II OSK 158/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-02-13
Skład orzekający: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego po 1 stycznia 2006 r., mimo że została nadana przez sąd do właściwego organu przed upływem terminu, jest skuteczna, jeśli organ administracyjny nie pouczył skarżącego o prawie do wniesienia skargi?Ratio decidendi
Skarga wniesiona bezpośrednio do sądu administracyjnego po 1 stycznia 2006 r. jest nieskuteczna, jeśli została nadana przez sąd do właściwego organu po upływie ustawowego terminu. Brak pouczenia o prawie do wniesienia skargi nie stanowi podstawy do uznania skargi za wniesioną skutecznie, choć może być przesłanką do przywrócenia terminu. Dodatkowo, skarga wniesiona przez profesjonalnego pełnomocnika, która nie została należycie opłacona, podlega odrzuceniu bez wezwania do uiszczenia opłaty, jeśli opłata jest stała.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej W. Ś. dotyczącą zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Skarga została wniesiona bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach w dniu 21 sierpnia 2007 r., mimo że termin do jej wniesienia upływał 22 sierpnia 2007 r. Sąd I instancji przekazał skargę organowi w dniu 28 sierpnia 2007 r., co nastąpiło po terminie. Dodatkowo, skarga nie została opłacona. WSA odrzucił skargę, a NSA oddalił skargę kasacyjną od tego postanowienia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej B. Z. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 października 2007 r., sygn. akt II SA/Gl 820/07 w sprawie ze skargi B. Z. na uchwałę Rady Miejskiej W. Ś. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego postanawia: oddalić skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 24 października 2007 r. sygn. akt II SA/Gl 820/07 odrzucił skargę B. Z. na uchwałę Rady Miejskiej W. Ś. z dnia [...] Nr [...], w przedmiocie zarzutów do miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego.
W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wyjaśnił kwestię stosowania w niniejszej sprawie przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 1999 r., Nr 15, poz. 139). Ustawa ta została uchylona przez ustawę z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2003 r., Nr 80, poz. 717), która weszła w życie w dniu 11 lipca 2003 r. Wobec tego w czasie podejmowania zaskarżonej uchwały obowiązywała ustawa z dnia 27 marca 2003 r., która nie przewiduje możliwości wniesienia zarzutu do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodnie jednak z art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Tym samym do niniejszej sprawy mają zastosowanie przepisy ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym.
Sąd wskazał jednocześnie, że zgodnie z art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, uchwałę o odrzuceniu zarzutu w całości lub części, wnoszący zarzut może zaskarżyć do sądu administracyjnego, w terminie 30 dni od dnia jej doręczenia. Przepis art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej "p.p.s.a.") stanowi natomiast, iż skargę do sądu administracyjnego wnosi się za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi.
Ponadto, w okresie przejściowym od dnia 1 stycznia 2004 r. do 31 grudnia 2005 r., stosownie do art. 98 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1271 ze zm.), w sytuacji wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego w terminie wskazanym w art. 53 § 1 p.p.s.a. była ona prawnie skuteczna. Sąd był jednakże obowiązany do jej przekazania organowi celem nadania skardze dalszego biegu. Po tej dacie, tj. od dnia 1 stycznia 2006 r. ustawa wymaga, aby skargi wnoszone były za pośrednictwem organu, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi. Natomiast wpływ skargi bezpośrednio do sądu skutkuje koniecznością przekazania jej właściwemu organowi, a za datę wniesienia skargi uważa się dzień nadania tej skargi przez sąd do organu administracyjnego.
Biorąc pod uwagę powyższe Sąd stwierdził, że skoro zaskarżona uchwała została doręczona skarżącej w dniu 23 lipca 2007 r., to termin do wniesienia skargi upływał w dniu 22 sierpnia 2007 r. Pełnomocnik skarżącej wniósł skargę w dniu 21 sierpnia 2007 r., jednak bezpośrednio do Sądu. Skarga ta została przekazana organowi w dniu 28 sierpnia 2007 r., a zatem z uchybieniem ustawowego terminu do jej wniesienia. Ponadto Sąd I instancji wskazał, iż pełnomocnik nie uiścił stosownie do art. 221 p.p.s.a. wpisu sądowego od skargi.
Od powyższego postanowienia skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła B. Z., wnosząc o jego uchylenie w całości i ustalenie, że termin do wniesienia skargi będzie biegł od daty doręczenia uchwały Rady Miasta W. Ś. wraz z pouczeniem oraz o zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych.
Zaskarżonemu postanowieniu skarżąca zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 24 ust. 4 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym, utrzymanej w mocy przez przepis art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym w związku z art. 54 § 1 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że w niniejszej sprawie ma zastosowanie przepis art. 54 § 1 p.p.s.a. w miejsce normy przepisu art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym oraz pominięcie w rozważaniach związku przepisu art. 24 ust. 4 z art. 18 ust. 2 pkt 10 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, polegającego na wadliwym doręczeniu uchwały Rady Miasta W. Ś., poprzez brak pouczenia, o którym stanowi ten przepis.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionej podstawy.
Niewątpliwie jednym z warunków dopuszczalności skargi jest wniesienie jej w terminie. Zgodnie z treścią art. 53 § 1 p.p.s.a. termin ten wynosi trzydzieści dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie. O zachowaniu tego terminu świadczy data nadania skargi do właściwego organu administracyjnego, za pośrednictwem, którego należy ją wnieść do sądu administracyjnego, co wynika z art. 54 § 1 powołanej ustawy.
Zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd przekazuje ją właściwemu organowi administracji publicznej. Jednakże o zachowaniu terminu do wniesienia skargi decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd na adres właściwego organu administracji publicznej, gdyż to właśnie poprzez złożenie skargi do organu następuje wszczęcie postępowania sądowoadministracyjnego.
W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącej, przedmiotową skargę wniósł w dniu 21 sierpnia 2007 r. jednak bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach. Jak wynika z akt sprawy, Sąd I instancji skargę nadał do właściwego organu w dniu 28 sierpnia 2007 r. (data stempla pocztowego na kopercie). Trzydziestodniowy termin do jej wniesienia upływał zaś 22 sierpnia 2007 r.
Stąd jak przyjął Sąd I instancji skarga podlegała odrzuceniu z uwagi na wniesienie jej do Rady Miejskiej W. Ś. po upływnie określonego w ustawie terminu. Zwłaszcza, że treść przepisów Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, regulujących tryb i sposób wnoszenia skarg do sądu administracyjnego jest jednoznaczna. Podnoszony przez stronę argument nie zastosowania normy wynikającej z art. 24 ust. 4 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym w związku z brzmieniem art. 85 ust. 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, który stanowi, że do miejscowych planów zagospodarowania przestrzennego, w stosunku do których podjęto uchwałę o przystąpieniu do sporządzenia lub zmiany planu oraz zawiadomiono o terminie wyłożenia tych planów do publicznego wglądu, ale postępowanie nie zostało zakończone przed dniem wejścia w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe, jest chybiony. Sąd I instancji prawidłowo wskazał na stosowanie tego przepisu, który nie stoi w sprzeczności z art. 54 § 1 p.p.s.a.
Odnosząc się do kolejnego zarzutu skargi kasacyjnej, dotyczącego pominięcia w rozważaniach przez Sąd I instancji związku przepisu art. 24 ust. 4 z art. 18 ust. 2 pkt 10 ustawy o zagospodarowaniu przestrzennym, polegającego na wadliwym doręczeniu uchwały Rady Miejskiej W. Ś., poprzez brak pouczenia, stwierdzić należy, że na ocenę przedstawionego stanu prawnego nie ma wpływu fakt, że w zaskarżonej uchwale skarżąca nie została pouczona o przysługującym jej prawie wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Pouczenie o środkach zaskarżenia uchwały jest elementem, który nie wpływa na jej ważność. Taka okoliczność nie może jednak szkodzić stronie, a zatem może stanowić przesłankę dla przywrócenia terminu do złożenia środka zaskarżenia. Nie stanowi natomiast podstawy do uznania, że skarga została wniesiona skutecznie.
Ponadto wskazać należy, że przepis art. 219 p.p.s.a. wskazuje, iż opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Zgodnie z tym przepisem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego powstaje z chwilą wnoszenia skargi do sądu. W orzecznictwie przyjmuje się, że dopuszczalne jest niejednoczesne dokonanie tych czynności, o ile zarówno skarga, jak i należny wpis wpłyną do Sądu w terminie. Terminem do uiszczenia wpisu jest więc termin, w którym można wnieść skargę.
W niniejszej sprawie, skarga na uchwałę Rady Miejskiej W. Ś. z dnia [...] została wniesiona w dniu 28 sierpnia 2007 r. Uchwała została doręczona, jak wynika z akt sprawy w dniu 23 lipca 2007 r. Tym samym termin do wniesienia skargi i uiszczenia wpisu upływał w dniu 22 sierpnia 2007 r. (ze względu na treść art. 83 § 2 p.p.s.a.). W tym terminie wpis od skargi nie został uiszczony. Ustalenie przez Sąd, czy od konkretnej sprawy został uiszczony wpis i czy istniał obowiązek jego uiszczenia należy do czynności wstępnych w postępowaniu sądowoadministracyjnym, przed merytorycznym rozpoznaniem skargi. Stosownie bowiem do art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Zgodnie natomiast z art. 221 p.p.s.a. pisma wnoszone przez adwokata lub radcę prawnego, które nie są należycie opłacone, pozostawia się bez rozpoznania albo odrzuca bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. Nie ulega wątpliwości, że skarga wniesiona na uchwałę Rady Miejskiej W. Ś. podlegała wpisowi stałemu, który nie został uiszczony przez pełnomocnika.
W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło