III SA/Łd 377/08

Dnia 17 października 2008 roku Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi - Wydział III w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia NSA Teresa Rutkowska Sędziowie Sędzia WSA Monika Krzyżaniak Asesor WSA Ewa Alberciak (spr.) Protokolant asystent sędziego Tomasz Godlewski po rozpoznaniu w dniu 17 października 2008 roku na rozprawie sprawy ze skargi J.M. na stanowisko zawarte w piśmie Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Ł. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie zaliczenia do wysługi lat okresu nadterminowej służby wojskowej postanawia: odrzucić skargę. bg Raportem z dnia 4 marca 2008 r. J. M. zwrócił się do Dyrektora Aresztu Śledczego w Ł. o zaliczenie okresu służby wojskowej do wysługi lat w związku z orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 października 2006 r. w sprawie I OSK 283/2006. Podał, że od 30 lipca 1997 r. do 24 czerwca 1998 r. odbył nadterminową służbę wojskową. Pismem z dnia 3 kwietnia 2008 r. Dyrektor Aresztu Śledczego w Ł. poinformował J. M., że na dzień przyjęcia do Służby Więziennej został zaliczony mu, na podstawie przedłożonych dokumentów, wyłącznie okres zasadniczej służby wojskowej, jako ten okres, który podlega uwzględnieniu przy ustalaniu dodatku za wysługę lat, natomiast brak jest podstaw, w oparciu o obowiązujące przepisy pragmatyki służbowej, do zaliczenia do okresu Służby Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat, okresu nadterminowej służby wojskowej. Od powyższego pisma J. M. odwołał się w dniu 15 kwietnia 2008 r. do Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Ł. Pismem z dnia 20 maja 2008 r., w odpowiedzi na raport z dnia 15 kwietnia 2008 roku, Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Ł. wyjaśnił, że Dyrektor Zakładu Karnego nr 1 we W. decyzją personalną nr [...] z dnia [...]., tj. na dzień przyjęcia J. M. do służby, zaliczył mu do okresu podlegającego uwzględnieniu przy ustaleniu dodatku za wysługę lat okres odbywania zasadniczej służby wojskowej w wymiarze 1 roku 2 miesięcy i 22 dni. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Ł. wskazał, że wyrok NSA, na który powołał się funkcjonariusz jest wyrokiem wydanym w indywidualnej sprawie innego funkcjonariusza Służby Więziennej, a wyrażone w orzeczeniu sądu : ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie było przedmiotem zaskarżenia, wobec tego rozstrzygnięcie w sprawie funkcjonariusza SW z B. nie może stanowić analogicznego rozstrzygnięcia w innej sprawie. Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Ł. poinformował, że zgodnie z art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, przy ustalaniu dodatku za wysługę lat, funkcjonariuszowi Służby Więziennej uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy. Na podstawie art. 100 ust. 3 tej ustawy zostało wydane rozporządzenie Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 lutego 2002 roku w sprawie dodatków o charakterze stałym do uposażenia zasadniczego funkcjonariuszy Służby Więziennej, które określa tryb i warunki przyznawania funkcjonariuszom tych dodatków. Z treści § 2 ust. 2 pkt 5 tego rozporządzenia wynika, że zaliczenie okresów służby w Służbie Więziennej następuje min. na podstawie wyciągu z książeczki wojskowej. Zgodnie z art. 59 ustawy z dnia 21 listopada 1967 r. o powszechnym obowiązku obrony Rzeczypospolitej Polskiej (Dz.U. z 2004r. Nr 241, poz. 2414 ze zm.) żołnierzami w czynnej służbie wojskowej są osoby, które odbywają zasadniczą służbę wojskową, nadterminową zasadniczą służbę wojskową, przeszkolenie wojskowe, ćwiczenia wojskowe, okresową służbę wojskową oraz pełnią służbę wojskową w razie ogłoszenia mobilizacji i w czasie wojny. Żołnierze odbywający zasadniczą służbę wojskową mogą ją pełnić nadterminowo na podstawie dobrowolnego zgłoszenia (art. 86 ust. 1). Z zastrzeżeniem więc treści art. 59 pkt 1 lit. a i b i art. 86 ust. 1 z powołanej ustawy wynika, że ustawodawca rozróżnia zasadniczą służbę wojskową i służbę nadterminową, chociaż obie służby traktuje jako czynną służbę wojskową. Art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej odwołuje się do "okresu zasadniczej służby wojskowej" i nie obejmuje on "nadterminowej służby wojskowej". Gdyby intencją ustawodawcy było zaliczenie tego rodzaju służby wojskowej do okresów upoważniających do dodatku za wysługę lat w Służbie Więziennej, to właśnie ze względu na treść art. 59 ustawy o powszechnym obowiązku obrony, nadałby art. 100 ust. 2 inne brzmienie. Skoro tak się nie stało brak jest podstaw do rozszerzającej wykładni art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej. W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi na powyższe stanowisko zawarte w piśmie z dnia 20 maja 2008 r. J. M. podał, że Dyrektor Aresztu Śledczego w Ł. udzielił mu odpowiedzi, która wydana została z naruszeniem art. 35 § 3 k.p.a. oraz nie zawierała formy określonej w art. 107 § 1 k.p.a. Ponadto podał, iż również organ II instancji nie zachował terminów administracyjnych określonych w art. 35 § 3 k.p.a., wydał odpowiedź, której forma nie wyczerpuje znamion art. 107 § 1 k.p.a. i oddalił jego wniosek. Podniósł, że zgodnie z treścią art. 104 § 1 k.p.a. sprawa winna być załatwiona przez wydanie decyzji administracyjnej. Otrzymane przez niego odpowiedzi nie wyczerpują w żaden sposób powyższego artykułu. Zdaniem skarżącego niezaliczenie nadterminowej zasadniczej służby wojskowej do wysługi lat w Służbie Więziennej jest rażącym naruszeniem prawa. Nie ma bowiem żadnych istotnych, racjonalnych przesłanek, by odmiennie traktować osoby odbywające zasadniczą służbę wojskową i nadterminową zasadniczą służbę wojskową. Oceny tej nie może zmienić to, że jedna z tych służb wynika z określonego obowiązku, druga natomiast zasadza się na dobrowolnym jej pełnieniu. Taka też była intencja ustawodawcy, który obydwie te służby objął wspólnym mianem zasadnicza służba wojskowa. W ich rozdzieleniu i nadaniu im z punktu widzenia przepisu art. 100 ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej odmiennego znaczenia należałoby upatrywać nierównego traktowania wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP). W odpowiedzi na skargę Dyrektor Okręgowy Służby Więziennej w Ł. wnosił o jej odrzucenie, bowiem w niniejszej sprawie nie były wydane decyzje administracyjne. Wskazał, że ustawa z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej nie przewiduje w zakresie ustalenia okresów zaliczanych do okresu, od którego zależy prawo do dodatku za wysługę lat formy decyzji administracyjnej. W takiej sytuacji organy administracji nie wydały decyzji administracyjnej o zaliczeniu bądź odmowie zaliczenia wnioskowanego okresu do wysługi lat w Służbie Więziennej, a jedynie na piśmie udzieliły informacji stronie. Nie każdy przejaw aktywności organów administracji przybiera formę decyzji administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga jest niedopuszczalna. Zakres właściwości rzeczowej Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wyznaczają przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 roku Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Z treści art. 3 § 1 i 2 pkt 1 - 8 tej ustawy wynika, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg, które mogą dotyczyć aktu administracyjnego, wydanego w postępowaniu administracyjnym (decyzje i postanowienia - pkt 1 i 2) oraz w postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym (postanowienia, na które służy zażalenie - pkt 3). Ponadto zaskarżalne są inne akty lub czynności z zakresu administracji publicznej, dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa - pkt 4, akty prawa miejscowego jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej - pkt 5, inne akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej - pkt 6, akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego - pkt 7, bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1- 4 wskazanego przepisu - pkt 8. Katalog skarg na określone w art. 3 § 2 działania organów administracji publicznej lub ich bezczynność, rozszerzają przepisy ustaw szczególnych, które przewidują sądową kontrolę. W niniejszej sprawie nie został wydany żaden akt mieszczący się w wyżej wskazanym katalogu spraw należących do kognicji sądu administracyjnego. J. M. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę na stanowisko Dyrektora Okręgowego Służby Więziennej w Ł. zawarte w piśmie z dnia 20 maja 2008 r., dotyczące zaliczenia okresu nadterminowej służby wojskowej skarżącego do okresu służby w Służbie Więziennej, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat. Zgodnie z art. 100 ust. 1 ustawy z dnia 26 kwietnia 1996 r. o Służbie Więziennej (tj. Dz.U. z 2002 r. Nr 207, poz. 1761 ze zm.) funkcjonariuszom przysługują do uposażenia zasadniczego dodatki o charakterze stałym, tj. dodatek za wysługę lat, dodatek za stopień i dodatek służbowy. Stosownie do treści art. 100 ust. 2 tej ustawy przy ustalaniu dodatku za wysługę lat uwzględnia się okres zasadniczej służby wojskowej oraz okresy zatrudnienia w jednostkach organizacyjnych w pełnym wymiarze czasu pracy. W świetle przepisów ustawy o Służbie Więziennej brak jest podstaw prawnych do wydania decyzji administracyjnej zaliczającej bądź odmawiającej zaliczenia funkcjonariuszowi Służby Więziennej okresów, o których mowa w art. 100 ust. 2 tej ustawy do okresu służby w Służbie Więziennej. Zaliczenie bądź odmowa zaliczenia służby lub zatrudnienia do okresu służby powinno stanowić jedynie przedmiot postępowania dowodowego prowadzonego dla potrzeb przyznania prawa do dodatku za wysługę lat (podobnie wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 8 listopada 2007 r. sygn. akt III SA/Łd 268/07). Należy więc podzielić pogląd, że organy administracji publicznej, działając na podstawie art. 100 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 ustawy o Służbie Więziennej, wydają decyzję administracyjną w przedmiocie przyznania funkcjonariuszowi Służby Więziennej dodatku za wysługę lat w procentowo określonej wysokości uposażenia zasadniczego, a kwestia uwzględnia okresu nadterminowej służby wojskowej do okresu Służby Więziennej stanowić może wyłącznie przedmiot postępowania wyjaśniającego przy ustalaniu tego dodatku. Skoro w niniejszej sprawie skarżący wystąpił o zaliczenie okresu służby wojskowej do wysługi lat, to organy załatwiły sprawę pismem wyjaśniającym, a nie decyzją administracyjną. Natomiast w sytuacji, gdy skarżący wystąpi z wnioskiem o ustalenie dodatku za wysługę lat w procentowo określonej wysokości uposażenia zasadniczego, wnosząc przy tym o zaliczenie okresu nadterminowej służby wojskowej, organy administracji załatwią sprawę w formie decyzji administracyjnej. W sytuacji, gdy skarga dotyczy sprawy, której załatwienie nie nastąpiło w drodze decyzji administracyjnej oraz innego aktu lub czynności określonej w art. 3 § 2 pkt 1 - 4 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, właściwe jest orzeczenie przez sąd administracyjny o odrzuceniu skargi jako niedopuszczalnej. Podkreślić w tym miejscu należy, iż Sąd w niniejszej sprawie nie rozstrzygał, czy okres nadterminowej służby wojskowej skarżącego podlega zaliczeniu do okresu służby, od którego zależy wysokość dodatku za wysługę lat. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 i § 3 powołanej wyżej ustawy prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji. d.r.