II SA/Go 526/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Grażyna Staniszewska Sędziowie Sędzia WSA Aleksandra Wieczorek Asesor WSA Michał Ruszyński (spr.) Protokolant specjalista Ewa Kłosowska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2008 r. sprawy ze skargi Wojewody Lubuskiego na zarządzenie Burmistrza Miasta S. z dnia [...] w sprawie ogłoszenia konkursów na stanowiska dyrektorów niektórych szkół prowadzonych przez Gminę S. oddala skargę. Wojewoda wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim na zarządzenie Nr [...] Burmistrza z dnia [...] lipca 2007r. w sprawie ogłoszenia konkursów na stanowiska dyrektorów niektórych szkół prowadzonych przez Gminę w części § 1 ust. 1 zarządzenia. Zarzucając zarządzeniu istotne naruszenie prawa wniósł o stwierdzenie nieważności § 1 ust. 1 zarządzenia. W uzasadnieniu skargi Wojewoda wskazał, że zaskarżone zarządzenie zostało podjęte w wyniku istotnego naruszenia przepisów prawa, czego konsekwencją może być wyrządzenie znacznej szkody oraz spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Skarżący wyjaśnił, że w dniu [...] sierpnia 2007r. zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego zarządzenie Nr [...] Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r. w sprawie unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej, zarzucając mu naruszenie przepisów § 8 pkt 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 23 października 2003r. w sprawie regulaminu konkursu na stanowisko dyrektora szkoły lub placówki i trybu pracy komisji konkursowej (Dz.U. z 2003r. Nr 189, poz. 1855 – zwanego dalej rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej i Sportu), wnosząc jednocześnie o stwierdzenie jego nieważności oraz wstrzymanie jego wykonania. Podstawą wniesienia skargi był brak podstawy prawnej do wydania zarządzenia unieważniającego konkurs na stanowisko dyrektora. Skarżący podał, że Burmistrz wydając przedmiotowe zarządzenie powołał się na wystąpienie innych nieprawidłowości w postępowaniu konkursowym, które mogły wpłynąć na wynik konkursu. W uzasadnieniu do zarządzenia wskazano jednocześnie, iż stopień pokrewieństwa (wskazano I stopień linii bocznej) między żoną kandydata a członkiem komisji konkursowej stwarza prawdopodobieństwo braku obiektywizmu przy wyborze kandydata. W wyniku przeprowadzonego przez organ nadzoru postępowania wyjaśniającego, pełnomocnik Burmistrza wbrew temu, co wskazał Burmistrz w uzasadnieniu zarządzenia, przekazał oświadczenie, iż pomiędzy członkiem komisji konkursowej, a kandydatem na stanowisko dyrektora szkoły występuje IV stopień powinowactwa w linii bocznej. W takiej sytuacji brak było podstaw do unieważnienia postępowania konkursowego. Skarżący wskazał, iż mając powyższe na uwadze, wystąpienie z niniejszą skargą stało się konieczne i uzasadnione, gdyż przeprowadzenie ponownego konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej może doprowadzić do sytuacji, w której szkoła będzie miała wyłonionych dwóch kandydatów na dyrektorów. Stwierdzenie nieważności zarządzenia w części § 1 ust. 1 dotyczącej konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej wykluczy taką sytuację oraz zapobiegnie wystąpieniu skutków trudnych do odwrócenia. W odpowiedzi na skargę Burmistrz wniósł o jej nieuwzględnienie. Burmistrz podtrzymał swoje stanowisko, iż stwierdzone pokrewieństwo pomiędzy jednym z członków komisji konkursowej a kandydatem uczestniczącym w konkursie stanowi przesłankę opisaną w § 8 pkt 3 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu z dnia 23 października 2003r., do unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora szkoły. Burmistrz podkreślił, iż w związku z wydaniem zarządzenia z dnia z dnia [...] czerwca 2007r. w sprawie unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej, nie miał innego wyjścia niż wydanie zarządzenia o ponownym przeprowadzeniu konkursu na stanowisko dyrektora tej szkoły. Postępowanie w niniejszej sprawie pozostawało zawieszone z uwagi na toczące się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym postępowanie sądowoadministracyjne ze skargi Wojewody na zarządzenie Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r. Nr [...] unieważniające z powodu nieprawidłowości konkurs na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej. Postępowanie to zakończyło się wyrokiem Sądu z dnia 21 listopada 2007r. (Sygn. akt II SA/Go 614/07) oddalającym skargę Wojewody. Podjęcie postępowania w sprawie w dniu 20 sierpnia 2008r. nastąpiło w związku z wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2008r. Sygn. akt I OSK 170/08 (wydanym na skutek rozpoznania skargi kasacyjnej Wojewody od wyroku Sądu z dnia 21 listopada 2007r.). Wyrokiem tym Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Sądu z dnia 21 listopada 2007r. oraz zarządzenie Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga okazała się nieuzasadniona. W niniejszej sprawie koniecznym było rozważenie charakteru prawnego zaskarżonego zarządzenia, oraz zarządzenia Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r. Nr [...] w przedmiocie unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej. W sprawie konieczne było także rozważenie skutków, jakie rodzi dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wskazany wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego. Analiza przepisów zawartych w art. 36a ustawy z dnia 7 września 1991r. o systemie oświaty (Dz.U. z 2004r. Nr 256, poz. 2572 ze zm. – zwanej dalej u.s.o), który m.in. stanowił podstawę prawną zaskarżonego zarządzenia, art. 5c u.s.o, oraz § 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu, wskazuje, że wójt gminy (w niniejszej sprawie Burmistrz), jest podmiotem, któremu zostały powierzone kompetencje do podejmowania wszystkich czynności związanych z obsadzaniem stanowisk dyrektorów w szkołach publicznych prowadzonych przez gminę. Oznacza to, że wójt jako organ prowadzący szkołę ogłasza konkurs na stanowisko dyrektora szkoły (§ 1 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej i Sportu), oraz uprawniony jest także do jego unieważnienia (§ 8 rozporządzenia). Ogłoszenie konkursu na stanowisko dyrektora szkoły, jak też unieważnienie konkursu następuje w formie zarządzenia wójta, burmistrza lub prezydenta miasta. Zarządzenia organu gminy podejmowane w tych sprawach mają charakter władczy i związane są z wykonywaniem publicznoprawnych zadań w zakresie wypełniania ustawowych obowiązków organu prowadzącego szkołę, określonych w przepisach mających charakter publicznoprawny. Zarządzenia te mają zatem charakter aktów organów jednostek samorządu terytorialnego, inne niż akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej, określonych w art. 3 § 2 pkt 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a). Przechodząc do skutków jakie dla rozstrzygnięcia w niniejszej sprawie wywołuje wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 czerwca 2008r. Sygn. akt I OSK 170/08, wskazać należy, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem tym uchylił wyrok tut. Sądu z dnia 21 listopada 2007r. Sygn. akt II SA/Go 614/07 oraz zarządzenie Burmistrza Miasta z dnia [...] czerwca 2007r. w przedmiocie unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej. Zwrócić należy uwagę na to, że Sąd drugiej instancji nie uwzględnił wniosku Wojewody zawartego w skardze kasacyjnej odnośnie stwierdzenia nieważności zarządzenia Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r. Jak już bowiem wskazano wyżej, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił w/w zarządzenie. W przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej, tj. stwierdzenia, iż zarządzenie z dnia [...] czerwca 2007r. wydane zostało z istotnym naruszeniem prawa, a w konsekwencji stwierdzenia nieważności tego zarządzenia, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdzający nieważność zarządzenia z dnia 12 czerwca 2007r. wywierałby skutek prawny z mocą ex tunc. Skoro jednak Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził nieważności zarządzenia Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r., lecz uchylił ten akt, uznać należało, że wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego wywiera skutki od daty uchylenia tego zarządzenia, a więc od daty wydania wyroku. Istotą sądowej kontroli sprawowanej przez sądy administracyjne jest ocena legalności aktów według stanu prawnego i faktycznego sprawy z daty ich podjęcia. W dacie podjęcia zaskarżonego zarządzenia w obrocie prawnym pozostawało zarządzenie Burmistrza z dnia [...] czerwca 2007r. w przedmiocie unieważnienia konkursu na stanowisko dyrektora Szkoły Podstawowej. Naczelny Sąd Administracyjny nie stwierdził nieważności tego zarządzenia. Nie można było zatem uznać, że § 1 ust. 1 zaskarżonego zarządzenia wydany został z naruszeniem prawa (z uwagi na to, że upłynął jeden rok od podjęcia zaskarżonego zarządzenia Sąd nie mógł także stwierdzić nieważności § 1 ust. 1 zarządzenia). Skutkiem wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego zarządzenie z dnia [...] czerwca 2007r. utraciło moc z dniem ogłoszenia orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny. Gdyby Sąd drugiej instancji stwierdził nieważność zarządzenia z dnia [...] czerwca 2007r., wówczas nie wywoływałoby ono skutków prawnych już od chwili jego podjęcia. W takiej sytuacji Burmistrz był uprawniony do wydania zaskarżonego zarządzenia a więc do ogłoszenia nowego konkursu na stanowisko dyrektora szkoły. Na marginesie Sąd pragnie zauważyć, że formułując zarzut istotnego naruszenia przepisów prawa Wojewoda w ogóle nie wskazał tych przepisów. Podał jedynie okoliczności faktyczne a te nie należą do sfery prawnej. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 p.p.s.a, oddalił skargę.