II OSK 867/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-06-01

Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Anna Łuczaj, Tomasz Zbrojewski

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie o ustaleniu opłaty legalizacyjnej za samowolę budowlaną zostało wydane z naruszeniem przepisów o właściwości, co skutkowałoby stwierdzeniem jego nieważności?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że postanowienie o ustaleniu opłaty legalizacyjnej za samowolę budowlaną zostało wydane przez właściwy organ. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego był właściwy do wydania takiego postanowienia na mocy art. 83 ust. 1 Prawa budowlanego, który zastrzega do jego kompetencji sprawy określone w art. 48-51 tej ustawy, w tym ustalenie opłaty legalizacyjnej. W związku z tym, nie wystąpiła przesłanka nieważności z art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a., a Sąd pierwszej instancji prawidłowo oddalił skargę.
Stan faktyczny
L. M. wybudował budynek gospodarczy bez wymaganego pozwolenia na budowę. Po wstrzymaniu robót i nałożeniu obowiązków, które inwestor wykonał, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił opłatę legalizacyjną w wysokości 25.000 zł. Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał to postanowienie w mocy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę L. M., a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od tego wyroku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie sędzia NSA Anna Łuczaj /spr./ sędzia NSA Tomasz Zbrojewski Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej L. M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 20 marca 2008 r. sygn. akt II SA/Bk 107/08 w sprawie ze skargi L. M. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie opłaty legalizacyjnej oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 20 marca 2008 r., sygn. akt II SA/Bk 107/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę L. M. na postanowienie Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r. w przedmiocie ustalenia opłaty legalizacyjnej. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że zaskarżonym postanowieniem Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 k.p.a. i art. 49 ust. 1 i 2, art. 59 f ust. 1 i 2, art. 59 g oraz art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane, utrzymał w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] listopada 2007 r. w sprawie ustalenia L. M. opłaty legalizacyjnej za popełnioną samowolę budowlaną przy budowie budynku gospodarczego na maszyny rolnicze zlokalizowanego na działce nr geod. [...] w obrębie geodezyjnym W. N. gm. P. w wysokości 25.000 zł. Organ I instancji w wyniku przeprowadzonych oględzin ustalił, że L. M. wykonał fundamenty żelbetonowe oraz szkielet konstrukcji stalowej o wymiarach 15,2 x 20,2 m. Konstrukcję obiektu stanowią słupy stalowe o przekroju 15 x 20 cm w rozstawie co 4,0 m oraz dźwigary kratowe o przekroju profili rurowych. Budowę obiektu rozpoczęto w grudniu 2006 r. Inwestor nie przedłożył żadnych dokumentów potwierdzających legalność dokonanej budowy. Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. organ I instancji, na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 ustawy - Prawo budowlane, wstrzymał prowadzenie robót budowlanych i nałożył na inwestora obowiązek zabezpieczenia budowy, przedłożenia zaświadczenia Wójta Gminy Poświętne o zgodności realizacji budynku z ustaleniami obowiązującego planu zagospodarowania przestrzennego albo ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, w przypadku braku obowiązującego miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, 4 egzemplarzy projektu budowlanego wraz z opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisami szczególnymi, w tym dotyczącymi lokalizacji obiektu na przedmiotowej działce oraz aktualnego oświadczenia o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane. Inwestor wywiązał się terminowo z nałożonych obowiązków. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, na podstawie art. 49 ust. 1 i 2, art. 59f ustawy - Prawo budowlane, ustalił opłatę legalizacyjną za popełnioną samowolę budowlaną w wysokości 25.000 zł. W zażaleniu na powyższe postanowienie L. M. zarzucił naruszenie art. 7 i art. 8 k.p.a. poprzez ich niezastosowanie. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i umorzenie postępowania wobec stwierdzenia, że budowę przedmiotowego budynku rozpoczęto zgodnie z warunkami technicznymi i projektem na budowę, a zatem nie ma podstaw do stosowania opłaty legalizacyjnej. Inwestor wskazał, że od lipca 2006 r. ubiega się bezskutecznie o pozwolenie na budowę budynku gospodarczego. Wobec tak przewlekłego i biurokratycznego trybu udzielania pozwolenia na budowę był bezsilny a jednocześnie, aby skorzystać z pomocy funduszu unijnego zobowiązany był do utwardzenia drogi i placu manewrowego do budynku na maszyny rolnicze w terminie do 25 maja 2007r., do którego jednocześnie niezbędne było wykonanie fundamentu przedmiotowego budynku gospodarczego. Organ II instancji uznał, że zastosowanie procedury legalizacyjnej, określonej w art. 49 ust. 1 i 2 ustawy - Prawo budowlane było uzasadnione, gdyż inwestor nie legitymuje się pozwoleniem na budowę. Jednym z warunków legalizacji samowoli budowlanej, jest wniesienie opłaty legalizacyjnej w wysokości ustalonej przez organ nadzoru budowlanego. Wysokość opłaty legalizacyjnej została naliczona zgodnie z dyspozycją art. 49 ust. 2 i art. 59 f ustawy - Prawo budowlane. Organ odwoławczy nie stwierdził naruszenia przepisów art. 7 i art. 8 k.p.a. Nadto wskazał, że przewlekła procedura prowadzona przez organ administracji architektoniczno - budowlanej nie ma wpływu na podjęte rozstrzygnięcie. W skardze na powyższe postanowienie L. M. zarzucił nietrafne zastosowanie art. 49 ust. 1 i 2 oraz art. 59 f ust. 1 i ust. 2 ustawy - Prawo budowlane. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz zasądzenie zwrotu kosztów sądowych. Skarżący wskazał, że "wymierzona kara pieniężna" została naliczona bez stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub rażącego naruszenia warunków pozwolenia na budowę. W odpowiedzi na skargę Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę jako nieuzasadnioną. Sąd podał, że zgodnie z art. 28 ust. 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz.U. Nr 207, poz. 2016) wszelkie roboty budowlane można rozpocząć wyłącznie na podstawie ostatecznej decyzji administracyjnej o pozwoleniu na budowę. Rozpoczęcie wykonywania robót budowlanych przed uzyskaniem pozwolenia na budowę jest traktowane jako samowola budowlana, zagrożona nakazem rozbiórki - art. 48 ustawy. Odstąpienie zaś od przymusowej rozbiórki obiektu i jego zalegalizowanie uregulowane zostało w art. 48 - 49a ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uznał zarzut, dotyczący naliczenia opłaty legalizacyjnej bez stwierdzenia w trakcie obowiązkowej kontroli istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego lub rażącego naruszenia warunków pozwolenia na budowę, za bezzasadny. Sąd wskazał, że procedura legalizacyjna nie ma charakteru obligatoryjnego, jest alternatywą wobec bezwzględnego nakazu rozbiórki samowolnie wybudowanego obiektu budowlanego. Jednym z etapów tego postępowania jest ustalenie wysokości opłaty legalizacyjnej. Ustalenie tej opłaty możliwe jest dopiero wówczas, gdy organ nadzoru budowlanego stwierdzi prawidłowości w dokumentacji określonej w art. 48 ust. 3 ustawy - Prawo budowlane, a więc m.in. kompletność projektu budowlanego. Zatem brak stwierdzenia w trakcie kontroli istotnego odstępstwa od zatwierdzonego projektu budowlanego nie stanowi przeszkody w ustaleniu opłaty legalizacyjnej, a wręcz przeciwnie stanowi warunek konieczny (sine qua non) bez zaistnienia którego ustalenie tej opłaty nie byłoby możliwe. Sąd zaznaczył, że aby proces legalizacji samowoli budowlanej mógł być zakończony wydaniem decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót, inwestor jest zobligowany do uiszczenia opłaty legalizacyjnej. Nieuiszczenie opłaty legalizacyjnej skutkuje wydaniem nakazu przymusowej rozbiórki. A zatem, organ nadzoru budowlanego w przypadku prowadzenia postępowania legalizacyjnego jest zobligowany do określenia opłaty legalizacyjnej, gdyż jest ona obligatoryjnym elementem tego postępowania. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł L. M., reprezentowany przez radcę prawnego H. N.. Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając: 1) bezzasadne zastosowanie art. 151 ustawy - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zamiast art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a. i stwierdzenia nieważności postanowienia Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r., utrzymującego w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] listopada 2007 r., gdyż zostało wydane z rażącym naruszeniem art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 57 f ust. 1 ustawy - Prawo budowlane; 2) bezzasadne zastosowanie art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59 f ust. 1 ustawy - Prawo budowlane przez niewłaściwy organ (art. 59g ust. 1 w związku z art. 82a i art. 83 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane) i bez ustalenia nieprawidłowego postępowania inwestora, który rozpoczął i prowadził roboty budowlane na podstawie skutecznego zgłoszenia z dnia 12 grudnia 2005 r., a zatem w sposób prawidłowy, wykluczający zastosowanie art. 59 f ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne L. M. wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i stwierdzenie nieważności postanowienia Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r. oraz zasądzenie zwrotu kosztów sądowych i zastępstwa procesowego. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej L. M. podniósł, iż zgodnie z art. 59 g ustawy - Prawo budowlane organem właściwym do wymierzenia kary przewidzianej w art. 59f był Starosta Powiatowy w Białymstoku. Starosta nie mógł powierzyć Powiatowemu Inspektorowi Nadzoru Budowlanego wymierzenia opłaty legalizacyjnej, czyli załatwienia sprawy należącej do właściwości organu architektoniczno - budowlanego (art. 82 ust. 2 Prawa budowlanego). Z naruszenia przepisów o właściwości wynika nieważność decyzji (art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a.) Zdaniem skarżącego w niniejszej sprawie nie wystąpiła przesłanka z art. 59f Prawa budowlanego stanowiąca podstawę do wymierzenia opłaty legalizacyjnej, gdyż inwestor nie postępował w sposób nieprawidłowy. Inwestor rozpoczął budowę na podstawie skutecznego zgłoszenia z dnia 12 grudnia 2005 r. i prowadził roboty obronie koniecznej (art. 25 k.k. w związku z art. 6 k.p.a. ) i w stanie wyższej konieczności (art. 26 k.k. w związku z art. 6 k.p.a.), a więc w warunkach wyłączających odpowiedzialność z przyczyn wynikających z bezprawnego postępowania Starosty Powiatowego w Białymstoku. Starosta dążył do wyrządzenia inwestorowi nieodwracalnej szkody, tj. pozbawienia skarżącego pomocy z funduszu rozwoju i modernizacji rolnictwa w wysokości 90.000 zł, bez której nie byłby w stanie zrealizować inwestycji. W tej sytuacji skarżący prowadził roboty budowlane, czyniąc jednocześnie zadość ciągle zmienianym wymaganiom Starosty Powiatowego w Białymstoku. Skarżący podkreślił, iż wadliwe działanie organu nadzoru architektoniczno - budowlanego doprowadziło do zaistniałej sytuacji i inwestor nie powinien być obciążany negatywnymi skutkami prowadzenia budowy bez wymaganego pozwolenia, tylko na podstawie zgłoszenia z dnia 12 grudnia 2005 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej. Dokonując tej kontroli Sąd nie jest uprawniony do badania ewentualnej wadliwości zaskarżonego orzeczenia wykraczającej poza ramy wyznaczone zarzutami skargi kasacyjnej. Oznacza to związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej. A zatem, zakres rozpoznania sprawy wyznacza strona wnosząca skargę kasacyjną przez przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie. Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw zaskarżenia. Po pierwsze, nie można podzielić zarzutu skargi kasacyjnej, iż Sąd pierwszej instancji winien zastosować art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a. i stwierdzić nieważność postanowienia Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Białymstoku z dnia [...] grudnia 2007 r. Stosownie do art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie stwierdza nieważność decyzji lub postanowienia w całości lub w części, jeżeli zachodzą przyczyny określone w art. 156 Kodeksu postępowania administracyjnego lub w innych przepisach. Przesłanką stwierdzenia nieważności decyzji lub postanowienia na podstawie art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. jest wydanie decyzji lub postanowienia z naruszeniem przepisów o właściwości. Ta przesłanka nieważności w niniejszej sprawie nie wystąpiła. Wbrew bowiem zarzutom skargi kasacyjnej Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku nie naruszył przepisów o właściwości, a tym samym postanowieniu z dnia [...] listopada 2007 r. o ustaleniu opłaty legalizacyjnej nie można skutecznie zarzucić wady kwalifikowanej, o jakiej mowa w art. 156 § 1 pkt 1 k.p.a. Kwestie właściwości w sprawach budowlanych uregulowane zostały w Rozdziale 8 "Organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego" ustawy z dnia ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane ( t. j. Dz. U. z 2006 r., Nr 156, poz. 1118 ). I tak, zadania administracji architektoniczno - budowlanej wykonują: starosta, wojewoda oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego ( art. 80 ust. 1 ) zaś zadania nadzoru budowlanego wykonują: powiatowy inspektor nadzoru budowlanego; wojewoda przy pomocy wojewódzkiego inspektora nadzoru budowlanego jako kierownika wojewódzkiego nadzoru budowlanego, wchodzącego w skład zespolonej administracji wojewódzkiej oraz Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wykonują zadania nadzoru budowlanego. Jak stanowi przepis art. 82 tej ustawy do właściwości organów administracji architektoniczno - budowlanej należą sprawy określone w ustawie i niezastrzeżone do właściwości innych organów ( art. 82 ust. 1 ), przy czym organem administracji architektoniczno-budowlanej pierwszej instancji, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4, jest starosta (art. 82 ust. 2 ustawy ). A zatem, do właściwości starosty - jako organu administracji architektoniczno - budowlanej pierwszej instancji - nie należą sprawy zastrzeżone do właściwości innych organów. Takim przepisem zastrzegającym określone sprawy w ustawie - Prawo budowlane do właściwości innych organów jest art. 83 tej ustawy. Przepis art. 83 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane jednoznacznie przewiduje, iż do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego jako organu pierwszej instancji należą zadania i kompetencje, o których mowa w art. 40 ust. 2, art. 41 ust. 4, art. 44 ust. 1, art. 48 - 51, art. 54, art. 55, art. 57 ust. 4, 7 i 8, art. 59, art. 59a, art. 59c ust. 1, art. 59d ust. 1, art. 59g ust. 1, art. 62 ust. 1 pkt 3 i ust. 3, art. 65, art. 66, art. 67 ust. 1 i 3, art. 68, art. 69, art. 70 ust. 2, art. 71a, art. 74, art. 75 ust. 1 pkt 3 lit. a, art. 76, art. 78 oraz art. 97 ust. 1. Skoro art. 83 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane zastrzega do właściwości powiatowego inspektora nadzoru budowlanego zadania i kompetencje, o których mowa w art. 48 - 51 ustawy, to tym samym organ ten jest wyłącznie właściwy do wydania w trybie art. 49 ust. 1 ustawy - Prawo budowlane postanowienia o ustaleniu wysokości opłaty legalizacyjnej. To zaś oznacza, iż Podlaski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, utrzymując w mocy powyższe postanowienie, również nie dopuścił się naruszenia prawa w tym zakresie i Sąd pierwszej instancji nie miał podstaw do zastosowania art. 145 § 1 ust. 2 p.p.s.a. Chybiony jest również zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59 f ust. 1 Prawa budowlanego przez niewłaściwe zastosowanie. Podkreślić należy, iż strona wnosząca skargę kasacyjną nie zakwestionowała ustaleń faktycznych. W tej sytuacji Naczelny Sąd Administracyjny opiera się na stanie faktycznym ustalonym przez organy administracji i przyjętym przez Sąd pierwszej instancji. Skarżący nie kwestionował ustaleń, iż budowę budynku gospodarczego na maszyny rolnicze, zlokalizowanego na działce nr [...] w obrębie geodezyjnym W. N. gm. P., prowadził bez wymaganego pozwolenia na budowę. Jak trafnie zauważył Sąd pierwszej instancji roboty budowlane - zgodnie z art. 28 ust.1 ustawy Prawo budowlane - można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę, z zastrzeżeniem art. 29 - 31. W art. 29 ustawy - Prawo budowlane zamieszczono enumeratywne wyliczenie obiektów (ust. 1) i robót budowlanych (ust. 2) zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę. Przedmiotowa inwestycja nie należy do zwolnionych z obowiązku uzyskania pozwolenia na budowę, co oznacza, że realizacja inwestycji przed uzyskaniem przez inwestora ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę stanowi samowolę budowlaną. W takiej sytuacji organ nadzoru budowlanego jest obowiązany rozstrzygnąć o losie tej inwestycji. Likwidacja samowoli budowlanej może polegać na orzeczeniu nakazu rozbiórki bądź na jej legalizacji. Legalizacja obiektu budowlanego łączy się z koniecznością spełnienia określonych przesłanek. Jednym z koniecznych wymogów jest uiszczenie w terminie opłaty legalizacyjnej ustalonej przez organ nadzoru budowlanego na podstawie art. 49 ust. 1 i 2 w związku z art. 59f ust. 1 ustawy - Prawo budowlane. W razie spełnienia wymagań, określonych w art. 49 ust. 1, właściwy organ wydaje decyzję o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót, bądź o zatwierdzeniu projektu budowlanego, jeżeli budowa została zakończona ( art. 49 ust. 4 ). W przypadku zaś nieuiszczenia w terminie opłaty legalizacyjnej organ wydaje decyzję, o której mowa w art. 48 ust. 1, a więc decyzję nakazującą rozbiórkę obiektu budowlanego, lub jego części ( art. 49 ust. 3 ustawy ). A zatem, Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, iż uiszczenie opłaty legalizacyjnej jest obligatoryjnym elementem procesu legalizacji samowolnie wybudowanego obiektu. Bez uiszczenia przez inwestora opłaty legalizacyjnej organ nie może bowiem wydać decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót. W niniejszej sprawie organy administracji wdrożyły procedurę legalizacyjną. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Białymstoku, działając na podstawie art. 48 ust. 2 i 3 Prawa budowlanego, postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2007 r. wstrzymał L. M. prowadzenie robót budowlanych związanych z przedmiotowym budynkiem gospodarczym i nałożył określone obowiązki. Inwestor wykonał obowiązki nałożone w powyższym postanowieniu, co stanowiło podstawę do wdrożenia kolejnego etapu procesu legalizacji, tj. ustalenia opłaty legalizacyjnej. Wprawdzie proces legalizacji samowoli budowlanej prowadzony jest w interesie inwestora, lecz jak zasadnie podkreślił Sąd pierwszej instancji, inwestor nie ma przymusu uiszczania opłaty legalizacyjnej. W takim jednak przypadku inwestor winien liczyć się z konsekwencjami wynikającymi z art. 49 ust. 3 w związku z art. 48 ust. 1 Prawa budowlanego. W razie braku uiszczenia opłaty legalizacyjnej organ nadzoru budowlanego nie przejdzie bowiem do kolejnego etapu procedury legalizacyjnej, o jakim mowa w art. 49 ust. 4 ustawy - Prawo budowlane, lecz wyda decyzję nakazująca przymusową rozbiórkę (art. 49 ust. 3 ustawy w związku z art. 48 ust. 1ustawy ). Samo wykonanie przez inwestora obowiązków określonych w postanowieniu o wstrzymaniu robót budowlanych nie pozwala na wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i pozwoleniu na wznowienie robót. Jak już wyżej wskazano, warunkiem koniecznym wydania takiej decyzji jest uiszczenie opłaty legalizacyjnej. W tym miejscu należy także wskazać, iż w postępowaniu administracyjnym nie mają zastosowania powołane w skardze kasacyjnej przepisy Kodeksu karnego ( art. 25 k.k. - obrona konieczna i art. 26 - stan wyższej konieczności ) i nie mogą mieć wpływu na wynik niniejszej sprawy. Jeśli, zdaniem strony, organ administracji dopuszcza się bezczynności, to stronie służy wówczas zażalenie na bezczynność do organu wyższego stopnia ( art. 37 k.p.a.) i skarga do sądu administracyjnego ( art. 3 § 2 pkt 8 p.p.s.a.). Jednocześnie zauważyć należy, iż zgłoszenie, na które powołuje się inwestor dotyczy utwardzenia drogi i placu manewrowego, a nie budowy budynku gospodarczego na maszyny rolnicze. Budowy przedmiotowego budynku gospodarczego dotyczą zaś decyzje Starosty Białostockiego z 2006 r. o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oraz decyzje Wojewody Podlaskiego z 2006r. i 2007 r. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło