II SA/Kr 260/07

WyrokWSA w Krakowie2008-09-23

Skład orzekający: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska, WSA Renata Czeluśniak, WSA Ewa Rynczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu warunków zabudowy może zostać wydana, gdy istnieją wątpliwości co do dostępu do drogi publicznej i wystarczającego uzbrojenia terenu, a także czy naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu przez organ pierwszej instancji uzasadnia uchylenie decyzji organu drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania?
Ratio decidendi
Sąd oddalił skargę, uznając, że mimo błędów w uzasadnieniu decyzji organu odwoławczego, samo rozstrzygnięcie było prawidłowe. Stwierdzono, że naruszenie zasady czynnego udziału strony w postępowaniu przez organ pierwszej instancji (nieprzedstawienie dowodów, brak zawiadomienia o zakończeniu postępowania) uzasadniało uchylenie decyzji organu drugiej instancji i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 138 § 2 kpa, ponieważ uchybień tych nie można było usunąć w postępowaniu odwoławczym. Sąd podkreślił, że dostęp do drogi publicznej wymaga zarówno faktycznego, jak i prawnego zapewnienia, a w przypadku uzbrojenia terenu, jego wykonanie musi być zagwarantowane umową.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie, która uchyliła decyzję Prezydenta Miasta K. o warunkach zabudowy dla budowy budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Skarżący zarzucił organowi odwoławczemu naruszenie przepisów proceduralnych i materialnych, w tym błędne przyjęcie, że sprawa wymaga dalszego postępowania wyjaśniającego oraz wadliwe ustalenie dostępu do drogi publicznej. W pierwszej instancji organ ustalił warunki zabudowy, mimo zastrzeżeń dotyczących osuwania się mas ziemnych, dostępu do drogi i uzbrojenia terenu. Organ odwoławczy uchylił decyzję, wskazując na wątpliwości co do uzbrojenia terenu i sposobu uzgodnień dotyczących terenów osuwiskowych, a także zalecając ponowne ustalenie stron postępowania.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Joanna Tuszyńska (spr.) Sędziowie: WSA Renata Czeluśniak WSA Ewa Rynczak Protokolant: Anna Chwalibóg po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 23 września 2008 r. sprawy ze skargi P.W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [....] w przedmiocie warunków zabudowy skargę oddala. Decyzją z dnia [...]. Prezydent Miasta K. , na podstawie art. 59 ust. 1, art. 61 ust. 1 w związku z art. 60 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2003 r., Nr 80, póz. 717 z późniejszymi, zm.), § 1-9 Rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie sposobu ustalania wymagań dotyczących nowej zabudowy i zagospodarowania terenu w przypadku braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. 2003, Nr 164, poz. 1588), § 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie oznaczeń i nazewnictwa stosowanych w decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego oraz w decyzji o warunkach zabudowy (Dz. U. 2003, Nr 164, poz. 1589) ustalił warunki zabudowy dla M.P. dla zamierzenia inwestycyjnego pn.: "Budowa budynku mieszkalnego jednorodzinnego (z mieszkalnym poddaszem) z garażem na dz. [...] obr. [...] i wjazdem z dz. [...] na dz. [...] obr. [...] S. przy ul. [...]. Integralną część decyzji stanowiły załączniki: załącznik Nr 1 - Warunki zabudowy terenu oraz wyniki analizy urbanistyczno-architektonicznej oraz załącznik Nr 2 - Linie rozgraniczające teren inwestycji, wyznaczone na mapie w skali 1 : 1000 wraz z częścią graficzną wyników analizy urbanistyczno-architektonicznej. W uzasadnieniu organ wskazał, że postępowanie toczyło się na wniosek inwestora z dnia [...] 2005 r. Z uwagi na fakt, że teren określony we wniosku nie jest objęty miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, konieczne było przeprowadzenie postępowania na zasadach i w trybie przewidzianym w art. 59 i następnych cyt. ustawy. W toku postępowania uzyskano następujące opinie: opinię Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska z dnia [...] 2005 r. w zakresie komunikacji, opinię Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska UM z dnia [...] 2006 r. w zakresie ochrony środowiska, opinię Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska UM z dnia: [...] 2006 r. w odniesieniu do terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych oraz opinię Zarządu Gospodarki Komunalnej z dnia [...] 2006 r. Organ ustalił, że spełnione zostały łącznie przesłanki wydania decyzji o warunkach zabudowy określone w art. 61 ust. 1 cyt. ustawy. Projekt decyzji został sporządzony przez osobę posiadającą stosowne uprawnienia. Ustosunkowując się do zastrzeżeń P.W. zawartych w piśmie z dnia [...] czerwca 2006 r. odnośnie niebezpieczeństwa osuwania się mas ziemnych organ podał, że w zakresie geologii przedmiotowy wniosek został zaopiniowany w Wydziale Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska. Zgodnie ze wskazaną powyżej opinią nałożono na inwestora obowiązek opracowania dla terenu inwestycji dokumentacji geologiczno inżynierskiej sporządzanej dla ustalenia geotechnicznych warunków posadawiania obiektów budowlanych i uzyskania na etapie projektu budowlanego zawiadomienia Prezydenta Miasta K. o przyjęciu bez zastrzeżeń w/w dokumentacji. W załączniku Nr 1 - warunki zabudowy oraz wyniki analizy urbanistyczno-architektonicznej w punkcie 2a zatytułowanym "Warunki ochrony środowiska i zdrowia ludzi" podano, że podłączenie do kanalizacji sanitarnej nastąpi na warunkach MPWiK SA, natomiast podłączenie do kanalizacji opadowej na warunkach ZG, natomiast w punktach 4 a,c,d opisano między innymi warunki zaopatrzenia w wodę, odprowadzenie ścieków, odprowadzenie wód opadowych oraz dostępu do drogi publicznej. l tak odnośnie zaopatrzenia w wodę i ścieki podano, że w bezpośrednim sąsiedztwie rozpatrywanej lokalizacji brak miejskiej sieci wodociągowej oraz miejskiej sieci kanalizacji sanitarnej. Najbliższy miejski wodociąg 0 150mm, przebiega po wschodniej stronie rozpatrywanej lokalizacji w ul.[...] a doprowadzenie wody dla projektowanej zabudowy wymagałoby rozbudowy miejskiej sieci, ale jak stwierdzono: "rozbudowa sieci wodociągowej nie jest objęta ustaleniami niniejszej decyzji". Istnieje również możliwość doprowadzenia wody oraz odprowadzenia ścieków sanitarnych z planowanej inwestycji poprzez przyłączenie odpowiednio do wodociągu biegnącego po zachodniej stronie lokalizacji oraz kanalizacji biegnącej po południowej i wschodniej stronie lokalizacji, które stanowią wewnętrzną instalację wodociągową/kanalizacyjną osiedla domów jednorodzinnych przy ul. [...] - (odbiorca usług: A. Sp. z o.o.). Ewentualne odprowadzenie ścieków sanitarnych w nawiązaniu do w/w kanalizacji może nastąpić po sprawdzeniu przepustowości przyłącza i instalacji kanalizacyjnej, w porozumieniu z użytkownikami tego uzbrojenia. Odnośnie odprowadzenia wód opadowych podano, że w rejonie lokalizacji planowanej zabudowy obowiązuje rozdzielczy system kanalizacji. W sąsiedztwie w/w działki Zarząd Gospodarki Komunalnej posiada w administrowaniu kanał opadowy 50 cm ułożony równolegle do ul. [...] (w odl. ok. [...]m). Do kanału tego przyłączona jest osiedlowa kanalizacja opadowa. Zgodę na przyłączanie się do tego kanału ZGK wyda po przejęciu kanału od aktualnego właściciela, do tego czasu odprowadzenie wód opadowych do w/w kanalizacji jest możliwe na warunkach określonych przez dysponenta sieci. Odnośnie dostępu do drogi publicznej podano, że teren planowanej inwestycji ma dostęp do drogi publicznej tj. ul. [...] poprzez drogę wewnętrzną, tj. ul. [...]. Odwołania od powyższej decyzji do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. wnieśli E.W. i P.W. Odwołujący się zarzucili naruszenie przepisów: art. 61 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, art. 61 ust. 1 pkt 3 w zw. z ust. 5 cyt. ustawy, art. 10 § 1 i 11 kpa (naruszenie art. 11 kpa zarzucił tylko P.W. ). Wnieśli o uchylenie decyzji i wydanie decyzji o odmowie ustalenia warunków zabudowy. W uzasadnieniu wskazali, że nie został spełniony warunek dostępu terenu planowanej inwestycji do drogi publicznej. Drogą publiczną jest ul. [...] stanowiąca działkę[...] , natomiast drogą wewnętrzną ul.[...] stanowiąca działki nr [...], [...] ,[...], [...], przy czym działki stanowiące ul. [...] i ul. [...] są rozdzielone dwoma działkami o numerach [...] i [...], które stanowią własność Osób Oczekujących na Mieszkanie A. spółka z o.o. W aktach sprawy brak jest dokumentu, który uprawiałby inwestora do korzystania z tych działek. Nie ma również żadnej działki sąsiedniej, która jest dostępna z tej samej drogi publicznej, która pozwalałaby na określenie charakterystyki zabudowy i zagospodarowania terenu w rozumieniu art. 61 § 1 pkt 1 cyt. ustawy. Nadto zarzucili, że teren inwestycji, wbrew wymaganiu określonemu w art. 61 ust. 5 w zw. z art. 61 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy, nie ma zagwarantowanej obsługi w zakresie infrastruktury technicznej, zapewnienia wody, odprowadzania ścieków sanitarnych, odprowadzania wód opadowych, a na mapie nie zostały przedstawione żadne przebiegi potencjalnego uzbrojenia terenu. Co więcej, jak argumentowali, uzbrojenie takie nie jest możliwe z uwagi na treść pism MPWiK w K. z dnia [...] 2005 r. i [...] 2005 r. oraz brak stosownych umów w tym zakresie. Niezrozumiałe jest dla odwołującego się P.W. stanowisko organu (pkt 4 ppkt a), że "rozbudowa sieci wodociągowej nie jest objęta ustaleniami niniejszej decyzji". Naruszenie art. 10 § 1 i 11 kpa odwołujący upatrywali w nie powiadomieniu stron o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie oraz w nie dokonaniu lub dokonaniu wadliwych doręczeń wobec niektórych stron postępowania. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. decyzją z dnia [...] znak: [...], na podstawie przepisów art. 59 ust 1, art. 60 i art. 61 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. nr 80 poz. 717 z późn. zm.) oraz art. 138 § 2 kpa uchyliło zaskarżoną decyzję w całości i przekazało sprawę organowi l instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu organ II instancji odwołał się do analizy architektoniczno-budowlanej, zgodnie z którą działka stanowiąca teren inwestycji położona jest w strefie miejskiej, w sąsiedztwie zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej i wielorodzinnej i stanowi fragment osiedla [...] leżącego nad potokiem [...]. Stwierdzono w niej również, że teren inwestycji posiada dostęp do drogi publicznej - ul. [...] poprzez drogę wewnętrzną, tj. ul. [...]i jest to teren uzbrojony w pełną infrastrukturę miejską. W analizie stwierdzono również, że zabudowa wzdłuż ul. [...] przebiega po stronie południowej bardzo jednorodnie, zaś po stronie północnej z lekkim uskokiem. W konsekwencji w analizie tej stwierdzono, że wnioskowana inwestycja mieści się w parametrach istniejącej zabudowy w analizowanym obszarze i spełnia wymogi wynikające z istniejących wskaźników zagospodarowania terenu. Wyznaczenie zarówno linii zabudowy, wskaźnika wielkości powierzchni nowej zabudowy w stosunku do powierzchni działki, jak również pozostałych parametrów planowanego budynku nastąpiło w nawiązaniu do zabudowy działek sąsiednich, tj. działek nr [...], [...], [...], [...] obr. [...] . Jednakże, jak podkreślił organ odwoławczy, przepis art. 61 ust. 1 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wymaga dla ustalenia warunków zabudowy łącznego spełnienia wymienionych w nim przesłanek, w tym, aby istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu było wystarczające dla zamierzenia budowlanego. W myśl art. 61 ust. 5 w/w ustawy, warunek ten uznaje się za spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia terenu zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem. W kontekście wyżej przedstawionych uwag, Kolegium stwierdziło, że w przedmiocie warunków przyłączenia planowanego budynku do sieci gazowej oraz zapewnienia dostaw energii elektrycznej, właściwe w tym względzie podmioty (dostawcy usług) wskazały na taką możliwość, określając te warunki. Natomiast w świetle materiałów dowodowych sprawy wątpliwości budzi, czy istniejące lub projektowane uzbrojenie terenu w zakresie sieci wodociągowej i kanalizacyjnej jest wystarczające dla zamierzenia budowlanego. W opinii MPWiK w K. podano, że w bezpośrednim sąsiedztwie planowanej inwestycji brak jest miejskiej sieci wodociągowej i nie jest przewidziana budowa takiej sieci w tym rejonie, zaś biegnący tam wodociąg stanowi wewnętrzną instalację wodociągową osiedla domów jednorodzinnych przy ul. [...], zaś jako odbiorcę usług wskazano A. sp. z o.o. w K. Taka sama opinia MPWiK dotyczy kanalizacji sanitarnej. Wnioskodawca dołączył do akt sprawy oświadczenie w/w spółki A. z dnia [...] maja 2004 r., w którym wyrażono zgodę dla każdoczesnego właściciela działki nr [...] obr. [...] na włączenie się z wodociągiem, kanalizacją sanitarną i deszczową do istniejącej infrastruktury stanowiącej wewnętrzną instalację wodociągowo - kanalizacyjną osiedla domów jednorodzinnych przy ul. [...], natomiast odwołujący się dołączył do odwołania kopię umowy z dnia [...] 2003 r. o dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków w segmencie mieszkaniowym przy ul. [...], zawartą pomiędzy mieszkańcami wskazanych ulic, a MPWiK w K. , podnosząc, że odbiorcą w/w usług - wbrew temu, co twierdzi MPWiK - nie jest A. sp. z o.o. w K. , a mieszkańcy ww. osiedla. Nadto, we wniosku inwestor podał, że odprowadzanie wód opadowych nastąpi na teren własny. Zarząd Gospodarki Komunalnej w K. (obecnie Zarząd Komunalny) w piśmie z dnia [...] 2006 r. poinformował, że w sąsiedztwie działki nr [...] obr. [...] ZGK posiada w administrowaniu kanał opadowy w odległości ok. 40 m, do którego przyłączona jest osiedlowa kanalizacja opadowa. Zgodę na przyłączenie się do tego kanału ZGK wyda po przejęciu kanału od aktualnego właściciela, zaś do czasu przejęcia kanału, o zgodę należy wystąpić do właściciela. Zatem materiał dowodowy sprawy w powyższym przedmiocie nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie spełnienia warunku z art. 61 ust. 1 pkt 3 cyt. ustawy w odniesieniu do wskazanych sieci uzbrojenia terenu. Nakazując ponowne rozpoznanie sprawy organ odwoławczy wskazał, że rozpoznając sprawę organ l instancji winien przede wszystkim ustalić, kto jest odbiorcą usług w zakresie wewnętrznych sieci wodociągowej i kanalizacyjnej. Kolejną istotną kwestią, w ocenie Kolegium, jest, iż art. 53 ust. 4 pkt 5 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym przewiduje, że uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych dokonuje się z właściwym organem administracji geologicznej. W art. 53 ust. 5 przewidziana jest dla tego typu uzgodnień forma postanowienia. Natomiast przedstawione przez Wydział Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska UM stanowisko zostało wyrażone w formie zwykłej opinii, co narusza prawo stron do ewentualnego kwestionowania takiego stanowiska. Jednocześnie Kolegium zaleciło przed wydaniem decyzji wezwać strony do zapoznania się z zebranym materiałem dowodowym i wypowiedzenia się w tym przedmiocie oraz nakazało zwrócić uwagę na konieczność zapewnienia wszystkim stronom postępowania czynnego udziału, w tym prawidłowe ustalenie adresów wszystkich stron postępowania. Odnosząc się do podniesionej w odwołaniu kwestii dostępu planowanej inwestycji do drogi publicznej, tj. ul. [...], Kolegium przytaczając brzmienie art. 2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym stwierdziło, iż warunek ten w przypadku planowanej inwestycji jest spełniony, bowiem dostęp ten zapewniony jest poprzez ul. [...], która - "jak wynika z akt sprawy" - jest drogą wewnętrzną w zarządzie Zarządu Komunalnego, nie zaś drogą prywatną. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] wniósł P.W. , zarzucając jej naruszenie: art. 138 ust. 2 kpa poprzez błędne przyjęcie, że rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części i brak orzeczenia w tym zakresie co do istoty sprawy oraz art. 61 ust.1 pkt 2 cyt. ustawy poprzez przyjęcie, że przedmiotowa działka ma dostęp do drogi publicznej. Wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i zasądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu wskazał, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. odnosząc się do uzbrojenia terenu w zakresie sieci wodociągowej i kanalizacyjnej powołało się na kopię umowy z dnia [...] 2003 r. o dostarczanie wody i odprowadzanie ścieków zawartą między mieszkańcami ulic [...] a MPWiK w K. oraz pismo MPWiK z dnia [...] grudnia 2005 r. z których jasno wynika, iż to mieszkańcy tychże ulic są właścicielami przedmiotowej sieci wodociągowej i kanalizacyjnej. Nie ma zaś żadnego dowodu w postaci uzgodnień z osobami uprawnionymi do powyższej sieci wodociągowej i kanalizacyjnej na temat możliwości przyłączenia. Zgodnie z brzmieniem art. 61 ust. 5 cyt. ustawy warunek uzbrojenia terenu jest spełniony, jeżeli wykonanie uzbrojenia zostanie zagwarantowane w drodze umowy zawartej między właściwą jednostką organizacyjną a inwestorem. Właściwa jednostka organizacyjna (MPWiK) podało, że w przewidywalnej przyszłości takiej umowy zawrzeć nie może, bowiem nie jest w stanie zapewnić tego uzbrojenia. W niniejszej sprawie wnioskodawca nie spełnił powyższego warunku, natomiast Kolegium konkludując swoje rozważania na temat spełnienia przez wnioskodawcę warunku z art. 61 ust.1 pkt 3 ustawy wskazało, iż materiał dowodowy sprawy nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, czy wskazany warunek został spełniony. Takie twierdzenie organu odwoławczego, w świetle powyższych uwag jest, w ocenie skarżącego, całkowicie bezpodstawne. Braki te sprawiają, iż decyzja w sprawie ustalenia warunków zabudowy dla przedmiotowej inwestycji powinna być uchylona, a Kolegium powinno orzec w tym zakresie co do istoty sprawy, a nie jedynie przekazać sprawę organowi l instancji do ponownego rozpoznania, celem uzupełniania materiału dowodowego w "niewiadomym zakresie i niewiadomym kierunku". Podkreślił, że przekazanie sprawy organowi l instancji do ponownego rozpoznania jest zawężone tylko do przypadków, gdy zachodzi konieczność prowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub znacznej części, a taka konieczność nie zachodzi w niniejszej sprawie w ogóle. Odnosząc się do kwestii dostępu wskazanej działki do drogi publicznej podniósł, że ustalenie Kolegium, iż dostęp ten jest zapewniony poprzez ul. [...] jest nieprawdziwe. Teren inwestycji nie posiada dostępu do drogi publicznej, z uwagi na oddzielenie ul. [....] działkami o numerach [...] i [...] stanowiącymi własność Osób Oczekujących na Mieszkanie B. spółka z o.o. Wnioskodawca nie przedstawił żadnego dokumentu, pisemnego ustalenia lub dowodu ustanowienia służebności drogowej z tą spółką. Wobec tego, w rozumieniu art. 2 pkt 14 i art. 61 ust. 1 pkt 2 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym, teren nie ma dostępu do drogi publicznej. Warunek dostępu do drogi publicznej bowiem należy traktować formalnie (jakikolwiek tytuł prawny do działek, po których ma następować komunikacja do drogi publicznej), a nie faktyczny (jest zbudowana droga). W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w K. wniosło o oddalenie skargi i podtrzymało swoje stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Podkreśliło, że materiał dowodowy w przedmiocie uzbrojenia terenu jest rozbieżny. Odnosząc się do naruszenia art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy wyjaśnił, że w zaskarżonej decyzji wyraźnie zostało wskazane, jakie czynności i dla jakich ustaleń winien przeprowadzić organ l instancji przy ponownym rozpoznaniu sprawy. Jedną z okoliczności wymagających jednoznacznego ustalenia było właśnie spełnienie warunku z art. 61 ust. 1 pkt 3 w/w ustawy. Następnie Kolegium ponownie zwróciło uwagę na brak uzgodnienia wymaganego przez art. 53 ust. 4 pkt 5 cyt. ustawy w odniesieniu do terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych oraz naruszenie przez organ l instancji art. 10 § 1 kpa. Sąd zważył, co następuje: Zgodnie z treścią art. 3 ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W ramach swej kognicji sąd bada, czy przy wydaniu zaskarżonego aktu nie doszło do naruszenia prawa materialnego i przepisów postępowania, nie będąc przy tym związany granicami skargi (art. 134 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi). Skarga podlega oddaleniu, gdyż mimo, że uzasadnienie decyzji kasacyjnej organu II instancji jest częściowo błędne, to jednak treść rozstrzygnięcia odpowiada prawu. Jak wynika z decyzji organu l instancji (k.[...]) i rozdzielnika stron postępowania znajdującego się na k. [...] akt administracyjnych status strony w sprawie przyznano [...]podmiotom, natomiast decyzja została skutecznie doręczona jedynie [...] osobom. Do decyzji dołączono bowiem [...] zwrotnych potwierdzeń odbioru, a na decyzji znajdującej się w aktach l instancji widnieje adnotacja o jej osobistym odbiorze w urzędzie przez inwestora. Nadto decyzja nie została skutecznie doręczona A.O. do którego korespondencja zaadresowana na inny adres niż w wskazany w rozdzielniku wróciła do organu z adnotacją poczty "adresat nieznany" i nie została ponownie ekspediowana na właściwy adres. Przepis art. 10 § 1 kpa wyraża zasadę czynnego udziału strony w postępowaniu. Nakłada ona na organy administracji publicznej obowiązek zapewnienia stronom czynnego udziału w każdym stadium postępowania oraz obowiązek umożliwienia stronom wypowiedzenia się przed wydaniem decyzji co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Z tego, co przedstawiono wyżej wynika, że wiele osób pominiętych zostało w postępowaniu prowadzonym przez organ l instancji, gdyż nie doręczono im nawet decyzji organu l instancji. Nadto, strony nie zostały zawiadomione o zgromadzeniu materiału dowodowego i możliwości zapoznania się z tym materiałem oraz o możliwości składania wniosków dowodowych. Zgodnie z art. 138 § 2 kpa organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi l instancji, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Przekazując sprawę organ może też wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy. Powszechnie przyjmuje się, że instytucja kasacji może być stosowana wyjątkowo, wyłącznie w sytuacjach opisanych powyżej i niedopuszczalna jest w tym zakresie wykładnia rozszerzająca. Zasadą jest bowiem, że organ odwoławczy ponownie rozstrzyga daną sprawę merytorycznie. Zatem wydanie decyzji kasacyjnej tego rodzaju może nastąpić tylko wtedy, gdy organ l instancji przeprowadził postępowanie z rażącym naruszeniem norm prawa procesowego, a w szczególności nie przeprowadził w ogóle postępowania wyjaśniającego albo postępowanie takie przeprowadził, ale w rażący sposób naruszył w nim przepisy procesowe. Do takich właśnie naruszeń zaliczyć należy uniemożliwienie stronom brania udziału w postępowaniu w pierwszej instancji. Wobec nie doręczenia decyzji l instancji wszystkim stronom postępowania jak również nie umożliwienie stronom wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, organowi odwoławczemu nie pozostało nic innego jak zastosować art. 138 § 2 kpa, albowiem z uwagi na zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego określoną w art. 15 kpa stwierdzonego uchybienia nie można usunąć w postępowaniu odwoławczym. W sytuacji gdyby organ odwoławczy wydał decyzję merytoryczną, na którą następnie została by wniesiona skarga do sądu administracyjnego, sąd byłby zobowiązany, stosownie do treści art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uwzględnić skargę z uwagi na zaistnienie tzw. podstaw wznowieniowych. Zgodnie z powołanym przepisem Sąd uwzględniając skargę na decyzję lub postanowienie uchyla je w całości lub w części jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Naruszenie zasady udziału strony w postępowaniu jest przesłanką wznowienia postępowania określoną w art 145 § 1 pkt 4 kpa, uzasadniającą uchylenie decyzji przez Sąd Administracyjny bez względu na to, czy miało ono, czy też nie miało wpływu na wynik sprawy. Przy czym dla zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit. b ppsa nie ma znaczenia, że zgodnie z art. 147 kpa dla wznowienia postępowania z tej przyczyny wymagane jest żądanie strony (por. wyrok NSA W-wa z dnia 2 lutego 2006 r., II OSK 496/05). Jak zostało już wyżej wspomniane, jakkolwiek rozstrzygnięcie zawarte w decyzji jest prawidłowe, to jednak jej uzasadnienie jest częściowo błędne. Przepis art. 53 ust. 4 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. 2003 r., Nr 80, poz. 717) wymaga przed wydaniem decyzji o warunkach zabudowy uzyskania stosownych uzgodnień. Zgodnie z pkt 5 powołanego wyżej przepisu uzgodnienia decyzji o warunkach zabudowy w odniesieniu do terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych dokonuje się z właściwym organem administracji geologicznej. Jak słusznie wskazało Kolegium uzgodnienia te, stosownie do treści art. 53 ust. 5 ww. ustawy dokonuje się w trybie określonym w art. 106 kpa, a zatem zapadają one w formie postanowienia, które jest zaskarżalne (art. 106 § 5 kpa). Natomiast powszechnie prezentowane jest w judykaturze stanowisko, że jeżeli organ właściwy do wydania decyzji w sprawie ustalenia warunków zabudowy (lokalizacji inwestycji celu publicznego) jest równocześnie organem właściwym do wyrażenia stanowiska o którym mowa w art. 53 ust. 4 ustawy, to bezprzedmiotowe staje się współdziałanie tych organów. Przepis ten nie ma bowiem zastosowania w sytuacji, gdy zarówno do wydania decyzji w postępowaniu głównym, jak i wydania uzgodnienia (zajęcia stanowiska) uprawniony jest ten sam organ, a ma zastosowanie wyłącznie w wypadkach gdy organ prowadzący postępowanie będzie zobowiązany lub uprawniony do dokonania uzgodnienia lub zasięgnięcia opinii innego organu. Właściwym organem administracji geologicznej w odniesieniu do terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych jest zgodnie z art. 101 pkt 3 w zw. z art. 103 ust. 1 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. Prawo geologiczne i górnicze (tj. Dz.U. 2005r. Nr 228 poz.1947) starosta, a w stosunku do miast na prawach powiatu prezydent miasta (art. 103a ust. 1 ww. ustawy). Z powyższego wynika, że w niniejszej sprawie zarówno do wydania decyzji o ustaleniu warunków zabudowy jak i jej uzgodnienia w zakresie terenów zagrożonych osuwaniem się mas ziemnych uprawniony jest ten sam organ. Wobec tego brak było podstaw do wydania postanowienia uzgadniającego w tym zakresie, wymagane było jedynie uzyskanie stosownej opinii, a następnie uwzględnienie jej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, (por wyrok NSA W-wa z dnia 6 września 2007 r. II OSK 776/07, wyrok WSA w W-wie z dnia 13 lutego 2007 r., IV Sa/Wa 2167/06). W tej sytuacji nie ma racji Kolegium wskazując, że organ l instancji dopuścił się uchybienia poprzez uzyskanie stanowiska Wydziału Gospodarki Komunalnej i Ochrony Środowiska UM jedynie w formie "zwykłej opinii", co narusza prawo stron do kwestionowania takiego stanowiska. Stanowisko to wyrażone właśnie w formie opinii winno bowiem zostać przedstawione w decyzji, która podlega kontroli instancyjnej. Odnosząc się do zarzutu skargi w zakresie dostępu terenu inwestycji do drogi publicznej podnieść należy, że twierdzenie organu odwoławczego, iż warunek dostępu terenu do drogi publicznej jest spełniony, bowiem dostęp ten zapewniony jest poprzez ul. [...], która jest drogą wewnętrzną w zarządzie Zarządu Komunalnego, jest przedwczesne. Stosownie do treści art.2 pkt 14 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym ilekroć w ustawie mowa o "dostępie do drogi publicznej" - należy przez to rozumieć bezpośredni dostęp do tej drogi albo dostęp do niej przez drogę wewnętrzną lub przez ustanowienie odpowiedniej służebności drogowej. Sąd podziela stanowisko wyrażone przez Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 26 stycznia 2007 r., II OSKL 239/06 zgodnie z którym pojęcie dostępu do drogi publicznej należy rozumieć jako dostęp faktyczny i prawny, zapewniający kumulatywne spełnienie obu tych przesłanek. Legalność dostępu, tj. prawo do korzystania z niego wynikać musi wprost z przepisu prawa, czynności prawnej, orzeczenia sądowego, czy też administracyjnego. Powyższe warunki nie zostały spełnione w niniejszej sprawie, skoro jak wynika z mapy stanowiącej załącznik do decyzji oraz z wypisu z rejestru gruntów znajdującego się na k. [...] akt administracyjnych działka nr [...], po której przewidziany jest przejazd do nieruchomości stanowi własność spółki osób oczekujących na mieszkanie spółka z o.o., a w aktach brak jest dokumentu który uprawniałby inwestora do przejazdu przez nią. Dla działki nr ew. [...] brak jest w aktach administracyjnych wypisu z ewidencji gruntów. Na k. [...] znajduje się jedynie kserokopia wypisu z ewidencji gruntów dla tej działki, nie potwierdzona za zgodność z oryginałem, przedłożona przez skarżącego przy odwołaniu. Inwestor powinien jednak być przez organ pouczony o skutkach nie wykazania istnienia dostępu swojej nieruchomości do drogi publicznej. Odnośnie kolejnego zarzutu skargi w kwestii nieprawidłowego przyjęcia przez Kolegium, że materiał dowodowy sprawy nie pozwala na jednoznaczne stwierdzenie, czy warunek z art.61 ust.1 pkt 3 został spełniony , zauważyć należy, że zgodnie z dyspozycją art. 61 ust. 5 u.p.z.p. do wydania decyzji o warunkach zabudowy niezbędne jest istnienie rzeczywistego lub projektowanego uzbrojenia terenu, wystarczającego dla danego zamierzenia budowlanego. Celem wspomnianej regulacji nie jest uzależnienie wydania decyzji o warunkach zabudowy od faktycznego istnienia uzbrojenia terenu, ale jedynie zagwarantowanie, że powstanie stosowne uzbrojenie, pozwalające na prawidłowe korzystanie z obiektów budowlanych. Dlatego, jeżeli uzbrojenie terenu jeszcze nie powstało, to umieszczenie na obszarze inwestycji właściwych urządzeń musi zostać zagwarantowane w drodze porozumienia pomiędzy inwestorem a właściwą jednostką organizacyjną, czyli przedsiębiorstwem zajmującym się dostarczaniem odpowiednich usług. Pisma Zarządu Gospodarki Komunalnej w K. z dnia [...]2006r (k.[...] ) i Miejskiego Przedsiębiorstwa Wodociągów i Kanalizacji z dnia [...] .2005r (k. [...]) warunków tych spełniają. W pierwszym, dotyczącym warunków odprowadzenia wód opadowych podano, że zgoda na przyłączenie do kanału opadowego będzie wydana po przejęciu tego kanału od właściciela. Oświadczenie spółki A. z dnia [...] .2004r (k.[...] ) warunku tego nie spełnia. Z kolei pismo z dnia [...] 2005r jest jedynie wstępną informacją techniczną. Ponieważ w tym ostatnim piśmie MPWiK podało, że odbiorcą usług wodociągowych jest spółka A. oraz, że włączenie się do kanalizacji osiedla domów jednorodzinnych przy ul. [...] możliwe jest w porozumieniu z użytkownikiem uzbrojenia, a skarżący przedstawił kserokopię wcześniejszego dokumentu z dnia [...].2003r.k.[...] , z którego wynika, że odbiorcami usług wodociągowych są osoby fizyczne, okoliczność ta również wymagała wyjaśnienia. Mając powyższe na uwadze na mocy art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skarga podlega oddaleniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło