II SA/Gl 372/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Maria Taniewska-Banacka, Sędziowie Sędzia NSA Ewa Krawczyk (spr.), Sędzia WSA Rafał Wolnik, Protokolant referent Katarzyna Wajs, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 24 lipca 2008 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej w Z. z dnia [...]r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i zbiorowego odprowadzania ścieków stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały i orzeka, że nie podlega ona wykonaniu w całości. Rada Miejska w Z. uchwałą z dnia [...] r. nr [...] podjętą na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (t.j. Dz. U. z 2001 r. nr 142, poz. 1591 z zm.) oraz art. 24 pkt 1 ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków (t.j. Dz. U. z 2006 r. nr 123, poz. 858) – podjętą na wniosek Prezydenta Miasta – zatwierdziła taryfę [...] Przedsiębiorstwa [...] dotyczącą zbiorowego zaopatrzenia w wodę na terenie Z. na [...] r., określoną w Tabeli 1 w załączniku do niniejszej uchwały i odmówiła temu Przedsiębiorstwu zatwierdzenia taryfy dotyczącej zbiorowego odprowadzania ścieków w Z. w [...] r. określonej w Tabeli 2 w załączniku do niniejszej uchwały. Skargę na wyżej opisaną uchwałę na podstawie art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym złożył Wojewoda wnosząc o stwierdzenie jej nieważności, jako niezgodnej z art. 24 ust. 5 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu w wodę i zbiorowym odprowadzaniu ścieków. W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał na art. 2 pkt 12 ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) zawierającym definicję taryfy i szczegółowe elementy taryfy wymienione w § 4 rozporządzenia Ministra Budownictwa w sprawie określania taryf, wzoru wniosku o zatwierdzenie taryf oraz warunków rozliczeń za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków z dnia 28 czerwca 2006 r. (Dz. U. nr 123, poz. 858) dalej rozporządzenie i stwierdził, iż zaskarżoną uchwałą zatwierdzono nie taryfę, ale jedynie wysokość cen i stawek opłat za dostarczaną wodę (Tabela 1) i odmówiono zatwierdzenia wysokości cen za odprowadzane ścieki i stawek opłat abonamentowych na odbiorcę (Tabela 2). Przede wszystkim jednak zdaniem Wojewody art. 24 ust. 5 ustawy przewiduje podjęcie przez radę gminy uchwały o zatwierdzeniu taryf albo uchwały o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami. Oznacza to, że rada zobowiązana jest traktować załączoną taryfę jako jeden dokument i albo ją w całości zatwierdzić albo w całości odmówić jej zatwierdzenia. Gmina Z. w odpowiedzi na skargę nie zajęła stanowiska wobec żądania Wojewody i przedstawionej przez niego argumentacji. Przesłała jedynie zaskarżoną uchwałę i potwierdzoną za zgodność kserokopię wniosku o zatwierdzenie taryf wraz z załącznikami. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie chociaż nie wszystkie jej argumenty zostały przez skład orzekający podzielone. Stosownie do art. 24 ustawy taryfy podlegają zatwierdzeniu w drodze uchwały rady gminy w terminie 45 dni od dnia złożenia wniosku przez przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne. Uchwała powyższa jest uchwałą w przedmiocie zatwierdzenia taryf, co oznacza, a aktualnie potwierdza treść ust. 5 art. 24 ustawy, że rada gminy we wskazanym wyżej terminie podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf albo o odmowie zatwierdzenia taryf, jeżeli zostały one sporządzone niezgodnie z przepisami. Podjęcie uchwały w przedmiocie taryf poprzedza złożenie wójtowi wniosku przez przedsiębiorstwo wodno-kanalizacyjne, zawierającego szczegółową kalkulację cen i stawek opłat oraz aktualny plan, które podlegają sprawdzeniu przez wójta pod kątem zgodności z przepisami ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) oraz pod względem celowości. Ustawową definicję taryfy zawiera art. 2 pkt 12 ustawy, zgodnie z którym taryfa stanowi zestawienie ogłoszonych publicznie cen i stawek opłat za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków oraz warunki ich stosowania. Z kolei § 4 rozporządzenia określa elementy taryf za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków, a § 5 elementy taryfy w zależności od ich rodzajów i struktury, dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców. Zgodnie z tymi przepisami w taryfach należy określić: rodzaje prowadzonej działalności, rodzaj i strukturę taryfy, taryfowe grupy odbiorców usług, rodzaje i wysokość cen i stawek opłat, warunki rozliczeń z uwzględnieniem wyposażenia nieruchomości w przyrządy i urządzenia pomiarowe, warunki stosowania cen i stawek opłat. W warunkach stosowania cen i stawek opłat w szczególności określa się zakres świadczonych usług dla poszczególnych taryfowych grup odbiorców i standardy jakościowe obsługi odbiorców usług. Zaskarżoną uchwałą Rada Miejska w Z. nie zatwierdziła taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę, stanowiącej załącznik do niej, ani nie odmówiła zatwierdzenia taryfy za zbiorowe odprowadzanie ścieków. Nie stanowi bowiem zatwierdzenia taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę zatwierdzenie Tabeli 1 "Taryfy", ani odmową zatwierdzenia taryfy za zbiorowe odprowadzanie ścieków nie jest odmowa zatwierdzenia Tabeli 2. Tabela 1 zawiera bowiem jedynie wysokość cen i stawek opłat za dostarczaną wodę oraz taryfowe grupy odbiorców, natomiast Tabela 2 grupy dostawców ścieków oraz ceny i stawki za odprowadzane ścieki. Obie tabele nie zawierają więc niezbędnych elementów wymienionych w § 4 i § 5 rozporządzenia, a w związku z tym na ich podstawie oraz na podstawie zakresu i rozmiaru świadczonych usług, który w tabelach nie został określony, w istocie nie istnieje możliwość obliczenia należności za korzystanie z usług. Oznacza to, że uchwała zatwierdzająca Tabelę 1 i odmawiająca zatwierdzenia Tabeli 2, traktowanych w tej uchwale jako taryfy – odpowiednio – jako taryfy za zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków została podjęta z naruszeniem art. 24 ust. 1 i ust. 5 ustawy w związku z § 4 i § 5 rozporządzenia, co przesądza o obowiązku Sądu wyeliminowania tej uchwały z obiegu prawnego. Skład orzekający w niniejszej sprawie nie podzielił natomiast stanowiska Wojewody co do naruszenia zaskarżoną uchwałą art. 24 ust. 5 ustawy przez zatwierdzenie taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i odmowy zatwierdzenia taryfy dotyczącej zbiorowego odprowadzania ścieków. Istotnie art. 24 ust. 5 ustawy stanowi, iż rada gminy podejmuje uchwałę o zatwierdzeniu taryf albo o odmowie zatwierdzenia taryf. Warunkiem podjęcia uchwały odmawiającej zatwierdzenia przedstawionych taryf jest ich niezgodność z przepisami. Oznacza to, że w sytuacji gdy przedsiębiorstwo wodociągowo-kanalizacyjne składa jeden wniosek dotyczący zarówno zatwierdzenia taryf dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę jak i zbiorowego odprowadzania ścieków w istocie składa wniosek o zatwierdzenie taryfy dla zbiorowego zaopatrzenia w wodę i wniosek o zatwierdzenie taryfy dla zbiorowego odprowadzania ścieków. Z żadnego przepisu ustawy z dnia 7 czerwca 2001 r. nie wynika by wnioski te miałyby być objęte jednym dokumentem jak to miało miejsce w niniejszej sprawie lub by wzajemnie miały dzielić swój los na skutek oceny czy pozostają one w zgodności z przepisami. Nie można bowiem wykluczyć sytuacji, w której przedstawione radzie gminy taryfy w zakresie zbiorowego zaopatrzenia w wodę zostały sporządzone zgodnie z prawem, a standardów tych nie spełnia taryfa dotycząca zbiorowego odprowadzania ścieków. W takiej sytuacji w świetle ustawy brak jest podstaw do twierdzenia, że uchwała w której zatwierdza się taryfę tylko zgodną z prawem (np. dotycząca odprowadzania ścieków), a odmawia zatwierdzenia taryf niezgodnych z prawem narusza art. 24 ust. 5 ustawy. Taka wykładnia art. 24 ust. 5 ustawy naruszałaby art. 3 ust. 1 ustawy stanowiący, iż zbiorowe zaopatrzenie w wodę i zbiorowe odprowadzanie ścieków jest zadaniem własnym gminy. Z kolei z art. 1 ustawy wynika, że celem ustawy o zbiorowym zaopatrzeniu (...) jest między innymi ochrona interesów odbiorców usług i optymalizacji kosztów. Twierdzeniem wydającym się nie wymagające uzasadnienia jest twierdzenie, że jeżeli uchwała zatwierdza taryfy niezgodnie z przepisami zasadniczo godzi w interesy odbiorców usług. Z tego też względu oczywistym jest, że jeżeli część przedstawionej taryfy np. dotyczącej zbiorowego zaopatrzenia w wodę jest zgodna z przepisami, to powinna być zatwierdzona przez radę gminy, a część dotycząca np. odprowadzania ścieków nie odpowiada tym przepisom to w świetle art. 24 ust. 4 powinno to skutkować odmową zatwierdzenia tej i tylko tej taryfy. Mając na uwadze powyższe Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały na podstawie art. 147 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 z zm.), w oparciu o art. 152 w/w ustawy orzekł o niewykonalności wyroku do chwili jego uprawomocnienia kierując się faktem, że kontrolowana uchwała nie stanowi prawa miejscowego.