II SA/Ol 120/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Adam Matuszak Sędziowie Sędzia WSA Katarzyna Matczak Sędzia WSA Tadeusz Lipiński (spr.) Protokolant Urszula Wojciechowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 17 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi A. Z. na decyzję Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej z dnia "[...]" nr "[...]" w przedmiocie dodatku służbowego oddala skargę Z przekazanych Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Olsztynie akt sprawy wynika, że decyzją z dnia "[...]" Dyrektora Aresztu Śledczego przyznano A. Z. z dniem 1 listopada 2007r. dodatek służbowy w wysokości 150 zł miesięcznie. Od ww. decyzji A. Z. przedłożył odwołanie, wnosząc o jej uchylenie i stwierdzenie nieważności z powodu przyczynienia się jej do naruszenia prawa i ważnego interesu skarżącego. Ponadto odwołujący się podniósł, że z decyzji nie wynika podwyższenie dodatku wcześniej już przyznanego w wysokości 50 zł. W związku z tym, zdaniem A. Z., należy przyjąć, iż otrzymał on drugi dodatek. W wyniku rozpatrzenia zażalenia decyzją z dnia "[...]" Dyrektor Okręgowej Służby Więziennej utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu wskazał, że w oparciu o art. 100 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996r. o Służbie Więziennej, funkcjonariuszowi przysługuje wyłącznie jeden dodatek służbowy, którego wysokość ma charakter uznaniowy i zależy od przesłanek określonych w § 4 ust. 2 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej. Natomiast podstawą prawną przyznania A. Z. dodatku służbowego w wysokości 150zł jest § 4 ust. 1 i 2 ww. rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości, z którego wynika, że funkcjonariuszowi przysługuje dodatek służbowy w wysokości do 50% otrzymywanego uposażenia zasadniczego i dodatku za stopień, a jego wysokość jest uzależniona m.in. od wyników uzyskiwanych przez funkcjonariuszy w służbie, oraz ich kwalifikacji i charakteru wykonywanej służby. W uzasadnieniu decyzji wskazano także, że zaskarżona decyzja stanowi od kiedy przysługuje dodatek, ale nie określa terminu do którego obowiązuje. Poza tym podniesiono, że wysokość dodatku została ustalona na posiedzeniu kierownictwa jednostki w obecności przedstawiciela NSZZFiPW, które odbyło się w dniu 15 października 2007r. To właśnie tam na wniosek kierownika działu ochrony Aresztu przyjęto zasadę, że na stanowisku starszego strażnika dodatek służbowy przysługuje w wysokości 150 zł miesięcznie. Skargę na powyższą decyzję wywiódł A. Z., wnosząc o uchylenie decyzji organów obu instancji i podnosząc zarzut wydania ich z naruszeniem art. 156 § 1 pkt 3 kpa. W motywach skargi natomiast wskazał, iż z zaskarżonej decyzji wynika, że skarżący otrzymał kolejny dodatek służbowy, oprócz już wcześniej przyznanego. Dodatkowo stwierdził, że jeśli organ I instancji chciałby podwyższyć skarżącemu przyznane wcześniej dodatki to wskazałby w decyzji, że podwyższa dodatek do określonego wymiaru. Tymczasem organ nie uchylił swoich wcześniejszych decyzji czym potwierdził, że pozostają one w mocy. Jednakże mimo takich postanowień organ w dniu podejmowania kolejnych decyzji zaprzestawał wypłaty przyznanych wcześniej dodatków, co zdaniem skarżącego było działaniem bezprawnym, gdyż poprzednie decyzje cały czas pozostawały w obrocie prawnym. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji z dnia 7 grudnia 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, zważył co następuje: Skarga jest niezasadna. Zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269, z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej dokonywaną pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Wzruszenie zaskarżonego rozstrzygnięcia, jak wynika z art. 145 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), następuje jedynie wówczas, gdy przedmiotowa kontrola wykaże naruszenie przepisów prawa materialnego lub postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny, dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji, nie stwierdził naruszeń prawa dających podstawę do wyeliminowania jej z obrotu prawnego. Zgodnie z treścią art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996r. o Służbie Więziennej (Dz. U. z 2002r. nr 207, poz. 1761 z późn. zm.) funkcjonariusze otrzymują dodatki o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego, w tym dodatek służbowy (art. 100 ust. 1 pkt 3). Kwestię trybu i warunków przyznawania dodatków reguluje z kolei rozporządzenie ministra sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej (Dz. U. z 2002r., nr 14, poz. 137). Wspomniany art. 100 ust. 1 pkt 3 ustawy o Służbie Więziennej gwarantuje funkcjonariuszom dodatek służbowy jako obligatoryjny składnik wynagrodzenia. Jednocześnie § 4 wspomnianego wyżej rozporządzenia zakreśla górną granicę tego dodatku. Analiza § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej prowadzi do wniosku, iż przyznanie dodatku w danej wysokości ma charakter uznania administracyjnego, jako że jest uzależnione od oceny wyników uzyskiwanych w służbie, posiadanych kwalifikacji zawodowych oraz charakteru i zakresu wykonywanych zadań służbowych, a w szczególności od powierzenia nowych lub dodatkowych zadań albo obowiązków służbowych. Sądowej kontroli legalności decyzji w tym zakresie podlega zatem powiązanie wysokości przyznanego dodatku z oceną funkcjonariusza według wskazanych kryteriów. Koniecznym ku temu warunkiem jest to, by zależność ta została uwidoczniona w uzasadnieniu decyzji zgodnie z formułą art. 107 § 3 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000r. nr 98, poz. 1071, tekst jednolity). Musi więc uzasadnienie zawierać umotywowaną ocenę stanu faktycznego w świetle obowiązującego prawa, oraz wskazać, jaki zachodzi związek między tą oceną a treścią rozstrzygnięcia. Uzasadnienie decyzji powinno stwarzać sądowi administracyjnemu możliwość sprawdzenia prawidłowości toku rozumowania organu wydającego decyzję oraz motywów rozstrzygnięcia, co ma istotne znaczenie zwłaszcza przy ocenie prawidłowości decyzji o charakterze uznaniowym. Brak prawidłowego uzasadnienia takiej decyzji uniemożliwiałby bowiem ustalenie, czy organ nie przekroczył granic przyznanego uznania administracyjnego. W ocenie Sądu uzasadnienie zaskarżonej decyzji nawiązuje do kryteriów ustalania wysokości dodatku służbowego funkcjonariuszy służby więziennej sformułowanych we wskazanym wyżej § 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002r. w sprawie dodatków o charakterze stałym. Przede wszystkim organ wskazał, że wydając decyzję o przyznaniu dodatku w podwyższonej kwocie wziął pod uwagę uzyskiwane przez skarżącego wyniki w służbie, posiadane kwalifikacje zawodowe oraz charakter i zakres wykonywanych zadań służbowych, a w szczególności pełnienie służby na posterunkach uzbrojonych, w rezerwie składu zmiany, a także prezentowaną przez A. Z. postawę w służbie oraz w służbie konwojowej. Organ wskazał również, że podwyższenie dodatku nastąpiło na wniosek kierownika działu ochrony Aresztu, który został przedłożony na posiedzeniu kierownictwa Aresztu Śledczego, gdzie przyjęto zasadę, że na stanowisku starszego strażnika dodatek służbowy przysługuje w wysokości 150 zł, a więc w kwocie jaką uzyskał skarżący. Okoliczności przytoczone w zaskarżonej decyzji nie pozwalają zatem przyjąć, że w przedmiotowej sprawie doszło do przekroczenia granic uznania administracyjnego. Nie można więc uznać, że zaskarżona decyzja wydana została z pogwałceniem prawa, zwłaszcza że jest ona korzystna dla skarżącego. Do dnia wydania bowiem zaskarżonej decyzji, skarżący posiadał dodatek służbowy w wysokości 50 zł miesięcznie przyznany decyzją personalną Dyrektora Aresztu Śledczego z dnia "[...]". Natomiast decyzją z dnia "[...]" przyznano skarżącemu z dniem 1 listopada 2007r. dodatek służbowy w wysokości 150 zł, a więc przedmiotowy dodatek został podwyższony o 100 zł i nie był niższy od dodatków przyznanych innym pracownikom zatrudnionym na tym samym stanowisku służbowym. Ponadto należy wskazać, że mylna jest interpretacja skarżącego jakoby zaskarżoną decyzją otrzymał on kolejny dodatek służbowy. Z dyspozycji przepisu § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej wynika, że chodzi o jeden dodatek służbowy. Kolejne decyzje Dyrektora Aresztu Śledczego nie przyznawały zatem następnych dodatków, a tylko modyfikowały wysokość już przyznanych, nawet jeżeli nie uchylały one wprost poprzednich rozstrzygnięć w tym zakresie. Takie stanowisko skarżącego pozostaje jednocześnie w sprzeczności z zarzutem zawartym w skardze, a odnoszącym się do pogwałcenia przez organy art. 156 § 1 pkt 3 kpa, zgodnie z którym nieważna jest decyzja organu, jeżeli dotyczy ona sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną. Jest to zarzut zupełnie bezzasadny, ponieważ o tożsamości sprawy można mówić, gdy występują w niej te same podmioty, dotyczy ona tego samego przedmiotu (rozumianego jako interesy prawne lub obowiązki, które następnie po wydaniu decyzji stają się prawem nabytym lub obowiązkami prawnymi określonych podmiotów) i tego samego stanu prawnego w niezmienionym stanie faktycznym sprawy (wyrok NSA z dnia 28 listopada 2000r., I SA/Ka 1458/99). W przedmiotowej sprawie kolejne decyzje modyfikowały na skutek zmieniających się okoliczności faktycznych dotyczących skarżącego poprzednie decyzje odnoszące się do wysokości przyznanego mu dodatku służbowego. Nie doszło więc tu do rozstrzygnięcia zaskarżoną decyzją sprawy już poprzednio rozstrzygniętej decyzją ostateczną, ponieważ zaszły w niej inne okoliczności faktyczne i przede wszystkim decyzja dotyczy innego okresu niż poprzednie decyzje. Trzeba tu zauważyć, że zgodnie z dyspozycją § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia dodatek może ulec obniżeniu, gdy zajdą określone w tym przepisie przesłanki. Wprawdzie ustawodawca nie określił wprost, że dodatek może ulec podwyższeniu, ale z § 4 ust. 2 wskazanego rozporządzenia wynika jednoznacznie, że jego wysokość jest uzależniona od różnych czynników, takich jak m. in. kwalifikacje, zakres wykonywanych zadań czy powierzenie nowych obowiązków. Stąd też w decyzjach organu I i II instancji nie określono daty końcowej przyznania dodatku w określonej wysokości. Rzeczą oczywistą jest, że wymienione wyżej czynniki mają charakter dynamiczny. Pracownik jest więc w stanie podnieść swoje kwalifikacje, jak również zmienia się zakres wykonywanych przez niego obowiązków. Dodatek służbowy musi być zatem dostosowany do takich indywidualnych uwarunkowań i kwalifikacji pracownika Służby Więziennej i temu służy dyspozycja § 4 ust. 2 wskazanego rozporządzenia, pozwalająca na modyfikowanie wysokości takiego dodatku w drodze decyzji uznaniowej. Byłaby więc rzeczą absurdalną i wbrew wykładni celowościowej, taka interpretacja tego przepisu, która uniemożliwiałaby podwyższanie dodatku służbowego. Nie można tym samym w żaden sposób zgodzić się ze stanowiskiem skarżącego, że wcześniejsze decyzje dotyczące dodatku służbowego są nadal wiążące, a A. Z. przysługuje kilka dodatków służbowych. Przyjęcie, że poprzednie decyzje określające wysokość dodatku służbowego nie utraciły mocy wiążącej, powodowałyby nieważność kolejnych decyzji w tej sprawie. Zupełnie niezasadne są zarzuty skargi wskazujące, że jeżeli organ chciałby podwyższyć skarżącemu przyznane wcześniej dodatki to wyraźnie by wskazał w tych decyzjach, że podwyższa dodatek do określonego wymiaru. Z treści zaskarżonej decyzji oraz przywołanej w niej podstawy prawnej w postaci art. 100 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996r. o Służbie Więziennej oraz § 4 ust. 2 rozporządzenia ministra sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002r. w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej wynika bowiem jednoznacznie, że organ zmodyfikował wysokość dotychczas przyznanego dodatku poprzez jego podwyższenie. Ponadto trzeba wskazać, że wnioskowane przez stronę skarżącą zbadanie zgodności z prawem decyzji z lat 1999r.-2006r. dotyczących dodatku służbowego nie jest możliwe ponieważ Sąd mając na uwadze art. 134 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, który obliguje go do rozstrzygania w granicach danej sprawy, nie może oceniać decyzji nie będących przedmiotem zaskarżenia. Mając powyższe na uwadze, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie, na podstawie art. 151 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.