I GSK 967/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Maria Myślińska (spr.) Sędziowie Andrzej Kuba NSA Marzenna Zielińska Protokolant Konrad Piasecki po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 20 maja 2008 r. sygn. akt V SA/Wa 2867/07 w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2007 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty refundacji wywozowej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J. K. na rzecz Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi kwotę 1.200 (jeden tysiąc dwieście) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 20 maja 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 2867/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę J. K. prowadzącego "Z. U. Z. R. I.-E." na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] września 2007 r., nr [...] w przedmiocie odmowy wypłaty refundacji wywozowej z następującym uzasadnieniem. Decyzją z [...] grudnia 2004 r. Prezes Agencji Rynku Rolnego udzielił J. K. pozwolenia na wywóz mięsa z dorosłego bydła płci męskiej, świeżego lub schłodzonego, ćwierci kompensowanych, o kodzie ERN 0201 20 20 9110 w ilości 17.785 kg. W dniu [...] grudnia 2004 r. skarżący dokonał zgłoszenia celnego SAD nr OGL [...], w którym zadeklarował, iż przedmiotem wywozu, są wymienione w pozwoleniu ćwierci kompensowane, o kodzie ERN 0201 20 20 9110 w ilości 17.785 kg. Naczelnik Urzędu Celnego w N. S. postanowieniem nr [...] z dnia [...] lutego 2005 r. dokonał zmiany danych zawartych w zgłoszeniu celnym z dnia [...] grudnia 2004 r. dotyczących kodu i opisu wywiezionego towaru. Organ wskazał, iż w wyniku kontroli towaru ustalono, że stanowi on 232 sztuki ćwierci wołowych o łącznej wadze 17.785 kg, w tym 116 ćwierci przednich o masie 8.250,4 kg oraz 116 ćwierci tylnych o masie 9.534,6 kg. Organ wskazał ponadto, iż ćwierci przednie i ćwierci tylne stanowiące "ćwierci kompensowane" muszą być wysyłane w tym samym czasie i w równych ilościach, dopuszcza się jednak różnicę pomiędzy masami obu części w przesyłce, pod warunkiem, że nie przekroczy ona 5% masy części cięższej ćwierci przednich lub tylnych. Mając na uwadze definicję ćwierci kompensowanych zawartą w Wyjaśnieniach do Wspólnotowej Taryfy Celnej oraz wyniki przeprowadzonej kontroli organ uznał, iż towar nie mógł być klasyfikowany do pozycji "ćwierci kompensowane" o kodzie ERN 0201 20 20 9110, ponieważ nie spełniał warunku dotyczącego dopuszczalnej 5% różnicy masy między częściami przednimi i tylnymi. Decyzją z [...] lipca 2007 r., nr [...] Prezes Agencji Rynku Rolnego odmówił zainteresowanemu wnioskowanej wypłaty refundacji wywozowej. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że wobec treści postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z [...] lutego 2005 r. należało przyjąć, iż wywieziony w dniu 22 grudnia 2004 r. towar był inny niż ten, na który skarżący uzyskał pozwolenie i wobec którego mógł wnioskować o wypłatę refundacji wywozowej. Zainteresowany otrzymał bowiem pozwolenie na wywóz produktu skonkretyzowanego kodem ERN 0201 20 20 9110. Taki też kod wskazał w dokumentach celnych w chwili dokonywania zgłoszenia celnego oraz we wniosku o refundację. Dokonana przez Naczelnika Urzędu Celnego zmiana tego kodu jest wiążąca dla organu właściwego w zakresie wypłaty refundacji, tj. Prezesa Agencji Rynku Rolnego. Podkreślono, iż wywożąc towar inny niż wskazany w pozwoleniu, skarżący nie spełnił podstawowego warunku uprawniającego go do refundacji wywozowej, określonego w art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. ustanawiającego wspólne szczegółowe zasady stosowania systemu refundacji wywozowych do produktów rolnych (Dz. Urz. WE L 102 z 17.04.1999 r., str. 11, ze zm.). W wyniku rozpatrzenia odwołania Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi decyzją z dnia [...] września 2007 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego z dnia [...] lipca 2007 r. odmawiającej wypłaty refundacji wywozowej. W uzasadnieniu decyzji wyjaśniono, że zgodnie z treścią art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 uprawnienie do refundacji jest uzależnione od przedstawienia pozwolenia na wywóz z wcześniejszym ustaleniem refundacji. Organ wskazał, iż zastosowanie w przedmiotowej sprawie miał również art. 33 ust. 6 rozporządzenia Rady (WE) nr 1254/1999 z dnia 17 maja 1999 r. w sprawie wspólnej organizacji rynku wołowiny i cielęciny stanowiący, iż refundacje przyznawane są wyłącznie na wniosek i po przedstawieniu stosownego pozwolenia na wywóz. Mając na uwadze wyniki kontroli przeprowadzonej przez służby celne, organ odwoławczy wskazał, iż skarżący dokonał wywozu towaru innego niż określony w posiadanym przez niego pozwoleniu, a zatem nie spełnił warunku uprawniającego do nabycia refundacji, bowiem pozwolenie dotyczyło produktu określonego jako "mięso z bydła, świeże lub schłodzone, ćwierci kompensowane z dorosłego bydła płci męskiej" i zaklasyfikowanego do kodu ERN 0201 2020 9110, zaś wywieziony towar, jak wynikało z postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. to ćwierci bydła przednie o kodzie ERN 0201 20 30 9110 i ćwierci tylne o kodzie 0201 2050 9110. Zarówno organ I jak i II instancji jako podstawę prawną rozstrzygnięcia wskazał między innymi art. 4 ust. 1 i 2 rozporządzenia Komisji (WE) nr 800/1999 oraz art. 33 rozporządzenia Rady (WE) nr 1254/1999. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę na powyższą decyzję podniósł, iż wobec treści postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z [...] lutego 2005 r. uznać należało, iż wywieziony towar to ćwierci wołowe przednie o kodzie 0201 2030 9110 oraz ćwierci wołowe tylne o kodzie ERN 0201 2050 9110, a zatem towar inny niż określony w pozwoleniu jakie uzyskał skarżący. Dalej Sąd I instancji podkreślił, że postanowienie organu celnego, wobec nieskutecznego zaskarżenia stanowiło dla Prezesa Agencji Rynku Rolnego podstawę do wydania decyzji odmawiającej wypłaty refundacji do wywozu. Wojewódzki Sąd Administracyjny zgodził się ze stanowiskiem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, iż wywóz towaru innego niż wskazany w pozwoleniu, nie uprawniał do otrzymania refundacji. W tym zakresie Sąd I instancji wskazał na regulacje prawne (rozporządzenia Komisji (WE) Nr 2180/2003 z dnia 5 grudnia 2003 r. zmieniającego rozporządzenie (EWG) nr 3846/87 ustanawiające nomenklaturę produktów rolnych do celów refundacji wywozowych [Dz. Urz. WE L 335 z 22 grudnia 2003 r.], Wyjaśnieniach do Wspólnej Taryfy Celnej Rozporządzenie Komisji (WE) nr 1214/2007 z dnia 20 września 2007 r. zmieniające załącznik I do rozporządzenia Rady (EWG) nr 2658/87 w sprawie nomenklatury taryfowej i statystycznej oraz w sprawie Wspólnej Taryfy Celnej [Dz.U.UE.L.07.286.1]), odnoszące się do klasyfikacji do kodu CN/ERN ćwierci "kompensowanych" Sąd wskazał również na definicję ćwierci "kompensowanych", podnosząc, iż ćwierci przednie i tylnie stanowiące "ćwierci kompensowane" muszą być wysyłane w tym samym czasie i w równych ilościach; dopuszcza się jednak różnicę pomiędzy masami obu części w przesyłce, pod warunkiem, że nie przekroczy ona 5% masy części cięższej (ćwierci przednich lub tylnych). Sąd I instancji wskazał, opierając się na treści postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z [...] lutego 2005 r., iż różnica pomiędzy masami przekroczyła 5% i wynosiła 13,46% co oznaczało niespełnienie wymogu dotyczącego różnicy masy. Wobec ustalonego stanu faktycznego oraz regulacji w zakresie stosowania refundacji wywozowych zawartych w rozporządzenie Komisji (WE) nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. oraz rozporządzenie Rady (WE) nr 1254/1999 z dnia 17 maja 1999 r., Sąd i instancji stwierdził, że zaskarżona decyzja Prezesa ARR jest zgodna z prawem. W odniesieniu do zarzutu nieprawidłowego działania organów celnych dotyczących braku informacji w zakresie obowiązku zachowania maksymalnej 5% różnicy w masie ćwierci przednich i tylnych Sąd I instancji wskazał, iż wykraczają one poza granice rozpatrywanej sprawy, której przedmiotem jest kwestia odmowy przyznania refundacji wywozowej. Odnosząc się do stanowiska skarżącego o zakwalifikowaniu towaru jako ćwierci kompensowanych przez urzędników Urzędu Celnego w N. S. jak i Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w K. Sąd podniósł, wskazując na treść art. 17b ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, ze zm.), iż świadectwo potwierdzające pochodzenie mięsa wołowego z dorosłych osobników męskich, uprawniające do otrzymania refundacji wywozowych, nie potwierdza prawidłowości zadeklarowanego przez eksportera kodu CN/ERN. Kontrola prawidłowości deklarowanego kodu towaru należy w myśl przepisów rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiającego Wspólnotowy Kodeks Celny oraz ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622), do właściwości organów celnych i wykracza poza określoną w ustawie działalność Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych. Kontrole towaru przeprowadzone przez urzędników Urzędu Celnego w N. S. oraz Inspekcji Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w K. nie dotyczyły zgodności zadeklarowanego przez skarżącego kodu towaru ze Wspólną Taryfą Celną. W związku z powyższym Prezes Agencji Rynku Rolnego zasadnie zdaniem Sądu I instancji zauważył, iż podany w zaświadczeniu Inspekcji o pochodzeniu przedmiotowego mięsa kod towaru jest kodem deklarowanym przez skarżącego, a nie kodem będącym wynikiem ustaleń z tych kontroli. Skargą kasacyjną pełnomocnik J. K. zaskarżył powyższy wyrok wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Autor skargi kasacyjnej zarzucił wyrokowi naruszenie prawa materialnego: - art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 z dnia 15 kwietnia 1999 r. poprzez jego niezastosowanie; - art. 33 ust. 6 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1254/1999 z dnia 17 maja 1999 r. poprzez jego niezastosowanie pomimo, że skarżący dokonał wywozu wołowiny określonego w pozwoleniu. W uzasadnieniu autor skargi kasacyjnej podniósł, iż w wyniku przeprowadzonych kontroli przez pracowników Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych oraz Urzędu Celnego w N. S. - ich pozytywnego wyniku - wydano w dniu 22 grudnia 2004 r. zaświadczenie nr [...] z którego wynikało, że dotyczy ono mięsa o masie netto 17.785 kg, 232 sztuk w tym 116 przednich i 116 tylnych, zaś w rubryce dotyczącej kodu nomenklatury refundacji wywozowej wskazano kod 0201 20 20 9110. W postanowieniu Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. zmieniającym dane zawarte w zgłoszeniu celnym - kod towaru - organ ten wskazał, iż aby uznać ćwierci przednie i tylne za kompensowane muszą one zostać wysłane w tym samym czasie i w równych ilościach zaś różnica pomiędzy masą ćwierci przednich i tylnych nie może przekroczyć 5%. Na ten obowiązek powołał się również Prezes Agencji Restrukturyzacji Rolnictwa w decyzji odmawiającej wypłaty refundacji wywozowej. Podniesiono również, iż pracownicy Urzędu Celnego i Wojewódzkiej Inspekcji Jakości Handlowej przeprowadzając kontrolę przedmiotowego towaru przygotowanego do wywozu do Macedonii jednoznacznie zaklasyfikowali towar jako ćwierci kompensowane. Także w trakcie kontroli celnej przeprowadzonej na granicy nie stwierdzono niezgodności między towarem a załączonymi dokumentami określającymi kod właściwy dla ćwierci kompensowanych. Żaden z kontrolerów nie wskazywał także na konieczność spełnienia warunku zachowania maksymalnej 5% różnicy w masie ćwierci przednich i tylnych. Na podstawie dokumentów stwierdzających brak jakichkolwiek nieprawidłowości czy uchybień, skarżący kierując się zaufaniem oraz przekonaniem o kompetencjach i szerokiej wiedzy urzędników w zakresie obejmującym przedmiotową sytuacje dokonał wywozu towaru z pełnym przeświadczeniem spełnienia wszelkich obowiązujących warunków. Ponadto Agencja Rynku Rolnego po sprawdzeniu dostarczonych przez skarżącego dokumentów nie stwierdzając błędów w procedurze wywozowej oraz uznając, że dokonanie wywozu towaru nie budziło wątpliwości, a rodzaj i jakość towaru była zgodna z pozwoleniem dokonał zwrotu zabezpieczenia. Dopiero dnia 10 września 2007 r., na podstawie treści postanowienia Naczelnika Urzędu Celnego, Agencja wydała decyzję nr [...] o przepadku na rzecz Skarbu Państwa kwoty zwróconego zabezpieczenia od pozwolenia na wywóz towaru. Konkludując autor skargi kasacyjnej określił powstałą w niniejszej sprawie sytuację za ogromnie krzywdzącą dla skarżącego, gdyż brak wiedzy i kompetencji urzędników organów państwowych doprowadził do poniesienia przez skarżącego ogromnych strat finansowych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Na wstępie wskazać należy, iż zgodnie z treścią przepisu art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, które wyznaczają podstawy kasacyjne, biorąc pod uwagę z urzędu nieważność postępowania, o której mowa w § 2 tego przepisu, a która w niniejszej sprawie nie zachodzi. Stosownie do treści art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na zarzutach naruszenia prawa materialnego poprzez jego błędna wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz zarzucie naruszenia przepisów postępowania jeśli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Skarga kasacyjna jako sformalizowany środek odwoławczy powinna poza spełnieniem wymogów dla pism składanych w postępowaniu, zawierać przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia - art. 176 p.p.s.a. Przypomnienie powyższych zasad dotyczących wymogów skargi kasacyjnej oraz zakresu rozpoznania skargi kasacyjnej przez Naczelny Sąd Administracyjny jest konieczne z uwagi na sposób w jaki skonstruowana została skarga kasacyjna w przedmiotowej sprawie. Wobec faktu, iż skarga kasacyjna nie zawiera zarzutu naruszenia przepisów postępowania, czyli brak jest podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny będąc związanym granicami skargi kasacyjnej zgodnie z treścią powołanego art. 183 § 1 p.p.s.a., za miarodajny, wobec braku jego podważenia, przy rozpoznaniu sprawy przyjmuje stan faktyczny ustalony przez Sąd I instancji. Podkreślić należy, iż ze stanu sprawy wynika, że skarżący posiadając pozwolenie Prezesa Agencji Rynku Rolnego na wywóz mięsa bydła dorosłego w postaci ćwierci kompensowanych (kod CN 0201 20 20 9110), dokonał w dniu 22 grudnia 2004 r. wywozu ćwierci wołowych przednich (kod CN 0201 23 30 9110) oraz ćwierci wołowych tylnych (kod CN 0201 20 50 9110), czyli towaru innego niż ten, na który uzyskał pozwolenie. Powyższe ustalone zostało prawomocnym postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z dnia [...] lutego 2005 r., które stało się podstawą decyzji Prezesa Agencji Rynku Rolnego i Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Autor skargi kasacyjnej, zarzuty skierowane przeciwko wyrokowi Sądu I instancji oparł jedynie o podstawę kasacyjną, o której mowa w art. 174 pkt 1 p.p.s.a., a więc o zarzuty naruszenia prawa materialnego wskazując, iż ich naruszenie polegało na niezastosowaniu przez ten Sąd przepisów dotyczących refundacji wywozowej. Tymczasem uzasadnienie skargi kasacyjnej w swojej istocie opiera się na odmiennej ocenie materiału dowodowego, dotyczącego w zasadzie sprawy celnej zakończonej ostatecznym postanowieniem Naczelnika Urzędu Celnego w N. S. z dnia [...] lutego 2005 r. gdy Kasator twierdzi, że skarżący dokonał wywozu towaru (wołowiny) określonego w pozwoleniu Prezesa ARR z dnia [...] grudnia 2004 r. W żadnym zakresie natomiast uzasadnienie skargi kasacyjnej nie odnosi się do stawianych zarzutów naruszenia prawa materialnego poprzez niezastosowanie przepisów prawa unijnego, wskazanych w petitum skargi kasacyjnej Niezależnie jednak od tej wadliwości skargi kasacyjnej podnieść należy, że z motywów zaskarżonego wyroku wynika, iż Sąd I instancji dokonał wykładni przepisów art. 4 rozporządzenia Komisji (WE) Nr 800/1999 i art. 33 ust. 6 rozporządzenia Rady (WE) Nr 1254/1999 oraz zastosował wskazane przepisy w oparciu o stan faktyczny sprawy uznając, że decyzja Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz poprzedzającą ją decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego wydane na podstawie między innymi wymienionych przepisów są zgodne z prawem. Sąd I instancji przytoczył treść zarówno art. 4 powołanego rozporządzenia nr 800/1999 jak i art. 33 ust. 6 rozporządzenia nr 1254/1999 i dokonał szerokiej oceny prawidłowości ich zastosowania w zakresie w jakim odmówiono skarżącemu wypłaty refundacji wywozowej opierając się na treści pozwolenia wywozowego i ustaleń wynikających z prawomocnego postanowienia organu celnego, co do rodzaju rzeczywiście wywiezionego towaru oraz na przyczyny dla których organ prawidłowo odmówił wypłaty refundacji wywozowej. Z powołanych wyżej przepisów wynika, że uprawnienie do refundacji jest uzależnione od przedstawienia pozwolenia na wywóz z wcześniejszym ustalenie refundacji (art. 4 rozporządzenia (WE) Nr 800/1999) oraz refundacje są przyznawane wyłącznie na wniosek i po przedstawieniu stosowanego pozwolenia na wywóz. Przepisy te mają jednak zastosowanie tylko wówczas gdy towar objęty pozwoleniem faktycznie zostanie wyeksportowany co nie miało miejsca w niniejszej sprawie. Nie było zatem podstaw do zwrotu refundacji w trybie określonym w tychże przepisach ponieważ wywieziono towar inny niż określony w powołanym pozwoleniu na wywóz. Dla wsparcia tego stanowiska Sąd I instancji odwołując się do treści rozporządzenia komisji (WE) Nr 2180/2003 określającego rodzaje produktów zaklasyfikowanych do kodu 0201 20 20 9110, a więc kodu określonego w pozwoleniu wywozowym, wskazał na definicję "ćwierci kompensowanych" zawartą w Wyjaśnieniach do Wspólnotowej Taryfy Celnej stanowiącej załącznik do rozporządzenia Komisji (WE) Nr 1214/2007 podkreślając obostrzenia wynikające z powołanych powyżej Wyjaśnień, a odnoszących się do dopuszczalnej procentowej różnicy w masie ćwierci kompensowanych przedstawionych organowi celnemu, nie mogącej przekroczyć 5% masy części cięższej. Biorąc pod uwagę ustaloną przez organ celny różnicę w masie ćwierci przednich i tylnych wynoszącą 13,46%, której konsekwencją była zamiana danych zgłoszenia celnego w zakresie kodu i opisu wywożonego towaru, Sąd I instancji prawidłowo zaaprobował stanowisko Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, iż towar faktycznie wywieziony przez skarżącego był towarem innym od tego, na którego wywóz wydano pozwolenie z dnia 17 grudnia 2004 r. Prawidłowo zatem Sąd I instancji dokonał oceny zastosowania art. 4 ust. 1 rozporządzenia Nr 800/1999 i art. 33 ust. 6 rozporządzenia Nr 1254/1999 i oddalił skargę na decyzję z dnia [...] września 2007 utrzymująca w mocy decyzję Prezesa Agencji Rynku Rolnego odmawiającej wypłaty refundacji wywozowej. Powyższe oznacza, iż niezasadne są zarzuty naruszenia prawa materialnego podniesione w skardze kasacyjnej, a tym samym skarga kasacyjna jako pozbawiona usprawiedliwionych podstaw podlega oddaleniu w oparciu o art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania orzeczono w oparciu o art. 204 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 2 pkt 2 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 28 września 2002 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych oraz ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego ustanowionego z urzędu (Dz. U. Nr 163, poz. 1349 ze zm.)