I OSK 1346/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Irena Kamińska po rozpoznaniu w dniu 18 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. A. i W. K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 5 sierpnia 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 1067/08 w sprawie ze skargi A. A. i W. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...], Nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 5 sierpnia 2008 r. odrzucił skargę A. A. i W. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności orzeczenia. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji wskazał, że zgodnie z art. 219 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) opłatę sądową należy uiścić przy wniesieniu do sądu pisma podlegającego opłacie. Stosownie zaś do treści art. 221 powołanej ustawy pismo wniesione przez adwokata lub radcę prawnego, które nie jest należycie opłacone odrzuca się bez wezwania o uiszczenie opłaty, jeżeli pismo podlega opłacie stałej. W dniu 21 lipca 2008 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynęła skarga A. A. i W. K. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia [...], od której powinien być – jak argumentował Sąd – uiszczony wpis sądowy w wysokości 200 zł. Pełnomocnik skarżących w dniu 16 czerwca 2008 r. uiścił kwotę 100 (sto) złotych tytułem wpisu sądowego. Do momentu wydania przez Sąd kwestionowanego rozstrzygnięcia, pełnomocnik skarżących nie uiścił należnego wpisu w sprawie. Postanowienie to zaskarżyli skarżący. Kwestionowanemu postanowieniu zarzucili naruszenie przepisów prawa materialnego poprzez naruszenie § 5 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r., Nr 221, poz. 2193 ze zm.) polegającego na błędnym zastosowaniu tego przepisu, co w prostej konsekwencji doprowadziło do wydania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowienia o odrzuceniu skargi. Zgodnie z treścią tego przepisu przy uiszczaniu wpisu zarówno gotówką jak i na rachunek bankowy tego sądu należy wskazać tytuł wpłaty, rodzaj pisma, od którego jest uiszczany wpis oraz sygnaturę akt sądowych. Zaskarżone postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie zostało wydane bez zastosowania wskazanego powyżej przepisu. Należy podkreślić, iż z chwilą przesłania środka zaskarżenia do Ministra Infrastruktury nie zostały spełnione wszystkie wymagania, przewidziane przez powołany powyżej przepis rozporządzenia Rady Ministrów, z dnia 16 grudnia 2003 r. Pełnomocnik Skarżących dokonując przelewu tj. uiszczając stosowny wpis sądowy nie wskazał w dyspozycji przelewu sygnatury, pod którą zarejestrowana została w sądzie sprawa, z uwagi na fakt, iż stosowną wiedzę na temat numeru sygnatury powziął dopiero w dniu 12 sierpnia 2008 r., kiedy zostało mu doręczone skarżone rozstrzygnięcie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Konsekwentnie wcześniej dokonany wpis (w błędnej wysokości) został dokonany niejako przedwcześnie. Obowiązek jego uiszczenia powstał, bowiem dopiero po uzyskaniu wiedzy na temat sygnatury akt postępowania sądowego. Podkreślenia wymaga fakt, iż pełnomocnik Skarżących dokonując wiadomego w sprawie "przedwczesnego" wpisu nie miał możliwości oznaczenia dyspozycji przelewu zgodnie z wymogami przewidzianymi w powołanym wcześniej rozporządzeniu. Wobec powyższych uwag należy podzielić pogląd prawny zawarty w uzasadnieniu postanowienia z dnia 3 sierpnia 2006 roku wydanego przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu (II SA/Po 398/06), zgodnie z którym "Obowiązek uiszczania wpisu stałego od skargi wniesionej przez radcę prawnego lub adwokata powstaje z momentem ziszczenia się trzech elementów: wpływu sprawy do sądu, nadania sprawie sygnatury, powstania możności dowiedzenia się przez pełnomocnika o obu zdarzeniach. Nadto pełnomocnik wskazał, iż ocena wymogów łączących się z trybem wniesienia skargi do sądu administracyjnego i możliwości stosowania na tym etapie sankcji musi być zawsze dokonywana racjonalnie i bez tracenia z pola widzenia "prawa do sądu" (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 września 2006 r., II GSK 162/06). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw prawnych. Stosownie do treści art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. Wyjątkiem od powyżej przytoczonej reguły jest nieopłacenie skargi, skargi kasacyjnej, zażalenia oraz skargi o wznowienie postępowania, ponieważ wtedy nieopłacone pismo podlega odrzuceniu, a nie pozostawieniu bez rozpoznania. Opłatę sądową należy uiścić, zgodnie z art. 219 § 1 P.p.s.a. przy wniesieniu pisma do sądu, jeżeli stosownie do właściwych przepisów podlega ono opłacie sądowej. Zasada wezwania strony przez przewodniczącego do opłacenia wniesionego przez nią pisma do sądu, nie ma jednak zastosowania w myśl art. 221 P.p.s.a. do sytuacji gdy pismo do sądu wnosi pełnomocnik działający na rynku profesjonalnie czyli adwokat lub radca prawny. Omawiana regulacja ma na celu głównie usprawnienie i przyśpieszenie postępowania, ponieważ należy przyjąć, iż pełnomocnikom świadczącym pomoc prawną profesjonalnie zakres i wysokość opłat, a dokładniej wpisów w stałej wysokości powinna być znana. Ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiera niezbędne regulacje dotyczące zasad uiszczania opłat sądowych. W drodze rozporządzenia uregulowane zostały wyłącznie wysokość wpisów oraz szczegółowe zasady ich pobierania. W rozpoznawanej sprawie, pełnomocnik skarżących wraz ze skarga wniesioną do Sądu uiścił wpis w wysokości 100 zł. Według rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2003 r., Nr 221, poz. ze zm.) wpis w sprawach skarg dotyczących postanowienia lub decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany albo wygaśnięcia aktu, bez względu na przedmiot sprawy jest wpisem stałym i wynosi 200 zł. Pełnomocnik skarżących wnosząc pismo do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego powinien był uiścić wpis w kwocie 200 zł, tym bardziej, że dla oznaczenia charakteru przelewu wystarczyło tylko wskazać numer kwestionowanej przed Sądem decyzji organu administracji publicznej. Podkreślić trzeba, że art. 221 P.p.s.a. w sposób niebudzący wątpliwości wskazuje ciążący na adwokatach i radcach prawnych obowiązek opłacania wnoszonych pism podlegających opłacie stałej, jak też skutki nie wywiązania się z tych obowiązków. W tych okolicznościach, rozstrzygnięcie Sądu I instancji należało uznać za odpowiadające prawu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.