II SA/Wa 677/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA - Eugeniusz Wasilewski, Sędzia WSA - Ewa Grochowska - Jung (spr.), Sędzia WSA - Joanna Kube, Protokolant - Łukasz Mazur, po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 10 września 2008 r. sprawy ze skargi K. C. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przywrócenia do służby w Policji oddala skargę. Zaskarżoną decyzją Komendant Główny Policji uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] i umorzył postępowanie w pierwszej instancji. Powyższe postępowanie dotyczyło odmowy uchylenia decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie przywrócenia K. C. do służby w Policji z dniem 4 sierpnia 2006 r. Powyższa decyzja została podjęta w następującym stanie faktycznym i prawnym: Rozkazem personalnym z dnia [...] sierpnia 2006 r. nr [...] Komendant Powiatowy Policji w P., w związku z uprawomocnieniem się wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Ol 191/06 uchylającego decyzję z dnia [...] grudnia 2005 r. nr [...] o zwolnieniu K. C. ze służby, przywrócił skarżącego do służby z dniem 4 sierpnia 2006 r. K. C. wniósł odwołanie od decyzji z dnia [...] sierpnia 2006 r. i wskazał, że rozkaz ten posiada wadę prawną polegającą na braku określenia wysługi lat, od której uzależniona jest wysokość wynagrodzenia policjanta. Decyzją z dnia [...] września 2006 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w O. utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] sierpnia 2006 r., wyjaśniając jednocześnie, że kwestia ustalenia wysługi lat skarżącego została rozstrzygnięta odrębną decyzją, która podlega samoistnemu zaskarżeniu. Następnie w dniu 26 października 2007 r. K. C. wniósł do Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. wniosek o wznowienie postępowania dotyczącego daty przywrócenia do służby w 2006 r. Skarżący podniósł, iż w wyroku z dnia 5 grudnia 2006 r. sygn. akt II SA/Ol 909/06, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odmiennie ustalił datę przywrócenia do służby, a zatem zasadne jest wznowienie postępowania na podstawie art. 145 § 1 pkt 7 kpa. Postanowieniem z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] Komendant Wojewódzki Policji w O. wznowił postępowanie, a decyzją z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] odmówił uchylenia swojej decyzji z dnia [...] września 2006 r. nr [...]. Organ wskazał, że nie wystąpiła żadna z wymienionych w art. 145 § 1 kpa przesłanek, która dawałaby podstawę do wznowienia postępowania zakończonego decyzją z dnia [...] września 2006 r. Organ podkreślił również, że przy wydawaniu decyzji z [...] września 2006 r. nie było podstaw do rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego, natomiast powoływany przez skarżącego wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 grudnia 2006 r. dotyczył kwestii uposażenia skarżącego, nie zaś przywrócenia go do służby w Policji. K. C. wniósł odwołanie od powyższej decyzji i wskazał, że powinien być przywrócony do służby z dniem 10 czerwca 2006 r., czyli od następnego dnia, w którym stał się prawomocny wyrok Sądu z dnia 9 maja 2006 r. uchylający decyzję o zwolnieniu ze służby w Policji. Skarżący zacytował wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 grudnia 2006 r. w części stwierdzającej, iż stosunek służbowy podlega reaktywowaniu z chwilą uprawomocnienia się wyroku (sądu administracyjnego – przypisek Sądu). Komendant Główny Policji w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] lutego 2008 r. nr [...] podniósł, że w pierwszej kolejności organ administracji publicznej jest zobowiązany do zbadania z urzędu zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania administracyjnego. Organ pokreślił, że zgodnie z treścią art. 148 § 1 kpa podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej, który wydał w sprawie decyzję pierwszej instancji, w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okolicznościach stanowiących podstawę do wznowienia postępowania. Tymczasem Komendant Wojewódzki Policji w O. w ogóle nie odniósł się do kwestii terminu wniesienia podania, a zdaniem organu odwoławczego podanie to zostało wniesione z uchybieniem terminu. Komendant Główny Policji podniósł bowiem, że na treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 5 grudnia 2006 r. K. C. powoływał się już w odwołaniu z dnia 21 lipca 2007 r. – odwołanie to dotyczyło wprawdzie decyzji Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...], jednak od tej daty należy liczyć termin do wniesienia podania. Wobec powyższego Komendant Główny Policji uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] listopada 2007 r. i umorzył postępowanie jako bezprzedmiotowe, ponieważ niemożliwe jest wszczęcie postępowania o wznowienie innego postępowania w sytuacji, gdy strona uchybiła terminowi do wniesienia podania o wznowienie postępowania. K. C. w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na powyższą decyzję zarzucił błędną interpretację przepisów prawa poprzez przyjęcie, że z chwilą otrzymania wiedzy zawartej w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Ol 191/06 i wydaniu nowej decyzji z dnia [...] września 2006 r. nr [...], nie zaskarżył tej decyzji. Skarżący wskazał, że jego zdaniem, po otrzymaniu wyroku z dnia 5 grudnia 2006 r. organ powinien był z urzędu wszcząć postępowanie "w celu uchylenia wadliwie wydanej wcześniej decyzji". Ponadto skarżący poinformował, że wiedzę o niekorzystnym dla niego rozstrzygnięciu uzyskał w lipcu 2007 r. Nadto K. C. zarzucił organom administracji publicznej brak wyjaśnienia wszystkich okoliczności sprawy oraz stronniczość. W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumenty i rozważania zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sąd administracyjny sprawuje wymiar sprawiedliwości poprzez kontrolę pod względem zgodności z prawem zaskarżonej decyzji administracyjnej i to z przepisami obowiązującymi w dacie jej wydania. Skarga analizowana pod tym kątem podlega oddaleniu, bowiem zaskarżona decyzja została wydana zgodnie z prawem. Na wstępie należy wskazać, iż wznowienie postępowania jest instytucją procesową mającą na celu stworzenie prawnej możliwości przeprowadzenia ponownego postępowania wyjaśniającego i ponownego rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, w której została już wydana decyzja ostateczna, a zatem stanowi wyjątek od zasady trwałości decyzji administracyjnej (art. 16 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego, Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm. – zwanej dalej kpa). Artykuł 145 § 1 pkt 1 - 8 kpa, określa w sposób enumeratywny obligatoryjne przesłanki do wznowienia postępowania. Zgodnie z pkt 7 powołanego artykułu, w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli zagadnienie wstępne zostało rozstrzygnięte przez właściwy organ lub sąd odmiennie od oceny przyjętej przy wydaniu decyzji (art. 100 § 2). Natomiast zgodnie z treścią art. 148 § 1 kpa, termin do wniesienia podania o wznowienie postępowania wynosi jeden miesiąc od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Kwestię terminu organ administracji publicznej powinien zbadać z urzędu, a w razie stwierdzenia, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z uchybieniem terminu – odmówić wszczęcia postępowania. W rozpoznawanej sprawie organ pierwszej instancji w ogóle nie zbadał kwestii zachowania terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania. Tymczasem wszczęcie postępowania o wznowienie na wniosek strony, pomimo uchybienia terminu, stanowi rażące naruszenie prawa, ponieważ godzi w zasadę trwałości decyzji administracyjnych (art. 16 § 1 kpa) – (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, wyd. 8, Warszawa 2006 r., str. 672). Z kolei organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy, bądź uchylając tę decyzję – umarza postępowanie w pierwszej instancji (art. 138 § 1 pkt 2 kpa). Umorzenie postępowania jest zaś możliwe w przypadku stwierdzenia przez organ, że postępowanie to stało się bezprzedmiotowe z jakiejkolwiek przyczyny (art. 105 § 1 kpa). Bezprzedmiotowość postępowania oznacza natomiast, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, wobec czego nie można rozpoznać sprawy co do istoty. Uchybienie terminu przy wniesieniu podania w przypadku, gdy przepisy prawa łączą się z zachowaniem terminu dopuszczalność rozpoznania sprawy, czyni wniesienie bezskutecznym i uniemożliwia rozpoznanie sprawy co do istoty. Wyjaśnić również należy, że organ drugiej instancji, rozpatrując sprawę po wniesionym odwołaniu, nie ogranicza się wyłącznie do kontroli decyzji pierwszo- instancyjnej w zakresie podniesionych przez skarżącego zarzutów, lecz dokonuje jej ponownego merytorycznego rozpatrzenia. Podkreślić należy, że na każdym etapie postępowania organy administracji publicznej związane są rygorami procedury administracyjnej, określającej ich obowiązki w zakresie prowadzenia postępowania administracyjnego i orzekania. Muszą zatem przestrzegać zasady dochodzenia do prawdy obiektywnej (art. 7 kpa). Ponadto zobowiązane są do należytego i wyczerpującego informowania stron o okolicznościach faktycznych i prawnych, które mogą mieć wpływ na ustalenie ich praw i obowiązków będących przedmiotem postępowania administracyjnego (art. 9 kpa). Muszą wreszcie w sposób wyczerpujący zebrać, rozpatrzyć i ocenić cały materiał dowodowy (art. 77 § 1 kpa i art. 80 kpa) oraz uzasadnić swoje rozstrzygnięcie zgodnie z wymaganiami art. 107 § 3 kpa. Rozpatrując odwołanie K. C. Komendant Główny Policji ustalił, że podanie o wznowienie postępowania w przedmiocie decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] zostało wniesione z uchybieniem terminu. Organ stwierdził, że skarżący ani w podaniu z dnia 25 października 2007 r., ani też we wniosku z dnia 5 września 2007 r. skierowanym do Komendanta Powiatowego Policji w P., nie udowodnił, że podanie i wniosek zostały wniesione w terminie określonym przez przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, pomimo takiego obowiązku spoczywającym właśnie na wnoszącym podanie (por. B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego – Komentarz, Wydawnictwo C.H. Beck, wyd. 8, Warszawa 2006 r., str. 671). Organ odwoławczy we własnym zakresie ustalił, że o przesłance wznowienia postępowania, na którą to przesłankę powołuje się skarżący, K. C. wiedział już w dniu 21 lipca 2007 r., ponieważ powoływał się na cytowaną wyżej treść wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 9 maja 2006 r. sygn. akt II SA/Ol 191/06, dotyczącą daty reaktywowania stosunku służbowego, w odwołaniu od decyzji Komendanta Powiatowego Policji w P. z dnia [...] lipca 2007 r. nr [...]. Słusznie zatem Komendant Główny Policji uznał, że podanie o wznowienie postępowania zostało wniesione z uchybieniem ustawowego miesięcznego terminu do jego wniesienia. Skoro bowiem skarżącemu znana była podstawa wznowienia postępowania już w dniu 21 lipca 2007 r., to termin do wniesienia podania upłynął 21 sierpnia 2007 r. Stąd nawet gdyby przyjąć, że skarżący skutecznie wniósł podanie już w dniu 5 września 2007 r. (charakter procesowy tego pisma nie został wyjaśniony pomimo wezwania organu), to i tak nastąpiłoby to z uchybieniem terminu. Zatem organ odwoławczy prawidłowo uchylił decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w O. z dnia [...] listopada 2007 r. nr [...] i umorzył postępowanie w sprawie. Wobec powyższego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na mocy art. 151 w zw. z art. 132 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), orzekł jak w sentencji wyroku.