III SA/Gd 288/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Alina Dominiak Sędziowie: WSA Felicja Kajut WSA Elżbieta Kowalik – Grzanka (spr.) Protokolant Starszy Sekretarz Sądowy Beata Kaczmar po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 26 września 2008 r. sprawy ze skargi Wojewody [...] na uchwałę Rady Miejskiej [...] Nr [...] z dnia 31 marca 2004 r. w przedmiocie ustalenia sieci i obwodów przedszkoli miejskich na terenie Gminy Miejskiej [...] 1. orzeka o niezgodności z prawem § 2 i § 4 zaskarżonej uchwały; 2. orzeka o niezgodności z prawem Załącznika nr 2 do zaskarżonej uchwały; 3. stwierdza, że zaskarżona uchwała w części wskazanej w pkt I i II wyroku nie może być wykonana. Uchwałą nr [...] z dnia 31 marca 2004 r. Rada Miejska [...] działając na podstawie art. 14a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty oraz art. 18 ust 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym ustaliła sieć przedszkoli miejskich oraz granice obwodów przedszkoli miejskich na terenie Gminy Miejskiej [...] zgodnie z załącznikami 1 i 2 do uchwały. Jednocześnie w § 4 przedmiotowej uchwały wskazano, że uchwała podlega ogłoszeniu w Dzienniku Urzędowym Województwa [...]. W piśmie do Przewodniczącego Rady Miejskiej z dnia 18 czerwca 2008 r. Wojewoda [...] podniósł, iż zapisy w przedmiocie ustalenia obwodów przedszkoli są sprzeczne z prawem, tj. z art. 14a ust. 1 ustawy o systemie oświaty. W ocenie organu nadzoru gmina w świetle obowiązujących przepisów prawa nie ma kompetencji do określenia granic obwodów przedszkoli. Taka kompetencja przysługuje bowiem gminom jedynie w odniesieniu do publicznych szkół podstawowych i gimnazjów, z wyjątkiem specjalnych, mających siedzibę na terenie gminy. W odpowiedzi na w/w pismo, Zastępca Prezydenta Miasta [...] podniósł, iż dotychczasowa uchwała nie budziła zastrzeżeń nadzoru prawnego i jest zgodna z prawem. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku złożonej w oparciu o art. 93 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym Wojewoda [...] wniósł o orzeczenie o niezgodności z prawem § 2 i § 4 w/w uchwały oraz jej załącznika nr 2. W uzasadnieniu skargi podniesiono, iż wbrew twierdzeniom organów gminy z treści art. 14 a ustawy o systemie oświaty w żaden sposób nie można wywieść kompetencji rady gminy do ustalenia obwodów przedszkoli. Co więcej, uchwała nie należy do kategorii aktów obligatoryjnie ogłaszanych w dzienniku urzędowym województwa w świetle art. 13 ustawy z dnia 20 lipca 2000 r. o ogłaszaniu aktów normatywnych i niektórych innych aktów prawnych. Nie było zatem podstaw aby w treści uchwały znalazł się zapis o konieczności jej publikacji w stosownym dzienniku urzędowym. W odpowiedzi na skargę Rada Miejska [...] wniosła o odrzucenie, względnie o oddalenie skargi. Jeszcze raz organ podniósł, iż kwestionowana uchwała była stosowana przez okres 4 lat a jej zapisy są zgodne z obowiązującym prawem. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku zważył, co następuje: Skarga Wojewody [...] zasługuje na uwzględnienie. Dla oceny zgodności z prawem zaskarżonych części uchwały Rady Miejskiej [...] zasadniczego znaczenia nabiera przepis art. 14a ustawy o systemie oświaty w brzmieniu obowiązującym w dacie podjęcia uchwały. W dacie podejmowania zaskarżonej uchwały przepis ten stanowił, że "sieć publicznych przedszkoli, prowadzonych przez gminę, ustala rada gminy". Sąd zwraca uwagę, iż ustalenie sieci gminnych przedszkoli wykazuje podobny charakter prawny, jak ustalenie planu sieci szkolnej na podstawie art. 17 cytowanej ustawy i tak jak w tym ostatnim przypadku, następuje w drodze uchwały rady gminy. Przedmiot uchwały w sprawie ustalenia sieci przedszkolnej jest jednakże przedmiotowo ograniczony i winien objąć wyłącznie ustalenie nazw i adresów publicznych przedszkoli prowadzonych na terenie gminy. W uchwale nie można było natomiast ustalać obwodów przedszkoli, gdyż ustawa o systemie oświaty takiego uprawnienia organowi gminy nie przyznała. W całej rozciągłości podzielić zatem należy słuszne zastrzeżenia Wojewody [...] co do braku możliwości ustalenia przez organ gminy obwodów przedszkoli. Dyspozycja wzmiankowanego przepisu ustawy o systemie oświaty jest bowiem jasna a treść § 2 uchwały wraz z Załącznikiem nr 2 wykracza poza uprawnienia przyznane organowi gminy przez ustawodawcę. Nadto, inaczej niż w art. 17 ust. 4 ustawy, w przepisie art. 14a ustawy o systemie oświaty nie nałożono na gminę obowiązku ustanowienia i opublikowania w wojewódzkim dzienniku urzędowym uchwały w sprawie planu sieci przedszkolnej. Tym samym zbędny był zapis uchwały nakazujący jej publikację w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W przedmiotowej sprawie legalność w/w uchwały poddał kontroli Wojewoda [...] w ramach ogólnego nadzoru nad działalnością samorządu terytorialnego. W myśl art. 94 ust. 2 ustawy o samorządzie gminnym, jeżeli nie stwierdzono nieważności uchwały lub zarządzenia organu gminy w ciągu jednego roku od daty ich podjęcia (przy wykonaniu obowiązku jej przedłożenia w terminie określonym w art. 90 ust. 1 przedmiotowej ustawy oraz w sytuacji gdy nie są one aktami prawa miejscowego), a istnieją przesłanki stwierdzenia nieważności, sąd administracyjny orzeka o niezgodności z prawem takiej uchwały lub zarządzenia. Z uwagi na okoliczność, iż w/w sytuacja faktyczna ma miejsce w niniejszej sprawie (z uwagi na fakt, iż uchwała została podjęta w 2004 r.) a naruszenie prawa materialnego jest oczywiste, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku na mocy art. 147 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji wyroku. W kwestii wykonalności części zaskarżonej uchwały Sąd orzekł w oparciu o art. 152 w/w aktu prawnego.