VI SA/Wa 1497/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Magdalena Maliszewska Sędziowie Sędzia WSA Maria Jagielska (spr.) Sędzia WSA Andrzej Wieczorek Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 15 października 2008 r. sprawy ze skargi K. G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] kwietnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję [...] Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2008 r.; 2. stwierdza, iż uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Komendant Wojewódzki Policji w [...] decyzją z dnia [...] marca 2008 r. na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji ( Dz. U. z 2004 r. Nr 52, poz. 525 ze zm. ) – dalej UoBiA, cofnął Panu K. G. pozwolenie na broń palną myśliwską, ponieważ jak stwierdził w uzasadnieniu, nie daje on wystarczającej rękojmi, że swoim zachowaniem, jako posiadacz broni, nie zagrozi takim dobrom jak porządek publiczny i bezpieczeństwo. Podstawą powyższego stwierdzenia był fakt uznania K. G. przez Sąd Rejonowy w Z. winnym popełnienia przestępstwa z art. 178a § 1 K.k., tj. kierowania pojazdem w stanie nietrzeźwości i skazania go w wyroku z dnia [...] października 2007 r. na karę nim orzeczoną. Orzeczenie karne jest, zdaniem organu, wystarczającym dowodem na to, że K. G. jako posiadacz broni nie przejawia nieskazitelnej postawy i utracił w tym zakresie wiarygodność, co nakazuje organowi cofnąć tak szczególne pozwolenie, jakim jest pozwolenie na broń. W odwołaniu od decyzji skarżący K. G. wniósł o jej uchylenie, argumentując, iż Komendant Wojewódzki Policji w [...] nie uprawdopodobnił nawet postawionej rozstrzygnięciem tezy co do uzasadnionej obawy, że skarżący może użyć broni w sposób niezgodny z celami bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Podkreślił, że do czynu, za który został skazany, przyznał się i poddał karze. Jest przykładnym mężem i ojcem i poza zdarzeniem, za które poniósł już karę, nigdy nie był karany, nadto został przez władze [...] Koła Łowieckiego [...], do którego należy, oceniony jako członek przejawiający wzorową postawę. Argumentował, iż ustawa o broni i amunicji nie zna pojęć: "nieskazitelna postawa" czy "utrata wiarygodności", którymi posłużył się organ I instancji i na które powołuje się w zaskarżonej decyzji. Organ nie wykazał również związku pomiędzy nałożoną wyrokiem Sądu Karnego karą, a uznaniem skarżącego za "niewiarygodnego" posiadacza broni. Komendant Główny Policji decyzją Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2008 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Podkreślił, iż art. 18 ust. 1 pkt 2 UoBiA ma charakter kategoryczny i jest dla organu wiążący, obliguje bowiem organ do cofnięcia pozwolenia na broń w sytuacji, gdy wobec jej posiadacza istnieje obawa, że może użyć broni w sposób sprzeczny z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności gdy został skazany prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu. Organ wyjaśnił, że wymieniony w art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA katalog przestępstw uzasadniających co do posiadacza broni obawę, że może użyć broni niezgodnie z celami bezpieczeństwa i porządku publicznego, nie jest zamknięty, a więc każde naruszenie przez posiadacza broni prawa, zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie organu policji. Zgodnie z przyjętą przez te organy zasadą, od posiadaczy broni należy wymagać bezwzględnego przestrzegania prawa z uwagi na ścisły związek prawa do broni ze sferą bezpieczeństwa i porządku publicznego. Zdaniem organu, do przesłanek nie pozwalających na posiadanie broni należy zaliczyć przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza te, których jednym ze znamion jest stan nietrzeźwości sprawcy, przy czym nie bez znaczenia są wysoki stopień szkodliwości takich przestępstw, ich nagminność oraz ewentualne następstwa nie tylko dla sprawcy, lecz dla innych uczestników ruchu drogowego. Organ zwrócił uwagę na okoliczności w jakich skarżący dopuścił się czynu, za który został skazany, a mianowicie na fakt, iż skarżący przekroczył ponad dwukrotnie stan uznawany za stan nietrzeźwości (stężenie alkoholu we krwi 0,5 promila lub 0,25 mg/1dm3 w wydychanym powietrzu). Prowadząc samochód w stanie nietrzeźwości, skarżący wykazał się nieodpowiedzialnością, brakiem wyobraźni i zagroził życiu, zdrowiu i mieniu - dobrom prawem chronionym. Powyższe pozwala stwierdzić, iż skarżący nie daje wystarczającej rękojmi, aby zachować pozwolenie na broń. Negatywnej oceny nie mogą zmienić korzystne dla skarżącego opinie zarządu okręgowego PZŁ oraz macierzystego koła łowieckiego, czy też pozytywna opinia z miejsca zamieszkania. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie K. G. domagał się uchylenia decyzji Komendanta Głównego Policji. Skarżący nie zgodził się z uznaniem go za osobę stwarzającą obawę, że użyje broni niezgodnie z celami określonymi w ustawie o broni i amunicji. Zarzucił, iż "w sferze przyznawania i cofania broni panuje uznaniowość organów policji". Podkreślił, że poza wyrokiem Sądu Karnego za czyn z art. 178a § 1 K.k., nigdy wcześniej nie był karany i nie zrobił nic sprzecznego z prawem. Nadto, organ nie wykazał związku pomiędzy popełnionym przez niego czynem, za który został skazany, cechami jego charakteru oraz dotychczasowym postępowaniem, a obawą użycia broni niezgodnie z celami bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), cytowanej dalej jako p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W świetle powołanego przepisu ustawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w zakresie swojej właściwości ocenia zaskarżoną decyzję administracyjną z punktu widzenia jej zgodności z prawem materialnym i przepisami postępowania administracyjnego, według stanu faktycznego i prawnego obowiązującego w dacie wydania tej decyzji. Sąd administracyjny nie ocenia decyzji organu pod kątem jej słuszności, czy też celowości, jak również nie rozpatruje sprawy kierując się zasadami współżycia społecznego. W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga K. G. zasługuje na uwzględnienie. Podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowi art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji. Stosownie do treści wskazanych przepisów organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 - 6 cytowanej ustawy. W przedmiotowej sprawie organ, stosownie do art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA stwierdził, iż skarżący jako osoba skazana za popełnienie przestępstwa z art. 178 a § 1 K.k. stwarza uzasadnioną obawę, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesami bezpieczeństwa i porządku publicznego, o której stanowi cyt. przepis. Zdaniem organu, do przesłanek uzasadniających cofnięcie pozwolenia na broń na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA, należy zaliczyć popełnienie przez osobę posiadającą broń przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza jeśli jednym ze znamion tego przestępstwa jest stan nietrzeźwości. W ocenie Sądu takie stanowisko nie znajduje w pełni oparcia w przepisie art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA. Decyzja wydana w oparciu o art.18 ust. 1 pkt 2 UoBiA jest decyzją mającą charakter związania administracyjnego, co oznacza, że organ administracji w przypadku stwierdzenia określonego stanu faktycznego przewidzianego ustawą w przedmiotowej sprawie jest to stan opisany w art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA) ma obowiązek cofnąć pozwolenie na broń. Należy jednak dodać, iż art. 15 ust. 1 pkt 6 cyt. ustawy nie określa w sposób jednoznaczny stanu, którego stwierdzenie będzie podstawą wydania decyzji związanej, lecz poprzez pojęcia niedookreślone - "interesu bezpieczeństwa lub porządku publicznego" i "uzasadnionej obawy naruszenia tych dóbr", stwarza właściwemu organowi administracji pole do oceny, czy w konkretnym przypadku spełniony został warunek zastosowania normy art. 18 ust. 1 pkt 2 UoBiA. Ocena czy posiadacz broni, wobec którego toczy się postępowanie administracyjne o cofnięcie broni na podstawie art. 18 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy, jest osobą co do której istnieje uzasadniona obawa, że może użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, wydana zostać musi w oparciu o zebrane w trakcie postępowania administracyjnego dowody. Do jednych z takich dowodów należą orzeczenia sądowe lub informacje o toczących się postępowaniach karnych. Należy uznać, iż przepis art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA, eksponując fakt skazania za przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu (lub toczącego się postępowania w takich sprawach), a więc precyzując stan faktyczny skutkujący zastosowaniem normy art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy, przesądził, iż osoby skazane za powyższe przestępstwa lub co do których toczy się postępowanie o ich popełnienie, stwarzają obawę niedozwolonego, bo sprzecznego z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego użycia broni, co z kolei skutkować musi cofnięciem im pozwolenia na broń. Inaczej jednak ma się rzecz w przypadku, gdy osoba posiadająca broń zostaje skazana za przestępstwo inne, niż wyszczególnione w przepisie art. 15 ust.1 pkt 6 cyt. ustawy, w tym również za przestępstwo przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji. W takim przypadku organ ma obowiązek dokonać oceny istnienia "uzasadnionej obawy", o której mowa we wskazanym przepisie, w oparciu o wszystkie zebrane w sprawie dowody. Uzasadnione jest stanowisko organu wyrażone w zaskarżonej decyzji, iż każde naruszenie przez posiadacza broni prawa, zwłaszcza prawa karnego, musi podlegać ocenie organu policji, jednak fakt ten, w przypadku przestępstw innych niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, powinien być brany pod uwagę wespół z innymi okolicznościami mogącymi dać obraz posiadacza broni jako osoby, która poprzez możność dysponowania bronią, nie zagrozi porządkowi lub bezpieczeństwu publicznemu. Ocenie będzie więc podlegał fakt skazania za inne, niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu przestępstwo z uwzględnieniem cech osobowych, predyspozycji psychicznych posiadacza broni i jego dotychczasowego zachowania. Wreszcie, fakt popełnienia przez posiadacza broni przestępstwa innego, niż przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu winien zostać przez organ administracji oceniony przez pryzmat wpływu tego czynu na sferę związaną z dysponowaniem przez jego sprawcę bronią, przy czym organ powinien brać pod uwagę dodatkowe okoliczności mogące mieć wpływ na ocenę sprawcy jako posiadacza broni (jednorazowość lub wielokrotność popełnienia określonego przestępstwa, zachowanie sprawcy podczas zatrzymania oraz jego ocena własnego zachowania). W rozpatrywanej sprawie organ, cofając K. G. posiadane zezwolenie, kierował się przyjętą przez siebie zasadą, zgodnie z którą przesłanką nakazującą cofnąć posiadaczowi broni zezwolenie jest, bez względu na inne okoliczności i zgromadzone w danej sprawie dowody, popełnienie przez posiadacza broni przestępstwa przeciwko bezpieczeństwu w komunikacji, zwłaszcza czynu z art. 178a § 1 K.k. Niezależnie od jednoznacznie nagannej oceny czynu, którego dopuścił się skarżący i za który został prawomocnie ukarany, stwierdzić należy, iż ocena skarżącego pod względem możliwości dalszego dysponowania przez niego bronią nie powinna być, w świetle art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA automatycznie i jednoznacznie negatywna. Z zebranego przez organ obszernego materiału dowodowego wynika, iż skarżący dopuścił się w/w przestępstwa po raz pierwszy, w chwili zatrzymania miał 0,5 promila alkoholu we krwi i podczas kontroli zachowywał się spokojnie, stosując do poleceń funkcjonariuszy Policji (protokół przesłuchania funkcjonariuszy Policji – K. R. i T. M. k. 59 – 62 akt adm.). Wreszcie odnotowania wymaga, że skarżący do czynu przyznał się i dobrowolnie poddał karze (protokół rozprawy głównej k. 73 akt adm.). Nadto, w aktach sprawy administracyjnej znajdują się m.in. : pismo kierownika Posterunku Policji w miejscowości L. z dnia [...] listopada 2007 r. informujące, iż skarżący nie był notowany przez tę jednostkę oraz że nie prowadzono wobec niego interwencji (k. 64 akt adm.), pozytywne opinie o skarżącym z Polskiego Związku Łowieckiego (k. 66 akt adm.) oraz z [...] Koła Łowieckiego [...], pozytywna opinia z Posterunku Policji w D. stwierdzająca m.in. że skarżący nie nadużywa alkoholu i ma dobrą opinię w miejscu zamieszkania (k. 101 akt adm.). Wszystkie wymienione wyżej okoliczności poparte zebranymi przez organ dowodami zostały skwitowane jako nie mające znaczenia wobec popełnienia przez skarżącego przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. Zdaniem organu sam fakt popełnienia przez posiadacza broni przestępstwa z art. 178a § 1 K.k. stanowi podstawę do negatywnej oceny sprawcy w zakresie dysponowania bronią. W ocenie Sądu przepisy art. 18 ust. 1 pkt 2 oraz art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA nie dają podstawy do tak kategorycznego twierdzenia, a tym samym automatycznego działania w zakresie cofania pozwoleń na broń. Brak jest też podstaw do formułowania w stosunku do posiadaczy broni wymogów "nieskazitelnej postawy" choć posiadacze broni muszą liczyć się z wyższymi, niż w stosunku do innych osób, oczekiwaniami i wymaganiami organów odpowiedzialnych za bezpieczeństwo i porządek publiczny. W rozpatrywanej sprawie organ, mimo zgromadzenia obszernego materiału dowodowego w sprawie, dokonał oceny skarżącego jako posiadacza broni na podstawie tylko jednego z dowodów, tj. wyroku skazującego za prowadzenie samochodu w stanie nietrzeźwości. Organ uznał, że sam fakt skazania za ten czyn, skutkować musi na podstawie art. 15 ust. 1 pkt 6 UoBiA oceną skarżącego jako osoby nieodpowiedzialnej, która utraciła wiarygodność w zakresie dysponowania bronią i której pozwolenie na broń musi zostać cofnięte. Zdaniem Sądu, dokonana przez organ w badanej sprawie ocena obarczona jest wadą automatycznego działania (stwierdzenie popełnienia przestępstwa z art. 178 a § 1 K.k. implikuje obawę dysponowania bronią przez sprawcę w sposób mogący zagrozić bezpieczeństwu lub porządkowi publicznemu), które pozbawiło skarżącego prawa do obiektywnej, bo dokonanej w oparciu o cały zebrany w sprawie materiał dowodowy, oceny jego przyszłego zachowania jako posiadacza broni. Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 4 czerwca 2007 r. (sygn. akt II OSK 863/06) samo prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości nie może być wystarczającą przesłanką do uznania, że sprawca tego czynu stwarza uzasadnioną obawę użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. Powyższą tezę przywołał NSA w wyroku z dnia 23 czerwca 2008 r. (sygn. akt II OSK 695/07), w którym podzielając ostatecznie w rozpatrywanej sprawie stanowisko organu co do cofnięcia broni z powodu popełnienia przez jej posiadacza przestępstwa z art. 178a § 1 K.k., wskazał na konieczność formułowania oceny posiadacza broni, jako stwarzającego ewentualnie uzasadnioną obawę użycia tej broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, przy uwzględnieniu dotychczasowego jego postępowania (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy wykazywanych ujemnych cech charakteru (porywczość, niezrównoważenie, nieopanowanie). Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 145 § 1 ust. 1a) i 1c) ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – p.p.s.a. (Dz. U Nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł jak w sentencji. O niewykonalności uchylonej decyzji orzeczono na podstawie art. 152 p.p.s.a.