I SA/Wa 441/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Monika Nowicka Sędziowie Sędzia WSA Joanna Skiba Asesor WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant Ewa Nieora po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 12 sierpnia 2008 r. sprawy ze skargi I. C. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania dofinansowania kosztów kształcenia [...] pracownika 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Wójta Gminy P. nr [...]; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu. Zaskarżoną decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...], Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu odwołania I. C., utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy P. z dnia [...] grudnia 2007 r. nr [...] o odmowie dofinansowania koszów kształcenia [...] pracownika K. G. Zaskarżona decyzja została wydana w oparciu o następujące ustalenia faktyczne i prawne: Po rozpatrzeniu wniosku I. C. (dalej powoływana jako skarżąca) z dnia 19 września 2007 r. o dofinansowanie kosztów kształcenia [...] pracownika – K. G. w okresie od 1 września 2004 r. do dnia 31 sierpnia 2006 r., decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r. Wójt Gminy P. odmówił przyznania wnioskowanego dofinansowania. W uzasadnieniu decyzji organ stwierdził, że skarżąca nie spełnia przesłanki określonej w § 10 ust. 5 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 1 lipca 2002 r. w sprawie praktycznej nauki zawodu (Dz. U. Nr 113, poz. 98 ze zm.), ponieważ udokumentowała uzyskanie tytułu zawodowego z dniem [...] października 2004 r. Od powyższej decyzji skarżąca wniosła odwołanie, wskazując że posiada dostateczny staż pracy zawodzie [...] i szkoli od 1996 r. uczniów w zawodzie [...], wyszkalając od tego czasu 13 osób. Z tego tytułu otrzymywała refundację kosztów zatrudnienia z Urzędu Pracy w G. Również z Urzędu Gminy P. skarżąca otrzymywała dofinansowanie z tytułu kształcenia [...] pracowników. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., po rozpatrzeniu powyższego odwołania, decyzją z dnia [...] lutego 2008 r. utrzymało w mocy decyzję o odmowie przyznania dofinansowania. W uzasadnieniu decyzji organ, przytoczyło treść art. 70b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty (Dz. U, z 2004 r. Nr 256, poz. 2572 ze zm.) zawierającego przesłanki dofinansowania kosztów kształcenia. Ponadto stwierdził, że znajdujący zastosowanie w przedmiotowej sprawie § 10 ust. 5 pkt 3 powołanego rozporządzenia w sprawie praktycznej nauki zawodu jako warunek przyznania dofinansowania kształcenia, pracodawcy nie posiadającemu tytułu mistrza w zawodzie i którzy ukończyli liceum ogólnokształcące określa posiadanie tytułu robotnika wykwalifikowanego lub równorzędny w zawodzie oraz co najmniej sześcioletni staż pracy w tym zawodzie nabyte po uzyskaniu tytułu zawodowego. Organ wskazał, że skarżąca tytuł wykwalifikowanego robotnika w zawodzie [...] uzyskała w dniu [...] października 2004 r., natomiast umowa o pracę w celu praktycznej nauki zawodu pomiędzy skarżącą a uczennicą K. G. została zawarta w dniu 1 września 2004 r. (aneksowana w dniu 25 kwietnia 2005 r.). Zatem skarżąca zawierając umowę nie posiadała uprawnień wymaganych powołanym rozporządzeniem w sprawie praktycznej nauki zawodu. Sam fakt posiadania przez skarżącą 15 letniego stażu nie jest tożsamy z wymaganiami stawianymi przez obowiązujące w tej materii przepisy. Zdaniem organu art. 70b ustawy o systemie oświaty należy interpretować w ten sposób, iż ustalone w nim wymogi muszą być spełnione już w chwili rozpoczęcia nauki zawodu, a nie dopiero w trakcie jej trwania. Organ powołał się na wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 7 kwietnia 2005 r. (FSK 1658/04 – LEX 175298) oraz z dnia 30 września 2005 r. (FSK 2528/04 LEX 172978). Skarżąca nie zgodziła się z tym rozstrzygnięciem i wniosła skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. W skardze analogicznie jak w odwołaniu wskazała na swoje kilkunastoletnie doświadczenie w [...]. Ponadto stwierdziła, że uzyskanie tytułu wykwalifikowanego robotnika w zawodzie [...] w dniu [...] października 2004 r. konwalidowało ułomności umowy z dnia 1 września 2004 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w odpowiedzi na skargę wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skarga zasługiwała na uwzględnienie. Zgodnie z art. 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Oznacza to, iż przedmiotem sprawy sądowoadministracyjnej jest ocena przez sąd prawidłowości prowadzenia przez organ administracji publicznej postępowania administracyjnego oraz zapadłego w tym postępowaniu rozstrzygnięcia. Przy czym stosownie do przysługujących sądowi administracyjnemu kompetencji sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W istocie przedmiotem sporu w niniejszej sprawie jest interpretacja pierwszej z przesłanek określonych w art. 70b ust. 1 ustawy o systemie oświaty - tj. tego czy pracodawca powinien posiadać kwalifikację już w dniu zawarcia umowy o pracę w celu przygotowania zawodowego, czy też uzyskanie takich uprawnień w trakcie wykonywania umowy konwaliduje powyższe uchybienie. Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie konieczne jest dokonanie wykładni celowościowej art. 70b ustawy o systemie oświaty. Przepis ten ma na celu umożliwienie młodym ludziom praktyczną naukę zawodu. W tym przypadku zapewnienie młodym ludziom zdobywającym wykształcenie zawodowe, możliwości praktycznej nauki zawodu stanowi realizację konstytucyjnego prawa do nauki wyrażonego w art. 70 ust. 1 Konstytucji RP. Kierunek interpretacji przepisów ustawy o systemie oświaty można też wywieść z samej preambuły tej ustawy o systemie oświaty. Dlatego też nie do zaakceptowania jest bardzo formalistyczna interpretacja omawianego przepisu ustawy o systemie oświaty, przyjęta przez organ w zaskarżonej decyzji, nie znajdującą zresztą oparcia nawet w literalnej wykładni. Organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji odwołał się do wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczących interpretacji przepisu art. 27c ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm.), które nie mogą jednak narzucać kierunku interpretacji powołanego przepisu ustawy o systemie oświaty. Należy bowiem zauważyć, że inne są dyrektywy wykładni przepisów dotyczących ulg podatkowych, a inne przepisów dotyczących spełnienia określonych wymogów przygotowania pedagogicznego i zawodowego przez osoby prowadzące praktyczną naukę zawodu. Zdaniem Sądu z ratio legis art. 70b ustawy o systemie oświaty nie można wywieść, iż dla przyznania dofinansowania znaczenie ma wyłącznie ma dzień zawarcia umowy. Na spełnienie tego warunku trzeba patrzyć należy całościowo, analizując cały okres trwania kształcenia [...] pracownika. W przedmiotowej sprawie skarżąca prowadziła praktyczną naukę zawodu przez dwa lata, a tylko kilka tygodni nie posiadała uprawnień. Sytuacja taka nie może stanowić naruszenia art. 70b ustawy o systemie oświaty. Należy jeszcze raz pokreślić, że przepisy art. 70 - 70b ustawy o systemie oświaty mają na celu prowadzenie nauki przez osoby do tego odpowiednio przygotowane. Inaczej należałoby spojrzeć na osobę, która uzyskała uprawnienia np. na dwa miesiące przed końcem umowy. Kwestia zwrotu kosztów kształcenia ma tutaj znaczenie subsydiarne, chodzi o zapewnienie nauki przez osoby mające do tego właściwe przygotowanie. Na marginesie należy zauważyć, że skarżąca wyjaśniła, iż umowę musiała zawrzeć już w dniu 1 września 2004 r. tj. w dniu rozpoczęcia nauki. Natomiast kurs dający jej tytuł wykwalifikowanego robotnika w zawodzie [...] ukończyła w październiku 2004 r., bo był to najszybszy możliwy termin jego ukończenia w tamtym czasie, gdyż w okresie wakacyjnym nie odbywał się taki kurs. W przedmiotowej sprawie zdaniem Sądu warunek określony w art. 70b ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oświaty został spełniony przez skarżąca, ponieważ przez 22 miesiące z 24 miesięcy posiadała wymagane ustawą i rozporządzeniem wykonawczym uprawnienia. O tym, że cel tej nauki został osiągnięty świadczy uzyskanie przez K. G. tytułu [...] (dyplom z dnia [...] sierpnia 2007 r.). Należy zatem przyznać rację skarżącej, że w przedmiotowej sprawie uzyskanie dyplomu, w krótkim czasie po podpisaniu umowy, konwalidowało wadę którą ona była obarczona w dniu jej zawarcia. Ponownie rozpatrując sprawę, organy winny uwzględnić powyższe wytyczne. Z podniesionych względów, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji wyroku.