I FZ 483/07
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-02-14
Skład orzekający: Sędzia NSA Marek Kołaczek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy trudna sytuacja majątkowa skarżącego, polegająca na braku środków finansowych i majątku pozwalającego na spłatę zobowiązania podatkowego, a także groźba utraty jedynego mieszkania w wyniku egzekucji, stanowi przesłankę do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w rozumieniu art. 61 § 3 PPSA?Ratio decidendi
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Chociaż potencjalna wadliwość decyzji nie jest przesłanką do wstrzymania jej wykonania, to trudna sytuacja majątkowa skarżącego, grożąca nieodwracalnymi skutkami w postaci utraty jedynego mieszkania w wyniku egzekucji, spełnia przesłanki określone w art. 61 § 3 PPSA, uzasadniając wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.Stan faktyczny
R. J. złożył skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. dotyczącą jego odpowiedzialności podatkowej za zaległości spółki cywilnej w podatku akcyzowym i wniósł o wstrzymanie wykonania tej decyzji. WSA w Lublinie odmówił wstrzymania, uznając, że wadliwość decyzji i trudna sytuacja materialna nie są wystarczającymi przesłankami. Skarżący wniósł zażalenie, powołując się na naruszenie art. 61 § 3 PPSA i wskazując na groźbę utraty jedynego mieszkania.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie i wstrzymano wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w B.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Sędzia NSA Marek Kołaczek po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia R. J. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 6 lipca 2007 r. sygn. akt I SA/Lu 373/07 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi R. J. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia 6 lutego 2007 r. nr w przedmiocie odpowiedzialności podatkowej wspólnika spółki cywilnej za zaległości spółki cywilnej w podatku akcyzowym za miesiące od marca do października 2005 r. postanawia: 1) uchylić zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie, 2) wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia 6 lutego 2007 r.
Z akt sprawy wynika, że R. J., wnosząc do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. z dnia 6 lutego 2007 r. w przedmiocie odpowiedzialności Skarżącego za zaległości podatkowe spółki cywilnej, zwrócił się jednocześnie z wnioskiem o wstrzymanie wykonania decyzji. Uzasadniając ten wniosek podniósł, że decyzja jest ewidentnie wadliwa, strona nie dysponuje ani środkami finansowymi ani majątkiem pozwalającym spłacić jej dług, nie jest też wiadome, jaki charakter ma odpowiedzialność Strony (brak orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej).
Postanowieniem z dnia 6 lipca 2007 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd uznał, że nie jest przesłanką zastosowania tej instytucji ani podnoszona wadliwość decyzji, ani brak określenia charakteru odpowiedzialności skarżącego. Sąd I instancji uznał ponadto, że również trudna sytuacja materialna Skarżącego, brak środków finansowych czy majątku na pokrycie należności wynikających z wykonalnej decyzji, podnoszone we wniosku, nie uzasadniają wstrzymania wykonania decyzji.
Pismem z dnia 13 sierpnia 2007 r. Skarżący wniósł zażalenie na ww. postanowienie WSA w Lublinie, wskazując że został naruszony art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej - p.p.s.a.). Skarżący powtórzył, że nie jest wiadome, jaki charakter ma odpowiedzialność Strony (brak orzeczenia o odpowiedzialności solidarnej) oraz wskazał na trudną sytuację materialną, a ponadto dodał, że wykonanie decyzji Dyrektora Izby Celnej oznaczać będzie w konsekwencji utratę przez Skarżącego i jego rodzinę jedynego majątku - mieszkania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego możliwości złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy.
W świetle powyższej regulacji należy zgodzić się z Sądem I instancji, że do przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji nie należy potencjalna wadliwość wydanego rozstrzygnięcia. Gdyby tak bowiem było, to należałoby wstrzymać, na wniosek strony, wykonanie każdej zaskarżonej - jako hipotetycznie nieprawidłowej - decyzji, co stałoby w oczywistej sprzeczności z brzmieniem art. 61 § 1 p.p.s.a. ("Wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności). W związku z powyższym za zupełnie niezrozumiałe należy uznać powoływanie się przez profesjonalnego pełnomocnika Strony na okoliczność wątpliwego charakteru odpowiedzialności Strony, czy też na wadliwość wydanej przez organ decyzji, jako na przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonanie decyzji.
Niezależnie od powyższego należy jednak uznać, że została spełniona przesłanka uzasadniająca wstrzymanie wykonania decyzji. Została ona wprawdzie wyrażona w pierwotnym wniosku w sposób ogólnikowy, jednakże znalazła swoje konkretyzujące dopełnienie w aktach sprawy, w szczególności w złożonym przez Stronę wniosku z dnia 30 kwietnia 2007 r. o przyznanie prawa pomocy, a także w zażaleniu Strony.
Z ww. wniosku, a także z dosłanych później na wezwanie Sądu I instancji dokumentów, wyraźnie wynika, że sytuacja majątkowa Strony jest bardzo trudna, a jedynym majątkiem, jakim Strona dysponuje, jest mieszkanie oraz działka letniskowa o powierzchni 13 arów. Skarżący od 2006 r. nie prowadzi działalności gospodarczej; jako jedyny z rodziny osiąga dochód (ok. 800 zł netto). Posiada również na utrzymaniu 2-letnie dziecko. Zadłużenie Skarżącego stale rośnie, a w maju 2007 r. wynosiło 8.162,37 zł. Skarżący korzysta ze stałej pomocy finansowej ze strony rodziny. W zaskarżonej decyzji orzeczono o odpowiedzialności podatkowej Strony w łącznej kwocie 52. 863 zł.
Wprawdzie trudna sytuacja majątkowa sama w sobie nie uzasadnia wstrzymania wykonanej decyzji, przywołane okoliczności wskazują jednakże, że jedynym sposobem na wyegzekwowanie ciążących na Skarżącym należności mogłaby być sprzedaż posiadanych przez niego nieruchomości. Biorąc pod uwagę nieodwracalny charakter tego typu egzekucji, a także fakt, że egzekucja taka - mając za swój przedmiot mieszkanie - mogłaby wyrządzić znaczną szkodę Skarżącemu i jego rodzinie, należy uznać, że spełnione zostały przesłanki wstrzymania wykonania decyzji, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Stąd też, stosownie do art. 188 w zw. z art. 197 § 2 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło