III SA/Wa 441/08
WyrokWSA w Warszawie2008-04-23
Skład orzekający: Alojzy Skrodzki, Bożena Dziełak, Hieronim Sęk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy uchwała rady gminy określająca zwolnienie od podatku od środków transportowych, uzależniające to zwolnienie od zatrudnienia osób z terenu danej gminy, narusza przepisy dotyczące równości wobec prawa, równego traktowania oraz zasady wolności działalności gospodarczej, a także czy rada gminy posiada delegację ustawową do wprowadzenia takiego zwolnienia?Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchwała rady gminy wprowadzająca zwolnienie od podatku od środków transportowych, uzależnione od zatrudnienia osób z terenu danej gminy, narusza przepisy dotyczące równości wobec prawa i równego traktowania, a także delegację ustawową zawartą w art. 12 ust. 4 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych. Delegacja ta pozwala na wprowadzanie jedynie zwolnień przedmiotowych, a nie podmiotowych lub mieszanych, które różnicują przedsiębiorców w zależności od pochodzenia zatrudnianych pracowników.Stan faktyczny
Rada Miasta i Gminy w L. uchwaliła stawki podatku od środków transportowych na rok 2008, wprowadzając zwolnienie dla przedsiębiorców, którzy zakupią środek transportowy w 2008 r. i utworzą nowe miejsca pracy dla osób z terenu Miasta i Gminy L. Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w W. stwierdziło nieważność tego zwolnienia, uznając je za naruszające zasady równego traktowania i wolności działalności gospodarczej. Rada Miasta i Gminy w L. zaskarżyła uchwałę Kolegium, zarzucając naruszenie prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Rady Miasta i Gminy w L. na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w W.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Alojzy Skrodzki, Sędziowie Sędzia WSA Bożena Dziełak, Asesor WSA Hieronim Sęk (sprawozdawca), Protokolant Ewa Rutkowska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 kwietnia 2008 r. sprawy ze skargi Rady Miasta i Gminy w L. na uchwałę Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w W. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności w części uchwały Rady Miasta i Gminy w L. w sprawie określenia wysokości stawek podatku od środków transportowych na rok 2008 oddala skargę
Rada Miasta i Gminy w L. uchwałą Nr [...] z dnia [...] listopada 2007 r. określiła wysokość stawek podatku od środków transportowych na rok 2008. Mocą § 2 ust. 3 ww. uchwały zwolniono od podatku środki transportowe zakupione w 2008 r. przez przedsiębiorców, prowadzących działalność w zakresie transportu na terenie Miasta i Gminy L. w ramach której nastąpi w ciągu roku podatkowego 2008 utworzenie nowych stanowisk pracy dla osób z terenu Miasta i Gminy L. z wyjątkiem określonych w art. 8 pkt 2, 4 i 6 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 121, poz. 844 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "u.p.o.l.".
Kolegium Regionalnej Izby Obrachunkowej w W., powoływane dalej jako "Kolegium", uchwałą Nr [...] z dnia [...] grudnia 2007 r. stwierdziło nieważność § 2 ust. 3 ww. uchwały z powodu naruszenia art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2007 r. Nr 155, poz. 1095 z późn. zm.), powoływanej dalej jako "u.s.d.g.", art. 12 ust. 4 u.p.o.l. oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. (Dz. U. Nr 78, poz. 483 z późn. zm.).
Uzasadniając częściową nieważność uchwały podniosło, że podejmowanie i wykonywanie działalności gospodarczej jest wolne dla każdego na równych prawach. Wszyscy są wobec prawa równi i mają prawo do równego traktowania przez władze publiczne. Zdaniem Kolegium uchwalone zwolnienie z podatku od środków transportowych z zastrzeżeniem, że dotyczy ono utworzenia nowych miejsc pracy wyłącznie dla osób z terenu danej miejscowości, tj. Miasta i Gminy L., pozostaje w rażącej sprzeczności ze wskazanymi wyżej przepisami prawa. Zawęża bowiem możliwość korzystania z tego zwolnienia dowolnym podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą na terenie gminy, zatrudniającym mieszkańców z innych miejscowości.
Rada Miasta i Gminy w L. w skardze z dnia 23 stycznia 2008 r. zarzuciła uchwale Kolegium rażące naruszenie prawa materialnego, tj. art. 6 ust. 1 u.s.d.g., art. 12 ust. 4 u.p.o.l. oraz art. 32 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, polegające na błędnym uznaniu, że § 2 ust. 3 uchwały z dnia [...] listopada 2007 r. narusza prawo.
W ocenie Skarżącej zakwestionowane przez Kolegium zwolnienie od podatku od środków transportowych jest adresowane do wszystkich przedsiębiorców prowadzących działalność gospodarczą na terenie Miasta i Gminy L., niezależnie od miejsca zamieszkania zatrudnianych przez nich pracowników (tj. czy zatrudniają mieszkańców z terenu gminy, czy z innych miejscowości). Natomiast aby skorzystać ze zwolnienia przedsiębiorca winien zakupić środek transportowy w 2008 r. i w tym roku utworzyć nowe miejsce pracy dla osób z terenu Miasta i Gminy L. Przyjęte rozwiązanie nie narusza więc zasady równości wobec prawa, zasady równego traktowania, ani też zasady wolności podejmowania i wykonywania działalności gospodarczej. Zdaniem Skarżącej delegacja ustawowa dla rady gminy, przewidziana w art. 12 ust. 4 u.p.o.l., do wprowadzenia na terenie gminy "innych zwolnień przedmiotowych" od podatku od środków transportowych nie została przez ustawodawcę ograniczona co do zasad, czy rodzajów uchwalonych zwolnień, za wyjątkiem zachowania przedmiotowego ich charakteru. W tej sytuacji od uznania rada gminy zależy określenie przesłanek tych zwolnień. Nie doszło zatem do naruszenia powołanej delegacji ustawowej. Skarżąca podniosła także, że wprowadzając rzeczone zwolnienie kierowała się zasadą zaspokajania zbiorowych potrzeb wspólnoty, wyrażoną w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 z późn. zm.), dążąc do zmniejszenia bezrobocia poprzez stworzenie nowych miejsc pracy.
W odpowiedzi na skargę Kolegium wniosło o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe stanowisko. Dodatkowo podkreśliło, że zwolnienia podatkowe zawarte w § 2 ust. 3 uchwały z dnia [...] listopada 2007 r. wspiera przedsiębiorców przez uzyskanie korzyści materialnych ze środków publicznych. Zwolnienie to jest korzystniejsze od warunków oferowanych na rynku dla innych przedsiębiorców w zakresie podatku od środków transportowych. Ma przy tym charakter selektywny oraz grozi zakłóceniem lub zakłóca konkurencję oraz wpływa na wymianę handlową między państwami Unii Europejskiej. W konsekwencji stanowi udzielanie przez gminę pomocy publicznej w rozumieniu art. 87 ust. 1 Traktatu Wspólnoty Europejskiej. W ocenie Kolegium w sprawie ma więc zastosowanie art. 20d ust. 2 u.p.o.l., zgodnie z którym projekt badanej uchwały powinien być notyfikowany przez Komisję Europejską, gdyż przewiduje ona udzielanie pomocy publicznej podmiotom prowadzącym działalność gospodarczą. Kolegium wyjaśniło, że obowiązek notyfikacji wynika stąd, że badana uchwała nie przewiduje udzielania pomocy de minimis, udzielania pomocy w ramach wyłączeń grupowych, jak również dlatego, że dotyczy udzielania pomocy z tytułu zwolnień od podatku od środków transportowych co do której Rada Ministrów nie określiła w drodze rozporządzenia warunków udzielania tej pomocy. Projekt badanej uchwały nie był notyfikowany przez Komisję Europejską. Nadto, uzależnienie pomocy publicznej od utworzenia nowych stanowisk pracy dla osób z terenu Miasta i Gminy L. narusza zasadę swobodnego przepływu pracowników na terenie Unii Europejskiej wyrażoną w art. 39 Traktatu Wspólnot Europejskiej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, zważył, co następuje:
skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W ocenie Sądu uchwała Kolegium z dnia [...] grudnia 2007 r. prawa nie narusza. Słusznie Kolegium uznało, iż zwolnienie od podatku od środków transportowych sformułowane w sposób przewidziany w § 2 ust. 3 uchwały Rady Miasta i Gminy w L. z dnia [...] listopada 2007 r. narusza przepisy dotyczące równych praw w zakresie prowadzenia działalności gospodarczej oraz takiego samego traktowania przez władze publiczne. Wskazane zwolnienie podatkowe, odmiennie niż wywodzi to Rada Miasta i Gminy w L., różnicuje przedsiębiorców w zależności od tego czy zatrudniani przez nich pracownicy są z terenu Miasta i Gminy L., czy też pochodzą z innych miejscowości. Wynika to wprost z określonego w uchwale warunku zwolnienia, a mianowicie warunku polegającego na stworzeniu stanowiska pracy dla osoby z terenu L. Stworzenie takiego stanowiska dla osoby z innego terenu nie skutkuje uzyskaniem zwolnienia. Terytorialne pochodzenie pracownika zatrudnionego na nowo utworzonym stanowisku pracy ma więc wpływ na możliwość korzystania ze zwolnienia podatkowego.
Niezależnie od powyższego, uchwała Rady Miasta i Gminy w L. z dnia [...] listopada 2007 r. w zakresie § 2 ust. 3 wydana została z naruszeniem delegacji ustawowej zawartej w art. 12 ust. 4 u.p.o.l. Zgodnie z tym przepisem rada gminy może wprowadzić inne zwolnienia przedmiotowe niż określone w ust. 1 artykułu 12 ww. ustawy. Podkreślić więc należy, że rada gminy może wprowadzić zwolnienia od podatku od środków transportowych ale tylko o charakterze przedmiotowym. Innymi słowy, w ramach wskazanej delegacji dopuszczalne jest wyłącznie określenie co jest zwalniane od podatku (jaki przedmiot). Delegacja ta nie daje natomiast możliwości wprowadzenia zwolnień podmiotowych (określenia kto może korzystać ze zwolnienia), bądź zwolnień o charakterze mieszanym podmiotowo-przemiotowym (kto w stosunku do jakich przedmiotów objęty jest zwolnieniem).
Przenosząc poczynione uwagi na grunt rozpoznanej sprawy stwierdzić należało, że wprowadzając zwolnienie od podatku Rada Miasta i Gminy w L. wskazała podmioty będące jego adresatem. Zwolnieniem podatkowym objęto bowiem nie tyle "środki transportu zakupione w 2008 roku" jako takie (tj. bez względu na to, kto dokonuje ich zakupu), co spełniałoby kryterium zwolnienia przedmiotowego, lecz wskazano wprost, iż zakup ten musi być zrealizowany przez "przedsiębiorców, prowadzących działalność w zakresie transportu na terenie Miasta i Gminy L. w ramach której nastąpi w ciągu roku podatkowego 2008 utworzenie nowych stanowisk pracy dla osób z terenu Miasta i Gminy L.". W ten sposób uchwałodawca wprowadził do stanowionego zwolnienia stronę podmiotową, do czego z kolei nie miał stosownej delegacji ustawowej. Ta ograniczona bowiem została do przedmiotu zwolnienia (tego co zwalnia się od podatku, a nie kogo zwalnia się od podatku).
W takim stanie rzeczy nie doszło do naruszenia powołanych w skardze przepisów, a tym bardziej do ich rażącego naruszenia, jak zarzucano w skardze.
Zgodnie z art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) w razie nieuwzględniania skargi sąd skargę oddala. Na podstawie tego przepisu Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł zatem jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło