II SA/Kr 614/08
WyrokWSA w Krakowie2008-09-03
Skład orzekający: Aldona Gąsecka-Duda, Krystyna Daniel, Ewa Rynczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy nałożenie kary z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego jest dopuszczalne, jeśli inwestor przystąpił do użytkowania obiektu przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, mimo że później takie pozwolenie zostało wydane?Ratio decidendi
Nałożenie kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego jest dopuszczalne, nawet jeśli inwestor później uzyskał decyzję o pozwoleniu na użytkowanie. Przepis art. 55 Prawa budowlanego warunkuje użytkowanie uzyskaniem ostatecznej decyzji, a art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego nakłada obowiązek wymierzenia kary w przypadku stwierdzenia użytkowania obiektu z naruszeniem tych przepisów. Wydanie pozwolenia na użytkowanie nie wyłącza możliwości nałożenia kary za okres poprzedzający datę wydania tej decyzji.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Przedsiębiorstwa A. Sp. z o.o. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krakowie, które utrzymało w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego nakładające karę za nielegalne użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego. Inwestor przystąpił do użytkowania budynku przed uzyskaniem pozwolenia na użytkowanie, mimo złożenia wniosku o pozwolenie na użytkowanie. Skarżący zarzucał bezczynność organu pierwszej instancji i automatyczne nałożenie kary.Rozstrzygnięcie
Skargę oddala.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Aldona Gąsecka-Duda Sędziowie WSA Krystyna Daniel (spr.) WSA Ewa Rynczak Protokolant: Anna Fugiel po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 3 września 2008r. sprawy ze skargi Przedsiębiorstwa A. Sp. z o.o. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. z dnia [...] r., nr [...] w przedmiocie kary z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego skargę oddala
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki postanowieniem z [....] wydanym na podstawie art. 57 ust. 7 w związku z art. 59 f ust. 1, art. 80 ust. 2 pkt 1, art. 83 ust. 1 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo Budowlane (Dz.U. z 2003 r., Nr 207, póz. 2016 ze zm.), oraz art. 123 kpa nałożył na inwestora Przedsiębiorstwo Produkcji ......Handlu i Usług "[....] " Spółkę z ograniczoną odpowiedzialnością w K. obowiązek wpłacenia kary w wysokości [....] zł (słownie: ......zł) z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. .......dz. .......w ........z naruszeniem przepisu art. 55 - bez uprzedniego uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Organ l instancji w uzasadnieniu postanowienia podał, że prowadził postępowanie administracyjne w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego wraz z infrastrukturą techniczną przy ulicy ....w K. ......
Organ l instancji w dniu ..... 2007 r. przeprowadził kontrolę w/w obiekcie budowlanym w związku z prowadzonym postępowaniem w sprawie wydania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie i ustalił, że budynek mieszkalny przy ul. ....w K. jest zamieszkały. Inwestor oświadczył, że dokumentacja budynku została przekazana wspólnocie mieszkaniowej przedmiotowego budynku ........2004 r., a w imieniu powstałej w budynku wspólnoty obiektem zarządza firma "[....]". Jak wynika z powyższego do użytkowania obiektu inwestor przystąpił przed uzyskaniem decyzji o pozwoleniu na użytkowanie. Kara została nałożona na inwestora obiektu, ponieważ w rozumieniu przepisów prawa budowa nie została zakończona do czasu uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie.
Organ l instancji podał, że zgodnie z dyspozycją art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59 f ust. 1 w/w ustawy, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.
1
Ponieważ użytkowany obiekt jest budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym, to zgodnie z załącznikiem do ustawy Prawo budowlane (Dz. U. z 2003r. Nr 207 poz.2016 z póżn. zmianami) obliczono opłatę legalizacyjną, wg wzoru : s x k x w x 10, podanego w art. 59f ust.1 Prawa budowlanego, która wynosi 500złx ...... x....... x 10= [....] zł gdzie:
- s - stawka opłaty wynosi 500 zł (art.59 f ust.2 w/w ustawy)
- k - współczynnik kategorii obiektu budowlanego wynosi ......- wg załącznika (kolumna 2) przyjęto kategorię XIII - pozostałe budynki mieszkalne
- w - współczynnik wielkości obiektu (kolumna 3) wynosi .....- obiekt o kubaturze > 5000 m3
- 10 - zgodnie z art. 57f ust. 7 ustawy - stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.
Zażalenie na powyższe postanowienie wniosło Przedsiębiorstwo Produkcji .....Handlu i Usług "[....] " Sp. z o.o. w K., które podało, że złożyło wniosek o pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego budynku wraz z dokumentami do organu l instancji ...........października 2003 r. Organ l instancji wysłał natomiast wezwanie do uzupełnienia braków w/w wniosku inwestorowi ........ sierpnia 2004 r, tj. po 308 dniach, w czasie których nie rozpoznał wniosku. W międzyczasie inwestor przekazał mieszkania przyszłym indywidualnym właścicielom do wykończenia celem uniknięcia kar umownych. W wyniku długiego oczekiwania budynek został zasiedlony.
.........Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. postanowieniem [....] wydanym na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 144, art. 123 kpa, art. 80 ust. 2, art. 83 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz.U. z 2006 r., Nr 156, póz. 1118 ze zm.), uchylił zaskarżone postanowienie w części dotyczącej numeru konta i w tym zakresie wskazał nowy numer konta .......Urzędu Wojewódzkiego w K. , w pozostałym zakresie utrzymując w mocy zaskarżone postanowienie.
Organ odwoławczy w uzasadnieniu postanowienia podał, że bezspornym w sprawie jest, że inwestor przystąpił do użytkowania obiektu bez wcześniejszego uzyskania pozwolenia na użytkowanie.
Organ II instancji podkreślił, że przepisy Prawa budowlanego nie pozwalają organom nadzoru budowlanego na uznaniowość w wydawaniu rozstrzygnięć. Stąd w związku zaistnieniem przesłanek z art. 57 ustawy Prawo budowlane należało
wymierzyć karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Organ II instancji podał, że przepis art. 55 w/w ustawy nie stanowi, że do użytkowania można przystąpić po złożeniu wniosku o pozwolenie na użytkowanie (na jaką to interpretację wskazuje zażalenie) ale warunkuje użytkowanie uzyskaniem ostatecznej decyzji w tym zakresie.
Skargę od powyższej decyzji do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosło Przedsiębiorstwo Produkcji .......Handlu i Usług : [....] " Sp. z o.o. w K. domagając się stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu l instancji, którym nałożono na skarżącego obowiązek wpłacenia kary w wysokości [....] zł z tytułu nielegalnego użytkowania budynku mieszkalnego wielorodzinnego zlokalizowanego przy ul........, działka nr .....obr. ......., zarzucając naruszenie art. 55 i 57 Prawa budowlanego oraz art. art. 7, 8, 35 § 1 i 3, art. 36 oraz art. 77 § 1 kpa, lub uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz poprzedzającego go postanowienia organu l instancji. Strona skarżąca podała, że dopełniła wszelkie wynikające z prawa obowiązki, natomiast zaistniała sytuacja jest wynikiem bezczynności Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki, który pierwszych czynności dokonał po upływie 308 dni od daty złożenia wniosku chociaż - zdaniem skarżącego - nie zaistniała jakakolwiek okoliczność, która uzasadniałyby taki sposób załatwienia sprawy. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w sposób automatyczny, a dotkliwa sankcja finansowa nie została wydana po wszechstronnym rozważeniu wszystkich okoliczności faktycznych i prawnych. Zdaniem strony skarżącej w zaistniałej sytuacja kara nie powinna być zastosowana, gdyż zasiedlenie budynku nastąpiło na skutek bezczynności organu l instancji.
........Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, podtrzymując argumenty zawarte w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia z [....] .
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do art. 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, póz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i
stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania administracyjnego, nie będąc przy tym związanym granicami skargi, stosownie do dyspozycji art. 134 § 1 p.p.s.a.
Sąd rozpoznając sprawę nie stwierdził, aby organy administracji wydając zaskarżone decyzje naruszyły przepisy prawa materialnego czy przepisy postępowania administracyjnego w stopniu przesądzającym o niezgodności z prawem tych decyzji.
Bezsporne w sprawie jest, że strona skarżąca złożyła wniosek o pozwolenie na użytkowanie budynku mieszkalnego wielorodzinnego przy ul. .....w .......... .......października 2003 r. Strona skarżąca została wezwana przez organ l instancji w dniu ........ sierpnia 2004 r. do uzupełnienia w/w wniosków. W wyniku tak wszczętego postępowania Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki decyzją nr [....] odmówił wydania decyzji o pozwolenie na użytkowanie przedmiotowego budynku.
Następnie wnioskiem z .......2007 r. strona skarżąca ponownie wniosła o udzielenie jej pozwolenia na użytkowanie wyżej opisanego budynku. Decyzją z [....] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w K. Powiat Grodzki udzielił stronie skarżącej pozwolenia na użytkowanie budynku mieszkalnego wraz z infrastrukturą techniczną zlokalizowanego na działce nr .......w K. ............
Bezspornym w sprawie jest również, że strona skarżąca przystąpiła do użytkowania przedmiotowego budynku przed uzyskaniem ostatecznej decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, co organ l instancji stwierdził w czasie kontroli przedmiotowego budynku mieszkalnego, przeprowadzonej w dniu ...........2007 r.
Tymczasem inwestor przed przystąpieniem do użytkowania obiektu obowiązany jest uzyskać decyzję o pozwoleniu na użytkowanie (art. 55 ustawy z 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane).
Natomiast w myśl art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w przypadku stwierdzenia przystąpienia do użytkowania obiektu budowlanego lub jego części z naruszeniem przepisów art. 54 i 55, właściwy organ wymierza karę z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu budowlanego. Do kary tej stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące kar, o których mowa w art. 59f ust. 1, z tym że stawka opłaty podlega dziesięciokrotnemu podwyższeniu.
Jednocześnie należy stwierdzić, że wydanie decyzji o pozwoleniu na użytkowanie nie stoi na przeszkodzie zastosowaniu kary, o której mowa w art. 57 ust. 7 w/w ustawy Prawo budowlane, jeśli została ona nałożona za okres poprzedzający datę wydania tej decyzji (por. wyrok WSA w Gorzowie Wlk. z 5 października 2006 r. sygn. akt II SA/Go 231/06, niepubl.). Nałożenie kary jest obowiązkiem organu wskazanego w art. 80 ust. 2, który nie może odstąpić od uczynienia użytku ze swojej kompetencji np. ze względu na sytuację osobistą czy majątkową inwestora.
Organy administracji publicznej postąpiły zatem prawidłowo nakładając na stronę skarżącą karę z tytułu przystąpienia do użytkowania bez uzyskania decyzji o pozwoleniu na użytkowanie przedmiotowego budynku. Należy również zwrócić uwagę, że jeżeli strona skarżącą stwierdziła, że organ l instancji nie rozpoznaje jej wniosku z ....... października 2003 r. o pozwolenie na użytkowanie to mogła wystąpić ze skargą na bezczynność tego organu, a nie wbrew przepisom prawa przystępować do użytkowania budynku.
Mając zatem na uwadze przedstawione wyżej okoliczności sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny W Krakowie, uznając skargę za nieuzasadnioną, w oparciu o przepis art. 151 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło