II SA/Ol 526/08
WyrokWSA w Olsztynie2008-10-02
Skład orzekający: Beata Jezielska, Alicja Jaszczak – Sikora, Bogusław Jażdżyk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy do rejestracji pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa trzeciego do innego państwa członkowskiego UE, a następnie do Polski, wymagane jest przedstawienie dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wymóg przedstawienia dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej jest zasadny w przypadku pojazdu sprowadzonego z terytorium państwa trzeciego do innego państwa członkowskiego UE, a następnie do Polski. Pomimo dokonania odprawy celnej w innym państwie członkowskim, przemieszczenie pojazdu na terytorium Polski rodzi obowiązek zapłaty akcyzy zgodnie z ustawą o podatku akcyzowym, a przepisy rozporządzenia dotyczące rejestracji pojazdów muszą być interpretowane w zgodzie z przepisami ustawowymi.Stan faktyczny
Skarżący A.L. złożył wniosek o rejestrację pojazdu marki Mercedes Benz CLS sprowadzonego ze Stanów Zjednoczonych Ameryki, oclonego na terenie Niemiec. Organ pierwszej instancji odmówił rejestracji, wskazując na brak dokumentów potwierdzających zapłatę akcyzy i podatku VAT na terytorium Polski. Samorządowe Kolegium Odwoławcze utrzymało decyzję w mocy, uznając, że mimo prawidłowego udokumentowania odprawy celnej, obowiązek zapłaty akcyzy na terytorium RP powstał w związku z przemieszczeniem pojazdu z Niemiec. Skarżący wniósł skargę do WSA, zarzucając błędną interpretację przepisów.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Beata Jezielska Sędziowie Sędzia WSA Alicja Jaszczak – Sikora (spr.) Sędzia WSA Bogusław Jażdżyk Protokolant Grzegorz Knop po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 2 października 2008 r. sprawy ze skargi A.L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia "[...]"nr "[...]" w przedmiocie rejestracji pojazdu oddala skargę.
Decyzją z dnia "[...]" Prezydent Miasta O., powołując się na §1 ust. 2 pkt 7 lit. a, pkt 8 lit. a i § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz. U z 2007 r. Nr 186, poz. 1322 ze zmianami), odmówił A.L. i S.L. rejestracji pojazdu marki Mercedes Benz CLS "[...]".
W uzasadnieniu decyzji organ orzekający stwierdził, iż samochód ten został sprowadzony ze Stanów Zjednoczonych Ameryki i oclony na terenie Niemiec.
Do wniosku o jego rejestrację załączono kserokopie: faktury nabycia pojazdu z dnia 10 stycznia 2008 r. wraz z tłumaczeniem na język polski, umowy darowizny 10% wartości pojazdu z dnia 6 marca 2008 r., świadectwa własności pojazdu z tłumaczeniem, świadectwa dokonania odprawy celnej dla celów rejestracji pojazdu mechanicznego lub przyczepy "[...]" z dnia 3 marca 2008 r. w organie celnym w Bremen, decyzji w sprawie opłat importowych z dnia 3 marca 2008 r., wydanej przez Wyższy Urząd Celny Bremen Urząd Celny Bremerhaven, wyniku weryfikacji zgłoszenia celnego z dnia 3 marca 2008 r., pokwitowania zapłaty cła z dnia 3 marca 2008 r., dowodu opłaty recyklingowej oraz zaświadczenia o przeprowadzonym badaniu technicznym wraz z dokumentem identyfikacyjnym pojazdu zarejestrowanego po raz pierwszy za granicą.
W ocenie organu pierwszej instancji wniosek o rejestrację pojazdu nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ Wnioskodawcy nie dołączyli dokumentów, potwierdzających zapłatę akcyzy na terytorium kraju oraz zaświadczenia wydanego przez właściwy organ o uiszczeniu podatku od towarów i usług.
Organ pierwszej instancji stwierdził, że przedmiotowy pojazd sprowadzony został z terytorium państwa trzeciego na terytorium innego państwa członkowskiego, gdzie nadano mu status towaru unijnego.
Z uwagi na to, iż wystąpiło przemieszczenie wewnątrzwspólnotowe, w sprawie ma zastosowanie art. 80 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym. Dokonanie odprawy celnej na terenie Niemiec zmieniło jedynie status pojazdu osobowego z towaru z kraju państwa trzeciego na towar o statusie wyrobu wewnątrzunijnego.
W złożonym od tej decyzji odwołaniu A.L. podniósł, że Urząd Celny Bremerhaven, na podstawie Wspólnotowego Kodeksu celnego i przepisów wykonawczych do tego aktu, sporządził dokumenty odprawy celnej i wydał dokument odprawy celnej przywozowej. Organ pierwszej instancji bezzasadnie jednak nie uznał przedłożonych dokumentów.
Zdaniem odwołującego się zgodnie z przepisami rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów w stanie faktycznym sprawy wymaganymi dokumentami są wyłącznie: dowód własności pojazdu, dowód rejestracyjny, jeżeli pojazd był zarejestrowany, dowód odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa trzeciego oraz zaświadczenie o pozytywnym wyniku badania technicznego pojazdu.
Domaganie się przedstawienia innych dokumentów jest pozbawione podstaw. Zakwestionował ponadto stwierdzenie, jakoby przedłożył kserokopie wymienionych w decyzji dokumentów i wyjaśnił, że przedmiotowe dokumenty przedłożył w oryginałach, z których organ pierwszej instancji wykonał kserokopie.
Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. decyzją z dnia 16 czerwca 2008 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji.
Organ odwoławczy podzielił stanowisko odwołującego się, iż odprawa celna przedmiotowego pojazdu została udokumentowana we właściwy sposób. Jednocześnie Kolegium stwierdziło, że przy ubieganiu się o pierwszą rejestrację pojazdu sprowadzonego spoza granic kraju odwołujący się powinien przedstawić dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Obowiązek ten wynika z art. 80 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym, gdyż pojazd był sprowadzony z terytorium państwa trzeciego na terytorium Niemiec, gdzie uzyskał status towaru unijnego, a po jego przemieszczeniu na terytorium kraju powstał obowiązek uiszczenia akcyzy przed jego rejestracją. Ponadto, w okolicznościach sprawy, obowiązek uiszczenia tego podatku wynika z faktu, iż pojazd po jego imporcie był przedmiotem darowizny, która zgodnie z przepisami ustawy o podatku akcyzowym jest zrównana ze sprzedażą.
W skardze na tę decyzję, wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie, A.L. zarzucił zaskarżonej organom błędną interpretację § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, sprzeczność i brak konsekwencji w wydanym orzeczeniu, naruszenie przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności naruszenie zasady zaufania obywatela do organów administracji i zasady praworządności.
Zdaniem skarżącego § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów jednoznacznie wyodrębnia dwa przypadki sprowadzenia pojazdu i związane z tym dokumenty wymagane do jego rejestracji, tj. sprowadzenie pojazdu z terytorium państwa nie będącego państwem członkowskim Unii Europejskiej oraz sprowadzenie pojazdu z terytorium państwa członkowskiego.
Nie jest możliwe, aby ten sam pojazd był jednocześnie sprowadzony z terytorium państwa trzeciego i z terytorium państwa członkowskiego.
Skarżący wywiódł, że organy administracji obu instancji, żądając przedstawienia dokumentu potwierdzającego zapłatę akcyzy, domagają się od skarżącego dokonania ponownego zgłoszenia do tutejszego Urzędu Celnego odprawy towaru w procedurze uproszczonej. Powyższe narusza przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego i Wspólnotowego Kodeksu Celnego, gdyż w jednej sprawie zostały wydane dwie decyzje.
W ocenie skarżącego pojęcie sprowadzenia samochodu nie jest tożsame z pojęciem nabycia wewnątrzwspólnotowego.
W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w O. wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie zważył, co następuje.
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Sąd administracyjny dokonuje kontroli legalności decyzji wydanej przez organ administracji publicznej, to znaczy jej zgodności z prawem.
Zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji nie naruszają norm prawa materialnego i przepisów postępowania.
W rozpoznawanej sprawie zadaniem Sądu było skontrolowanie, czy organy orzekające właściwie zastosowały przepis § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2002 r. w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów (Dz.U. z 2007 r. Nr 186, poz. 1322) - zwanego w dalszym ciągu uzasadnienia rozporządzeniem. Przepis ten stanowi, iż w przypadku zgłoszenia do pierwszej rejestracji pojazdu sprowadzonego z zagranicy jego właściciel dołącza do wniosku następujące dokumenty:
1/ dowód własności pojazdu;
2/ dowód rejestracyjny pojazdu, jeżeli był zarejestrowany;
3/ dowód odprawy celnej przywozowej, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa trzeciego;
4/ dokument potwierdzający zapłatę akcyzy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli samochód osobowy został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego;
5/ zaświadczenie wydane przez właściwy organ potwierdzające:
a/ uiszczenie podatku od towarów i usług, jeżeli pojazd został sprowadzony z terytorium państwa członkowskiego lub
b/ brak obowiązku, o którym mowa w lit. a;
6/ zaświadczenie o pozytywnym wyniki badania technicznego pojazdu.
Stan faktyczny sprawy nie był kwestionowany. Skarżący nie przeczył, iż do wniosku o rejestrację zostały dołączone tylko dokumenty, wymienione w punktach 1, 2, 3 i 6. Okoliczność ta znajduje potwierdzenie w aktach administracyjnych, przedłożonych Sądowi. Z akt tych wynika, że Skarżący złożył wniosek o rejestrację samochodu osobowego marki Mercedes CLS 63 AMG, zakupionego w Stanach Zjednoczonych Ameryki, a następnie sprowadzonego na terytorium Niemiec, gdzie dokonano jego odprawy celnej.
Zdaniem skarżącego w tych okolicznościach faktycznych jest on zwolniony
z obowiązku dołączenia do wniosku o rejestrację dokumentów innych, niż wymienione w § 3 ust. 1 pkt 1-3 i 6 powołanego wyżej rozporządzenia.
Stanowiska tego nie można podzielić.
Przede wszystkim podnieść należy, że zgodnie z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 23 stycznia 2004 r. o podatku akcyzowym (Dz. U. Nr 29, poz. 257 ze zmianami), akcyzie podlegają samochody osobowe niezarejestrowane na terytorium kraju, zgodnie z przepisami o ruchu drogowym.
W myśl art. 80 ust. 2 pkt 2 omawianej ustawy podatnikami podatku akcyzowego od tych towarów są zaś importerzy i podmioty dokonujące nabycia wewnątrzwspólnotowego samochodów osobowych
Przez nabycie wewnątrzwspólnotowe należy natomiast rozumieć przemieszczenie wyrobów akcyzowych z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju (art. 2 pkt 11 ustawy o podatku akcyzowym ).
Podkreślić przy tym należy, że nabyciem wewnątrzwspólnotowym jest każde przemieszczenie wyrobu akcyzowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju, czyli sama czynność faktyczna, nawet jeżeli nie miała miejsca transakcja w rozumieniu ekonomicznym lub cywilnoprawnym (np. sprzedaż). Tak więc w pojęciu tym, wbrew stanowisku skarżącego, mieści się również samo sprowadzenie samochodu z terytorium państwa członkowskiego, o którym mowa w § 3 ust. 1 pkt 4 rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów. Mamy tu bowiem do czynienia z przemieszczeniem wyrobu akcyzowego z terytorium państwa członkowskiego na terytorium kraju.
Podobny pogląd wyraził Naczelny Sąd Administracyjny w niepublikowanym wyroku z dnia 27 lutego 2007 r., w sprawie o sygn. akt. I FSK 1035/06 stwierdzając, że zniesienie granic celnych pomiędzy Polską a innymi państwami Wspólnoty spowodowało konieczność wprowadzenia dodatkowych regulacji w zakresie opodatkowania podatkiem akcyzowym w celu zagwarantowania, że akcyza będzie pobierana w tym państwie członkowskim, które otrzymuje wyrób akcyzowy. Cechą charakterystyczną jest uznanie w ustawie o podatku akcyzowym za wewnątrzwspólnotową dostawę lub wewnątrzwspólnotowe nabycie wyrobów akcyzowych również fizyczne przemieszczenie wyrobów z terytorium jednego państwa na terytorium drugiego państwa członkowskiego. W konsekwencji czynności opodatkowane akcyzą będą występowały także, gdy nie wystąpi transakcja gospodarcza.
W bezspornych okolicznościach faktycznych rozpoznawanej sprawy organy orzekające zasadnie więc przyjęły, że skarżący, sprowadzając z Niemiec na terytorium kraju przedmiotowy samochód osobowy, dokonał czynności podlegającej opodatkowaniu podatkiem akcyzowym.
W tej sytuacji, zgodnie z art. 81 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym, strona miała obowiązek, po przywozie na terytorium kraju złożenia deklaracji uproszczonej nabycia wewnątrzwspólnotowego AKC-U do właściwego naczelnika urzędu celnego w terminie 5 dni, licząc od dnia nabycia wewnątrzwspólnotowego oraz zapłaty akcyzy nie później niż z chwilą rejestracji tego pojazdu w kraju.
Faktem jest, iż przedmiotowy samochód po przeprowadzeniu procedury celnej dopuszczenia do obrotu, uzyskał status towaru wspólnotowego (art. 4 pkt 7 tiret drugi rozporządzenia Rady (EWG) nr 2913/92 z dnia 12 października 1992 r. ustanawiające Wspólnotowy Kodeks Celny (Dz. U. UE L z 1992 r., nr 302, s. 1, ze zmianami). Powyższe nie wyklucza jednakże realizacji obowiązku podatkowego nałożonego przez polskiego ustawodawcę na podmiot sprawdzający samochód do kraju. Wskazać bowiem należy, że na mocy art. 3 ust. 3 dyrektywy Rady 92/12/EWG z dnia 25 lutego 1992 r. w sprawie ogólnych warunków dotyczących wyrobów objętych podatkiem akcyzowym, ich przechowywania, przepływu oraz kontrolowania (Dz. U. UE L z 1992 r., nr 76, s. 1, ze zmianami) państwa członkowskie zachowują prawo do wprowadzenia lub utrzymania podatku akcyzowego na wyroby inne niż te wymienione w ust. 1 tego przepisu, pod warunkiem niezwiększenia formalności związanych z przekraczaniem granicy w handlu między państwami członkowskimi. Ustawodawca skorzystał z powyższego uprawnienia opodatkowując akcyzą samochody, w tym będące przedmiotem wewnątrzwspólnotowego nabycia.
Prezentowane przez skarżącego stanowisko, które sprowadza do zakazu opodatkowania akcyzą tylko samochodów osobowych importowanych na teren Unii Europejskiej z terytoriów państw trzecich, narusza konstytucyjną zasadę równości i zasadę powszechności ponoszenia ciężarów i świadczeń publicznych (art. 32 ust. 2 i art. 84 Konstytucji RP). Przyjęcie tego poglądu za prawidłowy stawiałoby w uprzywilejowanej pozycji podmioty, które nabyły samochody poza terytorium Unii Europejskiej, gdyż byłyby one wolne od obowiązku podatkowego w podatku akcyzowym, podczas gdy zakup i sprowadzenie tego samego towaru z państwa członkowskiego podlega akcyzie. Ponadto podgląd ten stoi w sprzeczności z art. 90 akapit drugi Traktatu ustanawiającego Wspólnotę Europejską (Dz. U. z 2004 r. Nr 90, poz. 864 /zał. nr 2), zakazującym stosowania obciążeń fiskalnych na towary państw członkowskich w celu pośredniej ochrony innych produktów, np. pochodzących spoza Wspólnoty.
Należy również zauważyć, że realizacja obowiązku złożenia do właściwego naczelnika urzędu celnego deklaracji uproszonej nie jest równoznaczna z powtórnym dokonaniem odprawy celnej (zgłoszeniem celnym). Skarżący zdaje się nie zauważać, że należności celne i należności podatkowe, obejmujące w niniejszej sprawie akcyzę, to dwa różne rodzaje danin publicznych.
Jak już wyżej wskazano, w wyniku odprawy celnej towarowi przywiezionemu spoza Unii Europejskiej nadaje się status towaru wspólnotowego. Opodatkowanie akcyzą jest natomiast pozostaje bez wpływu na status tego towaru. Ponadto w tym postępowaniu naczelnik urzędu celnego, zgodnie z art. 13 ust. 1 ustawy o podatku akcyzowym, jest organem podatkowym w zakresie akcyzy i nie występuje jako organ celny, w rozumieniu art. 69 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne (Dz. U. Nr 68, poz. 622, ze zmianami).
Dodatkowo Sąd zauważa, że przepisy rozporządzenia wykonawczego do ustawy nie mogą być sprzeczne z przepisami rangi ustawowej i nie mogą uniemożliwiać ich wykonania. Zatem także dyrektywa wykładni systemowej wyklucza możliwość takiego rozumienia § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie rejestracji i oznaczania pojazdów, jak wywiedzione w rozpoznawanej skardze.
Reasumując stwierdzić należy, iż w rozpoznawanej sprawie organy orzekające zasadnie uznały, iż skarżący nie dołączył do wniosku o rejestrację pojazdu wszystkich dokumentów wymaganych przez § 3 ust.1 tegoż rozporządzenia.
Odnosząc się do zarzutów skargi odwołujących się do regulacji prawnych zawartych we Wspólnotowym Kodeksie Celnym, Sąd stwierdza, że skarżący nie wskazał konkretnie, które przepisy miały zostać naruszone przez organy administracji, zaś sądowa kontrola przeprowadzona w tym zakresie wykazała, że w sprawie nie zostały naruszone przepisy tego aktu.
Wyjaśnić należy, że organ odwoławczy podzielił stanowisko skarżącego tylko odnośnie do prawidłowego udokumentowania odprawy celnej przywozowej, jednocześnie zakwestionował prawidłowość poglądu w zakresie braku obowiązku przedłożenia dowodu zapłaty akcyzy na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej. Powyższe nie narusza przepisów prawa materialnego oraz zasad postępowania administracyjnego.
W tym stanie rzeczy, wobec braku podstaw do kwestionowania zgodności zaskarżonej decyzji z prawem, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, ze zmianami), skargę należało oddalić.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło