III SA/Wa 53/08
WyrokWSA w Warszawie2008-03-27
Skład orzekający: Ewa Radziszewska – Krupa, Lidia Ciechomska - Florek, Maciej Kurasz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wydatek poniesiony przez spółkę na uporządkowanie i zabezpieczenie działki, która nie stanowiła jej własności, ale której uporządkowanie było warunkiem transakcji sprzedaży nieruchomości, może zostać uznany za koszt uzyskania przychodu?Ratio decidendi
Zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 210 § 1 pkt 4 Ordynacji podatkowej, ponieważ uzasadnienie organu odwoławczego dotyczące wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków na uporządkowanie cudzego gruntu było niepełne i niewystarczające. Sąd uznał, że organy powinny ponownie przeanalizować istnienie związku przyczynowo-skutkowego w kwestii ponoszonych przez spółkę wydatków związanych z wypłatą odszkodowań za likwidację rzeczy należących do działkowców, które stanowiły warunek transakcji sprzedaży całości terenu.Stan faktyczny
Spółka "A". sp. z o.o. zaskarżyła decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., która określiła jej zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. Organy podatkowe zakwestionowały zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z odszkodowaniami za majątek pozostawiony na działkach, wydatkami na zabezpieczenie działki niebędącej własnością spółki oraz zakupem usług porządkowych od firm P. i PHU T. Spółka argumentowała, że uporządkowanie terenu, w tym działki należącej do osób trzecich, było warunkiem transakcji sprzedaży nieruchomości, a wydatki te były związane z osiągnięciem przychodu.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżoną decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W., stwierdził, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości i zasądził od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz spółki zwrot kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Ewa Radziszewska – Krupa, Sędziowie Sędzia WSA Lidia Ciechomska - Florek, Asesor WSA Maciej Kurasz (spr.), Protokolant Urszula Hoduń, , po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 13 marca 2008 r. sprawy ze skargi "A". sp. z o.o. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. 1) uchyla zaskarżoną decyzję, 2) stwierdza, że uchylona decyzja nie podlega wykonaniu w całości, 3) zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej w W. na rzecz "A". sp. z o.o. kwotę 5100 zł (słownie: pięć tysięcy sto złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Z akt sprawy wynika, iż Naczelnik Urzędu Skarbowego W. decyzją z dnia [...] czerwca 2006 r. określił dla A. Sp. z o.o. – powoływanej dalej jako "Skarżąca" lub "Spółka" zobowiązanie z tytułu podatku dochodowego od osób prawnych za 2004 r. w wysokości 674.782,00 zł. Od ww. decyzji Spółka, pismem z dnia [...] lipca 2006 r. złożyła odwołanie do Dyrektora Izby Skarbowej w W.
Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] listopada 2006 r. Nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia, wskazując organowi pierwszej instancji niedopełnienie procedury przewidzianej w art. 193 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 ze zm. – dalej określanej jako "ustawa Ord. Pod.") w zakresie rzetelności prowadzonych przez podatnika ksiąg. Organ podatkowy pierwszej instancji stosując się do wytycznych organu odwoławczego w dniach 23-24 kwietnia 2007 r. dokonał badania ksiąg podatkowych i nie uznał za dowód w sprawie zapisów dokonanych w księgach podatkowych w części obejmującej zaewidencjonowanie faktury dotyczącej zakupu usług porządkowych od firm P. i PHU T. za okres od września do grudnia 2004 r.
W wyniku przeprowadzonego postępowania ustalono, iż w złożonym w dniu 29 marca 2005 r. zeznaniu CIT-8 za 2004 r. Spółka wykazała: Przychody - 6.907.771,21 zł, Koszty uzyskania przychodów - 3.861.729,54 zł, Dochód - 3.046.041,67 zł, Odliczenia od dochodu strat z lat ubiegłych - 50.639,66 zł; Podstawa opodatkowania - 2.995.402,00 zł, Podatek należny wg stawki 19% - 569.126,00 zł.
Ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego wynikało, iż organ podatkowy pierwszej instancji przeprowadzający kontrolę w Skarżącej spółce zakwestionował kilka pozycji kosztowych Skarżącej na łączą kwotę 493.586,01 zł :
– nie uznano za koszt uzyskania przychodów wydatków z tytułu odszkodowań na rzecz działkowców i Okręgowego Zarządu [...] Polskiego Związku Działkowców (PZD) za majątek pozostawiony na terenie Pracowniczego Ogrodu Działkowego obejmujący działkę o nr ew. [...], której współwłaścicielami były A. S. i E. B. w łącznej kwocie 205.411,01 zł. Stwierdzono, iż odszkodowanie za majątek pozostawiony na terenie Pracowniczego Ogrodu Działkowego obejmujący działki o nr. ewid. [...] i nr ewid. [...] dla Okręgowego Zarządu PZD zgodnie z Aktem Notarialnym z dnia 9 września 2004 r. wyniosło 871.753,00 zł. Kontrolujący ustalili: że właścicielem działki o powierzchni 5 ha 36 arów 82 m oznaczonej nr ewid. [...] była sama Skarżąca A. Sp. z o.o., natomiast właścicielami działki oznaczonej nr ewid. [...] były A. S. i E. B. wchodzące w skład rady nadzorczej spółki. Na podstawie powyższego stwierdzono, że odszkodowanie dotyczące nieruchomości obejmująca ogółem działki o nr ewid. [...] i nr ewid. [...] nie stanowiło kosztu uzyskania przychodów dla Spółki,
– zakwestionowano zaliczenie do kosztów uzyskania przychodów wydatków na zabezpieczenie działki o nr ewid. [...] na podstawie zawartej umowy z [...]. Ustalono, że Spółka poniosła wydatek na ochronę działek o nr ewid. [...] i [...] w wysokości 17.440,00 zł. Ponieważ działka o nr ewid. [...] stanowiła własność A. S. i E. B. wydatek w kwocie 1.275,00 zł dotyczy zabezpieczenia tej działki i tym samym nie stanowił kosztu uzyskania przychodu,
– nie zaliczono do kosztów uzyskania przychodów wydatków na kwotę 269.900,00 zł z tytułu zakupu usług porządkowych od firmy P. Sp. z o.o. wskazując, iż dokumentacja dotycząca realizacji tej usługi jest nierzetelna
– niezaliczono do kosztów uzyskania przychodów wydatków na kwotę 79.500,00 zł z tytułu zakupu usług porządkowych od firmy T. Organ podatkowy pierwszej instancji ustalił ,że sprzedane na rzecz Spółki . usługi porządkowe, firma PHU T. zakupiła od firmy P. Sp. z o.o., a ta z kolei od nieistniejącej firmy K.
Naczelnik Urzędu Skarbowego w toku prowadzonego postępowania zwrócił uwagę na zawartą w dniu 23 września 2004 r. przez Skarżącą umowę dotyczącą wykonania prac rozbiórkowych i porządkowych na terenie 108 działek z firmą Z.B . Usługi Remontowo-Budowlane" oraz aneks do tej umowy z dnia 15 października 2004 r. Z przesłuchania Z.B. właściciela firmy K. wynikało, że prace rozbiórkowe i porządkowe na terenie ogródków działkowych wykonała jego firma. Ww. zeznał, że prace były wykonane na powierzchni 80% całości terenu. Z uwagi na zeznania Z. B., organ podatkowy pierwszej instancji uznał, że Skarżąca mogła ponieść wydatki z tytułu wykonania przedmiotowych prac rozbiórkowych i porządkowych na powierzchni 20% całości terenu przez nieznaną firmę i uznał kwotę 62.5000,00 zł za koszt uzyskania przychodów.
Decyzją z dnia [...] maja 2007 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. określił Spółce zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. w wysokości 662.907,00 zł. Spółka od powyższej decyzji złożyła odwołanie. Zdaniem pełnomocnika Skarżącej, Naczelnik Urzędu Skarbowego w wydanej decyzji nie uzasadnił wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków związanych z wypłatą odszkodowania właścicielom działki o nr ewid. [...]. W ocenie pełnomocnika, także zarzut poniesienia wydatków na oczyszczanie nabytych ogrodów działkowych przez P. Sp. z o.o. oraz T. bazuje na błędnych założeniach, które w dużej części zostały oparte na czynnościach procesowych wykonanych z naruszeniem zasady zapewnienia stronie aktywnego udziału w postępowaniu. Pełnomocnik strony w odwołaniu stwierdził także, iż w interesie Spółki było wykonanie wszystkich prac w terminie, ponieważ od tego uzależniona była realizacja umowy sprzedaży nieruchomości, co wynika z treści 4 pkt 2 aktu notarialnego będącego podstawą sprzedaży gruntu. Zgodnie z nim Spółka zobowiązana była do oczyszczenia terenu w nieprzekraczalnym terminie do 15 listopada 2004 r. W przypadku niedotrzymania terminu nabywca był upoważniony do wykonania tych prac na rachunek Spółki, co musiałoby się wiązać z poważnymi stratami. Gdy więc okazało się, że firma K. nie jest w stanie wykonać wszystkich zleconych prac w terminie, Spółka zmuszona była do zlecenia równoległego wykonania tych samych prac innym wykonawcom.
Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w W. decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. działając na podstawie art. 233 § 1 pkt 2 lit. a ustawy Ord. pod. w związku z art. 7 ust. 1 i ust. 2, art. 15 ust. 1, art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz. U. Nr54, poz. 654 ze zm. – dalej zwanej "u.p.d.p." ) uchylił zaskarżoną decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego W. i określił zobowiązanie w podatku dochodowym od osób prawnych za 2004 r. w wysokości 662.907,00. Dyrektor Izby Skarbowej w rozstrzygnięciu decyzji podzielił stanowisko i uzasadnienie organu podatkowego pierwszej instancji w kwestii wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków Spółki w części dotyczącej działki o nr ewid. 16/7 na łączną kwotę 206.686,01 zł, Dyrektor Izby Skarbowej w W. nie uznał także, podobnie jak organ pierwszej instancji wydatków Spółki na kwotę 269.900,00 zł z tytułu zakupu usług od firmy P. Sp. z o.o. oraz wydatków na kwotę 79.500,00 zł z tytułu zakupu usług od firmy PHU T., W. ul. [...] stwierdzając, że Skarżąca nie udowodniła wykonania przez ww. firmy usług porządkowych. Organ wyższego stopnia uznał na podstawie faktur otrzymanych od "K." J. D., że faktury wystawione przez P. Sp. z o.o. oraz PPH T. pozbawione są wiarygodności dowodowej. Stwierdził także, że firmy P. Sp. z o.o. oraz PPH T. nie były zdolne do samodzielnego wykonania zleconych usług. Dyrektor Izby Skarbowej w W. w decyzji podkreślił, że z akt sprawy wynikało ponadto, że Spółka zawarła z firmą K. Z. B. Usługi Remontowo - Budowlane w dniu 23 września 2004 r. umowę o dzieło, której przedmiotem było wykonanie usług porządkowych na tym samym terenie, na którym miały wykonywać usługi porządkowe firmy P. Sp. z o.o. oraz PHU T. Dyrektor Izby Skarbowej w W. stwierdził, iż nie jest możliwe ustalenie, który podmiot wykonał usługi porządkowe i w jakim zakresie. Kierując się zasadą swobodnej oceny dowodów uznał, że Spółka nie uprawdopodobniła wykonania usług przez P. sp. z o.o. oraz T.
W skardze wniesionej na powyższą decyzję organu odwoławczego, pełnomocnik Spółki zarzucił naruszenie prawa materialnego, w szczególności art. 15 ust. 1 u.p.d.p., art. 121 § 1, art. 122, art. 123 § 1 ustawy Ord. pod. Skarżąca nie zgodziła się z wyłączeniem z kosztów uzyskania przychodów wydatków dotyczących działki o nr ewid. [...] i wyjaśniała, że przedmiotowa działka stanowiąca własność A. S. i E. B. była położona w ten sposób, że rozdzielała tereny ogrodów działkowych należących do Skarżącej i tereny należące do firmy K. Sp. z o.o. (nabywcy przedmiotowej nieruchomości). Warunkiem zakupienia przez K. Sp. z o.o. należących do Skarżącej był również zakup działki o nr ewid. [...]. Spółka podkreśla, że bez poniesienia nakładów związanych z nakłonieniem jej właścicielek do zbycia swojej nieruchomości na rzecz nabywcy cała transakcja nie byłaby możliwa. W jej ocenie wydatek na wypłatę odszkodowania za mienie pozostawione na działce [...] jest powiązany z przychodem Skarżącej. Pełnomocnik Spółki podniósł także, że Dyrektor Izby Skarbowej w W. w decyzji dowodzi, że Spółka nie udowodniła faktu wykonania usług porządkowych przez firmy inne niż K.. Skarżąca stoi na stanowisku, że nie ma jakichkolwiek dowodów na to, że faktury wystawione przez P. sp. z o.o. i PHU T. są fakturami pustymi, tj. dotyczą usług faktycznie nie wykonanych na rzecz Skarżącej.
Na rozprawie pełnomocnik Skarżącej oświadczył, iż wycofuje zarzuty procesowe dotyczące wadliwości postępowania dowodowego, w tym przesłuchań świadków. Na pytanie Sadu pełnomocnik Skarżącej oświadczył , że A. S. i E.B. nie sprzedały Skarżącej swoje działki nr ew. [...] a jedynie otrzymały odszkodowanie za usunięcie drzewek i innych obiektów położonych na terenie ich nieruchomości. Sąd postanowił na podstawie art. 106 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – powoływanej jako "p.p.s.a") dopuścić do akt sprawy dokument w postaci mapy ewidencyjnej między innymi działki nr ew. [...]. Pełnomocnik Skarżącej na rozprawie oświadczył także, że zarówno do sprawy podatku od towarów i usług jaki i podatku dochodowego od osób prawnych przedłożone zostały w Urzędzie Skarbowym materiały, które potwierdzały okoliczność wykonania prac na terenie ogródków działkowych.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w W. wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje;
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Sąd w składzie orzekającym w rozpoznawanej sprawie, biorąc pod uwagę wskazany powyżej stan faktyczny sprawy, a także kryteria oceny zaskarżonej decyzji określone w przepisach "p.p.s.a." stwierdził, że zaskarżona decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w W. została wydana z naruszeniem obowiązujących przepisów prawa procesowego w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy. Mimo stwierdzonych naruszeń postępowania Sąd nie dopatrzył się naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania, a także okoliczności wskazujących na istnienie przesłanek pozwalających na stwierdzenie nieważności zaskarżonej decyzji.
Sąd zgodził się ze stroną Skarżącą, iż w rozpoznawanej sprawie organ podatkowy wydając zaskarżoną decyzję naruszył przepisy normujące zasady postępowania. Sąd w niniejszej sprawie dostrzegł poza wskazanymi przez Spółkę naruszeniami postępowania w szczególności art. 122 ustawy Ord. pod., iż organ wyższego stopnia wydający zaskarżoną decyzję naruszył dyspozycję przepisu art. 210 § 1 pkt 4 ustawy Ord. pod. określającego warunki jakie powinny spełniać prawidłowe uzasadnienia decyzji organów podatkowych. Zgodnie z art. 210 § 1 pkt 4 ustawy Ord. pod. uzasadnienie faktyczne decyzji zawiera w szczególności wskazanie faktów, które organ uznał za udowodnione, dowodów, którym dał wiarę, oraz przyczyn, dla których innym dowodom odmówił wiarygodności, uzasadnienie prawne zaś zawiera wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Podnieść należy, iż uzasadnienie rozstrzygnięcia w sensie materialnym ma swoje umocowanie w zasadach ogólnych postępowania podatkowego w ten przede wszystkim sposób, że: "Spełnienie (...) wymagania prowadzenia postępowania administracyjnego w taki sposób, aby pogłębić zaufanie obywateli do organów Państwa, jest szczególnie istotne w sprawie, w której uczestnicy postępowania reprezentują rozbieżne lub sprzeczne ze sobą interesy. W takich sprawach szczególna rola uzasadnienia decyzji administracyjnej i wyroku sądu administracyjnego polega na tym, by przekonać stronę, że jej stanowisko zostało poważnie wzięte pod uwagę, a jeżeli zapadło inne rozstrzygnięcie, to przyczyną tego są istotne powody" (wyrok NSA z dnia 16 lutego 1994 r., III ARN 2/94, OSNAPiUS 1994, nr 1, poz. 2).
Sąd biorąc pod uwagę powyższe przepisy postępowania uznał, że uzasadnienie organu odwoławczego dotyczące kwestii wyłączenia z kosztów uzyskania przychodów wydatków Spółki w części dotyczącej działki o nr ew. [...] należącej do A. S. i E. B. za niepełne i niewystarczające. Organy wskazały, że przedmiotowa działka nie stanowiła własności Skarżącej, ani nie stanowiła źródła jej przychodów. W ocenie organów obu instancji z uwagi na to, iż Skarżąca nie uzyskała przychodu ze sprzedaży nieruchomości o numerze ew. [...],. tym samym wypłacone odszkodowania Okręgowemu Zarządowi [...] PZD oraz poszczególnym działkowcom w łącznej kwocie 205.411,01 zł i poniesione wydatki na ochronę w części dotyczącej działki [...] w kwocie 1.275,00 zł nie mogły stanowić kosztu w myśl ogólnej zasady wyrażonej w art. 15 ust. 1 u.p.d.p. Organy akcentowały, że zostały one poniesione za inny podmiot. W ocenie Sądu odnosząc się do powyższej kwestii należało uznać, że w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego nie wyjaśniono w sposób wyczerpujący braku związku przyczynowego związanego z wypłatą odszkodowania za likwidację drzew i przedmiotów materialnych należących do działkowców, których brak stanowił warunek transakcji, której stroną poza właścicielami działki nr ew. [...] była również Skarżąca. Wyjaśnić bowiem należało, czy brak uporządkowania działki i przygotowania całego terenu do sprzedaży powodował wycofanie się nabywcy całego terenu z transakcji nabycia działek należących do Skarżącej jak i do działkowców. W ocenie Sądu ogólne wyjaśnienia organu odwoławczego o braku istnienia związku przyczynowo – skutkowego w tej kwestii są nie do zaakceptowania. Zdaniem Sądu organy powinny także ustalić czy poniesienie wydatku na przygotowanie do sprzedaży obcego gruntu w ramach uporządkowania całego terenu zgodnie z umową z przyszłym nabywcą i umożliwieniem sprzedaży całości terenu może być ocenianie w kontekście koncepcji adekwatnego związku przyczynowego, zgodnie z którym związek przyczynowy może być traktowany jako łącznik między kosztem a możliwymi potencjalnymi przychodami. Sąd uznał, że w tej sprawie organy powinny ponownie przeanalizować istnienie związku przyczynowo - skutkowego w kwestii ponoszonych przez Skarżącą wydatków związanych z wypłatą odszkodowań za likwidację w ramach akcji porządkowania całego terenu rzeczy należących do działkowców w tym właścicielek działki nr ew. [...]. Sąd analizując przedmiotową kwestię nie dostrzegł takiego związku w przypadku ponoszonych przez Skarżącą wydatków na ochronę i zabezpieczenie nie należącego do niej terenu.
Warto podkreślić, że zgodnie z poglądami piśmiennictwa podatnik ma prawo swobodnie dokonywać oceny co do tego, jaki koszt jest celowy z punktu widzenia osiągnięcia przychodu. Ocena ta powinna być respektowana przez organy podatkowe, chyba że podejmowane przez podatnika działania nie są możliwe do zaakceptowania z punktu widzenia wzorca racjonalnie działającego podmiotu, stosującego zasady prawidłowej gospodarki i mającego standardową wiedzę o zależnościach między kosztem a przychodem, jaką podatnik mógł mieć w chwili ponoszenia kosztu. Z tego punktu widzenia w celu wykazania kosztu uzyskania przychodu nie jest rozstrzygające ustalenie, czy przychód wystąpił, czy też nie, jak również czy istnieje obiektywny związek przyczynowy między danym kosztem a przychodem. Takie podejście pozwala stosować podobne reguły w odniesieniu do każdego podatnika, a ponadto wydaje się pozostawać w zgodzie z zasadą racjonalnego ustawodawcy i konstrukcją podatku dochodowego. Uwzględnia także brzmienie przepisów u.p.d.p. w większym stopniu niż konstrukcja związku przyczynowego. Sąd nadto zauważa, iż zgodnie z orzecznictwem sądowym sformułowanie "koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodu" powinno być interpretowane w ten sposób, iż za koszt uzyskania przychodu może być uznany jedynie wydatek, który pozostaje w związku o charakterze skutkowo-przyczynowym lub gospodarczym ze źródłem przychodu. Nie stanowią natomiast kosztu uzyskania przychodu wydatki, które obiektywnie nie mogą przyczyniać się do osiągnięcia przychodu z danego źródła" ( patrz wyrok NSA z dnia 7 lipca 1999 r., III SA 7693/98, "Temida" (CD), Wydawnictwo Prawnicze Lex, Sopot 2001, nr 42001).
Sąd natomiast w pełni zaakceptował rozstrzygnięcie organu odwoławczego dotyczące sposobu wyliczenia wartości wydatków związanych z wykonaniem usług porządkowych na działce nr ew. [...] należącej do Skarżącej. Podkreślić należy, iż wyliczenie wartości poniesionych przez Skarżącą kosztów, w sytuacji stwierdzonych przez organy podatkowe nierzetelności dowodów księgowych nie wykraczało poza granice swobodnej oceny dowodów. Z zasady swobodnej oceny dowodów wynika, że organ prowadzący postępowanie musi dążyć do ustalania prawdy materialnej i według swojej wiedzy, doświadczenia oraz wewnętrznego przekonania ocenia wartość dowodową poszczególnych środków dowodowych, wpływ udowodnienia jednej okoliczności na inne okoliczności (por. wyrok NSA z dnia 2 lutego 2000 r. Sygn. akt III SA 465/99, oraz wyrok NSA z dnia 10 stycznia 2001 r. Sygn. akt III SA 2348/99). W ocenie Sądu przyjmując za podstawę ustalenia wartości prac porządkowych wykonanych przez obcą firmę, wartość umowy o przygotowanie terenu należącego do Skarżącej zawartej z firmą Z. B. organ postąpił w sposób prawidłowy i zgodny z ogólnymi zasadami postępowania. Warto podkreślić przywołując tezy orzeczenia NSA z dnia 9 marca 2006 r. Sygn. akt FSK 2716/04, że "nie należy utożsamiać wymogów księgowości wskazanych w ustawie o rachunkowości z procedurą dowodzenia faktów w postępowaniu podatkowym. Dowód niezgodny z rzeczywistym przebiegiem operacji gospodarczej, a więc sprzeczny z wymogami art. 22 ust. 1 ustawy z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości (Dz. U. Nr 121, poz. 591 ze zm.) to dowód dokumentujący operację gospodarczą zaistniałą w innym rozmiarze niż w rzeczywistości albo operację gospodarczą z innym podmiotem niż w rzeczywistości, gdyż pojęcie przebiegu łączyć należny nie tylko z przedmiotem operacji (miejsce, granice, zakres, czas), ale i podmiotami operacji gospodarczej. Operacja gospodarcza i jej przebieg nie mogą odbywać się przecież między podmiotami nieistniejącymi ale może zaistnieć z podmiotem, którego dane zostały sfałszowane.
Konsekwencją takiego stanu rzeczy zgodnie z art. 9 ust. 2 ustawy z 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych jest oszacowanie, gdyż wówczas nie jest możliwe ustalenie dochodu (straty) z uwagi na nierzetelność dowodów źródłowych lub ewidencji, do której zostały one wpisane, przy założeniu, że w istocie operacja gospodarcza zaistniała. Sama okoliczność, że operację gospodarczą wykonał podmiot nieistniejący sama przez się nie stanowi przesłanki do pominięcia wydatku jako kosztu potrącalnego".
Sąd uznając jednakże, że uzasadnienie rozstrzygnięcia w kwestii dotyczącej braku związku przyczynowo – skutkowego odnośnie wydatków Skarżącej związanych z uporządkowaniem cudzego gruntu nie spełnia w pełni warunków określonych przepisami postępowania, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. Zakres w jakim decyzja, którą uchylono nie może być wykonana określono w oparciu o przepis art. 152 p.p.s.a.
Sąd działając na podstawie art. 200 p.p.s.a. zasądził na rzecz Skarżącej zwrot kosztów postępowania sądowego, w wysokości ustalonej przepisami rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia z dnia 2 grudnia 2003 r. w sprawie wynagrodzenia za czynności doradcy podatkowego w postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz szczegółowych zasad ponoszenia kosztów pomocy prawnej udzielonej przez doradcę podatkowego z urzędu (Dz. U. Nr 212 poz. 2075).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło