IV SA/Wa 240/08

WyrokWSA w Warszawie2008-04-11

Skład orzekający: Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Krystyna Napiórkowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchwała Rady Miasta w sprawie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, która przewiduje ustanowienie publicznego ciągu pieszo-jezdnego poprzez jednostronne poszerzenie ulicy, narusza interes prawny właściciela nieruchomości, jeśli projektowany ciąg nie spełnia wymogów technicznych dla dróg publicznych?
Ratio decidendi
Sąd stwierdził nieważność uchwały w części dotyczącej ustanowienia publicznego ciągu pieszo-jezdnego, ponieważ projektowany ciąg nie spełniał normatywnych wymogów dla dróg publicznych, a tym samym naruszał interes prawny właściciela nieruchomości. Zgodnie z przepisami, cel publiczny w zakresie dróg publicznych obejmuje wyłącznie te klasyfikowane jako drogi publiczne według ustawy o drogach publicznych. Ponadto, skarga jednej ze współwłaścicielek została odrzucona jako niedopuszczalna z powodu braku wcześniejszego wezwania organu do usunięcia naruszenia.
Stan faktyczny
Skarżący J. P. i P. P. zaskarżyli uchwałę Rady Miasta O. zmieniającą miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego, która przewidywała jednostronne poszerzenie ulicy i ustanowienie na części ich działki publicznego ciągu pieszo-jezdnego. Skarżący argumentowali, że zmiana ta narusza ich dobra materialne poprzez zmniejszenie powierzchni działki i że projektowany ciąg nie spełnia wymogów urbanistycznych. Rada Miasta O. odpierała zarzuty, wskazując na zgodność procedury z prawem i brak zgody sąsiadów na obustronne poszerzenie ulicy.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej dotyczącej działki skarżących w zakresie ustanowienia na tym odcinku pieszo-jezdnego ciągu publicznego poprzez jednostronne poszerzenie ulicy. Zaskarżona uchwała w tej części nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się wyroku. Skarga J. P. została odrzucona.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Małgorzata Małaszewska-Litwiniec, Sędziowie asesor WSA Agnieszka Łąpieś-Rosińska, Sędzia WSA Krystyna Napiórkowska (spr.), Protokolant Marek Lubasiński, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi J. P. i P. P. na uchwałę Rady Miasta O. z dnia [...] maja 2006 r. nr [...] w przedmiocie zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego 1. stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w części tekstowej i graficznej dotyczącej działki o numerze ewidencyjnym [...] położonej w O. w zakresie ustanowienia na tym odcinku pieszo-jezdnego ciągu publicznego poprzez jednostronne poszerzenie ulicy [...]; 2. zaskarżona uchwała w części opisanej w punkcie pierwszym nie podlega wykonaniu do czasu uprawomocnienia się niniejszego wyroku; 3. odrzuca skargę J. P. Skarżący J. i P. P. powołując się na art. 101 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tj. Dz. U. z 2001 r., nr 142, poz. 1591 ze zm.) oraz art. 3 § 2 pkt 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) zaskarżyli do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie uchwałę nr [...] Rady Miasta w O. z dnia [...] maja 2006r. w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego Miasta O., ( Dz. Urzędowy Województwa Mazowieckiego Nr [...] z dnia [...]., poz. [...]). W uzasadnieniu skargi skarżący podnieśli, że jednostronne poszerzenie odcinka ulicy [...] ingeruje w ich dobra materialne, gdyż spowoduje to zmniejszenie powierzchni ich działki o [...] m 2 więcej w stosunku do wcześniejszych ustaleń, według których miało nastąpić obustronne poszerzenie ulicy do [...] m szerokości i zajęcie z działki skarżących pasa o powierzchni ok. [...] m 2. Ponadto skarżący wskazali na istniejące " wgrodzenia" w ulicę dokonane przez właścicieli niektórych działek, co spowodowało, że Rada odstąpiła od przyjętego w poprzednim planie poszerzenia ulicy do [...] m, ulica nie ma zachowanej szerokości na całej długości i brak jest chodników. Na potwierdzenie podniesionych zarzutów skarżący załączyli opinię inż. arch. R. M., w której stwierdzono, iż jest wielkim błędem urbanistycznym projektowanie ulicy [...]. w liniach rozgraniczających o różnych szerokościach. Odpowiadając na skargę Rada Miasta O. wskazała, że Uchwała nr [...] z dnia [...] maja 2006r.w sprawie uchwalenia zmiany miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego miasta wraz z dokumentacją planistyczną została w trybie nadzorczym przyjęta przez Wojewodę Mazowieckiego. Procedura zmiany planu miejscowego przebiegała zgodnie z trybem określonym w art. 17 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. nr 80, poz. 717 ze zm. ), zaś skarżący P. P. był imiennie informowany o postępach prac i przysługujących mu prawach na poszczególnych etapach przedmiotowej zmiany. Rada Miasta negatywnie rozpatrzyła uwagę skarżącego obustronnego poszerzenia ulicy [...]. z powodu braku zgody właścicieli nieruchomości położonych po przeciwnej stronie ulicy. Ponadto ze względu na uwarunkowania wpływające na parametry techniczne ulicy tej nadano rangę publicznego ciągu pieszo - jezdnego. Dla obsługi komunikacyjnej tego obszaru przewidziano w zmianie planu miejscowego tzw. " przebicie" ulicy [...] do ulicy[...] , tj. drogę lokalną o właściwych parametrach technicznych. W świetle powyższych okoliczności- zdaniem organu - skarga J. i P. P. jest bezzasadna. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu, kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Natomiast do art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., zwanej dalej P.p.s.a.) wskazuje, że Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Skargi w niniejszej sprawie zostały złożone w trybie art. 101 ust 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001 r., Nr 142, poz. 1591 ze zm.) , według którego, każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą lub zarządzeniem podjętymi przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może - po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia - zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Oznacza to możliwość wniesienia skargi stanowiącej środek obrony przed skutkami wykorzystania przez gminę swojej samodzielności z naruszeniem granic określonych przez przepisy prawa. W pierwszej zatem kolejności należy rozważyć dopuszczalność złożenia skargi w kontekście spełnienia kryteriów określonych w powołanym art. 101 ust 1 ustawy o samorządzie gminnym, a wiec czy zaskarżona uchwała jest aktem z zakresu administracji publicznej i czy narusza interes prawny lub uprawnienie skarżących, a także, czy skarżący wyczerpali ustawowy wymóg dopuszczalności złożenia skargi uprzednim wezwaniem Rady Miasta w O. do usunięcia naruszenia przedmiotowa uchwałę. Oceniając skargę wniesioną przez J. P. pod względem spełnienia wymogów formalnych wynikających z art. 101 ust 1 w/w ustawy, stwierdzić należy, iż w aktach sprawy brak jest wezwania do usunięcia naruszenia skierowanego do Rady Miasta w O.. Obecny na rozprawie sądowej w dniu 11 kwietnia 2008r. mąż skarżącej – P. P. podał, że jeżeli na znajdującym się w aktach sprawy wezwaniu brak jest podpisu żony, to znaczy, że nie podpisywała tego wezwania. Wobec powyższego należy stwierdzić, iż skarżąca J. P. wniosła skargę bez uprzedniego wezwania Rady Miasta O. do usunięcia naruszenia prawa, a to obliguje Sąd do odrzucenia skargi jako niedopuszczalnej (art. 58 § 1 pkt 6 Ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Oceniając z kolei sytuację procesową skarżącego P. P., to uznać należy, iż skarżący będąc współwłaścicielem zabudowanej działki nr ew.[...] , położonej w O. i niewątpliwie fakt przeznaczenia jej części pod ciąg pieszo - jezdny zaskarżoną uchwałą narusza jego interes prawny. Wezwaniem do usunięcia naruszenia interesu prawnego skarżącego przedmiotową uchwałą Rady Miasta O. z dnia [...] maja 2006r. jest pismo skarżącego z dnia [...] maja 2007r. złożone w Urzędzie Miasta w dniu [...] listopada 2007r. Skarga została zatem złożona z zachowaniem trybu określonego w art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Obowiązkiem zatem Sądu jest rozważenie czy to naruszenie interesu prawnego skarżącego mieści się w ramach tzw. władztwa planistycznego gminy oraz czy nie jest związane z naruszeniem procedury planistycznej w sposób istotny bądź zasad uchwalania planu. Kształtowanie i prowadzenie polityki przestrzennej, stosownie do art. 3 ust 1 ustawy z dnia 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. Nr 80, poz. 717 ze zm.) należy do zadań własnych gminy. W myśl zaś art. 4 ust. 1 w/cyt. ustawy ustalenie przeznaczenia terenu, rozmieszczenie inwestycji celu publicznego oraz określenie sposobów zagospodarowania i warunków zabudowy terenu następuje w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Powołane uprawnienie planistyczne nie stanowi samo w sobie podstawy prawnej do naruszenia interesu prawnego podmiotów praw przysługujących do nieruchomości objętych projektem planu miejscowego jako instrumentem kształtowania sposobu gospodarowania przestrzenią. Uprawnienie to może być realizowane jedynie w granicach wyznaczonych przepisami prawa dotyczącymi problematyki projektowanej w planie miejscowym. Skarżący kwestionuje przeprowadzenie publicznego ciągu pieszo – jezdnego w obszarze części jego nieruchomości oznaczonej dz. ew. [...] Zgodnie z art. 2 ust 3 ustawy z dnia 21 marca 1985r. o drogach publicznych (Dz. U. z 2004r., 204, poz. 2088 ze zm.) obowiązującym w dacie podjęcia zaskarżonej uchwały drogi publiczne ze względów funkcjonalno – technicznych dzielą się na klasy określone w warunkach technicznych, o których mowa w art. 7 ust 1 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994r. - Prawo budowlane ( Dz. U. z 2003r., nr 207, poz. 2016 z późn. zm.) , jaki powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie. Stosownie do § 4 ust. 1 w zawiązku z § 3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Transportu i Gospodarki Morskiej z dnia 2 marca 1999r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać drogi publiczne i ich usytuowanie ( Dz. U. Nr 43, poz. 430 ) w celu określenia wymagań technicznych i użytkowych wprowadza się następujące klasy dróg publicznych oznaczone stosownym symbolem: autostrady ( A ), ekspresowe (S), główne ruchu przyspieszonego ( GP), Główne ( G ), zbiorcze ( Z), lokalne ( L), dojazdowe ( D ). Drogi zaliczone do jednej z kategorii, w rozumieniu przepisów o drogach publicznych, powinny mieć parametry techniczne i użytkowe odpowiadające określonym klasom dróg publicznych, odpowiednio w sposób określony z § 4 ust 2 powołanego rozporządzenia ( drogi krajowe, wojewódzkie, powiatowe, gminne). W świetle powołanych powyżej przepisów projektowany publiczny ciąg pieszo - jezdny o symbolu KPJ na części działki skarżącego , nie jest klasyfikowany w normatywnym ujęciu jako droga publiczna, dlatego uznanie projektowanego ciągu pieszo - jezdnego za mający stanowić cel publiczny jako droga publiczna nie znajduje oparcia w obowiązujących przepisach prawa. Należy podkreślić, iż art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o gospodarce nieruchomościami ( Dz. U. z 2004r., Nr 261, poz. 2603, ze zm.) mianem celu publicznego określa wydzielenie gruntów pod drogi publiczne oraz budowę i utrzymanie takich dróg, a więc wyłącznie klasy - klasyfikowanych jako drogi publiczne według przepisów ustawy o drogach publicznych. W świetle powyższych okoliczności stwierdzić należy, iż zaskarżona uchwała narusza interes prawny skarżącego w części dotyczącej działki nr [...] i naruszenie to skutkowało stwierdzeniem nieważności uchwały w tej części. Wobec powyższego na podstawie art. 147 § 1 oraz art. 58 § 1 pkt 6 i art. 152 P.p.s.a. orzeczono jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło