II SA/Wr 602/07

WyrokWSA we Wrocławiu2008-02-05

Skład orzekający: Mieczysław Górkiewicz, Julia Szczygielska, Alicja Palus

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ nadzoru budowlanego prawidłowo umorzył postępowanie administracyjne dotyczące wykonanej ścianki działowej, uznając je za bezprzedmiotowe, mimo zarzutów skarżących o naruszeniu przepisów Prawa budowlanego i zmianie sposobu użytkowania obiektu?
Ratio decidendi
Organ nadzoru budowlanego nieprawidłowo uznał postępowanie za bezprzedmiotowe. Umorzenie postępowania na podstawie art. 105 k.p.a. wymaga dokładnej oceny zgodności wykonanych robót z przepisami prawa budowlanego, a nie jedynie stwierdzenia zgodności użytych materiałów z normami czy technicznej poprawności wykonania. Samo stwierdzenie, że ścianka działowa nie jest obiektem budowlanym w rozumieniu Prawa budowlanego, nie wyłącza obowiązku organu do oceny jej wpływu na bezpieczeństwo użytkowania obiektu i zgodność z przepisami, w tym dotyczącymi zmiany sposobu użytkowania.
Stan faktyczny
Skarżący E.W.B. zakwestionowali decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o umorzeniu postępowania w sprawie wykonanej ścianki działowej poddasza, która ograniczyła dostęp do strychu i zmieniła sposób użytkowania części wspólnej budynku. Organ odwoławczy utrzymał w mocy decyzję o umorzeniu, uznając postępowanie za bezprzedmiotowe, ponieważ wykonanie ścianki nie podlegało reglamentacji Prawa budowlanego, a przedstawiona inwentaryzacja potwierdziła dobrą jakość materiałów i wykonania. Skarżący zarzucili naruszenie przepisów Prawa budowlanego, w tym art. 71 i 32, oraz zmianę sposobu użytkowania obiektu.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu uchylił decyzje organów I i II instancji oraz postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego, stwierdzając, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana i zasądzając od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego na rzecz skarżących zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Mieczysław Górkiewicz, Sędzia NSA Julia Szczygielska, Sędzia WSA Alicja Palus (sprawozdawca), Protokolant Patrycja Kikosicka-Jędrzejczak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008r. sprawy ze skargi E, W B na decyzję Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we W. z dnia [...]nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego w sprawie dotyczącej wykonanej ścianki działowej poddasza przy mieszkaniu nr [...] z drzwiami drewnianymi w budynku mieszkalnym przy ul. [...] NR [...] w L. I. uchyla decyzję I i II instancji; II. uchyla postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta L. z dnia [...] r. nr [...], III. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana; IV. zasądza od Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego we w. na rzecz skarżących kwotę 500zł (słownie: pięćset zł) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego Decyzją z dnia [...] nr [...] wydaną na podstawie art. 104 i art. 105 § 1 kodeksu postępowania administracyjnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla miasta L. umorzył postępowanie administracyjne w sprawie dotyczącej wykonanej ścianki działowej poddasza przy mieszkaniu nr 4 o wymiarach 4,65 x 3,00 m z drzwiami drewnianymi o wymiarach 0,90 x 2,00 m w budynku mieszkalnym przy ul. D. [...]w L. . W uzasadnieniu tej decyzji organ orzekający podał, że decyzją Nr [...] nr [...] D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu skargi E.W.B. na decyzję DWINB z dnia [...] nr [...], utrzymującą w mocy decyzję PINB dla m/ L. z dnia [...] nr [...]umarzającą postępowanie w sprawie w/w ścianki działowej poddasza : 1) uwzględnił skargę w całości, 2) uchylił własną decyzję nr [...] nr [...] 3) uchylił w całości decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla m. L. z dnia [...] nr [...] i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. W ponownie przeprowadzonym postępowaniu administracyjnym, z uwagi na brak oryginałów akt sprawy, tut. organ nadzoru budowlanego, pismem Nr [...]z dnia [...] wystąpił do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wypożyczenie całości akt sprawy. Akta nie zostały przekazane. Z uwagi na skargę z dnia 05.03.2007r. złożoną przez E.W.B. na bezczynność tut. organu, D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego pismem [...] nr [...] wyznaczył tut. PINB dla m. L. 30-dniowy termin, celem właściwego zgodnego z obowiązującym porządkiem prawnym załatwienia sprawy. Dlatego też pismem Nr [...] nr [...] z dnia [...] organ wystąpił ponownie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu o wypożyczenie akt sprawy, a następnie z uwagi na przekazaną w dniu 14.06.2007r. informację przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu (w piśmie Sygn. Akt II SA/Wr 825/06 z dnia 11.06.2007r. ), że przedmiotowe akta zostały wysłane wraz ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wystąpili pismem [...]z dnia [...]do NSA w Warszawie o wypożyczenie akt sprawy, ale do dnia dzisiejszego akta te nie zostały przesłane. Jednocześnie postanowieniem [...] nr [...]., organ nadzoru budowlanego nakazał R i Z Ł , w terminie 30 dni od dnia doręczenia postanowienia, przedstawić w 2 egz. inwentaryzację wykonanej ścianki działowej poddasza wraz z oceną jej stanu technicznego. W dniu 03.07.2007r. R i Z Ł dostarczyli w/w inwentaryzację z m-ca lipca 2007r., opracowaną przez inż. J. P. (upr. bud. Nr ewid. [...]), w której na str. 2, pkt. 5 - ocena stanu technicznego ściany działowej, zawarto stwierdzenie cyt. " Materiały zastosowane do wykonania ścianki są zgodne z normami. Nie stwierdzono wad w mocowaniu ścianki ani odchyłek od pionu. Stwierdza się, że ścianka działowa na poddaszu jest w stanie technicznym dobrym ". Ponadto w aktach sprawy znajduje się pismo znak: [...] z dnia [...]. Komendanta Miejskiej Państwowej Straży Pożarnej w L. , w którym zawarte jest stwierdzenie, że w związku z wykonaniem przedmiotowej ścianki działowej poddasza, nie zostały naruszone przepisy przeciwpożarowe. Od opisanej powyżej decyzji odwołanie wnieśli E.W.B. zarzucając w nim naruszenie przez organ pierwszej instancji przy podejmowaniu decyzji o umorzeniu postępowania art. 28 ustawy – Prawo budowlane oraz pominięcie faktu, że pomieszczenie powstałe w wyniku wykonanych robót tzn. dokonania zabudowy części klatki schodowej zmieniło sposób użytkowania obiektu, stwarzając z części wspólnej budynku pomieszczenie przeznaczone na pobyt ludzi. W odwołaniu wskazano ponadto, że wybudowana ścianka spowodowała odcięcie swobodnego dostępu do strychu pozostałym mieszkańcom budynku oraz służbom technicznym np. kominiarzom i osobom wykonującym przeglądy budowlane. Uzasadniając odwołanie E.W.B. zarzucili również, że przedmiotowa ścianka przegradzająca część klatki schodowej została wykonana niezgodnie ze sztuką budowlaną, bowiem bieg klatki ma 11 stopni, a brak spocznika stanowi duże zagrożenie dla bezpieczeństwa ludzi. Zwrócili ponadto uwagę, że opinia techniczna przedstawiona w postępowaniu stwierdza tylko, że jakość materiałów jest zgodna z normami i technicznie wykonana jest dobrze, natomiast nie uwzględnia wymogów ustawy – Prawo budowlane w tym braku spocznika i zmiany funkcji klatki schodowej. Formułując takie zarzuty E.W.B. wnieśli w zakończeniu odwołania o uchylenie zaskarżonej decyzji. Po przeprowadzeniu postępowania odwoławczego D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia 27 sierpnia 2007r. Nr 1361/2007 stosując przepis art. 138 § 1 pkt 1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ drugiej instancji stwierdził, że w jego ocenie zasadne jest umorzenie postępowania w sprawie, a następnie wyjaśnił, iż podstawą prawną podjętego orzeczenia jest przepis art. 105 kpa. W myśl powyższego przepisu organ wydaje decyzje o umorzeniu postępowania, jeżeli postępowanie stało się z jakiejkolwiek przyczyny bezprzedmiotowe. Zgodnie z wyrokiem z 17.02.2006r. WSA w Warszawie V SA/Wa 2627/05, LEX nr 196834 "bezprzedmiotowość postępowania zachodzi jedynie w sytuacjach, gdy w świetle prawa materialnego i ustalonego stanu faktycznego brak jest sprawy administracyjnej mogącej być przedmiotem postępowania." Jednocześnie stwierdzić należy, iż organ I instancji prawidłowo ustalił, iż dalsze prowadzenie postępowania w sprawie jest bezprzedmiotowe z dwóch powodów. Po pierwsze wskazać należy, iż wykonanie ścianki działowej nie podlega reglamentacji ustawy prawo budowlane. Tezę powyższą potwierdził NSA w wyroku z dnia 30.05.2001r., sygn. akt II SA/Wi 1783/98, zgodnie z którym "Przepierzenie drewniane na strychu budynku mieszkalnego nie stanowi obiektu budowlanego w rozumieniu ustawy Prawo budowlane, a co za tym idzie zmiana jego położenia nie wymaga ani zgody ani interwencji ani zgłoszenia organowi nadzoru budowlanego". Z uwagi jednak na fakt, iż przedmiotowa ścianka działowa została zrealizowana w części wspólnej klatki schodowej powodując ograniczenie dostępu do pomieszczenia strychu, a zatem powodowała wątpliwości co do zachowania warunków technicznych dotyczących między innymi przepisów przeciwpożarowych, organ I instancji zobowiązał inwestora do przedłożenia stosownej inwentaryzacji wykonanych robót. Inwentaryzacja potwierdziła prawidłowość wykonania ścianki działowej. W tym też kontekście wskazać należy, iż zgodnie z orzeczeniem WSA w Warszawie (Vll/Wa 493/04 LEX nr 169372) z dnia 12 kwietnia 2005 r, "Gdyby organ nadzoru budowlanego w następstwie oceny dokumentacji przedłożonej przez inwestora uznał, że wykonane roboty budowlane nie uchybiają żadnym przepisom budowlanym (...) ,winien po prostu umorzyć swoje postępowanie, albowiem przepis art. 51 ustawy Prawo budowlane nie daje mu materialnoprawnej podstawy do wypowiedzenia się w takiej sytuacji." Mając powyższe na uwadze, w wyniku przeprowadzonego postępowania wyjaśniającego organ nadzoru budowlanego uznał, że nie ma konieczności wydawania w sprawie decyzji merytorycznej, ponieważ stwierdził zgodność wykonanej ścianki działowej z przedłożoną inwentaryzacją dlatego też wydał decyzję o umorzeniu postępowania w trybie art. 105 Kpa jako bezprzedmiotowego. Bezprzedmiotowość postępowania może wynikać z przyczyn podmiotowych np. brak przymiotu strony osoby, na której wniosek wszczęto postępowanie, lub przedmiotowych – w istniejącym stanie faktycznym i prawnym nie można wydać decyzji rozstrzygającej sprawę co do istotny. W omawianej sprawie mamy do czynienia z tym drugim przypadkiem. Z akt sprawy wynika bowiem jednoznacznie, że inwestorzy w dniu 03.07.2007r. przedłożyli inwentaryzację wykonanej ścianki działowej poddasza przy mieszkaniu nr 4 z oceną jej stanu technicznego, opracowaną przez inż. J.P. . W przedstawionej ocenie stanu technicznego na str.3 czytamy: "Materiały zastosowane do wykonania ścianki są zgodne z normami. Nie stwierdzono wad w mocowaniu ścianki ani odchyłek od pionu. Stwierdza się, że ścianka działowa na poddaszu jest w stanie technicznym dobrym". W istniejącym stanie faktycznym i prawnym rozstrzygnięcie organu pierwszoinstancyjnego umarzające postępowanie jest jedyną prawnie dopuszczalną formą zakończenia postępowania. Odnosząc się do argumentów podnoszonych w odwołaniu mając na względzie treść art. 81 Prawa budowlanego należy stwierdzić, iż do kompetencji organów budowlanych nie należy rozstrzyganie o prawach własności ani rozstrzyganie sporów sąsiedzkich, ale sprawowanie nadzoru i kontroli nad przestrzeganiem przepisów ustawy. W tym kontekście warto zwrócić uwagę na orzeczenie NSA (wyrok z dnia 14 września 1999r. II S. A. / Gd 1674/97 ) w którym stwierdza, że przeprowadzenia poszczególnych prac w obiektach objętych "sporem dotyczącym korzystania z własności" jest sprawą właścicieli sąsiednich nieruchomości lub współwłaścicieli tej samej nieruchomości, a wynikające z tego stanu rzeczy spory są sprawą cywilną." Reasumując wyżej powiedziane, należy uznać zaskarżone rozstrzygnięcie za prawidłowe z punktu widzenia przepisów prawa budowlanego i procedury administracyjnej. Prawidłowość decyzji wydanej w postępowaniu odwoławczym zakwestionowali E.W.B. poprzez skargę skierowaną do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, w której wnieśli o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i zasądzenie kosztów postępowania. Uzasadniając zawarty w petitum skargi wniosek kasacyjny skarżący podnieśli, że przedmiotowe roboty należy ocenić w odniesieniu do przepisu art. 71 i art. 32 ustawy – Prawo budowlane, a w razie potrzeby w sprawie powinien być zastosowany przepis art. 48 tej ustawy, nakazujący przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego. Ponadto przedstawili zarzuty zbieżne ze sformułowanymi wcześniej w odwołaniu, a w szczegółowym uzasadnieniu skargi powołali argumenty mające potwierdzać zasadność ich twierdzeń. Do skargi dołączona została obszerna dokumentacja. W odpowiedzi na skargę zawartej w piśmie doręczonym Sądowi w dniu 17 października 2007r. D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o oddalenie skargi i podtrzymał stanowisko prezentowane dotychczas w sprawie, wyjaśniając dodatkowo, że zarzuty i wywody zawarte w skardze zostały wyjaśnione w decyzji zaskarżonej do Sądu i pozostają bez wpływu na jej treść. Na rozprawie w dniu 17 stycznia 2008r. skarżący podtrzymał skargę i przedstawioną w niej argumentację. Wojewódzki Sąd Administracyjny podejmując orzeczenie w sprawie uwzględnił następujące okoliczności faktyczne i prawne: Wyjaśniając przesłanki podjętego rozstrzygnięcia wskazać przede wszystkim należy, że w przepisie art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. -Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) ustawodawca zastrzegł, że sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości m.in. poprzez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem (jeżeli ustawy nie stanowią inaczej), formułując w ten sposób generalne kryterium wiążące sądy administracyjne w pełnym zakresie ich kognicji. Jednoznaczność tej zasady sprawia, że wojewódzki sąd administracyjny w toku podjętych czynności rozpoznawczych dokonuje oceny co do zgodności kontrolowanej decyzji (innego aktu lub czynności) z przepisami prawa materialnego, które mają zastosowanie w sprawie oraz z przepisami prawa procesowego, regulującymi tryb jej wydania lub tryb podjęcia innego aktu albo czynności, będącej przedmiotem zaskarżenia. Wiążące są przy tym przepisy obowiązujące w dacie wydania zaskarżonego aktu. Istotne również jest, że w ustawowo określonych ramach kompetencji kontrolnych sądów administracyjnych ustawodawca nie uwzględnił uprawnienia tych sądów do merytorycznego orzekania w sprawie rozpoznawanej w postępowaniu administracyjnym, co sprawia, że zasadność skargi skutkuje jedynie wydaniem orzeczenia kasacyjnego lub o innej szczególnej treści, wynikającej z przepisów art. 145-150 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.). Mając na względzie wskazane powyżej kryterium legalności Wojewódzki Sąd Administracyjny po poddaniu ocenie ustalonych w sprawie w toku administracyjnego postępowania instancyjnego okoliczności faktycznych i istniejących wówczas okoliczności prawnych uznał konieczność uwzględnienia skargi poprzez zastosowanie w sprawie przy orzekaniu przepisu art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przy jednoczesnym skorzystaniu z dyspozycji art. 134 § 1 i art. 135 tej regulacji. Ponadto poprzedzając wyjaśnienie motywów podjętego wyroku Sąd uznał za właściwe wyjaśnić, że w uzasadnieniu przyjął kolejność odpowiadającą chronologii podejmowanych w sprawie czynności orzeczniczych, a nie wynikającą z sentencji wyroku dla zapewnienia logiki i czytelności zastosowanej argumentacji. Czynności podejmowane w rozpoznawanej sprawie w postępowaniu jurysdykcyjnym musiały być podporządkowane przepisom kodeksu postępowania administracyjnego. Z treści art. 1 pkt 1 tej regulacji wynika, że zasadniczą cechą sprawy administracyjnej jest jej indywidualny charakter, który oznacza, że sprawa dotyczy imiennie określonego podmiotu oraz wynikających z przepisów administracyjnego prawa materialnego jego konkretnych praw lub obowiązków, o których orzeka właściwy (tzn. dysponujący kompetencją w tym zakresie) organ administracji publicznej. Oceniane w administracyjnym postępowaniu jurysdykcyjnym w odniesieniu do określonego podmiotu prawa lub obowiązki wyznaczają przedmiot konkretnej sprawy administracyjnej, a tym samym granice rozpoznania oraz przesądzają o właściwości organu. Przedmiot sprawy administracyjnej jako jej istota musi być określony albo w podaniu o wszczęcie postępowania – w przypadku zasady skargowości, albo w zawiadomieniu, kierowanym do uprawnionego podmiotu w trybie art. 61 § 4 kpa – w przypadku zasady oficjalności. Przedmiot postępowania stanowi jego element constans od momentu wszczęcia postępowania aż do jego zakończenia w sposób merytoryczny lub niemerytoryczny czyli dokonywany w trybie art. 105 kpa. Zważyć też należy, że sposób oznaczenia przedmiotu sprawy administracyjnej musi uwzględniać kontekst materialnoprawny tzn. pośrednio lub bezpośrednio wskazywać jakie przepisy prawa materialnego będą mogły być zastosowane w toku prowadzonych w sprawie czynności rozpoznawczych oraz przy podejmowaniu orzeczeń. Inaczej nie jest możliwa – w granicach danej sprawy – ani ocena ich legalności ani właściwości organu. Powinność tę należy także postrzegać w odniesieniu do zasady praworządności, szczególnie w tym jej aspekcie, który wymaga orzekania o prawach lub obowiązkach jednostki wyłącznie na podstawie konkretnego przepisu prawa materialnego. Mając to na względzie należy zwrócić uwagę, że postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta L. z dnia [...], nakazujące inwestorom – R i Z Ł przedstawienie w terminie 30 dni od dnia jego doręczenia inwentaryzacji wykonanej ścianki działowej poddasza (przy mieszkaniu nr 4) w budynku przy ul. D. [...]w L. wraz z oceną jej stanu technicznego, wydane zostało wyłącznie na podstawie przepisu art. 123 § 1 kpa, a zatem przepisu prawa procesowego. Przepis o takim charakterze w polskim systemie prawa administracyjnego nie może stanowić samodzielnie dla właściwego organu upoważnienia do kreowana sytuacji prawnej danego podmiotu poprzez nadanie uprawnienia lub nałożenia obowiązku, które są regulowane przepisami prawa materialnego. Brak w osnowie tego aktu wskazania jego podstawy materialnoprawnej wyłącza również możliwość stwierdzenia, jaki jest przedmiot postępowania, w toku którego ten akt został podjęty. Ustalenie przedmiotu sprawy nie jest też możliwe na podstawie akt administracyjnych przekazanych Sądowi wraz z odpowiedzią na skargę. Niewiadomo zatem, czy czynności organu prowadzącego postępowanie podejmowane były w ramach postępowania legalizacyjnego, czy dotyczyły zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego, czy też związane były z ustawowymi kompetencjami kontrolnymi, przyznanymi organom nadzoru budowlanego w rozdziale 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2003r. Nr 207 poz. 2016 z późn. zm.). Ta okoliczność powoduje też zasadniczą wątpliwość co do prawidłowości ocenienia przez właściwe organy kwestii bezprzedmiotowości prowadzonego postępowania jako obligatoryjnej przesłanki jego umorzenia. Nie można bowiem przyznanego przez ustawodawcę w przepisie art. 105 kpa uprawnienia do niemerytorycznego zakończenia postępowania w sprawie administracyjnej traktować w sposób dowolny z pominięciem obowiązujących zasad procedury administracyjnej, w tym art. 6, art. 7 i art. 77 § 1 kpa. W ocenie Sądu argumentacja organów orzekających w postępowaniu instancyjnym pozwala uznać, że ocena bezprzedmiotowości postępowania w tej sprawie dokonana została w sposób wadliwy. Niezależnie od tego, że – zdaniem Sądu – zasadniczą wątpliwość budzi prawidłowość kwalifikowania efektu zrealizowanych robót jako ścianki działowej, to należy zwrócić uwagę na niezasadność posłużenia się w sprawie cytowanym na str. 3 uzasadnienia zaskarżonej decyzji fragmentem orzeczenia Wojewódzkiego Sądu w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2005r. Zważyć bowiem należy, że w istocie organy prowadzące postępowanie w sprawie nie dokonały żadnej oceny co do zgodności wykonanych robót z przepisami budowlanymi. Jak słusznie zarzucili E.W.B. w skardze, a uprzednio w odwołaniu od decyzji wydanej w postępowaniu pierwszoinstancyjnym nie można utożsamiać stwierdzonej w inwentaryzacji przedłożonej w toku postępowania zgodności materiałów zastosowanych do wykonania ścianki z normami oraz technicznej prawidłowości jej wykonania ze zgodnością z przepisami prawa budowlanego. Do oceny zgodności inwestycji z przepisami prawa uprawnione są bowiem organy nadzoru budowlanego lub organy administracji architektoniczno-budowlanej – w zależności od etapu procesu inwestycyjnego, a nie osoby, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy – Prawo budowlane. Stwierdzając bezprzedmiotowość postępowania organy orzekające w sprawie poza granicami dokonywanej oceny pozostawiły przepisy art. 5 ust. 2 powoływanej powyżej ustawy – Prawo budowlane oraz przepisy § 146 ust. 1 i § 308 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich wykonanie (Dz.U. Nr 75, poz. 690 z późn. zm.). W istniejących w sprawie okolicznościach faktycznych nie znajduje też uzasadnienia powołanie się przez organ odwoławczy w zaskarżonej decyzji (str. 4) na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 14 września 1999r. Zdaniem Sądu istotnych w tej sprawie kwestii związanych z zakwalifikowaniem przedmiotowych robót w odniesieniu do regulacji zawartej w przepisach ustawy – Prawo budowlane oraz ich zgodności z obowiązującymi przepisami, szczególnie dotyczącymi bezpieczeństwa użytkowania obiektów budowlanych nie można uznać za spór dotyczący korzystania z własności. Przywołane orzeczenie wydane zostało w sprawie, w której problem miał istotnie cywilnoprawny charakter. W przedstawionych powyżej okolicznościach stwierdzenie bezprzedmiotowości postępowania uznać należy za co najmniej przedwczesne. Istotne również jest, że – w ocenie Sądu – zaskarżone orzeczenie narusza przepis art. 8 kpa statuujący zasadę działania organów administracji publicznej w sposób, który pogłębia zaufanie obywateli do organów Państwa oraz oddziaływuje na ich świadomość i kulturę prawną. Zważyć bowiem należy, że D. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w uzasadnieniu swojej decyzji z dnia [...] nr [...] podjętej w warunkach art. 54 § 3 powołanej wcześniej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i zawierającej kasacyjne orzeczenia odnoszące się do decyzji własnej oraz decyzji pierwszoinstancyjnej, którą umorzono postępowanie w sprawie, wskazał m.in. na zasadność zarzutów E.W.B. dotyczących niezgodności wykonanych przez inwestorów przedmiotowych robót budowlanych z przepisami budowlanymi. Odstąpienie od wskazanej wówczas konieczności dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego przez organ pierwszej instancji bez jednoczesnego uzasadnienia takiego działania przez organ odwoławczy stanowi – w uznaniu Sądu – uchybienie wskazanej powyżej zasadzie ogólnej postępowania administracyjnego. Niezależnie od tego Sąd uznał za właściwe wyjaśnić, że zgodnie z poglądami prezentowanymi w literaturze przedmiotu i orzecznictwie sądowoadministracyjnym organ administracji publicznej, którego orzeczenie zostało uchylone w trybie instancyjnym decyzją zaskarżoną następnie do sądu administracyjnego nie powinien kontynuować czynności procesowych w sprawie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego, w którym oceniana była zgodność z prawem orzeczenia instancyjnego. Sąd zwrócił przy tym uwagę, że organ pierwszej instancji został zobligowany do procesowego działania w określonym terminie przez D. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, jednak wymogi porządku prawnego i stabilności obrotu prawnego nakazują unikania takich sytuacji i starannego rozważania przez właściwy organ zasadności korzystania przez stronę postępowania z uprawnienia, wynikającego z przepisu art. 37 § 1 kpa. Mając na względzie przedstawione wcześniej okoliczności Wojewódzki Sąd Administracyjny – stwierdzając, że zaskarżona decyzja oraz inne orzeczenia podjęte w granicach tej sprawy, wskazane również w sentencji wyroku wydane zostały z naruszeniem przepisów postępowania, mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy – zgodnie z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powoływanej poprzednio ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji. Klauzula zawarta w pkt III wyroku wynika z obowiązku zastosowania przez Sąd przy orzekaniu o uwzględnieniu skargi przepisu art. 152 wskazanej powyżej ustawy, a orzeczenie o kosztach uzasadnione jest treścią przepisu art. 200 tej samej regulacji, zgodnie z którym w razie uwzględnienia skargi przez sąd pierwszej instancji przysługuje skarżącemu od organu, który wydał zaskarżony akt lub podjął zaskarżoną czynność albo dopuścił się bezczynności, zwrot kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw. W rozpoznawanej sprawie Sąd za takie koszty uznał kwotę wpisu od skargi uiszczonego przez skarżących. H.B. 5.03.2008r.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło