II OSK 1364/08

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-09-15

Skład orzekający: Anna Łuczaj, Zygmunt Niewiadomski, Wojciech Mazur

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rozstrzygnięcie w sprawie o ustanowienie służebności gruntowej stanowi zagadnienie wstępne w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., uzasadniające zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę?
Ratio decidendi
Rozstrzygnięcie w sprawie o ustanowienie służebności gruntowej nie stanowi zagadnienia wstępnego w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a., uzasadniającego zawieszenie postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę. Organ administracji jest zobowiązany prowadzić postępowanie mając na uwadze istniejący stan prawny i faktyczny, a powództwo o ustanowienie służebności gruntowej, jako powództwo o ukształtowanie prawa, nie może stanowić podstawy do zawieszenia postępowania administracyjnego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi kasacyjnej M. D. od wyroku WSA w Warszawie, który oddalił jej skargę na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego. Postanowienie to utrzymywało w mocy decyzję odmawiającą zawieszenia postępowania administracyjnego w sprawie pozwolenia na budowę garażu. Skarżąca zarzuciła, że rozstrzygnięcie w sprawie rozszerzenia zakresu służebności stanowi zagadnienie wstępne, mające istotne znaczenie dla oceny pozwolenia na budowę.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj Sędziowie Sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski ( spr. ) Sędzia del. WSA Wojciech Mazur Protokolant Elżbieta Maik po rozpoznaniu w dniu 15 września 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej M. D. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 2220/07 w sprawie ze skargi M. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r. znak [...] w przedmiocie odmowy zawieszenia postępowania administracyjnego oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 4 kwietnia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 2220/07 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, oddalił skargę M. D. na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] października 2007 r. znak [...] utrzymujące w mocy postanowienie Wojewody Podkarpackiego z dnia [...] lipca 2007 r., znak [...], odmawiające zawieszenia postępowania administracyjnego dotyczącego decyzji Starosty Jasielskiego z dnia [...] kwietnia 2003 r., nr [...], znak [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej Państwu Z. i A. S. pozwolenia na budowę budynku garażowego na dwa samochody osobowe o pow. zabudowy 29,0 m², pow. użytkowej 26,3 m², kubaturze 80 m³, na działce położonej w Jaśle przy ul. [...], nr ewid. [...] (obręb nr [...] Zachód). W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie M. D. zarzuciła postanowieniu naruszenie art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), polegające na jego niewłaściwym zastosowaniu w skutek uznania, iż rozstrzygnięcie w sprawie rozszerzenia zakresu służebności nie stanowi zagadnienia wstępnego, mającego istotne znaczenie dla oceny zgodności z prawem rozpatrywanego pozwolenia na budowę. Podniosła także, iż orzecznictwo przytoczone przez organ nadzoru budowlanego nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie, gdyż w ocenie skarżącej kwestie zakresu służebności należy interpretować jako zagadnienie wstępne, a nie jako kwestię wymagającą oceny przez organ administracji. W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosił o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny stwierdził, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie i podlega oddaleniu. Sąd pierwszej instancji wskazał, że w sprawie nie zaistniały przesłanki stanowiące podstawę do zawieszenia przez organ z urzędu postępowania, zgodnie z treścią art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd stwierdził, że w niniejszej sprawie organ prawidłowo ustalił brak istnienia związku pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy będącej przedmiotem postępowania administracyjnego a zagadnieniem wstępnym. Sąd pierwszej instancji stwierdził, że ustalenia przed Sądem Rejonowym w Jaśle w postępowaniu toczącym się z wniosku skarżącej o rozszerzenie zakresu służebności działki nr ewid. [...], będącej własnością skarżącej, nie stanowią zagadnienia wstępnego w postępowaniu dotyczącym decyzji Starosty Jasielskiego z dnia [...] kwietnia 2003 r. o pozwoleniu na budowę garażu dla A. i Z. S. Organ może ocenić sprawę w oparciu o przepisy prawa budowlanego bez oczekiwania na orzeczenie sądu cywilnego. Ponadto Sąd stwierdził, że skarżąca nie przedstawiła żadnych okoliczności potwierdzających jej stanowisko, że orzeczenie sądu o zmianie zakresu służebności będzie kolidowało z budową garażu, natomiast w aktach sprawy znajduje się pismo A. i Z. S., z którego wynika, iż nawet przy zmianie zakresu służebności zgodnie z wnioskiem M. D., nie będzie to kolidowało z budową garażu. Na potwierdzenie swego stanowiska A. i Z. S. przedstawili zarys pomiarowy z oznaczenia projektowanej drogi koniecznej stanowiącej poszerzenie istniejącej służebności drogowej. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 4 kwietnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 2220/07 złożyła skarżąca M. D., zaskarżając wyrok w całości. Skarga kasacyjna oparta została na naruszeniu przepisów postępowania, a to art. 141 § 4 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w związku z art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. polegające na uznaniu, że rozstrzygnięcie w sprawie przed Sądem Rejonowym w Jaśle sygn. akt I.Ns. 192/07 o ustanowienie służebności gruntowej na działce [...] własności Państw Z. i A. S., zamieszkałych w Jaśle ul. [...] nie stanowi rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego mającego istotne znaczenie dla oceny zgodności z prawem rozpatrywanego pozwolenia na budowę, które to naruszenia miały istotny wpływ na wydanie zaskarżonego wyroku. Skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania i o zasądzenie od organu administracji na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga nie ma usprawiedliwionych podstaw. Sąd pierwszej instancji zasadnie stanął na stanowisku, że oczekiwane przez skarżącą rozszerzenie zakresu służebności gruntowej nie jest zagadnieniem wstępnym w rozumieniu art. 97 § 1 pkt 4 Kodeksu postępowania administracyjnego. Nie jest przede wszystkim z tego względu, że powództwo o ustanowienie służebności gruntowej jest powództwem o ukształtowanie prawa, a wyrok sądu cywilnego w tej mierze tworzy nowy lub zmienia istniejący stan prawny, a jeżeli tak, to nie może stanowić podstawy do zawieszenia postępowania na podstawie art. 97 § 1 pkt 4 k.p.a. W postępowaniu administracyjnym obowiązuje bowiem zasada stosowania stanu prawnego i faktycznego w dacie podejmowania decyzji. To oznacza, że organy administracji są zobowiązane prowadzić postępowanie mając na uwadze istniejący stan prawny i faktyczny na gruncie. Winny to czynić tym bardziej wówczas, gdy – jak w niniejszej sprawie – strona nie przedstawia żadnych okoliczności potwierdzających jej stanowisko, że zmiana zakresu istniejącej już służebności będzie kolidowała z zamierzoną budową określonego obiektu budowlanego. To wszystko prowadzi do wniosku, że Sąd pierwszej instancji nie naruszył przepisów prawa wskazanych w skardze kasacyjnej, co z kolei zobowiązywało Naczelny Sąd Administracyjny do oddalenia skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło