VI SA/Wa 1203/08
WyrokWSA w Warszawie2008-10-21
Skład orzekający: Piotr Borowiecki, Halina Emilia Święcicka, Andrzej Wieczorek
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo z art. 229 § 1 K.k. (udzielenie korzyści majątkowej osobie pełniącej funkcje publiczne) może stanowić podstawę do obligatoryjnego cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji, nawet jeśli czyn ten nie jest wprost wymieniony w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia i nie ma bezpośredniego związku z posiadaną bronią?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wszczęcie postępowania karnego o przestępstwo z art. 229 § 1 K.k. stanowi uzasadnioną obawę, że posiadacz broni może użyć jej w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, co obliguje organ Policji do cofnięcia pozwolenia na broń. Ustawodawca nie stworzył zamkniętego katalogu czynów uzasadniających taką obawę, a fakt popełnienia lub podejrzenia popełnienia czynu zabronionego, nawet jednokrotnego i niezwiązanego bezpośrednio z bronią, niweczy rękojmię bezpiecznego posiadania broni i stawia interes społeczny ponad interes jednostki.Stan faktyczny
Skarżący T. W. został pozbawiony pozwolenia na broń palną myśliwską z powodu wszczęcia przeciwko niemu postępowania karnego o czyn z art. 229 § 1 K.k. (udzielenie korzyści majątkowej osobie pełniącej funkcje publiczne). Organy administracji uznały, że czyn ten, mimo braku bezpośredniego związku z bronią, stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celu sprzecznym z porządkiem publicznym, co obliguje do cofnięcia pozwolenia. Skarżący kwestionował tę interpretację, argumentując, że jego czyn nie jest wymieniony w ustawie jako podstawa do cofnięcia pozwolenia i nie ma związku z obawą użycia broni.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Piotr Borowiecki Sędziowie Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędzia WSA Andrzej Wieczorek (spr.) Protokolant Patrycja Wrońska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi T. W. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską oddala skargę
Komendant Główny Policji decyzją z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 i art. 268a ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2000r. Nr 98, poz, 1071 ze zm.; dalej także k.p.a.) oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (tekst jednolity: Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm.; dalej także uobia), po rozpatrzeniu odwołania skarżącego T. W. od decyzji Komendanta [...] Policji w [...] z dnia [...] lutego 2008 r. cofającej pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
W dniu [...] października 2007 r. zostało wszczęte z urzędu postępowanie administracyjne w sprawie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej. Podstawą wszczęcia postępowania było uzyskanie informacji o prowadzonym przeciwko skarżącemu postępowaniu karnym o czyn z art. 229 § 1 Kodeksu karnego (Dz. U. Nr 88, poz. 553 z późn. zm.; dalej także K.k.).
Na tej podstawie organ zaliczył skarżącego do osób, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego (art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia). Biorąc pod uwagę dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 tej ustawy – cofnięto skarżącemu pozwolenie na broń palną, i to niezależnie od pozytywnej opinii, jaką cieszy się w miejscu zamieszkania oraz macierzystym kole łowieckim.
Od powyższej decyzji skarżący wniósł w terminie ustawowym odwołanie do Komendanta Głównego Policji, zarzucając organowi I instancji błędną wykładnię przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. Podniósł, że cofnięcie pozwolenia na broń winno być uzależnione od wystąpienia uzasadnionej obawy, że jego posiadacz użyje broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Wskazał, że zgromadzony w niniejszym postępowaniu materiał dowodowy, w tym opinia środowiskowa, opinia koła łowieckiego, oraz szereg odznaczeń, podziękowań i dyplomów, nie pozwalają na uznanie, iż istnieje jakakolwiek dodatkowa przesłanka, poza zarzucanym czynem, która rodziłaby obawę zagrożenia bezpieczeństwa i porządku publicznego. Dlatego też wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji.
Rozpoznając ponownie sprawę Komendant Główny Policji stwierdził, że podstawą materialnoprawną rozstrzygnięcia stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. Zgodnie z tym przepisem, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń osobie, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanej prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Jest faktem, że czyn, którego popełnienie zarzucano skarżącemu w postępowaniu karnym nie jest wprost wymieniony wśród okoliczności i czynów określonych w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, niemniej jednak jego rodzaj ze względu na naruszone dobro chronione prawem, stwarza obawę użycia przez skarżącego broni niezgodnie z porządkiem publicznym. Z postanowienia o przedstawieniu zarzutów wynika, że skarżący udzielił korzyści majątkowej Prezesowi B. w W., w związku z planowanym nabyciem od tej Agencji 3 ha nieruchomości niezabudowanej w P.
Jak wskazał organ w uzasadnieniu swojej decyzji przestępstwo z 229 § 1 K.k. polega na udzielaniu lub obiecaniu udzielenia korzyści osobie pełniącej funkcje publiczne. Zarzut takiego postępowania przez skarżącego świadczy negatywnie o jego podejściu do obowiązującego prawa, a także o takich cechach charakteru, które nie pozwalają na zachowanie mu tak szczególnego, bo ściśle związanego ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego, prawa, jakim jest pozwolenie na broń. Skarżący jest bowiem podejrzany, że dla uzyskania wymiernej korzyści dopuścił się skorumpowania funkcjonariusza publicznego.
Organ odwoławczy stwierdził, że skarżący utracił wiarygodność co do zgodnego z prawem posiadania i posługiwania się bronią w rozumieniu art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, co oznacza, że nie daje on gwarancji przestrzegania przepisów ustawy o broni i amunicji w zakresie bezpiecznego posiadania i używania broni.
W świetle powyższego, nawet pozytywna opinia o stronie w miejscu zamieszkania i wśród myśliwych, jak również prawidłowe warunki przechowywania broni, nie może wpłynąć na inny, niż to uczynił organ I instancji, sposób rozstrzygnięcia sprawy.
Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia ma bowiem charakter obligatoryjny – organ cofa pozwolenie, jeżeli jego posiadacz należy do osób wymienionych w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W takich przypadkach ustawodawca nie daje organom Policji możliwości wyboru konsekwencji administracyjnoprawnych, jednocześnie przyznając bezwzględne pierwszeństwo interesowi społecznemu.
Skargę na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] marca 2008 r. utrzymującą w mocy decyzję Komendanta [...] Policji w [...] z dnia [...] lutego 2008 r. cofającą pozwolenie na broń palną myśliwską wniósł T. W. Wnosił o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości jako naruszającej prawo i zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
Skarżący podniósł, iż organ odwoławczy po przeprowadzeniu postępowania i ponownym rozpatrzeniu sprawy uznał go za osobę, co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, a więc wypełniającą przesłanki przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, a co za tym idzie, co do której zgodnie z art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia, organ obligatoryjnie cofa pozwolenie na posiadanie broni palnej. Komendant Główny Policji zaprezentował pogląd, iż okoliczność, że skarżący stoi pod zarzutem udzielenia korzyści majątkowej, uzasadnia obawę użycia przez niego broni sprzecznie z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Strona skarżąca wskazała, iż aby móc skutecznie zastosować dyspozycję art. 15 ust. 1 pkt 6 w zw. z art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia należy wykazać, iż konkretnie w stosunku do osoby skarżącego istnieje uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W niniejszym przypadku, zdaniem skarżącego, organ odwoławczy pochopnie i bezkrytycznie uznał, że skoro skarżący naruszył porządek prawny i popełnił przestępstwo z 229 § 1 K.k., to wypełnił przez to wszystkie przesłanki powodujące wydanie z urzędu decyzji o obligatoryjnym cofnięciu pozwolenia na posiadanie broni palnej.
Istotne również, zdaniem skarżącego, w świetle sprawy jest to, że organ odwoławczy nie wziął pod uwagę okoliczności, która ma znaczenie dla oceny uzasadnienia obawy użycia broni, to znaczy tego, że kategoria popełnionego przestępstwa nie została wymieniona przez ustawodawcę w treści art. 15 uobia oraz przede wszystkim tego, że wypełnienie znamion popełnionego przez skarżącego przestępstwa, pozostaje bez związku z obawą jej użycia.
W skardze strona skarżąca podniosła również, że niedopuszczalne, nie tylko z punktu interesu jednostki, lecz również z punktu wiedzenia interesu społecznego, jest wydawanie takich decyzji, których rozstrzygnięcia będą w istocie zmierzały do wtórnego (tym razem administracyjno-prawnego) ukarania sprawcy przestępstwa w sytuacji, gdy w rzeczywistości ustalenia faktyczne i okoliczności danej sprawy, wbrew twierdzeniom organu odwoławczego, nie uzasadniają obawy, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
W odpowiedzi na skargę Komendant Główny Policji podtrzymał stanowisko zajęte w decyzji z dnia [...] marca 2008 r. i wniósł o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
W świetle powołanego przepisu, Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Ponadto, zgodnie z art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej zwanej p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Kontrolując w powyższy sposób zaskarżoną decyzję Sąd stwierdził, że nie narusza ona prawa, zatem skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Zdaniem Sądu zauważyć należy, że zgodnie z 18 ust. 1 pkt 2 uobia, właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której pozwolenie takie wydano, należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Stosownie natomiast do brzmienia art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw.
Z treści przytoczonych przepisów wynika zatem, że podstawą cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni na ich mocy jest stwierdzenie przez organy Policji, że w stosunku do posiadacza broni zachodzi uzasadniona obawa, że może jej użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Mając na względzie treść przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia stwierdzić należy, że w ocenie ustawodawcy obawa ta istnieje na pewno w przypadku popełnienia przez taką osobę przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Analiza treści przepisu art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia prowadzi także do wniosku, że ustawodawca poprzez zastosowanie zwrotu "w szczególności" jedynie przykładowo określił okoliczności, które mogą wzbudzać obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Ustawodawca nie przyjął więc, zdaniem Sądu, zamkniętego katalogu tych przesłanek. Mogą to zatem być inne okoliczności, w tym także innego rodzaju czyny karalne, wymierzone przeciwko innym dobrom prawnie chronionym. Tym samym ustawodawca przyznał organom właściwym w sprawach pozwoleń na broń, prawo do rozszerzenia kręgu przesłanek wzbudzających tę obawę także o skazanie lub podejrzenie o popełnienie innych rodzajów przestępstw, nie zastrzegając jednocześnie, podobnie jak w stosunku do wskazanych przez siebie, iż nie może to dotyczyć czynów bezprawnych popełnionych jeden raz. Z tego względu fakt, że posiadacz pozwolenia na broń został skazany lub jest oskarżony o popełnienie przestępstwa skierowanego przeciwko innym dobrom, niż wymienione w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, nie wyłącza w świetle powołanego przepisu możliwości cofnięcia mu pozwolenia na broń na powyższej podstawie. Dla zastosowania ww. przepisu istotna jest natomiast okoliczność, czy skazanie za określony czyn lub choćby tylko oskarżenie o czyn zabroniony daje podstawę do przyjęcia, że istnieje - w rozumieniu przedmiotowego przepisu - uzasadniona obawa, że może on użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Podnieść w tym miejscu również trzeba, że z obowiązujących przepisów prawa nie można wywodzić powszechnego prawa obywateli do posiadania broni. Pozwolenie na broń jest uprawnieniem wyjątkowym i z tego względu jego posiadacz musi więc być osobą dającą rękojmię, iż swoim postępowaniem nie zagrozi bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu. Skazanie, czy nawet podejrzenie o świadome działanie przeciwko ustanowionemu porządkowi prawnemu taką rękojmię niweczy i świadczy jednoznacznie, iż osoba taka nie powinna posiadać pozwolenia na broń palną. Z tego powodu organy Policji wymagają, aby osoby ubiegające się o wydanie pozwolenia na jej posiadanie lub broń już posiadające przestrzegały obowiązujących przepisów prawa. Stanowisko to jest także akceptowane przez sądy administracyjne. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 7 kwietnia 2006 r. sygn. akt VI SA/WA 274/06 stwierdził wręcz, że "(...) od osób starających się o pozwolenie na posiadanie broni lub posiadających taką broń należy wymagać bezwzględnego przestrzegania prawa, w stosunku do takich osób obowiązuje zatem miernik najwyższej staranności (...)". Przestrzeganie obowiązujących przepisów prawa daje bowiem gwarancję, iż osoba posiadająca tak szczególne prawo jakim jest pozwolenie na broń, będzie przestrzegała także zasad bezpiecznego posiadania i używania broni, a zatem, iż nie użyje jej w celu, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia.
Biorąc pod uwagę powyższe, jak również okoliczności faktyczne niniejszej sprawy Sąd stoi na stanowisku, że w stosunku do skarżącego zachodzi uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego.
Skarżącemu, postanowieniem z dnia [...] lipca 2007 r., został przedstawiony zarzut z art. 229 § 1 K.k. Choć postępowanie karne jest w toku, to jednak okoliczność ta skutkuje przyjęciem, iż działanie strony było celowe i świadome oraz społecznie szkodliwe. Pod znakiem zapytania stoi więc, zdaniem Sądu, solidność strony skarżącej, jej uczciwość w zakresie stosowania się do obowiązujących zasad porządku publicznego, w tym również nakreślonych przepisami ustawy o broni i amunicji. Skoro strona swoim zachowaniem świadomie dopuściła się czynu przestępczego, to nie można wykluczyć, że w przyszłości nie naruszy przepisów dotyczących posiadania broni i amunicji, wypełniając przesłanki art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia.
W świetle przedstawionej argumentacji Sąd stwierdza, że w związku z faktem, iż wobec skarżącego toczy się postępowanie karne o czyn z art. 229 § 1 K.k., niewątpliwie oznacza to, że nie może on zachować pozwolenia na broń. Nie ma przy tym znaczenia, że popełniony przez niego czyn nie ma związku z posiadaną bronią albowiem ustawodawca warunku takiego nie ustalił.
Należy także zaznaczyć, że organy Policji nie mają obowiązku udowodnienia, że posiadacz pozwolenia może użyć broni w sposób określony w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. Wystarczające jest już samo uzasadnione domniemanie takiego zachowania, wynikające z faktu skazania lub choćby oskarżenia o popełnienie przestępstwa istotnego ze względu na rodzaj i wagę dla sfery stosunków społecznych, bowiem godzącego również w życie i zdrowie ludzkie, a zatem wykluczającego możliwość posiadania broni nawet, gdy jest ono jednorazowe, a inne zebrane w postępowaniu dowody korzystnie o takiej osobie świadczą. Gdyby bowiem ustawodawca chciał uzależnić możliwość uzasadnienia wystąpienia obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia, od wielokrotnego popełnienia przestępstwa przez osobę ubiegającą się lub posiadającą pozwolenie na broń, to niewątpliwie dałby temu wyraz w treści przywołanego przepisu. Skoro jednak tego nie uczynił, to znaczy, że ustawodawca uznał, iż popełnienie lub podejrzenie dopuszczenia się czynu zabronionego, choćby jednokrotne, obawę taką uzasadnia.
W niniejszej sprawie dobra opinia w miejscu zamieszkania oraz zasługi na polu działalności społecznej przypisywane skarżącemu, nie mogą mieć wpływu na sposób rozstrzygnięcia sprawy. Okoliczności te jakkolwiek dobrze świadczące o stronie skarżącej, nie zmieniają faktu, iż ciąży na niej zarzut popełnienia przestępstwa umyślnego i nie znosi obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 uobia. W tej sytuacji, zdaniem Sądu, zachowanie pozwolenia na posiadaną broń palną byłoby sprzeczne z interesem społecznym, któremu w takich przypadkach – poprzez obligatoryjną dyspozycję art. 18 ust. 1 pkt 2 uobia – ustawodawca przyznał bezwzględne pierwszeństwo.
Z przytoczonych wyżej powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art.151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270) orzekł jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 25.07.2026. · Źródło