II SA/Ke 490/08
WyrokWSA w Kielcach2008-10-02
Skład orzekający: Renata Detka, Jacek Kuza, Dorota Pędziwilk-Moskal
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organ prowadzący szkołę może samodzielnie odwołać dyrektora szkoły bez wypowiedzenia na podstawie negatywnej oceny wykonywania zadań, pomijając tryb oceny pracy dyrektora określony w przepisach prawa, w tym udział organu nadzoru pedagogicznego?Ratio decidendi
Organ prowadzący szkołę nie może samodzielnie odwołać dyrektora szkoły bez wypowiedzenia na podstawie negatywnej oceny wykonywania zadań, jeśli nie zachowano trybu oceny pracy dyrektora określonego w przepisach prawa, który wymaga współdziałania z organem nadzoru pedagogicznego. Niewłaściwe przeprowadzenie procedury oceny pracy dyrektora, w tym brak opinii rady szkoły i organizacji związkowych lub niepowołanie zespołu oceniającego, stanowi istotne naruszenie prawa, uzasadniające stwierdzenie nieważności zarządzenia o odwołaniu przez organ nadzoru.Stan faktyczny
Burmistrz odwołał dyrektora szkoły bez wypowiedzenia, wskazując na negatywną ocenę wykonywania zadań wynikającą z naruszenia przepisów dotyczących finansów publicznych i rachunkowości. Wojewoda stwierdził nieważność tego zarządzenia, uznając, że organ prowadzący szkołę nie zachował wymaganego trybu oceny pracy dyrektora, który wymaga współdziałania z organem nadzoru pedagogicznego. Gmina wniosła skargę do WSA, zarzucając Wojewodzie naruszenie przepisów dotyczących odwołania dyrektora. Skarżąca argumentowała, że Burmistrz miał prawo odwołać dyrektora po stwierdzeniu rażących naruszeń finansowych.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Renata Detka, Sędziowie Sędzia WSA Jacek Kuza,, Sędzia WSA Dorota Pędziwilk-Moskal (spr.), Protokolant Starszy sekretarz sądowy Monika Zielińska, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 2 października 2008 roku sprawy ze skargi G. K. na rozstrzygnięcie nadzorcze Wojewody z dnia [...] znak: [...] w przedmiocie odwołania ze stanowiska dyrektora szkoły oddala skargę.
Zarządzeniem z dnia [...], znak: [...] Burmistrz na podstawie art. 38 ust.1 pkt b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty odwołał M. B., bez wypowiedzenia, ze stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących w K.
W uzasadnieniu wskazał, iż przyczyną odwołania ze stanowiska jest negatywna ocena wykonywania powierzonych M. B. zadań, wynikająca z nieprzestrzegania obowiązków pracowniczych tj. zaniechania stosowania obowiązujących na zajmowanym stanowisku przepisów zawartych w:
- ustawie z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty,
-ustawie o rachunkowości,
-ustawie z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych oraz
regulaminu Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych.
Uchybienia te stwierdzone zostały w trakcie kontroli finansowo - administracyjnej przeprowadzonej w Zespole Szkół Ogólnokształcących w K. przez audytora wewnętrznego, zleconej przez Burmistrza Gminy w ramach nadzoru nad podległą mu placówką oświatową. Na podstawie wniosków zawartych w protokole pokontrolnym organ prowadzący Zespół Szkół Ogólnokształcących ustalił negatywną ocenę wykonywanych zadań, w związku z czym odwołanie ze stanowiska dyrektora stało się konieczne i jest uzasadnione.
M. B. został pouczona, że w terminie 7 dni od otrzymania niniejszego pisma przysługuje jej odwołanie do Sądu Pracy Sądu Rejonowego.
Rozstrzygnięciem nadzorczym z dnia [...], znak: [...] Wojewoda na podstawie art. 91 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591ze zm.) stwierdził nieważność przedmiotowego Zarządzenia Burmistrza.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia nadzorczego wskazał, że zgodnie z art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce, odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego bez wypowiedzenia w razie ustalenia - w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli - negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2, tj. w szczególności prawidłowości dysponowania przyznanymi szkole lub placówce środkami budżetowymi oraz pozyskanymi przez szkołę lub placówkę środkami pochodzącymi z innych źródeł, a także gospodarowania mieniem, przestrzegania obowiązujących przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników i uczniów oraz przestrzegania przepisów dotyczących organizacji pracy szkoły i placówki. Natomiast tryb oceny pracy nauczycieli, w tym również dyrektora szkoły, do którego odwołuje się art. 38 ustawy o systemie oświaty, został uregulowany w przepisach art. 6a ust. 6 pkt 1, ust. 7, ust. 9 i 10 ustawy z dnia 26.01.1982 r. – Karta
Nauczyciela oraz § 8 i 9 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2 listopada 2000 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego (Dz. U. Nr 98, poz. 1066 ze zm.). Zgodnie z treścią art. 6a ust. 6 Karty Nauczyciela oceny pracy dyrektora szkoły dokonuje:
1) organ sprawujący nadzór pedagogiczny w porozumieniu z organem prowadzącym
szkołę, jeżeli organ prowadzący szkołę nie sprawuje nadzoru pedagogicznego;
2) organ prowadzący szkołę, jeżeli równocześnie sprawuje nadzór pedagogiczny nad
szkołą.
Organy, o których mowa wyżej, dokonują oceny pracy dyrektora szkoły po zasięgnięciu opinii rady szkoły i zakładowych organizacji związkowych działających w tej szkole (art.6a ust. 7 Karty Nauczyciela).
Od ustalonej oceny pracy, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, przysługuje dyrektorowi szkoły prawo złożenia wniosku o ponowne ustalenie oceny jego pracy do organu, który tę ocenę ustalił. Organ, o którym mowa wyżej, powołuje w celu rozpatrzenia odwołania lub wniosku zespół oceniający. Od oceny dokonanej przez zespół oceniający nie przysługuje odwołanie (art.6a ust.9 i ust.10 Karty Nauczyciela).
Natomiast § 8 i 9 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2.11.2000r. stanowią, że oceny pracy dyrektora szkoły dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę. Kryterium oceny pracy dyrektora szkoły stanowi stopień realizacji zadań określonych w art. 6, art. 7 i art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela oraz art. 4 i art. 39 ustawy - ustalony w wyniku sprawowanego nadzoru pedagogicznego oraz nadzoru w zakresie spraw finansowych i administracyjnych. Oceny cząstkowej w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 39 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy oraz w art. 7 ust. 2 pkt 5 Karty Nauczyciela dokonuje organ prowadzący szkołę, a w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 4 i art. 39 ust. 1 pkt 2 i 7 ustawy oraz w art. 7 ust. 2 pkt 1 i art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą. Organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą dokonuje oceny pracy dyrektora szkoły po zasięgnięciu opinii rady szkoły (rady programowej) i zakładowych
organizacji związkowych działających w szkole. Opinie powinny być wyrażone na piśmie. Z kolei wniosek dyrektora szkoły o ponowne ustalenie oceny jego pracy rozpatruje powołany przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą zespół oceniający w składzie:
przedstawiciel organu sprawującego nadzór pedagogiczny nad szkołą jako przewodniczący zespołu;
2)przedstawiciel organu prowadzącego szkołę, jeżeli organ prowadzący nie sprawuje nadzoru pedagogicznego;
3) przedstawiciel rodziców wchodzących w skład rady szkoły, a w szkole, w której rada szkoły nie została powołana - przedstawiciel rady rodziców;
4) na wniosek ocenianego dyrektora szkoły - nauczyciel doradca metodyczny;
5) na wniosek ocenianego dyrektora szkoły - przedstawiciel wskazanej przez niego
zakładowej organizacji związkowej. W skład zespołu oceniającego nie mogą chodzić osoby uczestniczące w dokonywaniu oceny, od której dyrektor szkoły się odwołuje.
Jak wynika ze zgromadzonych w powyższej sprawie dokumentów przedłożonych zarówno przez Burmistrza, jak i M. B. organ prowadzący szkołę przy dokonywaniu oceny pracy dyrektora, stanowiącej podstawę do odwołania nauczyciela ze stanowiska kierowniczego bez wypowiedzenia, nie zachował trybu wskazanego dla przeprowadzenia powyższej oceny.
W świetle powyższego organ nadzoru podniósł, że na ocenę pracy dyrektora szkoły składają się oceny cząstkowe w zakresie realizacji zadań nadzorowanych odpowiednio zarówno przez organ prowadzący szkołę, jak i organ nadzoru pedagogicznego. Wprawdzie organ prowadzący szkołę może odwołać bez wypowiedzenia nauczyciela ze stanowiska dyrektora szkoły w przypadku uzyskania przez niego negatywnej oceny realizacji zadań nadzorowanych przez ten organ, jednakże postępowanie dotyczące oceny jest prowadzone przez organ nadzoru pedagogicznego. To bowiem ten organ w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę dokonuje, oprócz merytorycznej oceny, wszelkich czynności gwarantujących prawidłowy tryb oceny. Między innymi zasięga opinii rady szkoły (rady programowej) i zakładowych organizacji związkowych działających w szkole i powołuje zespół oceniający rozpatrujący wniosek dyrektora szkoły o ponowne ustalenie oceny jego pracy. Organ prowadzący szkołę w postępowaniu dotyczącym oceny posiada niewątpliwie możliwości inicjowania takiego postępowania, dokonywania oceny cząstkowej i, gdy zachodzą do tego przesłanki, odwołania dyrektora. Nie ma natomiast, zdaniem organu nadzoru, kompetencji do samodzielnego, z całkowitym pominięciem udziału organu nadzoru pedagogicznego, przeprowadzenia, w zarezerwowanym dla niego zakresie, oceny pracy dyrektora szkoły.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie nadzorcze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła Gmina reprezentowana przez Burmistrza zarzucając naruszenie art. 38 ust.1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty przez przyjęcie, że Burmistrz jako organ prowadzący szkołę może podjąć decyzję o odwołaniu dyrektora szkoły po wyczerpaniu trybu określonego w w/w przepisie.
W uzasadnieniu skargi podniesiono, że Burmistrz wykonując nałożony art. 38 ust.1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty obowiązek odwołał w dniu 29.05.2008r. M. B. ze stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących. Powodem odwołania było naruszenie szeregu przepisów regulujących wydatkowanie środków publicznych, a to:
1) ustawy z dnia 30 czerwca 2005 roku o finansach publicznych,
2) ustawy z dnia 29 września 1994 roku o rachunkowości ,
3) ustawy z dnia 4 marca 1994 roku o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych,
4) regulaminu Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych- § 16 Standardy kontroli finansowej ustalone w komunikacie Nr 13 Ministra Finansów z dnia 30 czerwca 2006r. w sprawie standardów kontroli finansowej w jednostkach sektora finansów publicznych (Dz. U. MF Nr7, poz. 58),
5) ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty - art. 39 ust.1 pkt. 5,
6)ustawy z dnia 17 grudnia 2004 r. o odpowiedzialności za naruszenie dyscypliny finansów publicznych . Naruszenia dotyczyły:
1)obsługi finansowo księgowej Zespołu Szkół Ogólnokształcących, która była prowadzona bez udzielonego pełnomocnictwa i porozumienia w sprawie powierzenia obowiązków i odpowiedzialności,
2)Dyrektor Zespołu zaniechała wprowadzenia stosowania procedur wewnętrznych regulujących gospodarkę finansową swojej jednostki co uniemożliwiło w sposób poprawny dysponowanie środkami publicznymi , czyli gromadzenie ich, wydatkowanie oraz gospodarowanie mieniem,
3) kierownik jednostki zobowiązany jest do dokonywania samooceny funkcjonowania systemu kontroli finansowej i opracowania procedury kontroli finansowej. Dyrektor zespołu nie wypełniła tego obowiązku,
4)Dyrektor Zespołu nie dokonywała wstępnej oceny celowości wydatków, nie przeprowadzała kontroli wydatków pod względem merytorycznym i formalno-rachunkowym, operacje gospodarcze były opatrywane bardzo ogólnymi adnotacjami lub w ogóle nie posiadały żadnej adnotacji dotyczącej opisu operacji gospodarczej, nie zatwierdzała do zapłaty operacji gospodarczych,
5) Dyrektor nie sprawdzała pod względem merytorycznym i formalno-prawnym, a także nie zatwierdzała do wypłaty wydatków związanych z finansowaniem szkoły którą kierowała,
6) wydatki z Zakładowego Funduszu Świadczeń Socjalnych nie uwzględniały zróżnicowania dochodów osób uprawnionych do korzystania z ZFSS,
7) Dyrektor Zespołu Szkół Ogólnokształcących wydatkowała środki z ZFŚS na działalność nie będącą działalnością socjalną.
Odwołanie M. B. ze stanowiska Dyrektora Zespołu Szkół Ogólnokształcących nie spowodowało rozwiązania z nią stosunku pracy jako nauczycielem. Została jedynie w części zmodyfikowana treść stosunku pracy. Organ prowadzący szkołę zgodnie z art. 34 a ust. 1 i ust. 2 pkt. 1 ustawy o systemie oświaty sprawuje nadzór nad działalnością szkoły w zakresie spraw finansowych i administracyjnych i ma obowiązek kontroli prawidłowości dysponowania przyznanymi szkole środkami budżetowymi oraz gospodarowania mieniem. Negatywna ocena wykonywania zadań dotyczyła rażącego naruszenia przez M. B. obowiązków Dyrektora w zakresie spraw finansowych i administracyjnych. Regionalna Izba Obrachunkowa po przeprowadzeniu kontroli gospodarki finansowej Gminy za rok 2006 zobowiązała Burmistrza do kontroli wydatków podległych jednostek organizacyjnych. Burmistrz musi mieć realną możliwość wykonania swoich kompetencji. W ramach nadzorowania wykonywania zadań przez Dyrektora, Burmistrz dokonał negatywnej oceny wykonywania zadań i uznał, że zachodzą przesłanki do odwołania. Zachowanie trybu oceny nie może odnosić się do oceny wykonywania zadań przez Dyrektora, którą przeprowadza Burmistrz zobowiązany do nadzoru nad dyrektorami szkół.
Dodatkowo skarżąca podniosła, że w dniu 21 lipca 2008 r. został wydany przez Sąd Rejonowy Wydział IV Pracy wyrok w sprawie z powództwa M. B. przeciwko Burmistrzowi Miasta i Gminy oraz Zespołowi Szkół Ogólnokształcących o przywrócenie do pracy na stanowisko Dyrektora. Sąd zasądził od pozwanego Zespołu Szkół Ogólnokształcących na rzecz powódki M. B. kwotę 1800 zł. (kwota ta została wypłacona), oddalił powództwo w pozostałej części w stosunku do Zespołu Szkół Ogólnokształcących. Ponadto oddalił w całości powództwo w stosunku do pozwanego Burmistrza Miasta i Gminy.
Wskazując na powyższe podstawy zaskarżenia skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego.
W odpowiedzi na skargę Wojewoda wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko prezentowane w zaskarżonym rozstrzygnięciu nadzorczym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach zważył, co następuje.
Zgodnie z art. 171 Konstytucji RP działalność samorządu terytorialnego podlega nadzorowi z punktu widzenia legalności. Kompetencje nadzorcze wojewody są określone w przepisach ustaw ustrojowych: w przypadku gminy - w ustawie z dnia 8.03.1990r. o samorządzie gminnym ( Dz. U. z 2001r. nr 142,poz. 1591 ze zm.). W myśl przepisu art.87 tej ustawy organy nadzoru mogą wkraczać w działalność gminną tylko w przypadkach określonych ustawami.
Nadzór nad działalnością gminną jest sprawowany na podstawie kryterium zgodności z prawem. Oznacza to, że tylko sprzeczność z prawem może prowadzić do wydawania rozstrzygnięć nadzorczych stwierdzających nieważność uchwały (zarządzenia) organu gminy. Rozstrzygnięcie nadzorcze wojewody musi przy tym wskazywać konkretny przepis naruszony uchwałą organu gminy, a naruszenie prawa nie może być wyprowadzane w drodze analogii czy też oceny racjonalności rozwiązań prawnych ( por. w tym zakresie wyrok WSA z 14.01.2004r., III SA/Łd 1518/03, ONSA i WSA 2004/1/21).
Przechodząc do oceny legalności zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego należy przede wszystkim stwierdzić, iż zostały spełnione wymogi formalne od spełnienia których zależy skuteczne wniesienie skargi do Sądu, albowiem skarga została wniesiona w przewidzianym prawem terminie i poprzedzona była zarządzeniem o którym mowa w art. 98 ust. 3 ustawy o samorządzie gminnym.
Stwierdzając nieważność zarządzenia o odwołaniu bez wypowiedzenia dyrektora szkoły Wojewoda stwierdził, że zarządzenie wydane zostało z istotnym naruszeniem prawa, albowiem nie zachowano przy odwoływaniu trybu określonego przepisami prawa w zakresie oceny pracy dyrektora szkoły.
Na wstępie należy podnieść, iż stan faktyczny nie jest sporny, natomiast zarzuty skargi sprowadzają się do zakwestionowania przyjętej przez organ nadzoru interpretacji przepisów prawa stanowiących podstawę prawną wydanego rozstrzygnięcia nadzorczego. Skarżąca zarzuca Wojewodzie naruszenie art. 38 ust.1 pkt. 1 lit. b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty przez przyjęcie, że Burmistrz jako organ prowadzący szkołę może podjąć decyzję o odwołaniu dyrektora szkoły po wyczerpaniu trybu określonego w w/w przepisie.
Stanowisko skarżącej Gminy jest niezasadne, albowiem wbrew zarzutom skargi Wojewoda nie naruszył prawa przy wydawaniu zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego, a przedstawiona w tym rozstrzygnięciu wnikliwa argumentacja prawna zasługuje na aprobatę.
Zgodnie z treścią art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( Dz. U. z 2004r. nr 256, poz. 2572 ze zm.) organ, który powierzył nauczycielowi stanowisko kierownicze w szkole lub placówce, odwołuje nauczyciela ze stanowiska kierowniczego bez wypowiedzenia w razie ustalenia - w trybie określonym przepisami w sprawie oceny pracy nauczycieli - negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2, tj. w szczególności prawidłowości dysponowania przyznanymi szkole lub placówce środkami budżetowymi oraz pozyskanymi przez szkołę lub placówkę środkami pochodzącymi z innych źródeł, a także gospodarowania mieniem, przestrzegania obowiązujących przepisów dotyczących bezpieczeństwa i higieny pracy pracowników i uczniów oraz przestrzegania przepisów dotyczących organizacji pracy szkoły i placówki.
Tryb oceny pracy nauczycieli, w tym również dyrektora szkoły, o którym mowa w powyższym przepisie, został uregulowany w przepisach art. 6a ust. 6 pkt 1, ust. 7, ust. 9 i 10 ustawy z dnia 26.01.1982 r. – Karta Nauczyciela (tekst jedn. Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674 ze zm.) oraz § 8 i 9 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2 listopada 2000 r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego (Dz. U. Nr 98, poz. 1066 ze zm.).
Stosownie do treści art. 6a ust. 6 Karty Nauczyciela oceny pracy dyrektora szkoły dokonuje:
1) organ sprawujący nadzór pedagogiczny w porozumieniu z organem prowadzącym
szkołę, jeżeli organ prowadzący szkołę nie sprawuje nadzoru pedagogicznego;
2) organ prowadzący szkołę, jeżeli równocześnie sprawuje nadzór pedagogiczny nad
szkołą.
Organy, o których mowa wyżej, dokonują oceny pracy dyrektora szkoły po zasięgnięciu opinii rady szkoły i zakładowych organizacji związkowych działających w tej szkole (art.6a ust. 7 Karty Nauczyciela).
Od ustalonej oceny pracy, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, przysługuje dyrektorowi szkoły prawo złożenia wniosku o ponowne ustalenie oceny jego pracy do organu, który tę ocenę ustalił. Organ, o którym mowa wyżej, powołuje w celu rozpatrzenia odwołania lub wniosku zespół oceniający. Od oceny dokonanej przez zespół oceniający nie przysługuje odwołanie (art.6a ust.9 i ust.10 Karty Nauczyciela).
Wymaga podkreślenia, że zgodnie z § 8 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2.11.2000r. oceny pracy dyrektora szkoły dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę. Kryterium oceny pracy dyrektora szkoły stanowi stopień realizacji zadań określonych w art. 6, art. 7 i art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela oraz art. 4 i art. 39 ustawy - ustalony w wyniku sprawowanego nadzoru pedagogicznego oraz nadzoru w zakresie spraw finansowych i administracyjnych.
Trzeba także podnieść, że oceny cząstkowej w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 39 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy oraz w art. 7 ust. 2 pkt 5 Karty Nauczyciela dokonuje organ prowadzący szkołę, a w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 4 i art. 39 ust. 1 pkt 2 i 7 ustawy oraz w art. 7 ust. 2 pkt 1 i art. 42 ust. 2 Karty Nauczyciela dokonuje organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą ( § 8 ust. 3 rozporządzenia).
Organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą dokonuje oceny pracy dyrektora szkoły po zasięgnięciu opinii rady szkoły (rady programowej) i zakładowych organizacji związkowych działających w szkole. Opinie powinny być wyrażone na piśmie ( § 8 ust. 4 rozporządzenia).
Z kolei, zgodnie z § 9 rozporządzenia, wniosek dyrektora szkoły o ponowne ustalenie oceny jego pracy rozpatruje powołany przez organ sprawujący nadzór pedagogiczny nad szkołą zespół oceniający w składzie:
- przedstawiciel organu sprawującego nadzór pedagogiczny nad szkołą jako przewodniczący zespołu;
-przedstawiciel organu prowadzącego szkołę, jeżeli organ prowadzący nie sprawuje nadzoru pedagogicznego;
-przedstawiciel rodziców wchodzących w skład rady szkoły, a w szkole, w której rada szkoły nie została powołana – przedstawiciel rady rodziców;
- na wniosek ocenianego dyrektora szkoły – nauczyciel doradca metodyczny;
- na wniosek ocenianego dyrektora szkoły - przedstawiciel wskazanej przez niego zakładowej organizacji związkowej.
W skład zespołu oceniającego nie mogą wchodzić osoby uczestniczące w dokonywaniu oceny, od której dyrektor szkoły się odwołuje.
Z treści powołanych powyższej przepisów wynika zatem, że organ prowadzący szkołę może odwołać bez wypowiedzenia nauczyciela ze stanowiska dyrektora szkoły w przypadku uzyskania przez niego negatywnej oceny realizacji zadań nadzorowanych przez ten organ, jednakże postępowanie dotyczące oceny jest prowadzone przez organ nadzoru pedagogicznego. Trzeba bowiem podkreślić, że ten organ w porozumieniu z organem prowadzącym szkołę dokonuje, oprócz merytorycznej oceny, wszelkich czynności dających rękojmię zachowania prawidłowego trybu dokonywanej oceny, m.in. poprzez zasięganie opinii rady szkoły i organizacji związkowych, a także powołanie zespołu oceniającego, o jakim mowa w § 9 rozporządzenia. Nie może przy tym budzić wątpliwości, na co trafnie wskazał Wojewoda, że organ prowadzący szkołę w postępowaniu dotyczącym oceny posiada możliwości inicjowania takiego postępowania, dokonywania oceny cząstkowej w zakresie realizacji zadań wymienionych w art. 39 ust. 1 pkt 5 i ust. 3 ustawy i w konsekwencji, gdy zachodzą do tego przesłanki, odwołania dyrektora bez wypowiedzenia. Zestawienie brzmienia art. art. 38 ust. 1 pkt 1 lit. b ustawy z treścią § 8 rozporządzenia i 6a ust. 6 ustawy Karta Nauczyciela daje, zdaniem Sądu, podstawę do stwierdzenia, że organ prowadzący szkołę nie posiada kompetencji do samodzielnego, z całkowitym pominięciem udziału organu nadzoru pedagogicznego, przeprowadzenia oceny pracy dyrektora szkoły.
W świetle przedstawionych rozważań trzeba zatem podnieść, że odwołanie bez wypowiedzenia nauczyciela ze stanowiska kierowniczego wymaga uprzedniego ustalenia negatywnej oceny pracy lub negatywnej oceny wykonywania zadań wymienionych w art. 34a ust. 2 ustawy – dokonanych w trybie określonym w § 8 i 9 rozporządzenia Ministra Edukacji Narodowej z dnia 2 listopada 2000r. w sprawie kryteriów i trybu dokonywania oceny pracy nauczyciela, trybu postępowania odwoławczego oraz składu i sposobu powoływania zespołu oceniającego (Dz. U. Nr 98, poz. 1066 ze zm.).
W rozpoznawanej sprawie tryb oceny nie został dochowany, a zatem trafnie organ nadzoru wskazuje, że dyrektor został pozbawiony uprawnień, w tym prawa do ewentualnego skorzystania z trybu odwoławczego. To zaś oznacza, iż Zarządzenie wydane zostało z istotnym naruszeniem prawa, a w konsekwencji zaistniały przesłanki do stwierdzenia jego nieważności przez organ nadzoru w oparciu o art.91 ust.1 ustawy o samorządzie gminnym.
Reasumując, Sąd w wyniku kontroli zaskarżonego rozstrzygnięcia nadzorczego stwierdził, że nie narusza ono granic dozwolonej ingerencji nadzorczej wyznaczonej przepisami prawa, a mianowicie art. 171 Konstytucji RP, art. 87 ustawy o samorządzie gminnym.
Skoro podniesione w skardze zarzuty nie mogły odnieść zamierzonego skutku, a jednocześnie brak jest okoliczności, które z urzędu należałoby wziąć pod rozwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło