IV SA/Wa 2611/07
WyrokWSA w Warszawie2008-03-14
Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Marta Laskowska, Małgorzata Miron
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy dyrektor parku krajobrazowego, który nie został upoważniony przez wojewodę do wydawania decyzji administracyjnych, posiada przymiot strony w postępowaniu dotyczącym uzgodnienia warunków zabudowy na terenie parku krajobrazowego?Ratio decidendi
Dyrektor parku krajobrazowego, na mocy ustawy o ochronie przyrody, jest ustawowo zobowiązany do ochrony przyrody i walorów krajobrazowych na terenie podległego mu parku. Z tego tytułu posiada przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym uzgadniania warunków zabudowy na terenie parku, nawet jeśli nie został upoważniony przez wojewodę do wydawania decyzji administracyjnych. Umorzenie postępowania zażaleniowego z powodu braku przymiotu strony było zatem niezasadne.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Dyrektora M. na postanowienie Ministra Środowiska, które umorzyło postępowanie zażaleniowe. Postępowanie to dotyczyło uzgodnienia warunków zabudowy dla inwestycji na terenie parku krajobrazowego, która została negatywnie zaopiniowana przez Dyrektora M. ze względu na potencjalny negatywny wpływ na środowisko przyrodnicze i krajobrazowe. Minister umorzył postępowanie, uznając Dyrektora M. za pracownika Urzędu Wojewódzkiego, niebędącego stroną postępowania.Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec (spr.), Sędziowie Asesor WSA Marta Laskowska, Sędzia WSA Małgorzata Miron, Protokolant Dominik Nowak, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 7 marca 2008 roku sprawy ze skargi Dyrektora M. na postanowienie Ministra Środowiska z dnia (...) sierpnia 2007 r. nr (...) w przedmiocie umorzenia postępowania uchyla zaskarżone postanowienie
IV SA/Wa 2611/07
UZASADNIENIE
Zaskarżonym do Sądu Administracyjnego postanowieniem z dnia (...).08.2007 r. Minister Środowiska umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie zażaleniowe, zainicjowane przez Dyrektora M.. Dotyczyło ono postanowienia z dnia (...).06.2006 r. wydanego przez działającego z upoważnienia Wojewody W. -Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody, uzgadniającego pod pewnymi warunkami inwestycję polegającą na realizacji zabudowy zagrodowej na działce nr (...), gmina R..
Wojewódzki Konserwator Przyrody w swym rozstrzygnięciu zaznaczył, iż inwestycja ta zlokalizowana jest na terenie (...) Parku Krajobrazowego, na obszarze specjalnej ochrony Natura 2000 "Puszcza P." (kod obszaru: (...)). W uzgodnieniu tym zaznaczono, iż przedsięwzięcie to w kwietniu 2006 r. zostało negatywnie zaopiniowane przez (...) Park Krajobrazowy. Jednakże wizja terenowa przeprowadzona w maju 2006 r. wykazała użytkowanie rolnicze działki nr (...) i pozwoliła przyjąć, że to zainwestowanie przedmiotowej działki nie musi oznaczać pogorszenia stanu środowiska przyrodniczego.
We wniesionym zażaleniu Dyrektor M. zakwestionował takie stanowisko podnosząc, iż zainwestowanie takie zarówno zakłóci stosunki hydrologiczne terenu, jak i jego walory krajobrazowe. Wywrze szczególny wpływ na gatunki z załącznika 1 Dyrektywy Ptasiej (kani rudej, derkacza i bociana białego) oraz na płaza z Dyrektywy Siedliskowej - kumaka, mającego biotop w sąsiednim, śródpolnym terenie bagiennym.
Minister umarzając postępowanie zażaleniowe wskazał, że upoważnił do wydania przedmiotowego uzgodnienia Wojewódzkiego Konserwatora Przyrody, a nie Dyrektora M.. Stąd Dyrektor ów nie jest stroną tego postępowania w rozumieniu art. 28 Kpa. Wskazał przy tym na art. 268a Kpa stanowiący, iż organ administracji publicznej może w formie pisemnej upoważnić pracowników kierowanej jednostki organizacyjnej do załatwiania spraw w jego imieniu w ustalonym zakresie, a w szczególności do wydawania decyzji administracyjnych, postanowień i zaświadczeń. Wywiódł stąd, iż zaskarżone postanowienie zostało w ramach współdziałania organów w toczącym się postępowaniu administracyjnym. Dyrektor M. jest w ocenie Ministra pracownikiem Urzędu Wojewódzkiego, podległym Wojewodzie. Choć nie został upoważniony do uzgadniania decyzji o warunkach zabudowy, to i tak niedopuszczalne jest by przedstawiciel Wojewody skarżył jego rozstrzygnięcie.
We wniesionej skardze Dyrektor M. wskazał na art. 105 ustawy z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. nr
92, poz. 880 ze zm.) zaznaczając, iż ustawodawca nałożył na niego, jako na kierującego parkiem, obowiązek ochrony przyrody parku krajobrazowego, jego walorów krajobrazowych. Zakwestionował twierdzenie organu odwoławczego jakoby był pracownikiem Urzędu Wojewódzkiego. Wskazał, że (...) Park Krajobrazowy w myśl art. 16 cyt. ustawy jest nie tylko rodzajem obszaru specjalnego, ale i odrębną od Urzędu Wojewódzkiego jednostka budżetową, posiadającą swoje organy i strukturę organizacyjną określoną statutem. Stąd zgodnie z art. 28 Kpa dyrektor tego parku posiada wszystkie przymioty strony postępowania dotyczącego inwestowania na terenie tego parku, także odnośnie lokalizacji budownictwa.
W odpowiedzi na skargę Minister Środowiska wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje.
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami m. in. art. 1 § 1 i § 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269) oraz art. 3 § 1 ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a. sprowadzają się do kontroli działalności organów administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, tj. kontroli zgodności zaskarżonego aktu z przepisami postępowania administracyjnego, a także prawidłowości zastosowania i wykładni norm prawa materialnego. Przy czym w myśl art. 134 P.p.s.a. Sąd rozstrzygając w granicach danej sprawy nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Sąd, badając legalność zaskarżonego postanowienia w oparciu o powołane przepisy i w granicach sprawy doszedł do przekonania, że skarga jest zasadna, bowiem zaskarżone postanowienie Ministra Środowiska uchybiło obowiązującym przepisom w stopniu uzasadniającym jego uchylenie.
Z art. 95 pkt 4 ustawy z dnia 16.04.2004 r. o ochronie przyrody wynika, że organem opiniodawczo-doradczym w zakresie ochrony przyrody jest rada parku krajobrazowego działająca przy dyrektorze tego parku, w myśl art. 99 ust. 1 powoływana na 5-letnią kadencję zarządzeniem wojewody. Między innymi opiniuje ona kandydaturę dyrektora parku krajobrazowego, którego powołuje wojewoda (art. 105 ust. 2). Z art. 105 ust. 1 wynika z kolei, że parkiem krajobrazowym kieruje jego dyrektor, a w myśl ust. 4 tego artykułu do jego zadań należy m in. :
- ochrona przyrody, walorów krajobrazowych oraz wartości historycznych
i kulturowych (pkt 1)
- wydawanie z upoważnienia wojewody decyzji administracyjnych w
zakresie ochrony przyrody (pkt 4).
Nadto tylko na terenie parku narodowego zadania wojewody w zakresie ochrony przyrody wykonuje jego dyrektor ( art. 94). Na pozostałym obszarze wojewoda wykonuje zadania organu administracji rządowej w zakresie ochrony przyrody przy pomocy wojewódzkiego konserwatora przyrody (art. 93).
Z przytoczonych przepisów wynika, że ustawa o ochronie przyrody z 2004 r. odnośnie parków krajobrazowych do wykonywania zadań organu administracji rządowej, spoczywających na wojewodzie – co do zasady umocowała wojewódzkiego konserwatora przyrody (art. 93). Dyrektor Parku Krajobrazowego może natomiast wydawać jedynie decyzje administracyjne w zakresie ochrony przyrody i to tylko po uzyskaniu stosownego upoważnienia wojewody.
W rozpatrywanej sprawie inwestor ubiegał się o uzgodnienie
zamierzonego przedsięwzięcia, które chciał zrealizować na terenie (...) Parku Krajobrazowego. Bezsporne jest przy tym, że do wydania tego rozstrzygnięcia nie był upoważniony przez wojewodę Dyrektor M.. Został on jedynie poproszony o zaopiniowanie realizacji zamierzonej inwestycji na terenie (...) Parku Krajobrazowego, na skutek czego zaopiniował ją negatywnie. Zaznaczył wówczas, że lokalizacja ta stałaby się precedensem dla dalszej ekspansji budownictwa na tereny łąkowo -bagienne. W efekcie uległoby zniszczeniu śródpolne bagienko ze stałą wodą -siedlisko kumaka nizinnego (gatunku objętego ochroną Natura 2000) oraz perkoza. A cały ten teren zasila rzeczkę K., stanowiącą lewobrzeżny dopływ rzeki K..
Nie można zatem podzielić stanowiska Ministra, iż fakt sporządzenia owej opinii pozbawił Dyrektora M.. przymiotu strony niniejszego postępowania, z uwagi na okoliczność, że Dyrektor M. jako, w ocenie Ministra, pracownik Urzędu Wojewódzkiego, jest podległy Wojewodzie, jest przedstawicielem Wojewody, a zatem niedopuszczalne by było zaskarżanie przez niego rozstrzygnięcia Wojewody.
Należy mieć na uwadze, że Dyrektor M. jest ustawowo zobowiązany do ochrony przyrody i walorów krajobrazowych na terenie podległego mu parku krajobrazowego i niewątpliwie z tego tytułu posiada przymiot strony tego postępowania, uzgadniającego warunki zabudowy na terenie owego parku.
W myśl art. 16 cyt. ustawy park krajobrazowy obejmuje obszar chroniony ze względu na wartości przyrodnicze, historyczne i kulturowe oraz walory krajobrazowe w celu zachowania, popularyzacji tych wartości w warunkach zrównoważonego rozwoju. Projekt planu jego ochrony sporządza dyrektor parku krajobrazowego (art. 19 ust. 1 pkt 3). Park krajobrazowy tworzony jest w drodze rozporządzenia wojewody, a (...) Park Krajobrazowy utworzony został rozporządzeniem Nr (...) Wojewody W. z dnia (...). Rozporządzenia w tym przedmiocie mogą wprowadzać w parku krajobrazowym
zakazy, o czym stanowi art. 17 ustawy. Cytowane rozporządzenie z dnia (...) r. w § 3 pkt 7 wprowadziło m. in. zakaz budowania nowych obiektów budowlanych w pasie szerokości 100 m od linii brzegów rzek, jezior i innych zbiorników wodnych, z wyjątkiem obiektów służących turystyce wodnej, gospodarce wodnej lub rybackiej. Będzie zatem wymagało rozważenia, czy śródpolne bagienko ze stałą wodą wspomniane przez dyrektora tego parku krajobrazowego może być uznane za zbiornik wodny w rozumieniu rozporządzenia.
Jest oczywiste, że przedsięwzięcia budowlane lokalizowane na terenie parku nie pozostają bez wpływu na jego sytuację. Fakt ten uprawnia dyrektora parku do żądania podjęcia przez organ administracji stosownych czynności. Tym samym uzasadnia twierdzenie, że dyrektorowi parku krajobrazowego przysługuje przymiot strony w niniejszym postępowaniu administracyjnym.
Nie było zatem podstaw do uznania za bezprzedmiotowe zażalenia skierowanego przez Dyrektora M..
Stanowisko takie prezentowane jest w orzecznictwie sądów administracyjnych (por. m. in. wyrok NSA z dnia 29.08.1994 r., sygn. akt IV SA 2130/93 wydany na gruncie poprzednio obowiązującej ustawy o ochronie przyrody z 1991 r. oraz wyrok WSA z dnia 12.12.2006 r., sygn. akt IV SA/Wa 1858/06).
Po uprawomocnieniu się niniejszego wyroku, przy ponownym rozpatrzeniu wniesionego zażalenia należy ponownie rozpoznać sprawę w jej całokształcie, uznając iż środek zaskarżenia wniosła strona tego postępowania administracyjnego.
Z przytoczonych przyczyn Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c ustawy z dnia 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) - orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło