II OSK 1840/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz sędzia NSA Janina Kosowska (spr.) sędzia NSA Andrzej Gliniecki Protokolant Karolina Kubik po rozpoznaniu w dniu 27 listopada 2009 roku na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. w S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 sierpnia 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 782/08 w sprawie ze skargi Zakładu Gospodarki Komunalnej w Suchedniowie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę oddala skargę kasacyjną. Wyrokiem z dnia 13 sierpnia 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 782/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu sprawy ze skargi Zakładu [...] w S. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] kwietnia 2008 r., znak: [...], w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę, uchylił zaskarżoną decyzję i zasądził od organu odwoławczego na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. Przedstawiając stan faktyczny rozpoznanej sprawy, Sąd I instancji wskazał, iż decyzją z dnia [...] marca 2007 r., znak [...], Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Skarżysku-Kamiennej nakazał R. G., M. G., M. G. – Wspólnikom Spółki Jawnej "[...]" rozbiórkę samowolnie wybudowanej studni głębinowej zlokalizowanej w Suchedniowie na działce przy ul. [...] poprzez: zaczopowanie odwiertu, demontaż urządzeń do poboru wody wraz z wykonanym przyłączem elektrycznym, rozbiórkę betonowej obudowy studni, w której zamontowano urządzenia wraz z drabinką zejściową. W uzasadnieniu podniósł, iż w toku postępowania ustalił, że odwiert studni powstał w oparciu o wydaną na wniosek Gminy Suchedniów decyzję Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] maja 2003 r., znak: [...], zatwierdzającą projekt prac geologicznych rozbudowy ujęcia wód podziemnych z utworów triasu Józefów w Suchedniowie w zakresie wykonania otworu badawczo-eksploatacyjnego o głębokości 90 m, zafiltrowania filtrem z rur perforowanych i próbnego pompowania. Prace związane z wierceniem i badaniem określonym w projekcie zostały zakończone w 2004 r. i otwór ten przestał być badawczym. Wyniki prac i badań przeprowadzonych w trakcie wiercenia i pompowania otworu, przedstawiono w formie "Dodatku do dokumentacji hydrologicznej ujęcia wód podziemnych Józefów z utworów triasu w Suchedniowie", który został przyjęty bez zastrzeżeń przez Wydział Środowiska i Rolnictwa Świętokrzyskiego Urzędu Wojewódzkiego w Kielcach. W toku dokonanych przez organ oględzin w 2006 r. i w styczniu 2007 r. ustalono, że studnia jest kompletna posiada obudowę i wszystkie niezbędne urządzenia do wydobycia wody. Wielokrotnie odnotowano pobór wody przez zakład produkcji napojów spółki "[...]", zwanej dalej Spółką, a w trakcie pompowania wody występowały braki wody w studni należącej do gminy, gdyż na działce oznaczonej nr 6501/1, bezpośrednio przylegającej do terenu zakładu znajduje się studnia wiercona stanowiąca ujęcie wodne Gminy Suchedniów zarządzane przez Zakład Gospodarki Komunalnej. Na pobór wody podziemnej z tej studni dla potrzeb wodociągu komunalnego, decyzją z dnia [...] maja 1997 r., znak: [...], udzielono Zakładowi Gospodarki Komunalnej pozwolenia wodnoprawnego do końca 2010 r., w którym określona została strefa pośrednia ujęcia obejmująca teren wewnętrzny i ochrony bakteriologicznej o promieniu 210 m od obudowy studni. W strefie tej zakazano m.in. lokalizacji nowych ujęć wody podziemnej i powierzchniowej. Na podstawie dokonanych pomiarów na gruncie organ ustalił, że studnia głębinowa należąca do Spółki leży w odległości około 172 m od obudowy studni, czyli w strefie pośredniej ujęcia komunalnego. Przedmiotowa studnia głębinowa została zakwalifikowana przez organ jako urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 ust. 9 ustawy – Prawo budowlane, czyli urządzenie techniczne związane z obiektem budowlanym w postaci zakładu produkcyjnego, doprowadzające wodę do obiektu w celu zapewnienia jego użytkowania zgodnie z przeznaczeniem. Organ podniósł jednocześnie, iż kwestię korzystania i poboru wód określa ustawa– Prawo wodne. Zgodnie natomiast z art. 124 pkt 5 powołanej ustawy, pozwolenie wodnoprawne jest zawsze wymagane na wykonanie studni o głębokości przekraczającej 30 m, nawet wówczas gdy jest ona wykonana na potrzeby zwykłego korzystania z wody podziemnej. Spółka nie uzyskała natomiast pozwolenia wodnoprawnego na wykonanie przedmiotowej studni, a oględziny wykazały, że nie jest to otwór badawczy, tylko studnia głębinowa z obudową. Roboty budowlane polegające na wykonaniu obudowy ujęć wód podziemnych w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 10 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane wymagały zgłoszenia właściwemu organowi. Wykonanie przez inwestorów obudowy ujęcia wód podziemnych bez wymaganego zgłoszenia nie stanowiło samowoli budowlanej w rozumieniu art. 48 lub art. 49b ustawy – Prawo budowlane. Zachodziły jednak przesłanki z art. 50 ust. 1 powołanej ustawy. Organ zauważył jednocześnie, że w przedmiotowym przypadku brak było możliwości legalizacji robót, w trybie przewidzianym przez art. 51 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. Wybudowana przez wspólników Spółki studnia głębinowa wraz z obudową zlokalizowana została bowiem w strefie pośredniej ujęcia komunalnego wody. W dniu 19 listopada 2007 r. Spółka złożyła wniosek o stwierdzenie nieważności przedmiotowej decyzji, podnosząc, że na budowę studni głębinowej konieczne było uzyskanie odpowiedniego zezwolenia służb geologicznych, a nie architektoniczno-budowlanych. Organ administracji architektoniczno-budowlanej przyjmuje bowiem jedynie zgłoszenia realizacji obudowy ujęć wód podziemnych. Odwiert podlega natomiast prawu górniczemu i geologicznemu i dlatego też organ nadzoru budowlanego nie był organem właściwym do podejmowania decyzji w przedmiotowej sprawie. Świętokrzyski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w Kielcach, decyzją z dnia [...] grudnia 2007 r., odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Skarżysku-Kamiennej z dnia [...] marca 2007 r. Odnosząc się do zarzutu braku właściwości organów nadzoru budowlanego stwierdził, że wykonanie obudowy ujęć wód podziemnych wymagało w rozumieniu art. 29 ust. 2 pkt 10 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane zgłoszenia, a wykonanie ich bez zgłoszenia stanowiło samowolę budowlaną, w przedmiocie której orzeka Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego. Organ podzielił jednocześnie zaprezentowane w decyzji z dnia [...] marca 2007 r. stanowisko co do braku możliwości legalizacji przedmiotowej samowoli i uznał, że podjęte w niniejszej sprawie działania przewidziane w przepisach art. 50 i 51 ustawy – Prawo budowlane, w tym także podjęcie decyzji na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy, są prawidłowe. W wyniku rozpoznania odwołania Spółki, Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2008 r., uchylił w całości decyzję organu I instancji i stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Skarżysku-Kamiennej z dnia [...] marca 2007 r. W uzasadnieniu podniósł, że decyzja rozbiórkowa wydana została z naruszeniem przepisów o właściwości, co oznacza, że jest obarczona wadą z art. 156 § 1 pkt 1 kpa. Organ odwoławczy stwierdził jednocześnie, że ewentualne dalsze postępowanie wobec inwestycji powinny przeprowadzić stosowne służby działające na postawie ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, a nie służby nadzoru budowlanego. W skardze na przedmiotową decyzję, skarżący, powołując się na uzasadnienie wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 24 lipca 2006 r., sygn. akt. II SA/Ke 519/05, podniósł, iż w jego ocenie to organy budowlane były właściwe w sprawie rozbiórki studni. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy, podtrzymując dotychczasowe stanowisko, wniósł o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, uwzględniając skargę, uchylił zaskarżoną decyzję. Uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie wskazał, iż przesłanki stwierdzenia nieważności muszą być ustalone w toku postępowania nieważnościowego w sposób nie budzący wątpliwości, a uzasadnienie decyzji powinno wyczerpująco je omawiać. Podniósł, iż w warunkach niniejszej sprawy, wyjaśnienia wymaga w jakim zakresie powinny mieć w niej zastosowanie przepisy ustawy – Prawo budowlane, a w jakim ustawy – Prawo geologiczne i górnicze oraz ustawy – Prawo wodne. Zauważył, iż zakres zastosowania ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze (Dz. U. z 1994 r., Nr 27, poz. 96 ze zm.) wyjaśnia art. 1, w myśl którego ustawa ta określa m.in. zasady i warunki wykonywania prac geologicznych oraz wydobywania kopalin ze złóż. Przez wykonywanie prac geologicznych należy rozumieć projektowanie i wykonywanie badań w celu ustalenia budowy geologicznej, a zwłaszcza poszukiwania i rozpoznawania złóż kopalin oraz wód podziemnych (art. 6 pkt 2 powołanej ustawy). Przytoczona definicja prac geologicznych kładzie nacisk na ich poznawczy (badawczy) charakter, natomiast pojęcie to nie obejmuje korzystania z wód, dając w tym zakresie prymat uregulowaniom odrębnym. Jest o tym mowa wprost w art. 4 pkt 1 powołanej ustawy, który wprowadza zasadę, że ustawy – Prawo geologiczne i górnicze nie stosuje się do korzystania z wód w zakresie uregulowanym odrębnymi przepisami. Dlatego też wykonanie studni głębinowej służącej do poboru wód podziemnych nie jest pracą geologiczną w rozumieniu wymienionej ustawy. Działalność wykraczająca poza poszukiwanie wód podziemnych nie będzie też regulowana przepisami prawa geologicznego i górniczego. Mając na uwadze powyższe, Sąd stwierdził, że skoro Spółka za pomocą wybudowanej studni nie wydobywa solanki, wody leczniczej ani termalnej, to nie można uznać, że wydobywa kopaliny (art. 5 ust. 4 powołanej ustawy). W konsekwencji, uznanie w przedmiotowym stanie faktycznym, że zastosowanie powinny mieć tylko przepisy prawa geologicznego i górniczego oraz, że organ nadzoru budowlanego nie był władny do rozpoznania sprawy, bez przeprowadzenia głębszej analizy przepisów było wadliwe. Sąd zauważył jednocześnie, że gospodarowanie wodami, rozumiane jako korzystanie z wód, ich pobór i ochrona jest przedmiotem regulacji zawartej w ustawie z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne (Dz. U. Nr 115, poz. 1229 ze zm.). Kolizję pomiędzy ustawą– Prawo geologiczne i górnicze, a ustawą – Prawo wodne określa art. 8 ust. 1 powołanej ustawy stanowiąc, że w zakresie uregulowanym w przepisach prawa geologicznego i górniczego, ustawy prawo wodne nie stosuje się do poszukiwania i rozpoznawania wód podziemnych. Z kolei ustawa z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2005 r., Nr 239, poz. 2019 ze zm.) normuje działalność obejmującą sprawy projektowania, budowy, utrzymania i rozbiórki obiektów budowlanych z tym, że przepisy prawa budowlanego nie naruszają przepisów prawa geologicznego i górniczego – w odniesieniu do obiektów budowlanych zakładów górniczych, oraz przepisów prawa wodnego – w odniesieniu do urządzeń wodnych (art. 1 i 2 powołanej ustawy). Sąd podkreślił jednocześnie, że ustawa – Prawo wodne w dziale IV zawiera przepisy dotyczące budownictwa wodnego, lecz w powyższej regulacji brak jest samodzielnych unormowań dotyczących budowy studni głębinowych, a art. 62 ust. 2 powołanej ustawy stanowi wprost, że wymienione unormowania nie naruszają przepisów prawa budowlanego. Reasumując, wskazał, że pomiędzy omawianymi ustawami nie ma żadnej konkurencji. Przechodząc na grunt niniejszej sprawy stwierdził natomiast, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego, a w postępowaniu nieważnościowym Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego uznali, że w sprawie miały zastosowanie przepisy prawa budowlanego, a przeciwne twierdzenia Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego były pozbawione dostatecznego uzasadnienia. W świetle ustalonego przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego stanu faktycznego (w istocie nie kwestionowanego), zrealizowana została bowiem inwestycja w postaci studni głębinowej, w której skład wchodził odwiert z obudową i wyposażeniem do poboru wody. Teren wokół obiektu został ogrodzony. Studnia, związana została z zakładem produkcyjnym Spółki. Uznana więc została przez organ za urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 ust. 9 ustawy – Prawo budowlane. Konsekwencją zaliczenia studni do urządzeń budowlanych było natomiast poddanie inwestycji wszystkim rygorom określonym w powołanej ustawie. Kwestie korzystania i poboru wód określa z kolei ustawa – Prawo wodne, stanowiąc, że korzystanie z wód dzieli się na powszechne, zwykłe lub szczególne (art. 31 ust. 3 powołanej ustawy). Korzystanie szczególne z wód polega na poborze wody powierzchniowej lub podziemnej w ilości większej niż 5 m3 na dobę (art. 36 ust. 3 pkt 2 w zw. z art. 37 ust. 1 powołanej ustawy). Jeżeli pobór wody z przedmiotowej studni polegał na korzystaniu z wód w sposób szczególny, to prowadzona przez Spółkę działalność wymagała uzyskania pozwolenia wodnoprawnego , co wprost wynika z art. 122 ust. 1 pkt 1 powołanej ustawy. Zgodnie z art. 122 ust. 3 tej ustawy, w brzmieniu obowiązującym w dacie zrealizowania przedmiotowej studni, pozwolenie wodnoprawne na szczególne korzystanie z wód jest jednocześnie pozwoleniem na wykonanie urządzeń wodnych służących do tego korzystania. W świetle zatem powyższego, uzyskanie pozwolenia wodnoprawnego na szczególne korzystanie z wód wyklucza obowiązek uzyskania pozwolenia na budowę urządzeń wodnych służących do tego korzystania. W takiej sytuacji, stosownie do art. 29 ust. 2 pkt 10 w związku z art. 30 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, konieczne jest zgłoszenie wykonania obudowy ujęć wód podziemnych. W warunkach niniejszej sprawy, inwestor takiego zgłoszenia nie dokonał. Spółka nie uzyskała ponadto pozwolenia wodnoprawnego, nie miała tym samym także pozwolenia na budowę urządzeń wodnych do ujęcia wody. W świetle powyższego, Sąd I instancji stwierdził, że organ odwoławczy, uwzględniając poczynione przez Sąd uwagi, powinien ponownie poddać ocenie prawnej ustalony stan faktyczny i stwierdzić, czy wydanie decyzji nakazującej rozbiórkę było zgodne z prawem, czy też prawo zostało rażąco naruszone. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożyła "[...]" Spółka z o.o., zwana dalej Spółką. Zaskarżając przedmiotowy wyrok w całości, jako podstawy skargi kasacyjnej, wskazała naruszenie: 1/ prawa materialnego przez błędną wykładnię i w konsekwencji niewłaściwe zastosowanie: – art. 3 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane poprzez przyjęcie, że w myśl powołanego przepisu studnia głębinowa wraz z obudową stanowi urządzenie budowlane, a w związku z tym, iż ma do niej zastosowanie art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 10 powołanej ustawy, dotyczący obowiązku zgłoszenia robót budowlanych w postaci obudowy studni, – art. 6 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze w zw. z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 19 grudnia 2001 r. w sprawie szczegółowych zasad, jakim powinny odpowiadać dokumentacje hydrogeologiczne i geologiczno inżynierskie (Dz. U. Nr 153, poz. 1779), zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Środowiska, poprzez niezastosowanie powołanych przepisów, a tym samym przyjęcie, że czynności związane z wykonaniem studni głębinowej nie stanowią robót geologicznych w rozumieniu powołanych przepisów, 2/ przepisów postępowania poprzez niezastosowanie art. 156 § 1 pkt 1 kpa w sytuacji, gdy Spółka wykazała, iż postępowanie organów administracji publicznej dotknięte było wadą nieważności postępowania z uwagi na naruszenie przepisów o właściwości rzeczowej. W oparciu o przytoczone podstawy kasacyjne Spółka wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu podniosła, iż Sąd I instancji zaaprobował wadliwe ustalenia Powiatowego i Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego co do przebiegu zdarzeń w sprawie. Wskazała, iż zawarła z Urzędem Gminy w Suchedniowie, reprezentowanym przez Burmistrza Gminy, umowę z dnia 16 kwietnia 2003 r. na podjęcie działań dla rozbudowy strefy zasobowej ujęcia "Józefów" z zamiarem wykonania nowej studni. Strony umowy uzgodniły, iż w przypadku pozytywnych wyników badań dla projektowanej studni, wykonane zostaną dwie odrębne dokumentacje hydrologiczne, które stanowić będą podstawę do wystąpienia do właściwych organów o odrębne pozwolenia wodnoprawne na pobór wody. W związku z powyższym, w dniu 5 maja 2003 r. Wojewoda Świętokrzyski zatwierdził przedłożony przez Urząd Miasta i Gminy w Suchedniowie "Projekt prac geologicznych rozbudowy ujęcia wód podziemnych z utworów triasu Józefów w Suchedniowie", a następnie w dniu 19 lutego 2004 r. zatwierdził również (bez zastrzeżeń) dodatek do dokumentacji hydrologicznej ujęcia wód podziemnych "Józefów", w którym to określono opis wykonanych prac wiertniczych i próbnego pompowania, wyniki prac oraz wnioski i zalecenia. W zakresie zatwierdzonego projektu wykonany został otwór badawczo-eksploatacyjny nr 2 o głębokości 90 m, jak również dokonano jego częściowego przepompowania, ale nie zrealizowano decyzji w całości z uwagi na niedrożność studni nr 1 ujęcia "Józefów", co uniemożliwiło wykonanie zgodnie z projektem przepompowania zespołowego i doprowadzenie projektu do końca. W trakcie prowadzonych prac dwukrotnie miały miejsce kontrole Urzędu Górniczego w Kielcach, które nie stwierdziły naruszenia strony formalnoprawnej zatwierdzonego projektu. W konsekwencji, Spółka podniosła, iż otwór studzienny nr 2 wykonano legalnie. Wbrew twierdzeniom organów nadzoru budowlanego, studnia nr 2 nie była eksploatowana ponadto dla celów komercyjnych. Na studni prowadzone były jedynie pompowania oczyszczające i pomiarowe zgodnie z zatwierdzonym przez Wojewodę projektem prac geologicznych. W świetle powyższego, Spółka stwierdziła, że wykonanie odwiertu studziennego podlega prawu górniczemu i geologicznemu, a nie prawu budowlanemu, co oznacza, że organy administracji architektoniczno-budowlanej nie są organami właściwymi do podejmowania decyzji w przedmiotowej sprawie. Wskazała, iż zaakceptowanie przez Sąd I instancji wadliwych ustaleń co do stanu faktycznego spowodowało aprobatę dla niewłaściwego zastosowania przez organy art. 3 ust. 9 oraz art. 30 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 29 ust. 2 pkt 10 ustawy – Prawo budowlane. Skutek ten był ponadto następstwem dokonanej przez organy błędnej, gdyż sprzecznej z przepisami prawa wodnego oraz prawa geologicznego i górniczego, wykładni tego przepisu, której Sąd nie zakwestionował. W tym zakresie Spółka podniosła, iż wykonywanie studni do poboru wód podziemnych regulują przepisy ustawy – Prawo wodne, w świetle której studnia jako obiekt służący do ujmowania wód podziemnych jest traktowana jako urządzenie wodne (art. 9 ust. 1 pkt 19). A contrario skoro studnia jest traktowana jako urządzenie wodne nie stanowi urządzenia budowlanego, o którym mowa w art. 3 ust. 9 ustawy – Prawo budowlane. Jednocześnie, zgodnie z art. 141 ustawy – Prawo wodne, przepisy art. 122-140 dotyczące wykonywania studni do poboru wód podziemnych nie naruszają przepisów ustawy – Prawo geologiczne i górnicze. Przepisy powołanej ustawy i wydane na jej podstawie akty wykonawcze mają natomiast zastosowanie do ujęć wód podziemnych, przez które w świetle definicji podanej w § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Środowiska rozumie się otwór wiertniczy, grupę otworów wiertniczych, obudowane źródło naturalne lub inne wyrobisko konstrukcyjnie przygotowane do korzystania z wód podziemnych. W niniejszej sprawie studnia nr 2 ujęcia "Józefów" wraz z obudową spełnia przesłanki przytoczonej wyżej definicji zatem powinny w niej znaleźć zastosowanie przepisy prawa geologicznego i górniczego. Jak bowiem wynika z podanej definicji, pojęcie ujęcia jest bardzo szerokie i obejmuje w szczególności wszystkie otwory wiertnicze i/lub inne wyrobiska przygotowane do korzystania z wód podziemnych niezależnie od ich głębokości, sposobu wykonania, konstrukcji, czy też charakteru korzystania z wód w rozumieniu przyjętym w przepisach ustawy – Prawo wodne. Posługując się generalną zasadą ustawodawcy – kwalifikowania czynności poprzez cel, któremu te prace mają służyć – w świetle przepisów ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, wszelkie czynności związane z wykonaniem ujęć wód podziemnych należy uznać za wykonywane w ramach prac geologicznych roboty geologiczne w rozumieniu art. 6 pkt 2 i 3 powołanej ustawy. Jest oczywiste, że wykonywanie tego typu robót, stosownie do zapisu art. 32 ust. 1 powołanej ustawy, powinno być poprzedzone sporządzeniem projektu prac geologicznych, a ich wyniki, zgodnie z wymogiem wynikającym z art. 40 powołanej ustawy, powinny być przedstawione w dokumentacji hydrogeologicznej lub w dodatku do tej dokumentacji. Bezspornym pozostaje natomiast, że Spółka w tym zakresie dopełniła wszystkich obowiązków, czego Sąd nie kwestionował. W świetle powyższego, w ocenie Spółki, zarówno Powiatowy, jak i Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego niezasadnie uznali, że w sprawie zastosowanie miały przepisy prawa budowlanego, a Sąd tego stanowiska nie zanegował. Spółka wskazała jednocześnie, iż w dokumentacji powykonawczej (str. 16) zapisano: "Teren, na którym zlokalizowana jest studnia głębinowa wynosi 599 m2. Obszar ten jest ogrodzony i stanowi bezpośrednią strefę ochronną ujęcia". Ten zapis jednoznacznie przesądza zatem jaki charakter posiada przedmiotowy otwór wraz z obudową. Spółka wyjaśniła jednocześnie cel i zasadność jego wykonania. Wskazała, iż Gmina Suchedniów zobowiązała się dostarczać Spółce odpowiednią do zapotrzebowania ilość wody, odpowiedniej jakości, do celów produkcyjnych Spółki. Zważywszy, że dotychczasowe ujęcie wody ze studni głębinowej stało się niewydolne, Gmina zmuszona została do rozbudowy ujęcia wody celem wywiązania się z łączącej strony umowy poprzez rozbudowę dotychczasowego ujęcia wody. Z uwagi na to, że zarówno Gmina, jak i Spółka, były zainteresowane rozbudową dotychczasowego ujęcia wody, wykonały stosowną dokumentację hydrogeologiczną i po jej zatwierdzeniu, zgodnie z projektem wykonały otwór wraz z obudową. Błędne jest zatem stanowisko, iż przedmiotowa studnia jest studnią głębinową Spółki. Jako inwestorów wykonania otworu badawczo-ekploatacyjnego w dokumentacji hydrogeologicznej wskazano bowiem wyraźnie "[...]" Górzańscy sp.j. (obecnie wskutek przekształcenia [...] sp. z o.o.) oraz Urząd Miasta i Gminy w Suchedniowie. Spółka podkreśliła jednocześnie, że dokumentacja dotyczyła rozbudowy dotychczasowego ujęcia wody, a nie budowy nowej studni. W chwili obecnej, właśnie taki stan istnieje: wykonano otwór badawczo-eksploatacyjny, nie skorelowano jednak tego otworu z siecią wodociągową. Gmina ubiega się o pozwolenie wodnoprawne, które pozwoli na włączenie przedmiotowego otworu do struktury ujęcia wody "Józefów" i eksploatację wody z tego ujęcia. W konsekwencji, wykluczona jest obecnie ingerencja organów w aktualny stan otworu badawczo-eksploatacyjnego, gdyż nie jest on jeszcze obiektem budowlanym w rozumieniu prawa budowlanego. Zauważyła ponadto, iż we wszystkich decyzjach i postępowaniach administracyjnych pomija się Gminę Suchedniów, mimo iż jest ona współinwestorem w przedmiocie spornego otworu. W ocenie Spółki, otwór badawczo-eksploatacyjny wykonany zgodnie z projektem prac geologicznych, zatwierdzony następnie przez Wojewodę, nie wypełnia ponadto przesłanek definicji urządzenia budowlanego z art. 3 pkt 9 ustawy – Prawo budowlane. Jest to bowiem jedynie obudowany otwór konstrukcyjny służący do korzystania z wód podziemnych. Spółka wskazała jednocześnie, iż w świetle definicji obiektu budowlanego (art. 3 pkt 1 powołanej ustawy), urządzenie techniczne musi być związane z obiektem budowlanym. W grę może wchodzić zarówno związek o naturze technicznej, jak i funkcjonalnej. Wbrew stanowisku Sądu, otwór badawczo-eksploatacyjny nie jest natomiast urządzeniem technicznie związanym z zakładem produkcyjnym Spółki. Mając na uwadze powyższe, Spółka stwierdziła, że przedmiotowa "studnia" jako całość (odwiert i jego zabezpieczenie) powstała jako otwór badawczo-eksploatacyjny w oparciu o decyzję wydaną na podstawie prawa geologicznego i górniczego. W konsekwencji, organ nadzoru budowlanego nie był właściwy do wydania decyzji w sprawie przedmiotowej inwestycji, a to oznacza, że dotknięta jest ona sankcją nieważności z art. 156 § 1 pkt 1 kpa. W piśmie procesowym z dnia 25 listopada 2009 r., pełnomocnik Spółki dodał, iż analiza przepisów prawa w zakresie budowy studni głębinowej wskazuje, że inwestycja tego typu odbywa się w trzech etapach, a mianowicie: I etap – prace geologiczno-badawcze ujęcia wody, które obejmują: badania, odwierty, zabezpieczenie otworu wiertniczego obudową, próby pompowania, oczyszczanie otworu; II etap – prace związane z ubieganiem się o pozwolenie wodnoprawne; III etap – prace budowlane (wykonanie obudowy studni), obejmujące zgłoszenie zamiaru wykonania obudowy studziennej. Pełnomocnik Spółki zauważył, iż tylko na ostatnim etapie jest przewidziany nadzór organów nadzoru budowlanego. W niniejszej sprawie, skarżąca wykonała natomiast jedynie I etap inwestycji, stanowiący bazę do podjęcia kolejnych. Otwór studzienny nr 2 powstał legalnie. Prowadzone na nim pompowania oczyszczające i pomiarowe oraz prace związane z zabezpieczeniem otworu przed warunkami atmosferycznymi, odbywały się natomiast w ramach prac objętych zatwierdzonym przez Wojewodę Świętokrzyskiego projektem prac geologicznych. W konsekwencji, skoro pozostałe czynności obejmujące kolejne dwa etapy prac są dopiero w toku, to na obecnym brak jest jurysdykcji organów nadzoru budowlanego. Zgodnie bowiem z planowanymi projektami prac, przygotowane przez inwestora dokumentacje hydrologiczne, stanowią podstawę do wystąpienia do właściwych organów o odrębne pozwolenie wodnoprawne na pobór wody oraz w dalszej kolejności zgłoszenie właściwemu organowi administracji architektoniczno-budowlanej zamiaru obudowy otworu studziennego, jaka końcowego etapu budowy studni. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 powołanej ustawy, jak ma to miejsce w rozpoznawanej sprawie, to Sąd rozpoznając sprawę związany jest granicami skargi. Związanie granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskiem. W świetle art. 174 powołanej ustawy, skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie, skarga kasacyjna oparta została na obydwu podstawach ustawowych. Podstawy te nie są jednak usprawiedliwione. W pierwszej kolejności, zauważyć należy, iż związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego podstawami skargi kasacyjnej oznacza, że Sąd ten nie jest władny badać, czy w rozpoznawanej sprawie naruszony został przepis prawa, który nie został wyraźnie wskazany w podstawach kasacyjnych. W konsekwencji, w warunkach niniejszej sprawy, sformułowany w treści uzasadnienia skargi kasacyjnej, a niepowiązany z naruszeniem przez Sąd I instancji wyraźnie wskazanego przepisu procedury sądowej, zarzut przyjęcia przez ten Sąd do wyrokowania wadliwie ustalonego przez organy nadzoru budowlanego stanu faktycznego sprawy, a tym samym braku właściwej kontroli prawidłowości dokonanych przez te organy ustaleń faktycznych, nie może okazać się skuteczny. Naczelny Sąd Administracyjny musi bowiem opierać się na przepisach wyraźnie wskazanych w podstawach kasacyjnych. Nie może zatem domyślać się, czy też interpretować intencji strony skarżącej co do podstaw skargi kasacyjnej. W konsekwencji, brak wskazania przepisu procedury sądowej, która zdaniem strony skarżącej została naruszona, nie pozwala na podważenie stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku. Powyższe oznacza natomiast, że dla oceny przez Naczelny Sąd Administracyjny trafności naruszenia wskazanych w podstawie kasacyjnej przepisów prawa materialnego, miarodajnym jest stan faktyczny sprawy, będący podstawą wydania zaskarżonego wyroku. Mając na uwadze powyższe, stwierdzić należy, iż w warunkach niniejszej sprawy w pierwszej kolejności odnieść należy się do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, podniesionych w ramach pierwszej podstawy kasacyjnej. Ocena ich zasadności będzie miała bowiem znaczenie dla rozstrzygnięcia o zasadności zarzutu podniesionego w ramach drugiej podstawy. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 3 pkt 9 oraz art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 10 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom Spółki studnię głębinową w warunkach niniejszej sprawy należy traktować jak urządzenie budowlane. Wskazać należy, iż zgodnie z art. 3 pkt 9 powołanej ustawy, ilekroć jest w niej mowa o urządzeniach budowlanych – należy przez to rozumieć urządzenia techniczne związane z obiektem budowlanym, zapewniające możliwość użytkowania obiektu zgodnie z jego przeznaczeniem, jak przyłącza i urządzenia instalacyjne, w tym służące oczyszczaniu lub gromadzeniu ścieków, a także przejazdy, ogrodzenia, place postojowe i place pod śmietniki. Przeznaczenie obiektu budowlanego decyduje zatem o rodzaju urządzeń technicznych niezbędnych dla jego eksploatacji. Związanie urządzenia z obiektem oznacza tym samym przede wszystkim związanie w sensie funkcjonalnym. Mając to na uwadze, stwierdzić należy, że do urządzeń budowlanych należą z całą pewnością urządzenia służące zaopatrzeniu obiektu w wodę. Urządzenia te w przypadku wielu kategorii obiektów budowlanych są bowiem niezbędne dla stworzenia właściwych warunków ich użytkowania. Nie powinno zatem budzić wątpliwości, że studnia głębinowa, z której woda służy lub ma służyć celom produkcyjnym zakładu jest z nim funkcjonalnie związana i stanowi urządzenie budowlane w rozumieniu art. 3 pkt 9 powołanej ustawy. Wskazany związek nie stoi przy tym na przeszkodzie uznaniu, że studnia głębinowa jest jednocześnie samodzielnym obiektem budowlanym. Mając na uwadze rodzaj obiektów wymienionych przykładowo w art. 3 pkt 3 powołanej ustawy jako budowle, przyjąć należy bowiem, że studnia głębinowa należy do tej właśnie kategorii obiektów budowlanych. Konsekwencją uznania studni głębinowej za urządzenie budowlane i jednocześnie za budowlę jest poddanie robót budowlanych związanych z jej wykonaniem wymogom ustawy – Prawo budowlane. Zgodnie z art. 28 ust. 1 powołanej ustawy, z zastrzeżeniem art. 29-31, roboty budowlane można rozpocząć jedynie na podstawie ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Wyjątkiem od tej zasady jest wykonywanie obudowy ujęć wód podziemnych, na które stosownie do art. 30 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 29 ust. 2 pkt 10 powołanej ustawy wystarczające jest zgłoszenie zamiaru wykonania przedmiotowych robót budowlanych właściwemu organowi. W tym miejscu zauważyć należy, iż okoliczność, że studnia głębinowa jako obiekt służący do ujmowania wód podziemnych stanowi także urządzenie wodne w rozumieniu art. 9 ust. 1 pkt 19 ustawy z dnia 18 lipca 2001 r. – Prawo wodne, na którego wykonanie wymagane jest co do zasady pozwolenie wodnoprawne (art. 122 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy), nie ma w warunkach niniejszej sprawy istotnego znaczenia, gdyż zarówno zgodnie z art. 2 ust. 2 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, przepisy tej ustawy nie naruszają przepisów prawa wodnego - w odniesieniu do urządzeń wodnych, jak i stosownie do art. 62 ust. 2 ustawy – Prawo wodne, zawarte w dziale IV, zatytułowanym "Budownictwo wodne", przepisy art. 63-66 nie naruszają przepisów prawa budowlanego. Powyższe oznacza natomiast, że co do zasady na wykonanie obiektu stanowiącego zarówno urządzenie wodne, jak i obiekt budowlany, konieczne będzie uzyskanie zarówno pozwolenia wodnoprawnego, jak i pozwolenia na budowę lub zgłoszenia. W świetle powyższego, stwierdzić należy, że w stanie faktycznym przyjętym do wyrokowania przez Sąd I instancji, słuszne było stanowisko Sądu, że bez głębszej analizy obowiązujących przepisów Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego uznał, iż zaistniały przesłanki do stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej rozbiórkę elementów obudowy studni i jej wyposażenia w urządzenia do poboru wody. Decyzja bowiem jak wskazał Sąd zapadła bez głębszej analizy powołanych przepisów na tle stwierdzonego stanu faktycznego, a w tym przywoływanej decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia 5 maja 2003r wydanej na wniosek Gminy w Suchedniowie, a nie na wniosek Spółki ‘[...]". Decyzja ta zatwierdzała "Projekt prac geologicznych .." przedłożony przez Urząd Miasta i Gminy w Suchedniowie ( nie przez Spółkę) i dotyczyła wykonania otworu badawczo eksploatacyjnego, lecz nie budowy studni i elementów jej wyposażenia wskazanych w decyzji nakazującej rozbiórkę. Jeżeli nawet otwór wiertniczy powstał na działce przy ul. [...] w Suchedniowie na podstawie decyzji Wojewody Świętokrzyskiego z dnia [...] maja 2003r. znak: [...], to wraz z utratą przez ten otwór charakteru badawczo-eksploatacyjnego po obudowaniu go oraz wyposażeniu w stwierdzone podczas oględzin urządzenia, istotnym jest czy stał się on studnią głębinową podlegającą regulacjom prawa wodnego jako urządzenie służące do korzystania z wód w ramach korzystania szczególnego w rozumieniu ustawy – Prawo wodne (art. 37 powołanej ustawy). Zauważyć przy tym należy, iż stosownie do art. 8 ust. 1 pkt 1 i 2 ustawy – Prawo wodne, ustawy tej, w zakresie uregulowanym w ustawie z dnia 4 lutego 1994 r. – Prawo geologiczne i górnicze, nie stosuje się jedynie do: 1) poszukiwania i rozpoznawania wód podziemnych oraz 2) solanek, wód leczniczych oraz termalnych. Jednocześnie, zgodnie z art. 141 ustawy – Prawo wodne, zawarte w Dziale VI, Rozdziale 4, zatytułowanym "Pozwolenia wodnoprawne", przepisy art. 122-140 dotyczące wykonywania studni do poboru wód podziemnych nie naruszają przepisów ustawy – Prawo geologiczne i górnicze. W konsekwencji, w świetle art. 64a ust. 1 ustawy – Prawo wodne, zakład, który wykonał urządzenie wodne bez wymaganego pozwolenia wodnoprawnego, jest obowiązany do jego rozebrania na własny koszt, jeśli w trybie art. 64a ust. 2 powołanej ustawy nie wydana została decyzja o legalizacji urządzenia. W nawiązaniu do powyższego, zauważyć jednak należy, iż przewidziana we wskazanym wyżej przepisie możliwość legalizacji urządzenia wodnego wprowadzona została z dniem 30 lipca 2005 r. wraz z dodaniem do powołanej ustawy art. 64a [mocą ustawy z dnia 3 czerwca 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo wodne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 130, poz. 1087)]. Stosownie natomiast do stanowiących podstawę prawną decyzji rozbiórkowej art. 51 ust. 1 pkt 1 w związku z art. 51 ust. 7 ustawy – Prawo budowlane, w przypadkach innych niż określone w art. 48 albo w art. 49b, jeśli roboty budowlane wykonane zostały bez wymaganego zgłoszenia właściwy organ w drodze decyzji nakazuje rozbiórkę obiektu budowlanego lub jego części. Organem tym jest, zgodnie z art. 83 ust. 1 powołanej ustawy, powiatowy inspektor nadzoru budowlanego. Powyższe oznacza natomiast, że sformułowany w ramach drugiej podstawy kasacyjnej zarzut dotyczący istnienia podstaw do zastosowania w stanie faktycznym niniejszej sprawy art. 156 § 1 pkt 1 kpa, nawet jeśli byłby właściwie skonstruowany, czyli powiązany z odpowiednim przepisem procedury sądowej naruszonej przez Sąd I instancji, nie mógłby być uwzględniony. W dalszej części, odnieść należy się do zarzutu naruszenia art. 6 ust. 2 i 3 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze w związku z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Środowiska. Na wstępie, wskazać należy, iż błąd w nazwie jednostek redakcyjnych przepisów art. 6, których naruszenie zarzucono Sądowi I instancji, nie stoi na przeszkodzie rozpoznaniu tego zarzutu. Dodatkowo zauważyć należy, iż wskazane w podstawie kasacyjnej rozporządzenie Ministra Środowiska obowiązywało w dacie powstania otworu wiertniczego. Z dniem 14 listopada 2005 r. utraciło jednak moc na podstawie § 25 rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 3 października 2005 r. w sprawie szczegółowych wymagań, jakim powinny odpowiadać dokumentacje hydrogeologiczne i geologiczno-inżynierskie (Dz. U. Nr 201, poz. 1673). W warunkach niniejszej sprawy okoliczność ta nie czyni zarzutu bezprzedmiotowym. Zauważyć należy, iż zgodnie z § 2 pkt 2 rozporządzenia Ministra Środowiska, ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o ujęciu wód podziemnych - rozumie się przez to otwór wiertniczy, grupę otworów wiertniczych, obudowane źródło naturalne lub inne wyrobisko konstrukcyjnie przygotowane do korzystania z wód podziemnych. Stosownie natomiast do art. 6 pkt 2 i 3 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, pracą geologiczną jest projektowanie i wykonywanie badań w celu ustalenia budowy geologicznej kraju, a zwłaszcza poszukiwania i rozpoznawania złóż kopalin, wód podziemnych, określania warunków geologiczno-inżynierskich, oraz sporządzanie map i dokumentacji geologicznych, natomiast robotą geologiczną jest wykonywanie w ramach prac geologicznych wszelkich czynności poniżej powierzchni ziemi, w tym wykonywanych przy użyciu materiałów wybuchowych, oraz likwidacja wyrobisk po tych czynnościach, z wyłączeniem prac dotyczących ustalania geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych. Na marginesie zauważyć należy, iż wraz z utratą mocy rozporządzenia Ministra Środowiska, definicja ujęcia wód podziemnych z dniem 1 lipca 2005 r. wprowadzona została do ustawy – Prawo geologiczne i górnicze poprzez dodanie w art. 6 punktu 5a [mocą ustawy z dnia 22 kwietnia 2005 r. o zmianie ustawy - Prawo geologiczne i górnicze oraz ustawy o odpadach (Dz. U. Nr 90, poz. 758)]. Przystępując do rozpoznania przedmiotowego zarzutu, na wstępie dodać należy, iż w świetle art. 1 pkt 1 ustawy – Prawo geologiczne i górnicze, ustawa ta określa zasady i warunki wykonywania prac geologicznych. Mając na uwadze brzmienie przytoczonych wyżej przepisów przyjąć należy, że wykonanie otworu wiertniczego, a tym samym podjęcie czynności związanych z wykonywaniem ujęcia wód podziemnych stanowi, wykonywane w ramach prac geologicznych, roboty geologiczne w zakresie poszukiwania i rozpoznawania wód podziemnych. W konsekwencji w niniejszej sprawie nie budzi wątpliwości, że czynności Spółki podjęte w związku z wykonaniem otworu badawczo-eksploatacyjnego podlegały regulacjom prawa geologicznego i górniczego. Mając jednak na uwadze przyjęty do wyrokowania przez Sąd I instancji stan faktyczny niniejszej sprawy, nie podważony skutecznie przez Spółkę, stwierdzić należy, iż wraz z utratą przez ten otwór charakteru badawczego i przekształceniem go w urządzenie wyposażone i przygotowane do korzystania z wód w ramach korzystania szczególnego w rozumieniu ustawy – Prawo wodne, stał się on wraz z obudową studnią głębinową podlegającą regulacjom prawa wodnego i prawa budowlanego. Jak bowiem wskazano już wyżej, przepisy ustaw – Prawo wodne, Prawo budowlane oraz Prawo geologiczne i górnicze w zakresie wskazanym wyżej nie wyłączają się wzajemnie. W konsekwencji, podzielając co do zasady przedstawiony przez pełnomocnika Spółki w piśmie procesowym z dnia 25 listopada 2009 r. schemat prac związanych z budową studni głębinowej przeznaczonej do korzystania z wód w ramach korzystania szczególnego, stwierdzić należy, że wobec braku skutecznego podważenia stanu faktycznego niniejszej sprawy nie można uznać, że w jej warunkach nie doszło do powstania studni głębinowej jako obiektu budowlanego. Jak bowiem słusznie zauważył Sąd I instancji Spółka nie posiadała zarówno pozwolenia na budowę urządzenia wodnego do ujęcia wód podziemnych, jak i nie dokonała stosownego zgłoszenia jego obudowy. W świetle powyższego, Sądowi I instancji nie można zarzucić skutecznie ani niewłaściwej wykładni ani niewłaściwego zastosowania przytoczonych przepisów. Mając na uwadze powyższe, w kontekście wskazań Sądu I instancji co do dalszego postępowania stwierdzić jednocześnie należy, że w każdej sprawie wydanie prawidłowego rozstrzygnięcia jest w dużej mierze uzależnione od prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy. Brak jednoznacznego wyjaśnienia wątpliwości co do okoliczności faktycznych nie pozwala bowiem w istocie rozstrzygnąć o prawidłowości zastosowanych w sprawie przepisów prawa materialnego. W konsekwencji, rolą organu odwoławczego będzie także wyjaśnienie wątpliwości powstałych na gruncie niniejszej sprawy, gdyż te mają istotne znaczenie dla ustalenia właściwości rzeczowej organów. Wobec braku usprawiedliwionych podstaw kasacyjnych, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.