II OSK 2026/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-04-15

Skład orzekający: Maria Czapska- Górnikiewicz, Krystyna Borkowska, Anna Żak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, nawet jeśli nie jest to przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, może stanowić podstawę do cofnięcia pozwolenia na broń palną ze względu na uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skazanie za przestępstwo prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwości, zwłaszcza przy wysokim stężeniu alkoholu i spowodowaniu kolizji drogowej, może stanowić uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sąd podkreślił, że choć art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji wymienia przykładowo przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, katalog ten jest otwarty, a celem ustawodawcy było rozszerzenie kręgu osób, którym posiadanie broni powinno być ograniczone. Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości świadczy o skrajnej nieodpowiedzialności i braku wyobraźni, co podważa domniemanie, że osoba taka będzie użytkowała broń zgodnie z interesem porządku publicznego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia M. J. pozwolenia na broń palną myśliwską i gazową po tym, jak został skazany za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości. Organy policji uznały, że przestępstwo to uzasadnia obawę użycia broni w sposób sprzeczny z porządkiem publicznym. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzje organów, uznając, że samo skazanie za jazdę po alkoholu nie jest wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia i że organy nie zbadały wystarczająco cech charakteru i dotychczasowego postępowania M. J. Komendant Główny Policji wniósł skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Maria Czapska- Górnikiewicz (spr.) Sędziowie sędzia NSA Krystyna Borkowska sędzia del. NSA Anna Żak Protokolant Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 czerwca 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 572/08 w sprawie ze skargi M. J. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną 1. uchyla zaskarżony wyrok w całości i przekazuje sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania, 2. zasądza od M. J. na rzecz Komendanta Głównego Policji kwotę 400 (słownie: czterysta ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. II OSK 2026 / 09 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 4 czerwca 2008 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w sprawie ze skargi M. J. uchylił skarżoną decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] stycznia 2008 r. oraz poprzedzającą ją decyzję organu I instancji z dnia [...] listopada 2007 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską. Decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. Komendant Wojewódzki Policji w Bydgoszczy na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525- zwanej dalej ustawą o broni i amunicji) cofnął M. J. pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej do celów łowieckich oraz pozwolenie na posiadanie broni palnej gazowej do ochrony osobistej. Organ I instancji stwierdził, iż M. J. wyrokiem Sądu Rejonowego w Toruniu z dnia [...] listopada 2006 r. został skazany za czyn określony w art. 178a § 1 k.k. tj. polegający na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości na karę 1 roku i 3 miesięcy pozbawienia wolności, której wykonanie zostało warunkowo zawieszone na okres 3 lat próby oraz zakaz prowadzenia pojazdów mechanicznych na okres lat dwóch licząc od dnia [...] kwietnia 2006 r. Skarżący dobrowolnie poddał się karze. Zdaniem organu istnienie w stosunku do M. J. obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji jest uzasadnione ze względu na rodzaj i okoliczności przestępstwa, którego się dopuścił pomimo posiadania przez niego pozytywnej opinii w miejscu zamieszkania oraz w kole łowieckim, którego skarżący jest członkiem. W ocenie organu zachodzi uzasadniona obawa, że M. J. może używać broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, mimo jego oświadczenia o rezygnacji z posiadania broni gazowej do ochrony osobistej oraz zapewnień, że w przyszłości nie naruszy porządku prawnego - zgodnego z prawem posiadania i używania broni. Odwołanie od powyższej decyzji złożył M. J., wnosząc o jej uchylenie i umorzenie postępowania jako bezprzedmiotowego, gdyż przestępstwo za które został skazany jest przestępstwem przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, czyli nie stanowi przestępstwa przeciwko życiu i zdrowiu, o którym mowa w ustawie o broni i amunicji. Decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. Komendant Główny Policji, działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu swej decyzji organ odwoławczy podkreślił, że dla stwierdzenia istnienia przesłanek nie pozwalających przyznać prawa do broni, a poprzez dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 u.b.a. nakazujących je cofnąć, należy zaliczyć, m. in. przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy (takim jest czyn z art. 178a k.k.). Wystarczające jest bowiem samo domniemanie takiego zachowania, którego podstawą może być fakt skazania lub podejrzenia (oskarżenia) o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na jego rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni, nawet gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie świadczą o takiej osobie. Zdaniem Komendanta Głównego Policji, ustalając powyższą okoliczność jako spełniającą dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji organy wzięły pod uwagę wysoki stopień szkodliwości takich przestępstw (stanowiących wręcz plagę społeczną), jego ewentualne następstwa (zagrożenia także dla życia i zdrowia nie tylko sprawcy, ale także innych uczestników ruchu drogowego), umyślność czynu, bowiem sprawca świadomie godzi się na popełnienie przestępstwa, a także na ewentualne jego skutki dla sfery stosunków społecznych (możliwa śmierć lub kalectwo ludzi oraz uszkodzenie bądź zniszczenie mienia). Powyższe okoliczności winny być brane pod uwagę w wyniku zmiany treści art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji z dniem 1 stycznia 2004 r. W ocenie organu ustawodawca, bowiem odszedł w ten sposób od konieczności ustalania cech charakteru i sposobu życia osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej na rzecz przykładowego wskazania rodzaju dóbr chronionych prawem przed bezprawnymi zamachami. Organy Policji przyjęły zatem, iż właśnie przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, które mogą takie pośrednio zagrażać życiu, zdrowiu i mieniu ludzi, winny znaleźć się w kręgu przesłanek wzbudzających obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a w szczególności takie bezprawne zachowania, których jednym ze znamion ustawowych jest stan nietrzeźwości sprawcy. Taki właśnie czyn popełnił skarżący, który będąc w stanie nietrzeźwości kierował samochodem po drodze publicznej (2,99 mg/dm3 – stężenie początkowe i 3,03 mg/dm3), był sprawcą kolizji drogowej, gdyż najechał na poprzedzający go inny samochód, przez co stworzył zagrożenie nie tylko dla siebie, ale i innych uczestników. Organ II instancji wskazał, że w ustalonym stanie faktycznym i prawnym niniejszej sprawy, skarżący będący osobą karaną na podstawie prawomocnego wyroku za przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, które to orzeczenie dla organów Policji jest wiążące w zakresie ustalenia faktycznych i prawnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń. W ocenie organu ciężar gatunkowy popełnionego czynu w pełni uzasadnia istnienie w przypadku skarżącego obawy z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Oceny tej nie zmienia podnoszona przez skarżącego w odwołaniu okoliczność posiadania w miejscu zamieszkania oraz w kole łowieckim [...] pozytywnej opinii oraz argument, iż zawsze przestrzegał porządku prawnego i zasad współżycia społecznego. Organ odwoławczy stwierdził, iż osoba, która uzyskała pozwolenie winna dawać gwarancję zgodnego z prawem - w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 u.b.a. posiadania i używania broni. Skarżący dopuszczając się czynu z art. 178a § 1 k.k. gwarancji takiej nie daje. Skargę na powyższą decyzję złożył M. J. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wnosząc o jej uchylenie oraz uchylenie decyzji ją poprzedzającej. Zdaniem skarżącego, organy obu instancji nie wykazały na czym polega realna, uzasadniona obawa, że może on użyć w przyszłości broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego, a zatem niemożliwa jest prawidłowa kontrola tych decyzji przez sąd. Organy nie uwzględniły opinii o skarżącym, które jednoznacznie wskazują, że nie została wyczerpana dyspozycja art. 15 ust. 6 ustawy o broni i amunicji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w wyniku rozpoznania wniesionej skargi uchylił decyzje organów obu instancji. W ocenie Sądu dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy wskazuje, tak jak to przyjęły organy obu instancji, iż jest to przepis mający charakter obligatoryjny, stanowiący podstawę do wydania tzw. decyzji związanej, a więc pozbawionej uznaniowości. Jednak, mając na uwadze przepis art. 15 ust.1 pkt 6 ustawy należy przyjąć, iż zaskarżona decyzja Komendanta Głównego Policji oraz poprzedzająca ją decyzja organu I instancji mają w pewnym zakresie charakter zbliżony do tzw. decyzji uznaniowej, albowiem w powołanym przepisie ustawodawca posługuje się zwrotami nieostrymi, jak chociażby przesłanką "interesu bezpieczeństwa lub porządku publicznego". Takie sformułowanie treści art. 15 ust. 1 pkt 6 nie oznacza dowolności w działaniu organów Policji. Z uwagi na zastosowanie w ww. przepisie wyrażeń nieostrych, organ zobowiązany jest do rozważenia w sposób wyjątkowo szczegółowy przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, aby wykazać, że dokonana przez organ administracji ocena okoliczności sprawy nie nosi cech dowolności lub nie przekroczyła dopuszczalnej granicy swobody interpretacji tych określeń na tle konkretnego stanu faktycznego. W ocenie Sądu użycie w powyższym przepisie zwrotu "w szczególności", poprzedzającego wymienienie osób, które zostały skazane lub są podejrzane o popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął istnienie obawy sprzecznego z prawem użycia broni. Co do innych osób organ Policji jest obowiązany szczegółowo przeanalizować i uzasadnić swoją obawę, że osoby te użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Przemawia za tym ochrona nabytego uprawnienia. Sam fakt, że osoba posiadająca pozwolenie na broń została skazana za przestępstwo inne niż wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 nie oznacza, że stwarza ona zagrożenie użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ jest obowiązany w takim przypadku wykazać, dlaczego uznał, że w konkretnej sytuacji takie zagrożenie występuje. Jak wskazał Sąd pierwszej instancji, zgodnie z przyjętą w orzecznictwie sądowoadministracyjnym wykładnią ww. przepisów ustawy o broni i amunicji, przy cofnięciu pozwolenia na broń nie wystarczy jedynie powołać się na fakt skazania posiadacza broni wyrokiem za jakiekolwiek przestępstwo, lecz niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między popełnionym przez skarżącego czynem, za który został on skazany, a nadto cechami jego charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, co pozwoliłoby na wykazanie istnienia obawy, że posiadacz pozwolenia na broń może broni tej użyć w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Co do uzasadnionej obawy, o której mowa w ww. przepisie to dotyczy ona przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie i inne). Prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości nie może być wystarczającą przesłanką do uznania, że sprawca tego czynu stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, choć sama jazda pojazdem mechanicznym pod wpływem alkoholu jest czynem wymagającym napiętnowania. O tym, czy obawa taka zachodzi powinna decydować ocena dotychczasowego zachowania oraz cech osobowych posiadacza broni. Mając powyższe okoliczności na względzie Sąd pierwszej instancji uznał, że wykładnia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji zastosowana przez organ jest nieprawidłowa. Wbrew twierdzeniom organu, ustawodawca nie odszedł od konieczności ustalania cech charakteru i sposobu życia osoby ubiegającej się o pozwolenie na broń lub je posiadającej, na rzecz przykładowego wskazania rodzaju dóbr chronionych prawem przed bezprawnymi zamachami. W ocenie Sądu nie są organy Policji uprawnione do arbitralnego przyjęcia, jak uczyniono to w rozpoznawanej sprawie, że przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, które pośrednio mogą zagrażać życiu, zdrowiu i mieniu ludzi, winny znaleźć się w kręgu przesłanek wzbudzających obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, a w szczególności takie bezprawne zachowania, których jednym ze znamion ustawowych jest stan trzeźwości sprawcy. Taka przesłanka nie została, bowiem przewidziana przez ustawodawcę w ustawie o broni i amunicji, zaś przyjęcie stanowiska organu za zasadne prowadziłoby w efekcie do wprowadzenia dodatkowej nieprzewidzianej przepisami prawa kary dodatkowej. Zdaniem Sądu pierwszej instancji w omawianym przepisie odniesiono się do systematyki kodeksu karnego, a zatem tylko przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu i mieniu w ujęciu kodeksu karnego uzasadniają obawę, o jakiej stanowi ten przepis. Wszystkie inne przestępstwa muszą być rozpatrywane w kontekście stwarzania przez posiadacza broni obawy jej użycia niezgodne z przepisami prawa. Obawa ta musi być zgodna z doświadczeniem życiowym. I właśnie w takich sytuacjach należy badać cechy charakteru posiadacza broni i jego dotychczasową postawę oraz sposób życia, w tym także wobec przepisów prawa i to nie tylko przez pryzmat popełnionego występku, ale w szerszym kontekście. Oczywistym jest bowiem, że ocena czynu karalnego może być jedynie jednoznacznie negatywna. Konieczne jest, zatem poczynienie ustaleń dotyczących całokształtu zachowań posiadacza broni oraz ocena zgromadzonych o nim opinii czy to środowiskowych, czy też wydanych przez organizacje, do których należy. W rozpatrywanej sprawie takich ocen nie poczyniono. Osobę skarżącego oceniono jedynie w kontekście występku, za popełnienie, którego został skazany, uznając jednocześnie, że posiadanie przez niego pozytywnych opinii oraz jego argumenty o dotychczasowym przestrzeganiu porządku prawnego i zasad współżycia społecznego nie eliminują znajdującego się w obrocie prawnym wyroku sądu. Prowadzi to do wniosku, że organ obawę użycia broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego wyprowadził zasadniczo z faktu skazania skarżącego za występek z art. 178a kk. Mając na względzie przedstawioną powyżej argumentację, w ocenie Sądu uznać należało, że organy Policji nie zbadały sprawy w zakresie wystarczającym. Nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. W związku z powyższym doszło do naruszenia wymienionych przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zdaniem Sądu dopiero szczegółowa analiza i ocena całego materiału dowodowego pozwoli organom Policji na podjęcie stosownej decyzji, która zostanie uzasadniona zgodnie z art. 107 § 3 k.p.a. Mając przedstawione wyżej względy na uwadze Wojewódzki Sąd Administracyjny na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- zwanej dalej p.p.s.a). orzekł jak na wstępie. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności Sąd oparł na przepisie art. 152 p.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Komendant Główny Policji, zaskarżając go w całości i zarzucając mu: 1) naruszenie prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że wobec sprawcy przestępstwa z art. 178a § 1 k.k., w szczególności biorąc pod uwagę okoliczności jego popełnienia, nie zachodzi uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, gdy tymczasem wymieniony czyn wskazuje na zaistnienie takiej obawy; 2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, że organy Policji nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności zgodnie z wymogami art. 7 i art. 77 § 1 k.p.a. i nie dokonały wszechstronnej oceny materiału dowodowego, w tym także postawy skarżącego w prowadzonym dochodzeniu i dobrowolnego poddania się karze, czym również w konsekwencji naruszyły art. 107 § 3 k.p.a. 3) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a., które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne przedstawienie przez sąd administracyjny stanu faktycznego ustalonego przez organy Policji w postaci całkowitego pominięcia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku faktu popełnienia przez M. J. kolizji drogowej w toku czynu, za który został on skazany. Wskazując na powyższe podstawy skargi kasacyjnej Komendant Główny Policji wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie stosownych kosztów postępowania. W uzasadnieniu wniesionej skargi kasacyjnej skarżący organ wskazał, iż z treści art. 18 ust. 1 pkt 2 i art. 15 ust. 1 pkt 2- 6 ustawy o broni i amunicji wynika, że prawomocne skazanie osoby posiadającej pozwolenie na broń choćby za jedno z przestępstw wymienionych w pkt 6 ust. 1 art. 15 ustawy nakazuje uznać taką osobę za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego i obliguje organy Policji do cofnięcia wydanego jej pozwolenia. Dokonując natomiast dalszej analizy art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy uznać także trzeba, że przepis ten jedynie przykładowo wymienia jako okoliczności budzące uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, prawomocne skazanie orzeczeniem sądowym za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Katalog sytuacji objętych dyspozycją tego przepisu jest otwarty. Jak podkreślił skarżący organ, czyn którego dopuścił się M. J. oraz okoliczności jego popełnienia, a w szczególności fakty takie jak stężenie alkoholu we krwi sprawcy, które w chwili czynu wielokrotnie przekraczało dopuszczalny próg (można z wysokim prawdopodobieństwem uznać, iż wymieniony prowadząc pojazd mechaniczny z takim stężeniem alkoholu, które drastycznie przekraczało dopuszczalną normę, tylko zbiegiem okoliczności nie spowodował wypadku drogowego i tym samym tragicznych skutków dla innych uczestników ruchu drogowego) oraz doprowadzenie do kolizji drogowej, wskazują na zaistnienie obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Zdaniem organu pomimo tego, iż przestępstwo, którego dopuścił się wymieniony nie zostało wyraźnie wskazane w dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, to, uwzględniając fakt, iż przedmiotem ochrony tego przepisu jest także życie i zdrowie innych uczestników ruchu (lądowego, wodnego i itp.), a tego rodzaju zachowanie (tj. prowadzenie pojazdu mechanicznego w stanie nietrzeźwości) często wywołuje tragiczne skutki w postaci wypadków powodujących śmierć i kalectwo innych ludzi (w niniejszej sprawie spowodowanie tych skutków, mając na uwadze stopień nietrzeźwości i spowodowanie kolizji drogowej było wysoce prawdopodobne). Sprawca świadomie godził się z ewentualnymi skutkami swojego zachowania, tj. stworzenia bezpośredniego zagrożenia życia lub zdrowia innych ludzi. Dlatego też stan nietrzeźwości, stopień społecznej szkodliwości (stworzenie zagrożenia także dla życia lub zdrowia innych uczestników ruchu drogowego) oraz ewentualne następstwa (kalectwo lub śmierć ludzi, zniszczenie mienia), musi być uznane zdaniem organu za niewskazaną przez ustawodawcę przesłankę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Takie zachowanie wymienionego świadczy bowiem o skrajnej nieodpowiedzialności, a także braku wyobraźni, które to cechy mają szczególne znaczenie u osób ubiegających się lub posiadających prawo do broni. Komendant Główny Policji podkreślił również, iż dopuszczenie się przez posiadacza broni prowadzenia pojazdu w stanie nietrzeźwym rodzi uzasadnioną obawę, że w takim samym stanie może on skorzystać z posiadanej broni, czyli w rezultacie użyć jej z narażeniem życia i zdrowie innych osób, a więc w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W ocenie organu II instancji Sąd pierwszej instancji naruszył art. 145 § 1 pkt 1 c p.p.s.a. i w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a., bowiem Komendant Główny Policji zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej (art. 7 i art. 77 k.p.a.), a także dokonał ich oceny przy rozstrzyganiu sprawy, co znalazło swoje odzwierciedlenie w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zawiera uzasadnione zarzuty. Za zasadny należy uznać zarzut strony wnoszącej skargę kasacyjną dotyczący naruszenia przez Sąd pierwszej instancji mogącego mieć istotny wpływ na wynik sprawy przepisów postępowania t.j. art. 141 § 4 p.p.s.a. i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. Podzielić bowiem trzeba zarzut skargi kasacyjnej, iż przedstawiając stan faktyczny Sąd pierwszej instancji pominął w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku część ustaleń dokonanych i przedstawionych w kontrolowanej decyzji, a dotyczących stwierdzenia i oceny okoliczności, które bezpośrednio wiązały się z zachowaniem skarżącego. Między innymi w skarżonym wyroku pominięto stwierdzony u skarżącego stopień nietrzeźwości, jak i fakt popełnienia przez niego kolizji drogowej w toku czynu, za który został on skazany. Zauważyć przy tym należy, że objęte zarzutem skargi kasacyjnej naruszenie prawa procesowego tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a w zw. z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a. jest w istocie konsekwencją błędnej w części wykładni prawa materialnego dokonanej przez Sąd pierwszej instancji. Zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2- 6 cyt. ustawy. Konstrukcja art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji, jako przykład tzw. związania administracyjnego, nakłada na organ Policji obligatoryjny obowiązek cofnięcia pozwolenia na broń w stosunku od osób wymienionych w katalogu art. 15 ust. 1 pkt 2- 6 powyższej ustawy. Trafnie zwrócono uwagę we wniesionej kasacji, że art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji do dnia 1 stycznia 2004 r. przewidywał odmowę wydania pozwolenia na posiadanie broni w stosunku do osób, co do których istniała uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanych prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takiego przestępstwa. Ustawodawstwo w tym zakresie ewoluuje przy tym ku zaostrzeniu wymogów stawianych osobom posiadającym broń, lub ubiegającym się o pozwolenie na jej posiadanie. Zmiana ustawy dokonana przez art. 1 pkt 16 lit. a) ustawy z dnia 14 lutego 2003 r. o zmianie ustawy o broni i amunicji oraz o zmianie ustawy o Biurze Ochrony Rządu (Dz. U. Nr 52 poz. 451) oznacza, że celem ustawodawcy było rozszerzenie kręgu osób, którym posiadanie broni powinno być ograniczone, także na takie osoby, które naruszając obowiązujący w Rzeczypospolitej Polskiej porządek prawny, działając przeciwko szczególnie chronionym dobrom, takim jak życie, zdrowie i mienie nie posługiwały się przemocą lub groźbą bezprawną. Odmienna niż przedstawiona powyżej wykładnia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji pozbawiałaby tę zmianę prawnego znaczenia. Analiza treści powyższej normy, była przedmiotem uchwały składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r. w sprawie sygn. akt II OPS 4/09 (opubl. ONSAiWSA 2010/1/5). Stanowisko wyrażone we wskazanej wyżej uchwale skład orzekający w niniejszej sprawie podziela. Odwołując się do zaprezentowanych w tej uchwale wywodów stwierdzić należy, iż użycie słów "w szczególności", poprzedzające wymienienie osób, które zostały skazane za popełnienie przestępstw przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu oznacza, że co do tych osób ustawodawca sam rozstrzygnął, iż co do nich istnieje obawa sprzecznego z prawem użycia broni. Organ nie musi, więc wobec tych osób przeprowadzać oceny, czy obawa rzeczywiście istnieje, gdyż oceny tej dokonał już ustawodawca w sposób wiążący. Pozwolenia na broń nie wydaje się, zatem osobom wymienionym po słowach "w szczególności", ale także innym osobom, które nie były wprawdzie skazane za wymienione przestępstwa, ale co do których, organ ustali okoliczności wskazujące na istnienie uzasadnionej obawy, że użyją broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W tym kontekście przypomnieć należy, iż pozwolenie na broń palną jest uprawnieniem wyjątkowym, będącym atrybutem władztwa państwowego i z tego względu jego posiadacz musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. W związku z tym, osoby posiadające pozwolenie na broń powinny w sposób szczególny unikać wchodzenia w kolizje z prawem (por. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 8 grudnia 2005 r., sygn. akt VI SA/Wa 1781/05 (LEX nr 190907). Powyższe stanowisko koresponduje z treścią dyrektywy Rady 91/477/EWG z dnia 18 czerwca 1991 r. w sprawie kontroli nabywania i posiadania broni (Dz. U. UE L.91.256.51, 2008.179.5), a konkretnie z art. 5 lit. b tej dyrektywy, który stanowi, iż bez uszczerbku dla art. 3 państwa członkowskie zezwalają na nabywanie i posiadanie broni palnej wyłącznie osobom, które przedstawią ważną przyczynę i które nie stanowią zagrożenia dla samych siebie, dla porządku publicznego lub dla bezpieczeństwa publicznego. Wyrok przy tym skazujący za popełnione umyślnie przestępstwo z użyciem przemocy uznaje się za element wskazujący na takie zagrożenie. Nie sposób też nie przyjąć, iż takie zagrożenie stanowi również skazanie za popełnione umyślnie przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji polegające na prowadzeniu samochodu w stanie nietrzeźwości, jeśli przy tym uwzględni się wysoki stan tej nietrzeźwości i doprowadzenie w konsekwencji do kolizji drogowej, przez co stworzono zagrożenie nie tylko dla sprawcy takiego czynu, ale i dla innych uczestników ruchu drogowego. Ocena środowiskowa, na którą wskazano w skarżonym wyroku oraz dotychczasowy sposób używania broni, mają oczywiście znaczenie dla sprawy, jednakże nie są one w stanie przesłonić faktu, że popełnienie przestępstwa umyślnego pod wpływem alkoholu przy ocenie każdego zachowania mają wpływ na negatywną ocenę takiego postępowania. W pełni uzasadnione jest, więc rozumowanie, że skoro posiadacz pozwolenia na broń będąc w stanie nietrzeźwym prowadził pojazd po drodze publicznej, to stanowi o jego nieodpowiedzialnym zachowaniu, będącym naruszeniem porządku prawnego w sposób szczególny, bo w stanie nietrzeźwości, podważa tym samym domniemanie, iż osoba ta będzie użytkowała broń w sposób zgodny z interesem porządku publicznego. Podkreślić trzeba, iż o ziszczeniu się przesłanek wskazanych w art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji decyduje nie popełnienia jakiegokolwiek przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, ale fakt, że przestępstwo to popełniono w warunkach nietrzeźwości. Rozpoznając ponownie sprawę Wojewódzki Sąd Administracyjny mając na względzie uwagi wyżej przedstawione, dokona ponownej analizy wniesionej do Sądu skargi. Przytoczone wyżej okoliczności obligowały Naczelny Sąd Administracyjny do uchylenia zaskarżonego wyroku na podstawie art. 185 § 1 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 203 pkt 2 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło