m2 i ilości kondygnacji 3.5. W kartotece budynków wpisano w rubryce "rok zabudowy"- 2004r. na mapie ewidencyjnej wykazano poprawny kształt budynku, wpisując symbol 4k w miejsce symbolu 2k. W decyzji tej odmówiono dokonania zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków miasta S.W. - obręb C. w zakresie powierzchni działki nr 657/1.
Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wyjaśnił, że ewidencja gruntów dla obrębu C. miasta S.W. została założona w 1968r. i powierzchnia poszczególnych działek była obliczana graficznie i taka wykazywana w operacie ewidencyjnym. Na podstawie umowy sprzedaży z dnia 10.10.1985r. rep. A nr [...] oraz umowy sprzedaży z dnia 4.09.1986r. Rep. A nr [...] działki nr 657 o pow. 0,2450 ha i 656/3 o pow. 0,0600 ha (ogólna powierzchnia 0,3050 ha) zostały wykazane na rzecz C.K. W wyniku dostosowania ewidencji gruntów obrębu C. miasta S.W. do systemu informatycznego prowadzenia ewidencji i przejścia na komputerowe zbiory danych zgodnie z przepisami rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, przeprowadzona została modernizacja ewidencji gruntów i budynków.
Stosownie do § 35 pkt 3 i § 37 w.w. rozporządzenia działki stanowiące własność C.K. zostały wykazane na nowej mapie ewidencyjnej. Przebieg zachodniej granicy został wykazany w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych a przebieg granic z pozostałych trzech stron świata został wykazany na podstawie źródłowych danych ewidencyjnych wznawiając po trwałych elementach ogrodzenia. Ze współrzędnych punktów załamania ustalonych granic działek nr 657 i 656/3 została obliczona ich powierzchnia wynosząca 0,3084 ha i taka powierzchnia została wykazana w operacie ewidencyjnym. Na wniosek C.K. wyżej wskazane działki zostały połączone i jako jedna działka o numerze 657/1 została wykazana w operacie ewidencyjnym o niezmienionej powierzchni wynoszącej 0,3084 ha. W wyniku zgłoszonych przez C.K. roszczeń dotyczących danych zawartych w rejestrze gruntowym odnośnie działki nr 657/1 o pow. 0,3084 ha organ I instancji przeprowadził na gruncie postępowanie wyjaśniające. Według zgromadzonych akt a w szczególności z protokołu stanu użytkowania działki nr 657/1 w porównaniu z kopią mapy zasadniczej wynika, że przedmiotowa działka jest ogrodzona trwałym ogrodzeniem w granicach niezmiennych od czasu odnowienia operatu ewidencyjnego. Dodatkowo podano, że na przedmiotowej działce znajduje się budynek mieszkalny posiadający 3.5 kondygnacje a nie 2. Natomiast powierzchnia jego zabudowy wynosi 122m2 a nie jak wcześniej podano 120m2. C.K. podał, że zakończenie budowy budynku mieszkalnego położonego na działce nr 657/1 nastąpiło w dniu 28 października 2004r. i, że po upływie 21 dni mógł przystąpić do jego użytkowania.
Organ odwoławczy wskazał, że ewidencję gruntów i budynków oraz gleboznawczą klasyfikację gruntów prowadzą jak nakazuje ustawa z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne starostowie. Do ich obowiązku należy utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi, dlatego też wyżej wskazane dane ewidencyjne zostały zgodnie z ustalonym stanem faktycznym wprowadzone do operatu ewidencyjnego. Organ podał, że osoby o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 i art. 51 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne zgłaszające zmiany są zobowiązane dostarczyć dokumenty geodezyjne i kartograficzne i inne niezbędne do wprowadzenia zmian w ewidencji gruntów i budynków.
Od decyzji tej skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wniósł C.K. Wniósł o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji Starosty oraz aby do czasu wydania poprawnej i zgodnej ze stanem faktycznym i prawnym decyzji orzeczono zachowanie ważności danych ewidencyjnych wg spokojnego posiadania sprzed roku 2000r. uwidocznionych w ewidencji prowadzonej przez Starostę przed wejściem w życie rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, z uwzględnieniem: - aktu notarialnego nr [...] z dnia 10.10.1985r.,
* aktu notarialnego nr [...] z dnia 4.09.1986r.,
* odpisu z księgi wieczystej Kw Nr [...] z dnia 30.09.1986r.,
* odpisu z księgi wieczystej Kw Nr[...] z dnia 13.06.2006r. znak 1400/06 VI Wydziału Ksiąg Wieczystych Sądu Rejonowego w S.W.,
- zawiadomieniu o zakończeniu budowy budynku mieszkalnego znak [...] z dnia 28.10.2004r.
Zaskarżonej decyzji zarzucił:
1. wydanie decyzji na nieznanym skarżącemu materiale dowodowym z obrazą przepisu art. 10 § 1 kpa poprzez uniemożliwienie wypowiedzenia się skarżącemu co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań przed wydaniem zaskarżonej decyzji,
2. wydanie decyzji na podstawie niepełnego materiału dowodowego wymienionego w piśmie skarżącego z dnia 7.03.2007r. uwagi i zarzuty pkt. 9, 10, 11, 12, 13. przez ograniczenie środków dowodowych,
3. wydanie decyzji w oparciu o materiał dowodowy, który nie spełnia formalnych wymogów prawnie dopuszczalnych dowodów,
4. rażącą obrazę przepisów art. 24 §1 pkt5 kpa przez to, że w wydaniu zaskarżonej decyzji brali udział funkcjonariusze Wydziału Geodezji i Gospodarki Nieruchomościami S.S., który brali udział w: szczególnie spartaczonej tzw. Modernizacji ewidencji gruntów i budynków dla działki skarżącego i w 4-ech uchylonych decyzjach w tej sprawie,
5. PWINGiK nie ustosunkował się do zarzutów sformułowanych w uzasadnieniu odwołania skarżącego z dnia 11.04.2007r. od decyzji z dnia [...]r. oraz piśmie skarżącego z dnia 7.03.2007r. uwagi i zarzuty do materiału dowodowego,
6. brak ostatecznej decyzji Starosty w sprawie zatwierdzenia operatu opisowo-kartograficznego na podstawie której Starosta poza wiedzą i udziałem skarżącego wprowadził do obrotu prawnego wypis z rejestru gruntów z dnia 27.06.2007r. z fikcyjnymi danymi tj. obrazą przepisu § 43 Rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków,
7. naruszenie zasady praworządności art. 7 kpa poprzez wykrętne, uporczywe ignorowanie i milczące eliminowanie bez uzasadnienia wnioskowanych dokumentów dowodowych skarżącego a bezkrytyczną akceptacją nieujawnionych niejednokrotnie przeprowadzonych bez należytej staranności dowodów przez funkcjonariuszy Wydziału Geodezji i Kartografii i Gospodarki Nieruchomościami Starostwa,
8. WINGiK błędnie ocenił materiał dowodowy nie poczynił własnych ustaleń w zakresie stanu faktycznego i prawnego, nie ustosunkował się do dokumentów skarżącego i jego zarzutów j.w., a uzasadnienie jego decyzji ma wyłącznie charakter akceptująco-sprawozdawczy oparty na uzasadnieniu decyzji l-szej instancji.
W odpowiedzi na skargę Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentacją zaprezentowaną w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie zważył, co następuje:
Skarga jest częściowo zasadna.
Na wstępie należy nawiązać do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych /Dz. U. Nr 153, poz. 1269, ze zm./, z którego wynika, że wojewódzki sąd administracyjny kontroluje zaskarżony akt administracyjny pod względem zgodności z prawem.
Z tej funkcji kasacyjnej sądu jednocześnie wynika, że przy tej kontroli Sąd z reguły bierze pod uwagę stan faktyczny i prawny istniejący w dacie wydania zaskarżonej decyzji.
Zakres kontroli sądowoadministracyjnej określają art. 134 § 1 i art. 135 ustawy z dnia 30.08.2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm./, zwanej dalej skrótem p.p.s.a. Pierwszy przepis stanowi, iż Sąd nie jest związany granicami skargi, czyli zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, a to oznacza, że z urzędu bierze pod uwagę naruszenia prawa o jakich nie wspomniano w skardze.
Drugi pozwala Sądowi kontrolować akty administracyjne wydane we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach sprawy, której dotyczy skarga, jeżeli jest to niezbędne dla końcowego jej załatwienia.
Stan faktyczny sprawy Sąd ocenia na podstawie akt sprawy administracyjnej /art. 133 § 1 p.p.s.a./.
Dodać też należy, że stosownie do art. 106 § 3 p.p.s.a. Sąd może z urzędu lub na wniosek stron przeprowadzić dowody uzupełniające z dokumentów, jeżeli jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości i nie spowoduje nadmiernego przedłużania postępowania w sprawie.
Celem postępowania dowodowego o jakim mowa w powołanym przepisie, nie jest jednak ustalenie stanu faktycznego w sprawie /sprzeciwia się temu funkcja kasacyjna sądu/, lecz ocena, czy orzekające organy ustaliły stan faktyczny sprawy zgodnie z zasadami obowiązującymi w procedurze administracyjnej i czy dokonały prawidłowej subsumcji stanu faktycznego z przepisami prawa /por. wyrok NSA z dnia 6.10.2005 r., II GSK 164/05 – ONSAiWSA Nr 2/2006, poz. 45/.
We wniosku z dnia 10.08.2006 r. /k. 50 akt adm. I instancji/, skarżący wnosił o sprostowanie wypisu z rejestru gruntów i budynków z dnia 27.06.2006 r., Nr[...], wydanego referatowi ds. podatków i opłat lokalnych Urzędu Miejskiego w S.W.
W wypisie tym podano następujące dane:
- działka ewid. Nr 657/1 o pow. 0,3084 ha, w tym tereny mieszkaniowe B – 0,1855 ha, grunty orne R II 0,1229 ha /objęta Kw [...]/,
- budynki: budynek mieszkalny murowany nr ewid. 657/1.1 przy ulicy B. 64 w S.W. o powierzchni zabudowy 120m2, 2 kondygnacje, nie podano roku zabudowy i łącznej powierzchni wszystkich lokali i pomieszczeń przynależnych,
- budynek mieszkalny drewniany nr ewid. 657/1.2, o pow. zabudowy 81 m2, jedna kondygnacja.
Zarzucił, że "wszystkie dane zawarte w w/w wypisie... są niezgodne ze stanem faktycznym i prawnym..." i stosownie do art. 76 § 1 i 3 k.p.a. wniósł o "przeprowadzenie dowodu przeciwko treści w/w wypisu... wydanego przez S.S.".
Na wypisie tym geodeta powiatowy stwierdził, iż wymieniony wypis jest zgodny z oryginałem, a poza tym na tym dokumencie znajduje się adnotacja o zgodności z operatem ewidencyjnym /k. 60 akt adm. I instancji/.
Trzeba w tym miejscu objaśnić, iż dokumenty z ewidencji gruntów i budynków uwierzytelnione przez starostę mają moc dokumentów urzędowych /art. 76 § 1 k.p.a. w zw. z § 52 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29.03.2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków – Dz. U. Nr 38, poz. 454, dalej jako rozporządzenie z 2001 r./.
Przedmiotowy wypis został uwierzytelniony z upoważnienia Starosty przez Dyrektora Powiatowego Ośrodka Dokumentacji Geodezyjnej i Kartograficznej.
Dodać należy, że podstawę prawną do takiego upoważnienia stanowi art. 268a k.p.a.
Dokumenty urzędowe korzystają z domniemania zgodności z prawdą oświadczenia, od którego dokument pochodzi. Jest to domniemanie wzruszalne i stosownie do art. 76 § 3 k.p.a. może być obalone za pomocą środków dowodowych przeciwko kwestionowanemu dokumentowi. Przepis art. 76 § 3 nie określa za pomocą jakich dowodów może być obalone wskazane domniemanie, zatem uwzględniając specyfikę związaną z prowadzeniem ewidencji gruntów i budynków, orzekające organy potraktowały wniosek skarżącego jako wniosek o zmianę danych objętych ewidencją gruntów i budynków, o jakim mowa w art. 24a ust. 12 ustawy z dnia 17.05.1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne /Dz. U. z 2005 r., nr 240, poz. 2027, ze zm./, tudzież miały na uwadze § 44 pkt 2 rozporządzenia z 2001 r., z którego wynika, że do zadań starosty należy m. innymi utrzymanie operatu ewidencyjnego w stanie aktualności, tj. zgodności z dostępnymi dla organu dokumentami i materiałami źródłowymi.
Za takim kierunkiem postępowania przemawiała treść wniosku i licznych pism skarżącego kierowanych do organów, a ponadto obrany zakres postępowania jest szerszy i korzystny dla skarżącego.
Dodać w tym miejscu należy, że w Dzienniku Urzędowym Województwa Podkarpackiego Nr 130, poz. 2042 z dnia 14.10.2005 r. ukazała się informacja Starosty z dnia 3.10.2005 r., iż projekt operatu opisowo-kartograficznego modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu C. miasta S.W. stał się operatem ewidencji gruntów i budynków obrębu C. miasta S.W. /k. 80 akt administracyjnych Starosty, Nr[...], dołączonych do sprawy sądowej związkowej II SA/Rz 836/06 – sprawa zawieszona/.
Oznacza to, iż wszystkie dane zawarte w zmodernizowanym projekcie operatu opisowo-kartograficznego stały się obowiązującym operatem ewidencji gruntów i budynków /por. art. 24a ust. 8 – Prawo geodezyjne i kartograficzne z 1989 r./.
Przechodząc do konkretów, należy nawiązać do decyzji Starosty z dnia [...]r., Nr[...], w której między innymi odmówiono zmian dotyczących sposobu użytkowania działki nr 657/1 wykazanej w zmodernizowanym operacie ewidencji gruntów i budynków m. S.W. – obręb C. /k. 55 akt adm. I instancji Nr[...], dołączonych do sprawy II SA/Rz 836/06/.
Oznacza to, iż dane zawarte w operacie ewidencji gruntów i budynków dotyczące powierzchni użytków /tereny mieszkaniowe B-0,1855 ha, grunty orne R II 0,1229 ha/ są zgodne z danymi zawartymi w operacie ewidencji gruntów i budynków.
Wymieniona decyzja jest ostateczna, bo została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...]r., Nr [...]/k. 45 akt adm. w/w organu dołączonych do sprawy II SA/Rz 836/06/.
Kolejną decyzją z dnia [...] r., Nr [...] utrzymaną w mocy przez zaskarżoną decyzję z dnia [...]r., Nr[...], Starosta ponownie odmówił wprowadzenia zmian w operacie ewidencji gruntów i budynków obrębu C. – S.W. m. innymi w zakresie powierzchni użytków B i R II na działce nr 657/1. W obu tych sprawach /w zakresie użytków/ występują te same okoliczności faktyczne, ta sama podstawa prawna i te same strony postępowania, przeto zaskarżona decyzja i poprzedzająca ją decyzja organu I instancji z dnia [...]r., dotknięte są w podanym zakresie wadą nieważności określoną w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., bo dotyczą sprawy już poprzednio rozstrzygniętej inną decyzją /res iudicata/.
Z tego względu i na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 i art. 135 p.p.s.a., Sąd orzekł jak w punkcie I wyroku.
Na marginesie należy nadmienić, iż z podanych względów dane zawarte w wypisie z rejestru gruntów z dnia 27.06.2006 r. co do terenów mieszkaniowych B i gruntów ornych R II odpowiadają danym zawartym w ewidencji gruntów i budynków. Kwestia ta jest przedmiotem skargi w zawieszonej sprawy II SA/Rz 836/06.
Kwestia dotycząc ogólnej powierzchni działki nr 657/1.
Na podstawie umów sprzedaży, sporządzonych w formie aktów notarialnych z dnia 10.10.1985 r., Rep. A nr [...]oraz z dnia 4.09.1986 r., Rep. A nr[...], skarżący C.K. nabył własność działek nr, nr 657 i 656/3 o łącznej powierzchni 3050 m2, położonych w S.W. – C. i taki stan rzeczy widnieje w księdze wieczystej Kw [...] – stan z dnia 13.06.2006 r. /odpis z księgi wieczystej k. 44 akt adm. II instancji dołączonych do sprawy II SA/Rz 836/06/.
W ewidencji gruntów przed jej modernizacją działka nr 657 miała obszar 2450 m2, zaś obszar działki nr 656/3 wynosił 600m2 /k. 10 w/w akt administracyjnych oraz stan władania na dzień 15.09.2000 r., k. 27 akt adm. I instancji dołączonych do sprawy II SA/Rz 836/06/.
W trakcie modernizacji ustalono, iż powierzchnia działki nr 657 wynosi 2253 m2, czyli różnica w stosunku do stanu poprzedniego wynosi 197 m2 /in minus/. Natomiast obszar działki 656/3 wyniósł 831 m2, czyli różnica w stosunku do stanu poprzedniego wyniosła 231 m2 /in plus/.
Na kserokopii wypisu z rejestru gruntów według stanu na dzień 9.08.1999 r. /potwierdzonej za zgodność z oryginałem/ znajdują się następujące zapisy:
1) "Proszę o utworzenie jednego numeru działki np. 657/1 o łącznej powierzchni w/w dwóch działek" i pod tym zapisem nieczytelny podpis,
2) "Z danymi zawartymi w rejestrze gruntów – budynków oraz mapą ewidencyjną zapoznałem się:
- nie wnoszę do nich uwag i zastrzeżeń,
- wnoszę uwagi i zastrzeżenia data 24.08.1999 r." i pod tym zapisem nieczytelny podpis.
Na rozprawie sądowej z dnia 5.04.2007 r. w sprawie II SA/Rz 836/06 okazano skarżącemu wypis z rejestru gruntów z dnia 9.08.1999 r.
Skarżący oświadczył, że na okazanym dokumencie znajdują się kserokopie jego nieczytelnych podpisów i dodał, że kilkakrotnie żądał, aby organ okazał mu oryginał tegoż wypisu, czego jednak nie uczyniono.
Z kolei na k. 24 akt adm. I instancji dołączonych do sprawy II SA/Rz 836/06 znajduje się kserokopia pisma sporządzonego z upoważnienia starosty z dnia 1.12.1999 r., potwierdzona za zgodność z oryginałem, skierowanego do skarżącego informującego, że prośba skarżącego z dnia 24.08.1999 r. dotycząca zmiany konfiguracji działek 656/3 i 657 złożona w toku modernizacji gruntów obrębu C. została uwzględniona i dokonano zniesienia granicy między działkami 656/3 i 657 i powstała nowa działka nr 657/1 o powierzchni 0,3084 ha. Ta ostatnia powierzchnia figuruje w operacie ewidencji gruntów.
Trzeba w tym miejscu wyjaśnić, że modernizacja ewidencji gruntów i budynków w jednostce ewidencyjnej S.W. obręb C. była prowadzona w latach 1999-2000 r. na podstawie przepisów poprzedniego rozporządzenia Ministra Gospodarki Przestrzennej i Budownictwa oraz Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej z dnia 17.12.1996 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków /Dz. U. Nr 158, poz. 813/, który to akt wykonawczy na podstawie ustawy z dnia 13.10.1998 r. – Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną /Dz. U. Nr 133, poz. 872, ze zm./ utracił moc prawną z dniem 30.09.1999 r.
Z tego to właśnie powodu Naczelny Sąd Administracyjny – Ośrodek Zamiejscowy w Rzeszowie wyrokiem z dnia 2.12.2002 r., sygn. SA/Rz 2020/00 uchylił decyzję Starosty z dnia [...]r., Nr [...] zatwierdzającą operat opisowo-kartograficzny modernizacji ewidencji gruntów i budynków.
Istniejący projekt tego operatu stał się operatem opisowo-kartograficznym dopiero w trybie art. 24 a ust. 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z 1989 r.
Organ I instancji w uzasadnieniu decyzji z dnia [...]r. wyjaśnił, że różnica pomiędzy sumą powierzchni działek 357 i 356/3, według stanu przed modernizacją /0,3050 ha/, a powierzchnią działki 357/1 powstałej z połączenia w/w działek /0,3084 ha/ wynosi tylko 34 m2, zatem nie jest istotna, bo w poprzednim operacie powierzchnie były wykazywane z dokładnością do 1 ara.
Zmianę powierzchni skarżący nie negował w 1999 r., czyli podczas modernizacji.
Natomiast organ odwoławczy w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji wyjaśnił, że przebieg zachodniej granicy został wykazany w wyniku terenowych pomiarów geodezyjnych, a przebieg granic z pozostałych stron został wykazany na podstawie źródłowych danych ewidencyjnych wznawiając po trwałych elementach ogrodzenia. Następnie ze współrzędnych punktów załamania ustalonych granic działek nr, nr 657 i 656/3 została obliczona ich powierzchnia 0,3084 ha i taka powierzchnia została wykazana w operacie ewidencyjnym.
Skarżący natomiast podnosił, iż nie był zawiadamiany o terminie czynności geodezyjnych w toku modernizacji, nie uczestniczył w takich czynnościach, a oprócz tego nie ma w aktach administracyjnych spisanych na gruncie protokołów granicznych.
Zdaniem Sądu wyjaśnienia organów w tej kwestii są ogólnikowe, nie ma w aktach dokumentów źródłowych dotyczących ustalania powierzchni działek nr 357 i 356/3.
Argument organu I instancji, iż różnica powierzchni w stosunku do poprzedniego stanu jest niewielka i wynosi tylko 34 m2, co jest wynikiem dokładniejszych obliczeń staje się jednak wątpliwa, gdy się weźmie pod uwagę różnice powierzchni dotyczące odrębnych wówczas działek 657 i 656/3. Różnice te są znacznie większe i wynoszą: 197 m2 in minus /działka 657/ i 231 in plus /działka nr 656/3/. Powierzchnię działki 657/1 ustalono przez zsumowanie powierzchni działek 657 i 656/3.
Wykazane różnice pociągają za sobą wątpliwości, czy granica działki 657/1 odpowiada granicom działek 657 i 656/3 i tym samym, czy jej powierzchnia jest zgodna ze stanem rzeczywistym.
Z tego względu organy naruszyły art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., w związku z § 36, 37, 44 pkt 2 i 47 ust. 3 rozporządzenia z 2001 r., co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy w zakresie powierzchni działki nr 357/1.
W związku z tym i na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c, art. 135 p.p.s.a. Sąd orzekł jak w punkcie II wyroku.
Na marginesie dodać należy, że kwestionowanie co do treści wypisu z rejestru gruntów jest zasadne tylko wtedy, gdy dokument taki jest niezgodny z treścią operatu ewidencyjnego. W tym przypadku wypis z rejestru gruntów z dnia 27.06.2006 r. jest zgodny z operatem ewidencyjnym, zaś dane zawarte w operacie mogą być zmieniane tylko w trybie aktualizacji operatu ewidencyjnego i w tym kierunku rozpatrywały sprawę orzekające organy.
Nie jest również zasadny zarzut skarżącego, iż organy nie brały pod uwagę powierzchni działek określonej w Dziale I księgi wieczystej Kw [...].
Art. 21 ust. 1 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z 1989 r. stanowi, że dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią podstawę oznaczania nieruchomości w księgach wieczystych.
Powołany przepis koresponduje z art. 26 ust. 1 ustawy z dnia 6.07.1982 r. o księgach wieczystych i hipotece /Dz. U. z 2001 r., Nr 124, poz. 1361/, według którego podstawą oznaczenia nieruchomości w księdze wieczystej są dane z ewidencji gruntów i budynków.
Z przepisów tych wyraźnie wynika, że powierzchnia działki w Dziale I księgi wieczystej powinna być oznaczona na podstawie danych z ewidencji gruntów i budynków, a nie odwrotnie.
Budynki.
Skarżący w toku postępowania administracyjnego podnosił, że dane zawarte w wypisie rejestru gruntów z dnia 27.06.2006 r. dotyczące powierzchni zabudowy /120m2/ i ilości kondygnacji /2/ budynku mieszkalnego nie odpowiadają stanowi rzeczywistemu. Podane dane odpowiadały danym zawartym w kartotece budynków, zatem zmiana tych danych mogła nastąpić jedynie w trybie aktualizacji operatu ewidencyjnego w celu dostosowania zawartych w nim danych do stanu rzeczywistego.
Organ I instancji w dniu 17.10.2006 r. przeprowadził oględziny w obecności skarżącego i na tej podstawie ustalił, że budynek mieszkalny ma 4 kondygnacje /1 podziemna i 3 nadziemne/, a powierzchnia zabudowy tego budynku wynosi 122m2.
Na podstawie informacji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 21.02.2007 r. l.dz. [...] ustalił, że skarżący zakończył budowę budynku mieszkalnego w 2004 r. /k. 66 akt adm. I instancji/.
Mając to na uwadze orzekł jak w punktach 2 i 3 decyzji z dnia [...]r.
Zdaniem Sądu rozstrzygnięcie organów dotyczące tej kwestii jest zgodne z § 63 ust. 1 pkt 1-5, 7-10, § 63 ust. 2 i ust. 4 pkt 1 oraz ust. 5, § 65 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia z 2001 r.
W skardze skarżący zakwestionował w całości decyzję organu II i I instancji, ale na rozprawie sądowej w dniu 15.01.2008 r. potwierdził, że budynek mieszkalny ma 4 kondygnacje, powierzchnia zabudowy wynosi 122 m2, rok zużytkowania 2004 r.
Skoro zatem rozstrzygnięcia zawarte w punkcie 2 i 3 decyzji organu I instancji z dnia [...]r. są zgodne z prawem, zatem Sąd na podstawie art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w punkcie III wyroku.
Decyzje nie zawierają rozstrzygnięcia w zakresie pola powierzchni użytkowej wszystkich lokali w budynku i pomieszczeń przynależnych do lokali.
Na wskazanej rozprawie sądowej skarżący wyjaśnił, iż kwestionuje właśnie brak takiego rozstrzygnięcia.
Na orzeczenie nieistniejące /non existens/ skarga nie przysługuje, a skarżący nie składał wniosku o uzupełnienie decyzji organu I instancji w podanym zakresie.
Dane dotyczące budynku mieszkalnego zawarte w decyzji z dnia [...]r. mogły być wprowadzone do operatu ewidencyjnego dopiero od dnia wydania decyzji przez organ odwoławczy, czyli od dnia [...] r.
Skarżący kwestionował również wypis z rejestru gruntu z dnia 27.06.2006 r. w zakresie wykazania w nim budynku gospodarczego drewnianego o powierzchni zabudowy 81 m2. Organy w przedmiotowej sprawie tej kwestii nie rozstrzygały, bowiem ta sprawa została już rozstrzygnięta w ostatecznej decyzji Starosty z dnia [...] r., Nr[...], która została utrzymana w mocy decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z dnia [...] r., Nr [...].
W podanej decyzji organu I instancji z dnia [...] r. zapadło następujące rozstrzygnięcie: "orzekam o wykreśleniu z ewidencji gruntów i budynków budynku niemieszkalnego zlokalizowanego na działce 657/1 oznaczonego w zmodernizowanym operacie jako 657/1.2.".
W takim stanie rzeczy ponowne orzekania w sprawie już rozstrzygniętej stanowiłoby wadę o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. Sprawa w tym zakresie była więc bezprzedmiotowa i organ powinien w tej części umorzyć postępowanie administracyjne. Wskazane orzeczenie dotyczące budynku niemieszkalnego mogło być ze względu na art. 130 § 1 i 2 k.p.a. wprowadzone do operatu ewidencyjnego dopiero po ostateczności decyzji. Decyzja organu I instancji z dnia [...]r. stała się ostateczna w dniu [...] r. /data wydania decyzji przez organ II instancji/.
Wypis z rejestru gruntów z dnia 27.06.2006 r. był wystawiony przed 12.07.2006 r. /zatem nie mógł zawierać danych zawartych w decyzji z dnia [...] r.
Taką prawidłową informację skierowaną do skarżącego zamieścił Starosta w piśmie z dnia 23.10.2006 r., znak:[...], doręczoną skarżącemu w dniu 27.10.2006 r. /k. k. 25 in principio i k. 23 akt adm. I instancji/.
Na podstawie art. 152 p.p.s.a. Sąd stwierdził, że zaskarżona decyzja z dnia 15.05.2007 r. w części dotyczącej ogólnej powierzchni działki nr 657/1 i użytków B i R. II nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku.
O kosztach postępowania Sąd orzekł na zasadzie miarkowania określonej w art. 206 p.p.s.a. Przepis ten stanowi, że w razie częściowego uwzględnienia skargi sąd może w uzasadnionych przypadkach zasądzić na rzecz skarżącego od organu tylko część kosztów, w szczególności jeżeli skarga została uwzględniona w części niewspółmiernej w stosunku do wartości przedmiotu sporu ustalonej w celu pobrania wpisu. Skarżący poniósł n/w koszty postępowania sądowego, a to:
- wpis od skargi – 200,- zł,
- koszty przejazdu do Sądu – 16,- zł,
Razem: 216,- zł.
Na rzecz skarżącego Sąd zasądził 2/3 z w/w kwoty, czyli kwotę 144,- zł.
Zdaniem Sądu n/w zarzuty, podniesione w skardze nie są zasadne:
1) zarzut naruszenia art. 24 § 1 pkt 5 k.p.a. nie może być uwzględniony, bo przepis ten dotyczy pracownika, który wydał akt administracyjny w drugiej instancji w sprawie, w której brał udział w niższej instancji w wydaniu zaskarżonego aktu.
Taki przypadek w przedmiotowej sprawie nie zaistniał.
2) zarzut braku decyzji Starosty zatwierdzającej operat opisowo-kartograficzny, nie jest również trafny, bo stosownie do art. 24a ust. 8 ustawy Prawo geodezyjne i kartograficzne z 1989 r. /wprowadzonego do tej ustawy przez nowelę z dnia 28.11.2003 r. – Dz. U. z 2004 r., Nr 141, poz. 1492/, projekt operatu opracowanego w latach 1999-2000 stał się obowiązującym operatem opisowo-kartograficznym modernizacji ewidencji gruntów i budynków obrębu C. Miasta S.W. z chwilą ogłoszenia takiej informacji Starosty w dzienniku urzędowym województwa.
Taka informacja, co już podano wcześniej, została ogłoszona w Dz. Urzęd. Województwa Podkarpackiego Nr 130, poz. 2042 z dnia 14.10.2005 r., powyższy projekt stał się obowiązującym operatem.
3) zarzut naruszenia art. 10 § 1 również nie jest zasadny, bo skarżący miał możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i z tej możliwości korzystał, o czym świadczą jego liczne pisma składane w toku postępowania.
4) zarzuty określone w pkt 2 i 5-8 skargi i dotyczące niewyjaśnieni sprawy są zasadne tylko w odniesieniu do ogólnej powierzchni działki nr 657/1, co Sąd uwzględnił.
Przy ponownym rozpatrywaniu sprawy należy uwzględnić n/w wskazówki:
1) wezwać skarżącego do przedłożenia posiadanych dokumentów geodezyjnych dotyczących granic działek 657 i 656/3, podziału działki 656 i dokonanych wcześniej pomiarów, o czym wspomina m. innymi w odwołaniu, gdzie nadmienił, iż pomiary wykonywał geodeta T.F.,
2) sprawdzić i ustalić jakie dokumenty dotyczące granic i powierzchni działek 657 i 656/3 oraz 657/1 znajdują się w operacie opisowo-kartograficznym,
3) rozważyć, czy istniejąca dokumentacja geodezyjna, przyjęta do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego jest wystarczająca do prawidłowego ustalenia granic i powierzchni działki nr 657/1 /§ 36 rozporządzenia z 2001 r./,
4) gdyby nie było takiej dokumentacji, albo zachodziłyby wątpliwości co do jej wiarygodności, to wtedy zgodnie z § 37 rozporządzenia z 2001 r. należy dokonać pomiaru kontrolnego granic działki nr 657/1 z udziałem stron i właścicieli lub użytkowników wieczystych działek z nią graniczących, po czym należy obliczyć powierzchnię tej działki według wskazań określonych w § 62 rozporządzenia z 2001 r.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło