II OSK 1609/09
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-01-21
Skład orzekający: Anna Łuczaj, Maria Czapska-Górnikiewicz, Janusz Furmanek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy samo oskarżenie o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu, bez oceny osobowości i dotychczasowego postępowania strony, uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń palną myśliwską?Ratio decidendi
Samo oskarżenie o popełnienie przestępstwa przeciwko mieniu nie jest wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia na broń. Organ administracyjny musi przeprowadzić szczegółową analizę całokształtu materiału dowodowego, w tym cech osobowych strony i okoliczności popełnienia czynu, aby wykazać istnienie uzasadnionej obawy użycia broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W przypadku umorzenia postępowania karnego z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu, cofnięcie pozwolenia na broń jest nieuzasadnione.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską I. K. przez Komendanta Głównego Policji, po utrzymaniu w mocy decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w Łodzi. Podstawą cofnięcia było toczące się postępowanie karne przeciwko I. K. o przestępstwo z ustawy Prawo łowieckie, dotyczące wejścia w posiadanie bezprawnie pozyskanej tuszy dzika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzje organów, uznając, że sam fakt oskarżenia nie jest wystarczającą przesłanką do cofnięcia pozwolenia. Komendant Główny Policji wniósł skargę kasacyjną, kwestionując wykładnię przepisów przez WSA.Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Łuczaj (spr.) Sędziowie sędzia NSA Maria Czapska-Górnikiewicz sędzia (del.) NSA Janusz Furmanek Protokolant Agnieszka Kuberska po rozpoznaniu w dniu 21 stycznia 2010r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej Komendanta Głównego Policji od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2009 r. sygn. akt VI SA/Wa 885/08 w sprawie ze skargi I. K. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...]2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę kasacyjną.
Wyrokiem z dnia 22 kwietnia 2009 r., sygn. akt VI SA/Wa 885/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie - po rozpoznaniu skargi I. K. – uchylił decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] 2008 r. oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Łodzi w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską; stwierdził, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu oraz zasądził od Komendanta Głównego Policji na rzecz skarżącego 200 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Sąd podał, że decyzją z dnia [...] 2008 r. Komendant Główny Policji – na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 z późn. zm.) - utrzymał w mocy decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w Ł. z dnia [...] 2007 r. cofającą I. K. pozwolenie na broń palną myśliwską.
Komendant Wojewódzki Policji w Ł. oparł swoje rozstrzygnięcie na informacji o toczącym się postępowaniu przygotowawczym w sprawie popełnienia przez skarżącego przestępstwa określonego w art. 53 pkt 6 (wejście w posiadanie zwierzyny nie będąc uprawnionym do polowania) w związku z art. 52 pkt 2 (wejście w posiadanie bezprawnie pozyskanej tuszy) ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 127, poz. 1066 ze zm.). W akcie oskarżenia Prokuratora Prokuratury Rejonowej w R. zarzuciła skarżącemu, że w dniu [...] 2005 r. na terenie Leśnictwa M. działając wspólnie i w porozumieniu i nie będąc uprawnionym do polowania skarżący wziął udział w polowaniu, na które zgody nie wyraził Zarząd Koła, w wyniku którego to polowania wszedł w posiadanie części bezprawnie pozyskanej tuszy. Organ wskazał, że w myśl art. 2 ustawy - Prawo łowieckie zwierzęta w stanie wolnym jako dobro ogólnonarodowe stanowią własność Skarbu Państwa. Natomiast zgodnie z art. 44 Kodeksu cywilnego mieniem jest własność i inne prawa majątkowe. Zdaniem organu czyn zabroniony, o popełnienie którego oskarżono skarżącego, należy do grupy przestępstw przeciwko mieniu, których popełnienie przez posiadacza broni musi skutkować cofnięciem przedmiotowego uprawnienia (art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji). Pozostawienie pozwolenia na broń skarżącemu stałoby w rażącej sprzeczności z obowiązującymi przepisami prawa.
W odwołaniu od powyższej decyzji skarżący potwierdził, że w stosunku do jego osoby toczy się postępowanie karne z art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy - Prawo łowieckie, jednakże podkreślił, iż brał udział w polowaniu jako zaproszony gość i nie wiedział o tym, że polowanie to ma charakter nielegalny. Jednocześnie podniósł, iż odstrzał dzika, który wówczas miał miejsce był odstrzałem sanitarnym (zgodnie z art. 33 ust. 1 pkt 2 i 3, art. 33 ust. 3 i 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997r. o ochronie zwierząt), co nie kwalifikuje go jako czynu z art. 53 pkt 6 ustawy - Prawo łowieckie. W przypadku kiedy odstrzał jest legalny, to nie może być mowy o nielegalnym wejściu w posiadanie pozyskanej tuszy dzika, ponieważ art. 52 pkt 2 w/w ustawy ma zastosowanie jedynie do zwierzyny łownej.
Komendant Główny Policji utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. Podniósł, iż skarżący stoi pod zarzutem popełnienia czynu, które z woli samego ustawodawcy rodzi obawę użycia broni w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Toczące się postępowanie karne nie pozostawia żadnych wątpliwości, że strona stoi pod zarzutem popełnienia przestępstwa, które stwarza uzasadnioną obawę, że może on użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zarzut dopuszczenia się czynu wymierzonego przeciwko mieniu jest ustawową przesłanką cofnięcia pozwolenia na broń. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy ma walor bezwzględnie wiążący organy Policji co do sposobu rozstrzygnięcia sprawy, nakazując cofnięcie pozwolenia na broń palną. Dobra opinia na temat skarżącego przesłana przez Koło Łowieckie "[...]" w P., Zarząd Okręgowy PZŁ oraz dobra opinia z miejsca zamieszkania, nie mogły mieć wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Decyzja administracyjna wydawana na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji ma charakter związany.
W skardze na powyższą decyzję skarżący podniósł, iż w jego przypadku organ powinien wyszczególnić, jakie okoliczności wskazują na istnienie obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organy obu instancji oparły decyzje o fakt prowadzonego postępowania karnego przy jednoczesnym pominięciu oceny osobowości skarżącego w kontekście przepisu art. 15 ustawy o broni i amunicji. Organ administracyjny zaniechał zapoznania się z aktami postępowania, podstawami oskarżenia i etyczno-moralnej oceny skarżącego. Powzięcie "uzasadnionej obawy" musi być poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem, w toku którego w sposób nie budzący wątpliwości zostanie ustalone, iż skarżący należy do osób, których zachowanie budzi uzasadnione obawy, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji wniósł o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał skargę za uzasadnioną.
Powołując treść art. 15 ust. 1 pkt 6 oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji Sąd stwierdził, że odmowa przyznania prawa do posiadania broni, jak i cofnięcie już przyznanego prawa następuje wobec osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ustawodawca, stosując zwrot "w szczególności" wymienił w powołanym przepisie przykładowo okoliczności, których zaistnienie najczęściej powoduje zaliczenie do kategorii osób wskazanych tym przepisem. Sąd wskazał, że skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, jak też oskarżenie o popełnienie takich przestępstw, nie stanowi zatem samodzielnej przesłanki do odmowy wydania, czy też cofnięcia pozwolenia na broń. Zastosowanie art. 15 ust. 1 pkt 6 nastąpić może wyłącznie w przypadku stwierdzenia kumulatywnego spełnienia przewidzianych w tym przepisie warunków.
Sąd podkreślił, iż cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania, bądź też przedstawienia zarzutów o przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, lecz dopiero stwierdzenie, że posiadacz broni zalicza się do kategorii osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 lutego 2009 r., sygn. akt II OSK 76/08, z dnia 3 marca 2009 r., sygn. akt II OSK 243/08).
Sąd uznał, że uznanie organu, iż wniesienie przeciwko skarżącemu aktu oskarżenia o przestępstwo przeciwko mieniu podważa wszelką wiarygodność uprawnionego i powoduje przekonanie, iż stwarza on zagrożenie użycia broni sprzecznie z porządkiem prawnym, jest zbyt pochopne. Organ oceniając wystąpienie uzasadnionej obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt. 6 ustawy o broni i amunicji, zobowiązany był dokonać analizy całokształtu materiału dowodowego zgromadzonego w toku postępowania administracyjnego, w tym pozyskanych opinii o skarżącym. Sąd wskazał, że obawę tę może uzasadniać dotychczasowe postępowanie strony (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, konfliktowość, porywczość, niezrównoważenie i inne). Ustawodawca wyraźnie wskazał, że tylko istnienie uzasadnionej obawy użycia broni w interesie sprzecznym z bezpieczeństwem i porządkiem publicznym może być przyczyną cofnięcia pozwolenia na broń. Organ ma obowiązek wykazać dowodami, że co do konkretnej osoby, z konkretnej przyczyny istnieje obawa niezgodnego z prawem użycia broni. Sąd stwierdził, iż zaskarżona decyzja wydana zostało z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., co skutkowało naruszeniem prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniósł Komendant Główny Policji, reprezentowany przez radcę prawnego J. S.. Wyrok zaskarżono w całości, zarzucając:
1) naruszenie prawa materialnego, tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 z późn. zm.) poprzez błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że wobec sprawcy przestępstwa z art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie (t. j. Dz. U. z 2005 r., Nr 127, poz. 1066 ze zm.) nie zachodzi uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, gdy tymczasem wymieniony czyn wskazuje na zaistnienie takiej obawy;
2) naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.), zwanej dalej p.p.s.a. które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, poprzez błędne przedstawienie przez sąd administracyjny stanu faktycznego ustalonego przez organy Policji, w postaci uznania, iż organy Policji nie wykazały, że wobec sprawcy przestępstwa z art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie istnieje zagrożenie użycia broni oraz, że w przypadku skarżącego organy Policji dokonały swobody interpretacji przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz.525 ze zm.);
3) naruszenie przepisów postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. w związku z art. 1, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1070 z późn. zm.), które mogło mieć wpływ na wynik sprawy, polegające na przyjęciu, że organy Policji nie rozważyły wszystkich istotnych okoliczności i nie dokonały oceny zebranego w sprawie materiału dowodowego.
W oparciu o powyższe zarzuty kasacyjne Komendant Główny Policji wniósł o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Komendant Główny Policji stwierdził, że katalog sytuacji objętych dyspozycją art. 15 ust. 1 pkt 6 jest otwarty, gdyż przepis ten jedynie przykładowo wymienia jako okoliczności budzące uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, prawomocne skazanie orzeczeniem sądowym za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo toczące się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ podkreślił, iż przestępstwo z art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. Prawo łowieckie, o które został oskarżony I. K., jest niewątpliwie przestępstwem skierowanym przeciwko mieniu. W ocenie organu oskarżenie o popełnienie tego przestępstwa wskazuje na uzasadnioną obawę, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Organ zwrócił uwagę, że skarżący brał udział w ewidentnym spotkaniu kłusowniczyrn, a jako posiadacz pozwolenia na broń - myśliwy, nie daje wobec tego gwarancji, że będzie tej broni używał zgodnie z przeznaczeniem. Pomimo tego iż przestępstwo, którego dopuścił się wymieniony nie zostało wyraźnie wskazane w dyspozycji art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, to stwierdzić należy, iż jego sprawca działał świadomie, a zatem godził się z ewentualnymi skutkami swojego zachowania. Broń jako towar szczególnie reglamentowany nie może stwarzać zagrożenia dla osób trzecich, a zagrożenie takie z pewnością występuje w przypadku dysponowania bronią przez osobę, która świadomie dopuszcza się czynu przestępczego. Ponadto Komendant Główny Policji stwierdził, że organy Policji nie mają obowiązku udowodnienia, że posiadacz pozwolenia może użyć broni w sposób określony w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. Wystarczające jest samo uzasadnione domniemanie takiego zachowania wynikające z faktu skazania lub choćby podejrzenia o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, wykluczającego możliwość posiadania broni, nawet gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie o takiej osobie świadczą. Posiadacz pozwolenia na broń musi być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu i powinien w szczególny sposób unikać wchodzenia w kolizję z prawem.
W ocenie Komendanta Głównego Policji Sąd pierwszej instancji naruszył art. 145 § 1 pkt 1 c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § k.p.a., gdyż organ zbadał wszystkie okoliczności faktyczne związane z niniejszą sprawą oraz przeprowadził dowody służące ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną I. K. wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm. Skarżący stwierdził, iż zarzuty kwestionujące zaskarżony wyrok nie znajdują żadnego uzasadnienia. Skarżący podniósł, iż prawomocnym wyrokiem z dnia [...] 2009r. Sądu Rejonowego w R. - sygn. akt II [...] postępowanie, m.in. przeciwko I. K. zostało umorzone wobec stwierdzenia znikomej szkodliwości czynu. Wskazał, że w ujęciu "umyślności" był na zorganizowanym polowaniu jedynie gościem i nie miał możliwości weryfikacji dopełnionych, bądź nie formalności związanych z organizacją polowania, a okoliczność ta znajduje swoje potwierdzenie faktyczne w zebranym materiale dowodowym w postępowaniu sądowym przeprowadzonym przez Sąd Rejonowy w R.. Ponadto Sąd Rejonowy w R. umarzając postępowanie karne przeciwko I. Kutkowi, w uzasadnieniu wyraźnie wskazał, iż odstrzał dzika podczas przedmiotowego polowania miał charakter sanitarny, a czyn ten nie był dokonany w celu uzyskania mienia w postaci mięsa bądź skór zwierzęcia.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod rozwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny kontroluje zgodność zaskarżonego orzeczenia z prawem materialnym i procesowym w granicach skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna wniesiona w niniejszej sprawie nie mogła zostać uwzględniona, gdyż zaskarżony wyrok, mimo częściowo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu, a to z poniższych względów.
Stosownie do art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (t.j. Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.) właściwy organ cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano, należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 tej ustawy.
Jednoznaczne brzmienie przepisu art. 18 ust. 1 ustawy "cofa pozwolenie na broń" oznacza, iż decyzja w sprawie cofnięcia pozwolenia na broń nie jest decyzją wydawaną w granicach uznania administracyjnego; ma charakter decyzji związanej. Przepis ten nakłada na organ Policji obowiązek wydania decyzji o cofnięciu pozwolenia na broń w przypadku zaistnienia przesłanek określonych w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 ustawy. Przepis art. 18 ust. 1 ustawy nie pozostawia zatem organom Policji swobody przy podejmowaniu decyzji. Tym samym zastosowanie przez organ Policji przepisu art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, tj. cofnięcie pozwolenia na broń jest obligatoryjne w każdym przypadku, gdy dana osoba należy do kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy.
Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji stanowi, iż pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Przepis ten ustanawia negatywne przesłanki, tj. takie, które wyłączają możliwość wydania pozwolenia na broń. Przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy ma charakter bezwzględnie wiążący. Odwołanie się przez ustawodawcę w art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy o broni i amunicji do art. 15 ust. 1 pkt 6 oznacza, że organ obligatoryjnie orzeka o cofnięciu pozwolenia na broń wydanego osobie, o której mowa w tym przepisie. Z literalnego brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy wynika, że przepis ten ma przede wszystkim zastosowanie do osób skazanych za którekolwiek z przestępstw wymienionych w tym przepisie.
Sąd pierwszej instancji zasadne uznał, że w niniejszej sprawie sam fakt oskarżenia o popełnienie przestępstwa nie jest równoznaczny z istnieniem uzasadnionej obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Jednocześnie jednak Sąd pierwszej instancji błędnie przyjął, że skazanie prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu nie stanowi samodzielnej przesłanki do cofnięcia pozwolenia na broń. To stwierdzenie Sądu było nadto zbędne w okolicznościach rozważanej sprawy, gdyż I. K. nie został skazany prawomocnym orzeczeniem Sądu.
Z uwagi na powyższe stanowisko Sądu pierwszej instancji, zwrócić należy uwagę na uchwałę składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, iż "Osoba skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu jest osobą, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co uzasadnia cofnięcie pozwolenia na broń takiej osobie, na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 i art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r., Nr 52, poz. 525 ze zm.)" (por. uchwała składu siedmiu sędziów z dnia 18 listopada 2009 r., sygn. akt II OPS 4/09, ONSAiWSA 2010/1/5).
Możliwe jest także cofnięcie pozwolenia na broń osobie podejrzanej (oskarżonej) bądź skazanej za przestępstwo innego rodzaju, niż określone w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W takim jednak przypadku cofnięcia pozwolenia na broń nie uzasadnia sam fakt skazania za jakiekolwiek przestępstwo, bądź też przedstawienie zarzutów popełnienia jakiekolwiek przestępstwa. W przypadku skazania danej osoby bądź prowadzenia przeciwko niej postępowania karnego o popełnienie innego przestępstwa - niż przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu - niezbędne jest wykazanie zaistnienia przesłanki z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dotyczącej przewidywanych zachowań posiadacza broni. Taką ocenę może uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (np. uprzednia karalność, nadużywanie alkoholu, stosowanie przemocy, popełnianie czynów nagannych), jak również cechy osobowe sprawcy (np. konfliktowość, brak opanowania, porywczość). W takiej sytuacji organ administracji winien wykazać związek przyczynowy pomiędzy popełnieniem przez skarżącego danego przestępstwa, a uzasadnioną obawą użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Jak podkreślił Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 21 sierpnia 2008 r., II OSK 938/07, chodzi tu o tzw. adekwatny związek przyczynowy, tzn. taki, który pozwala na uznanie prawnej doniosłości tych następstw, które są dla ustalonych w toku postępowania wyjaśniającego okoliczności faktycznych zwykłe (typowe, normalne), a na odrzuceniu takich, które należy ocenić jako niezwykłe, nietypowe, nienormalne.
W niniejszej sprawie podstawę faktyczną decyzji organów administracji stanowiło prowadzenie przeciwko I. K. postępowania karnego o czyn określony w art. 53 pkt 6 (wejście w posiadanie zwierzyny nie będąc uprawnionym do polowania) w związku z art. 52 pkt 2 (wejście w posiadanie bezprawnie pozyskanej tuszy) ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 127, poz. 1066 ze zm.). I. K. został oskarżony, o to, że w dniu 20 lutego 2005 r. na terenie Leśnictwa M., działając wspólnie i w porozumieniu i nie będąc uprawnionym do polowania wziął udział w polowaniu, na które zgody nie wyraził Zarząd Koła, w wyniku którego to polowania wszedł w posiadanie części bezprawnie pozyskanej tuszy dzika.
Rację ma Komendant Główny Policji, że przedmiotem ochrony przepisu art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie są zwierzęta w stanie wolnym, jako dobra ogólnonarodowe, stanowiące własność Skarbu państwa (art. 2 Prawa łowieckiego). Podzielenie tego stanowiska organu nie może jednak doprowadzić do uwzględnienia skargi kasacyjnej. Nie można bowiem pomijać pozostałych okoliczności sprawy, w tym charakteru czynu postawionego I. Kutkowi, okoliczności jego popełnienia.
W tym miejscu podkreślić należy, iż w sytuacji, gdy posiadacz broni nie został prawomocnie skazany wyrokiem sądu, lecz toczy się wobec niego postępowanie karne, przyjęcie istnienia w danym, konkretnym przypadku "uzasadnionej obawy" winno zostać poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem administracyjnym. W toku tego postępowania organy administracji publicznej winny ustalić istnienie takich okoliczności faktycznych popełnienia czynu (np. toczy się postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z użyciem przemocy lub groźby bezprawnej, z użyciem broni), bądź takich cech osobowych sprawcy czy też nagannego dotychczasowego postępowania tej osoby, które należycie uzasadnią wniosek organów, iż osoba ta stwarza uzasadnioną obawę, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Należy zgodzić się ze stanowiskiem Sądu pierwszej instancji, iż uznanie organu, że sam fakt wniesienia przeciwko skarżącemu aktu oskarżenia o przestępstwo przeciwko mieniu uzasadnia przekonanie użycia broni sprzecznie z porządkiem prawnym jest sprzeczne z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Zarzucanie w akcie oskarżenia popełnienia przestępstwa z art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie nie zwalnia organów od wnikliwej oceny materiału dowodowego i przekonywującego uzasadnienia, iż w stosunku do skarżącego istnieje uzasadniona obawa użycia broni w celu sprzecznym z interesem porządku lub bezpieczeństwa publicznego.
Dopuszczenie i ocena dowodów dotyczących cech osobowych sprawcy, dotychczasowego postępowania tej osoby czy też okoliczności faktycznych popełnienia czynu stanowi ocenę zaistnienia jednej z istotnych przesłanek cofnięcia pozwolenia na broń, tj. zaistnienia przesłanki uzasadnionej obawy, że dana osoba może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. A zatem, takie dowody jak opinia środowiskowa, opinia z Koła Łowieckiego oraz orzeczenie lekarskie i psychiatryczne stanowi istotny element orzekania.
W niniejszej sprawie organy Policji nie wyjaśniły należycie okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia niniejszej sprawy i nie rozważyły wnikliwie zebranego w sprawie materiału dowodowego w aspekcie uzasadnionej obawy, o jakiej mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Należy wskazać, że I. K. posiada pozytywną opinię z miejsca zamieszkania i z Koła Łowieckiego "[...]" w Cz. Nadto z wypisu z Krajowego Rejestru Karnego z dnia [...] 2007 r. wynika, iż skarżący nie był wcześniej karany. Według Koła Łowieckiego "[...]" w Cz., I. K. jest osobą zachowującą się zgodnie z kodeksem i etyką myśliwską i może być stawiany za wzór innym młodym myśliwym za swoją postawę oraz zaangażowanie na rzecz przyrody i łowiectwa.
W tej sytuacji stwierdzić należy, iż rację ma Sąd pierwszej instancji, że okoliczności i dowody dotychczas zgromadzone przez organy administracji nie usprawiedliwiają twierdzenia, że I. K. stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w sposób sprzeczny interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Sam fakt prowadzenia postępowania karnego przeciwko skarżącemu o popełnienie przestępstwa z art. z art. 53 pkt 6 w związku z art. 52 pkt 2 ustawy z dnia 13 października 1995 r. - Prawo łowieckie, bez uprzedniego wyjaśnienia i rozważenia okoliczności związanych z zarzucanym czynem i osobą skarżącego, nie uzasadnia cofnięcia pozwolenia na broń.
Dodatkowo należy podkreślić, iż postanowieniem z dnia 20 lutego 2009 r., sygn. akt [...] Sąd Rejonowy w R. umorzył postępowanie karne wobec I. K. z powodu znikomej społecznej szkodliwości czynu. Zgodnie z art. 66 § 1 k.k. Sąd może warunkowo umorzyć postępowanie karne, jeżeli wina i społeczna szkodliwość czynu nie są znaczne, okoliczności jego popełnienia nie budzą wątpliwości, a postawa sprawcy nie karanego za przestępstwo umyślne, jego właściwości i warunki osobiste oraz dotychczasowy sposób życia uzasadniają przypuszczenie, że pomimo umorzenia postępowania będzie przestrzegał porządku prawnego, w szczególności nie popełni przestępstwa. Nadto Sąd Rejonowy w R. w uzasadnieniu powyższego postanowienia wskazał, iż odstrzał dzika uzasadniony był względami humanitarnymi, a wręcz koniecznością sanitarną z uwagi na stan zdrowia zwierzęcia; oskarżeni nie działali z motywów kryminalnych (kłusowniczych), zaś jedyną ich winą było zaniedbanie podstawowych obowiązków po zakończeniu polowania.
Organy administracji publicznej przy ponownym rozpatrzeniu sprawy winny uwzględnić postanowienie Sądu Rejonowego w R. i ocenić jaki wpływ ma to postanowienie na wynik sprawy.
W tym stanie rzeczy za chybiony także należy uznać zarzut naruszenia przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 oraz 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i 107 § 3 k.p.a, aczkolwiek uzasadnienie Sądu pierwszej instancji jest zbyt ogólnikowe.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) oddalił skargę kasacyjną
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło