II SA/Wa 455/08
WyrokWSA w Warszawie2008-06-05
Skład orzekający: Stanisław Marek Pietras, Bronisław Szydło, Andrzej Kołodziej
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jest organem wyższego stopnia w stosunku do Komendanta Głównego Policji w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego, a tym samym właściwym do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji?Ratio decidendi
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji jest organem wyższego stopnia w stosunku do Komendanta Głównego Policji, ponieważ kieruje działem administracji "sprawy wewnętrzne", który obejmuje Policję. W związku z tym, Minister jest właściwy do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji, a postanowienie o przekazaniu wniosku w tej sprawie do Komendanta Głównego Policji było błędne.Stan faktyczny
E. G. została zwolniona ze służby w Policji rozkazem Komendanta Głównego Policji. Wniosła do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności tego rozkazu. Minister przekazał wniosek Komendantowi Głównemu Policji, uznając go za właściwy organ. Po utrzymaniu w mocy tego postanowienia przez Ministra, E. G. złożyła skargę do WSA w Warszawie, zarzucając naruszenie przepisów kpa dotyczących właściwości organów.Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił zaskarżone postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2008 r. oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] listopada 2007 r. Zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Stanisław Marek Pietras, Sędziowie WSA Bronisław Szydło, Andrzej Kołodziej (spr.), Protokolant Joanna Ukalska, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 czerwca 2008 r. sprawy ze skargi E. G. na postanowienie Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie przekazania wniosku o stwierdzenie nieważności decyzji według właściwości 1) uchyla zaskarżone postanowienie oraz poprzedzające je postanowienie z dnia [...] listopada 2007 r. Nr [...], 2) zaskarżone postanowienie nie podlega wykonaniu w całości.
Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], wydanym na podstawie art. 127 § 3 i art. 138 § 1 pkt 1 kpa, utrzymał w mocy swoje postanowienie z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] w sprawie przekazania Komendantowi Głównemu Policji wniosku o stwierdzenie nieważności rozkazu Komendanta Głównego Policji z dnia [...] sierpnia 2007 r. o zwolnieniu ze służby Policji.
Organ wskazał, że Komendant Główny Policji rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2007 r. nr [...] zwolnił E. G. ze służby w Policji. Wnioskiem z dnia [...] września 2007 r. policjantka wystąpiła do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji o stwierdzenie nieważności powyższego rozkazu personalnego.
Postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. Minister przekazał wyżej wskazany wniosek Komendantowi Głównemu Policji jako organowi właściwemu w sprawie. W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z art. 157 § 1 kpa, właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji z przyczyn wymienionych w art. 156 § 1 kpa jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja została wydana przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ. Z kolei pod pojęciem "ministra" należy rozumieć, zgodnie z art. 5 § 2 pkt 4 kpa , m.in. kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych i nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra. Natomiast zgodnie z przepisem art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 kwietnia 1990 r. o Policji (Dz.U. z 2007 r. nr 43, poz. 277 ze zm.) centralnym organem administracji rządowej właściwym w sprawach ochrony bezpieczeństwa ludzi oraz utrzymania bezpieczeństwa i porządku publicznego jest Komendant Główny Policji. Ze względu na powyższe, Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji uznał, że Komendant Główny Policji pozostawał "ministrem" w rozumieniu art. 5 § 2 pkt 4 kpa, a tym samym był właściwym organem do prowadzenia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnych wydanych przez ten organ, a także właściwym organem do oceny zasadności prowadzenia takiego postępowania. Minister podkreślił dodatkowo, że zgodnie z art. 34 ust. 2 ustawy z dnia 4 września 1997 r. o działach administracji rządowej (Dz.U. z 2003 r. Nr 159, poz. 1548 ze zm.) w sprawach indywidualnych decyzje centralnego organu administracji są ostateczne w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego chyba, że ustawa uprawnienia takie przyznaje ministrowi kierującemu określonym działem administracji rządowej.
Od powyższego postanowienia E. G. złożyła zażalenie a Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r. utrzymał je w mocy.
Wyżej wskazane postanowienie z dnia [...] lutego 2008 r. stało się przedmiotem skargi E. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Skarżąca zarzuciła organowi naruszenie art. 7, 8, 11, 80, 157 § 1 i 2 zw. z art. 17 pkt 3 kpa oraz art. 5 § 2 i 3 kpa w zw. z art. 34 ustawy o działach administracji rządowej.
Pokreśliła, że Komendant Główny Policji jest organem administracji publicznej, w stosunku do którego organem wyższego stopnia jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji. Wskazała dodatkowo, że w rozkazie personalnym o zwolnieniu jej ze służby znajdowało się pouczenie o możliwości odwołania się do Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji, a nie złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy do Komendanta Głównego Policji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie powołując się na swoje wcześniejsze ustalenia prawne.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje:
Skarga zasługuje na uwzględnienie.
Wskazać należy, że zgodnie z art. 157 § 1 kpa właściwym do stwierdzenia nieważności decyzji w przypadkach wymienionych w art. 156 jest organ wyższego stopnia, a gdy decyzja wydana została przez ministra lub samorządowe kolegium odwoławcze – ten organ.
Z kolei, zgodnie z treścią art. 17 pkt 3 kpa, organami wyższego stopnia w rozumieniu kodeksu są w stosunku do organów administracji publicznej innych niż określone w pkt 1 i 2 (organy jednostek samorządu terytorialnego oraz wojewodowie) – odpowiednie organy nadrzędne lub właściwi ministrowie, a w razie ich braku – organy państwowe sprawujące nadzór nad ich działalnością.
Jednocześnie należy podkreślić, że organ administracji właściwy do stwierdzenia nieważności decyzji wydanej w instancji odwoławczej będzie właściwy również do stwierdzenia nieważności decyzji organu I instancji w tej samej sprawie (B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego – komentarz, C.H. Beck, Warszawa 2006, wydanie 8, s.757).
W niniejszej sprawie ministrem kierującym działem administracji "sprawy wewnętrzne" obejmującym w swym zakresie sprawy dotyczące ochrony bezpieczeństwa i porządku publicznego, do których zalicza się Policja, jest Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji i w związku z tym w ocenie Sądu jest to organ wyższego stopnia w rozumieniu art. 17 pkt 3 kpa w stosunku do Komendanta Głównego Policji. Jest to zatem również organ właściwy do stwierdzenia nieważności rozkazu personalnego Komendanta Głównego Policji o zwolnieniu policjanta ze służby.
Nie ma racji Minister Spraw Wewnętrznych i Administracji wywodząc z treści art. 5 § 2 pkt 4 kpa, który stanowi, że ilekroć w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego jest mowa o ministrach – rozumie się przez to Prezesa i wiceprezesa rady Ministrów pełniących funkcje ministra kierującego określonym działem administracji rządowej, ministrów kierujących określonym działem administracji rządowej, przewodniczących komitetów wchodzących w skład Rady Ministrów, kierowników centralnych urzędów administracji rządowej podległych, podporządkowanych lub nadzorowanych przez Prezesa Rady Ministrów lub właściwego ministra, a także kierowników innych równorzędnych urzędów państwowych załatwiających sprawy, o których mowa w art. 1 pkt 1 i 4, że do Komendanta Głównego Policji mają zastosowanie przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego dotyczące ministrów. Wskazać bowiem należy, co słusznie zostało podniesione w skardze, że pojęcie centralnego organu administracji rządowej nie jest tożsame z kierownikiem centralnego urzędu administracji rządowej. Dodatkowo postanowienia powołanego wyżej przepisu nie modyfikują w żaden sposób reguł dotyczących organów wyższego stopnia określonych w art. 17 kpa.
Odnosząc się natomiast do powoływanego przez organ wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z dnia 31 stycznia 2008 r. sygn. akt II SA/Wa 1835/07 wskazać należy, że zawarte w nim poglądy są odosobnione i skład rozstrzygający niniejszą sprawę ich nie podziela.
Ze względu na powyższe Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji.
O wstrzymaniu wykonania zaskarżonego postanowienia orzeczono w oparciu o art. 152 powołanej ustawy.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło