I SA/Go 444/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Dariusz Skupień (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Jacek Jaśkiewicz Asesor WSA Alina Rzepecka Protokolant sekretarz sądowy Anna Głowacka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 9 października 2008 r. sprawy ze skargi K.K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznych 1. uchyla zaskarżoną decyzję, 2. określa, że zaskarżona decyzja nie może być wykonana, 3. zasądza od Dyrektora Izby Celnej na rzecz skarżącego kwotę 217,00 (dwieście siedemnaście) złotych tytułem zwrotu kosztów sądowych. I SA/Go 444/08 UZASADNIENIE K.K. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej z dnia [...] lutego 2008 r. utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję. W sprawie został ustalony następujący stan faktyczny. Pismem z dnia [...].09.2006 r. pełnomocnik Skarżącego wniósł o wznowienie postępowania w sprawach zakończonych decyzjami ostatecznymi Naczelnika Urzędu Celnego nr [...], od [...] do [...] z dnia [...] października 2004 r. lub uchylenie ww. decyzji na podstawie art. 2651 Kodeksu Celnego. Z uwagi na fakt, iż ww. decyzje dotyczyły towarów importowanych do Polski wg różnych dokumentów SAD w okresie od [...] października 2001 r. do [...] lutego 2002 r. Dyrektor Izby Celnej zgodnie z treścią art. 2652 Kodeksu Celnego decyzją nr [...] od [...] do [...] z dnia [...].10.2006 r. odmówił wznowienia postępowania. Ww. decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, który nieprawomocnym wyrokiem z dnia 11.10.2007 r. sygn. akt I SA/Go 449/07 oddalił skargę. Rozpatrując wniosek w części dotyczącej uchylenia decyzji ostatecznych w trybie określonym w art. 2651 Kodeksu Celnego, Dyrektor Izby Celnej decyzją z dnia [...].12.2007 r., nr [...] odmówił uchylenia lub zmiany ww. decyzji. Od tej decyzji złożono odwołanie, Dyrektor Izby Celnej, po rozpoznaniu odwołania decyzją z dnia [...].02.2007 r. utrzymał w mocy decyzję odmawiająca uchylenia lub zmiany dotychczasowych decyzji. Na ww. decyzję ostateczną wydaną w administracyjnym toku instancji Pan K.K. złożył skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego. Skarżący zarzucił organowi celnemu: - naruszenie art. 120 Ordynacji podatkowej poprzez "wykluczenie merytorycznego aspektu sporu jako uzupełnienia przesłanek stanowiących podstawę do uchylenia decyzji, - błędna wykładnię przepisu art. 2651 Kodeksu celnego; - nieprawidłowe działanie organu celnego w trakcie merytorycznego rozpatrywania sprawy, w fazie postępowania zwykłego. Mając na uwadze powyższe zarzuty Skarżący wniósł o uchylenie obu decyzji Dyrektora Izby Celnej oraz o obciążenie Dyrektora Izby Celnej kosztami postępowania. Udzielając odpowiedzi na skargę, organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga jest zasadna, chociaż nie wszystkie zarzuty podniesione w skardze zasługują na uwzględnienie. W prowadzonym postępowaniu zaistniały dwa aspekty, pierwszy dotyczył podstawowego, podnoszonego przez stronę argumentu odnoszącego się do wadliwie merytorycznie wydanych w zwykłym toku postępowania decyzji naruszających zdaniem skarżącej art. 120, 121, 122, 123, 145, 165, 191 ordynacji podatkowej, § 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 29 sierpnia 2003 r. w sprawie odsetek wyrównawczych oraz pkt 2a część C postanowień wstępnych do taryfy celnej (Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej) oraz § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 28 grudnia 2000 r. w sprawie ustanowienia Taryfy Celnej. Strona skarżąca w swoim odwołaniu podniosła, ze te wydane decyzje obarczone wyżej wskazanymi wadami nie mogą pozostawać w obrocie prawnym i winny być z niego wycofane. Zdaniem Sądu w tym zakresie rozstrzygnięcie organu odwoławczego było prawidłowe, albowiem prowadzone postępowanie było w trybie art. 265¹ Kodeksu Celnego który stanowi jeden z trybów systemu nadzwyczajnych postępowań dających możliwość wzruszenia decyzji ostatecznych. To postępowanie nie jest jednak trybem, który pozwalałby łączyć postępowanie nadzorcze z odwoławczym lub który mógłby zastępować tryb odwoławczy. Weryfikacja decyzji ostatecznej w tym trybie nie może polegać na ocenie jej legalności. Badanie interesu publicznego i ważnego interesu strony nie może polegać na ocenie prawidłowości zastosowania przepisów prawa przy wydaniu decyzji ostatecznej. W przeciwnym wypadku postępowanie to stawałoby się konkurencyjne dla zwykłego postępowania. Oznacza to, że zarzuty dotyczące naruszenia bądź niezastosowania przez organy celne przepisów prawa materialnego w klasyfikacji taryfowej, w tym postępowaniu należało uznać za bezpodstawne (tak też NSA w wyroku z 28 lutego 2007 r. w sprawie I GSK 740/06 program Lex nr 329063, NSA w wyroku z 3 kwietnia 2007 r. w sprawie I GSK 1287/06 program Lex nr 323493) Drugi aspekt dotyczył już kwestii dotyczących bezpośrednio tego nadzwyczajnego trybu. Przypomnieć należy, że decyzja wydana na podstawie art. 265¹ Kodeksu Celnego jest decyzją o charakterze uznaniowym albowiem ustawodawca przyjął, że pomimo spełnienia określonych w tym przepisie przesłanek decyzja ostateczna "może być" uchylona lub zmieniona. Z uwagi na ten uznaniowy charakter decyzji przyjmuje się, że nawet w sytuacji gdy przemawia za tym interes publiczny lub ważny interes strony, organ może ale nie musi wzruszyć decyzji ostatecznej, jednak uznaniowy charakter decyzji nie ma cech dowolności, gdyż zaistnienie takiej ewentualności nie byłoby do pogodzenie z wymogami państwa prawnego – art. 2 konstytucji RP (tak też NSA w wyroku z 04 czerwca 2008 r., w sprawie II FSK 198/07 niepublikowane). Oznacza to, że organ odmawiający zastosowania tej instytucji powinien w uzasadnieniu decyzji wskazać przyczyny odmowy. Jednak zanim dojdzie do tego etapu postępowania, musi być ono poprzedzone prawidłowym ustaleniem stanu faktycznego. Do tego postępowania na podstawie art. 262 Kodeksu Celnego stosuje się zasady postępowania podatkowego określone w Dziale IV Ordynacji Podatkowej tj. art. 122, 187. W złożonym odwołaniu z 8 stycznia 2008 r. na jego stronie czwartej strona skarżąca wskazała na jej słuszny interes, podnosząc że "obciążenie strony dodatkowymi należnościami pociągnęło za sobą utratę płynności finansowej i braku możliwości spłaty zaciągniętych kredytów inwestycyjnych. Powyższe dowodzi, że słuszny interes strony podyktowany jest przede wszystkim chęcią powrotu do prowadzenia działalności gospodarczej, ponownego zatrudnienia pracowników". Uznać zatem należy, że skarżący w swoim odwołaniu inaczej niż w złożonym wniosku wskazał na istnienie po jego stronie "słusznego interesu" który można uznać za "ważny interes". Postępowanie odwoławcze jest samodzielnym postępowaniem, w którym organ ma możliwość ponownego ustalenia stanu faktycznego. Nie sprowadza się ono jedynie do kontroli prawidłowości ustalenia stanu faktycznego i zastosowania regulacji prawnych przez organ pierwszej instancji. Istotą administracyjnego toku instancji jest dwukrotne rozpoznanie i rozstrzygnięcie sprawy. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy organ przeprowadzi postępowanie dowodowe celem ustalenia, czy wskazane przez stronę okoliczności dotyczące powstałej aktualnej sytuacji majątkowej mają odzwierciedlenie w rzeczywistości, a następnie w przypadku potwierdzenia istnienia po stronie skarżącej "ważnego interesu", organ wyda rozstrzygnięcie pamiętając, aby dokładnie uzasadnić motywy podjętej decyzji gdyż uznaniowy charakter decyzji nie ma cech dowolności. O kosztach orzeczono na podstawie art. 200 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153. poz.1270). ( - ) A. Rzepecka ( - ) D. Skupień ( - ) J. Jaśkiewicz