I SA/Bk 309/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Wojciech Stachurski, Sędziowie asesor WSA Piotr Pietrasz (spr.), asesor WSA Jacek Pruszyński, Protokolant Katarzyna Luto, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 21 października 2008 r. sprawy ze skargi S. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 rok oddala skargę. Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej w B. z [...].06.2008 r. [....]uchylająca w całości decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. P. nr [....] z [...].04.2008 r. i określająca wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie 795,00 zł. W wyniku przeprowadzonej kontroli podatkowej i postępowania podatkowego Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. P. wydał decyzję nr [...] z [....]01.2008 r. w której określił Panu S. L., zwanemu dalej Skarżącym lub Stroną, wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie 557,00 zł. W oparciu o zebrany materiał dowodowy organ podatkowy pierwszej instancji ustalił, iż w kontrolowanym okresie Skarżący zakupił za granicą Polski i następnie sprzedał w kraju cztery samochody osobowe, tj: – Fiat Brava (nr nadwozia ZFA [....]) nabyty w Belgii 14.03.2005 r. za kwotę 150,00 euro, sprzedany przed zarejestrowaniem 14.05.2005 r. za kwotę 2 100,00 zł, – Volkswagen Passat (nr nadwozia [...]) nabyty w Belgii 17.03.2005 r. za kwotę 260,00 euro, sprzedany przed zarejestrowaniem 01.04.2005 r. za kwotę 2 300,00 zł, – Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]) nabyty w Belgii 26.03.2005 r. za kwotę 220,00 euro, zbyty 24.01.2006 r. za kwotę 9 800,00 zł, – Volkswagen Passat (nr nadwozia [.....]) nabyty w Luksemburgu 29.03.2005 r. za kwotę 420,00 euro, zbyty 18.05.2007 r. za kwotę 26 500,00 zł. Z zebranego w sprawie materiału dowodowego wynika także, iż w kontrolowanym okresie Skarżący był właścicielem dwóch innych samochodów osobowych marki Peugeot. Ponadto ustalono, iż w powyższym okresie źródło utrzymania Pana L. stanowiły gospodarstwo rolne o pow. 1,43 ha oraz pomoc rodziców. W tak ustalonym stanie faktycznym w ocenie Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. P. nabycie za granicą w krótkim odstępie czasu, sprowadzenie do kraju i sprzedaż (w tym dwóch w okresie jednego miesiąca od dnia nabycia) przez Skarżącego czterech samochodów osobowych spełnia przesłanki definicji pozarolniczej działalności gospodarczej wskazane w art. 5a pkt 6 ustawy z 26.07.1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r., Nr 14, poz. 176 ze zm.). W konsekwencji, zdaniem organu podatkowego pierwszej instancji, przychód uzyskany ze zbycia samochodów stanowi źródło przychodów o którym mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 ustawy. Tym samym Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. P. nie uznał za wiarygodne wyjaśnienia Skarżącego, iż wyżej wymienione pojazdy nabyte zostały na potrzeby własne i rodziców oraz sprzedane wyłącznie z powodu ujawnionych wad. W związku z brakiem ksiąg podatkowych Naczelnik Urzędu Skarbowego w B. P. wartość osiągniętego przez Skarżącego w 2006 r. przychodu ze sprzedaży samochodu osobowego marki Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]) przyjął w wysokości 8 196,00 zł, tj. w wysokości wynikającej z dowodu dokumentującego sprzedaż pojazdu pomniejszonej o określony odrębną decyzją należny podatek od towarów i usług. Natomiast wysokość kosztów uzyskania przychodów ustalono na podstawie dokumentów oraz zeznań Skarżącego złożonych do protokołu 31.08.2007 r. Mianowicie ustalono, iż w związku z nabyciem samochodu Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]) Pan L. poniósł wydatki w łącznej kwocie 2 321,80 zł, w tym cena zakupu (906,80 zł), podatek akcyzowy (588,00 zł), opłaty związane z rejestracją pojazdu (672,00 zł) oraz opłaty związane z uzyskaniem zaświadczenia VAT-25 (155,00 zł). Biorąc pod uwagę powyższe organ podatkowy określił dochód z pozarolniczej działalności gospodarczej w wysokości 5 874,20 zł (8 196,00 zł - 2 321,80 zł). Zatem należny podatek dochodowy od osób fizycznych za 2006 r., po obniżeniu dochodu o 50 % straty z pozarolniczej działalności gospodarczej poniesionej, zgodnie z decyzją Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. P. nr US.I - 1/41101-17/07 z 03.01.2008 r., w 2005 r., określono w wysokości 557,00 zł. Następnie organ pierwszej instancji decyzją nr US.[.....].04.2008 r., zgodnie z postanowieniem Dyrektora Izby Skarbowej w B. nr PB [...] z [....].04.2008 r. o zwrocie sprawy organowi pierwszej instancji w celu dokonania wymiaru uzupełniającego, zmienił swoją decyzję z 03.01.2008 r. i określił wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie 861,00 zł przyjmując wartość osiągniętego przez Pana L. w 2006 r. przychodu ze sprzedaży samochodu osobowego marki Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]) w wysokości 9 800,00 zł, tj. w wysokości wynikającej z dowodu dokumentującego sprzedaż pojazdu bez pomniejszania o podatek od towarów i usług. Nie zgadzając się z ustaleniami zawartymi w decyzjach Naczelnika Urzędu Skarbowego w B. z [...].01.2008 r. oraz z [....].04.2008 r. Skarżący złożył odwołanie zarzucając organowi pierwszej instancji naruszenie art. 9 ust. 2 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych poprzez nieprawidłowe zastosowanie w sprawie. Ponadto zarzucił skarżonym decyzjom naruszenie art. 120, art. 121 § 1, art. 122, art. 180, art. 187, art. 188 oraz art. 210 § 4 ustawy Ordynacja podatkowa poprzez nie wyjaśnienie w należyty sposób stanu faktycznego oraz prawnego sprawy. Ponadto Skarzący żądał uwzględnienia w kosztach uzyskania przychodu kwoty 351,00 zł, na którą złożyły się koszt tłumaczenia dokumentów na język polski oraz koszt przeglądu technicznego pojazdu. W ocenie Skarżącego do kosztów uzyskania przychodów należało również zaliczyć kwotę 11 128,00 zł tytułem kosztów naprawy auta. Po łącznym rozpatrzeniu odwołań z 21.01.2008 r. oraz z 23.05.2008 r. oraz przeanalizowaniu całości materiału zgromadzonego w sprawie Dyrektor Izby Skarbowej w B. wydał decyzję [....] z [...].06.2008 r., którą uchylił w całości decyzję organu pierwszej instancji i określił wysokość należnego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2006 r. w kwocie 795,00 zł. Zdaniem bowiem Dyrektora Izby Skarbowej w B. należało uwzględnić dodatkowo koszty tłumaczenia dokumentów na język polski oraz koszt przeglądu technicznego pojazdu. Ostatecznie na powyższą decyzję - w ustawowym terminie - za pośrednictwem organu odwoławczego, została złożona skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. W skardze Skarżący twierdzi, że zakupy samochodów nie były zaplanowane i związane z zamiarem prowadzenia działalności gospodarczej. Organy podatkowe nie wykazały, że dokonywano zakupów samochodów z zamiarem ich odsprzedaży. Skarzacy wyjaśnia, iż odnośnie samochodów Fiat Brava i Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]) dopiero po powrocie do kraju stwierdził usterki, których naprawa wymagała zaangażowania znacznych środków finansowych. W związku z tym uznał zakup za nieudany oraz zdecydował się na sprzedaż tych samochodów bez rejestracji. Natomiast w odniesieniu do dwóch pozostałych pojazdów marki Volkswagen Passat kombi napędzanymi olejem napędowym Skarżący wyjaśnił, iż były one potrzebne do prowadzenia działalności rolniczej. Jeden z nich był użytkowany przez okres dziesięciu miesięcy a drugi przez dwa lata. Skarżący zarzucił również, iż organy podatkowe nie uwzględniły poniesionych kosztów związanych z zakupem, transportem i eksploatacją samochodu Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]). Nie zgadza się z tym, że nie uwzględniono opinii biegłego rzeczoznawcy, który określił wartość pojazdu przed rejestracją na kwotę 2 700,00 zł zaś zredukowany koszt naprawy na kwotę 11 128,00 zł. Zdaniem Skarżącego brak wskazania podmiotów dokonujących naprawę i dowodów dokumentujących zakup części do samochodu Volkswagen Passat (nr nadwozia [....]) nie może przesądzać o nieuwzględnieniu kosztów eksploatacji auta, bowiem pojazd był używany w celach prywatnych a to zwalnia z obowiązku przechowywania dokumentacji związanej z eksploatacją auta. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy podtrzymał stanowisko zawarte w decyzji ostatecznej oraz wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje: W świetle przepisów art. 1 § 1 i 2 ustawy z 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, a kontrola ta - jeżeli ustawy nie stanowią inaczej - sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. Zadaniem sądu administracyjnego jest zbadanie prawidłowości zastosowania przez organy administracji przepisów obowiązującego prawa, zarówno prawa materialnego, jak też przepisów postępowania. Uwzględnienie skargi następuje w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dające podstawę do wznowienia postępowania - art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwane dalej p.p.s.a. Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W tak określonym zakresie kognicji Sąd uznał, że decyzja będąca przedmiotem skargi nie narusza przepisów prawa materialnego, ani też nie narusza prawa procesowego w sposób mogący mieć wpływ na wynik sprawy. Jedną z głównych zasad postępowania podatkowego jest obowiązek podjęcia wszelkich niezbędnych działań w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy. Nie ma wątpliwości, że obowiązek ten ciążący na organach podatkowych (art. 122 o.p.). Przejawia się on w konieczności zebrania i wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego (art. 187 o.p.). Bezsprzecznie też poszukiwanie i ujawnianie dowodów oparte jest na zasadzie legalności, tzn. dowodem w sprawie podatkowej jest wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, o ile nie jest sprzeczne z prawem (art.180 o.p.). Należy przy tym wskazać na jeszcze inną, nie mniej ważną zasadę postępowania podatkowego, a mianowicie zasadę swobodnej oceny dowodów (art. 191 o.p.). Zebrany w sprawie materiał dowodowy organ podatkowy ocenia na podstawie własnej wiedzy oraz doświadczenia. Ocenie tej podlega każdy dowód z osobna oraz wszystkie dowody we wzajemnej z sobą łączności. Na prawidłowość tej oceny wskazuje to, czy wyciągnięte przez organ podatkowy na podstawie całego materiału dowodowego wnioski mają logiczne uzasadnienie. Dodać przy tym należy, iż ustaleń stanu faktycznego organ dokonuje bezpośrednio w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, a także na podstawie domniemań faktycznych i prawnych (B. Adamiak, J. Borkowski, Postępowanie administracyjne i sądowoadministarcyjne, Warszawa, 2003, s. 208). Zdaniem Sądu orzekające w tej sprawie organy podatkowe miały podstawy do przyjęcia wniosku o osiąganiu przez Skarżącego przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej i zaliczenia do nich przychodów z tytułu zbycia samochodów osobowych, w tym przedmiotowego pojazdu. Zgodnie z art. 5a pkt 6 ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, zwanej dalej: u.p.d.o.f., pozarolniczą działalnością gospodarczą jest działalność zarobkowa wykonywana w sposób zorganizowany i ciągły, prowadzona we własnym imieniu i na własny lub cudzy rachunek, z której uzyskane przychody nie są zaliczane do innych przychodów ze źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 1, 2 i 4-9 u.p.d.o.f. Podkreślić należy, że takie pojęcie pozarolniczej działalności gospodarczej ma zasadniczo charakter obiektywny. A zatem to nie podatnik decyduje, czy osiągane przez niego dochody mają być zaliczone do przychodów z pozarolniczej działalności gospodarczej. To bowiem wypełnienie przesłanek określonych w ww. przepisie prawa pozwala organom podatkowym zaliczyć osiągane przez podatnika przychody do przychodów, o których mowa w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Organy podatkowe w toku postępowania wykazały istnienie ww. przesłanek (str. 3 decyzji organu pierwszej instancji). Ponadto w opinii Sądu na zaliczenie określonego przychodu do źródła w postaci pozarolniczej działalności gospodarczej nie ma wpływu fakt, iż w 2006 r. Skarżący dokonał sprzedaży tylko jednego samochodu. Organy podatkowe dokonując oceny, czy przychody Skarżącego mogą zostać zakwalifikowane do źródła określonego w art. 10 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. uprawnione były do dokonania oceny uwzględniając stan faktyczny w okresie czasu dłuższym niż jeden rok. W ocenie Sądu niezasadne są również zarzuty Skarżącego odnośnie ustalenia kosztów uzyskania przychodów związanych ze sprzedażą samochodu Passat nr VIN [....]. Otóż Skarżący wnosił w toku postępowania o uwzględnienie kosztów związanych z zakupem, transportem i eksploatacją samochodu. W odwołaniu od decyzji organu pierwszej instancji Skarżący wskazał, iż w toku przesłuchania został zapytany jedynie o koszty wynajęcia lawety i na tej podstawie ustalono całkowity koszt transportu auta z miejsca zakupu. Ponadto Skarżący zarzucił nieuwzględnienie opinii biegłego rzeczoznawcy, który określił wartość pojazdu przed rejestracją na kwotę 2700 zł i zaś koszt naprawy na kwotę 11128 zł. Sąd zauważa jednak, że w toku przesłuchania Skarżącego zapytano, jakie koszty poniósł w związku z nabyciem samochodów sprowadzonych z zagranicy, w tym między innymi przedmiotowego pojazdu. Skarżący udzielił odpowiedzi wskazując na koszt zakupu (220 EURO), podatek akcyzowy (588 zł ), ponadto wskazał, iż innych kosztów nie potrafi określić (protokół przesłuchania z dnia 31.08.2007 r.). W takim przypadku trudno zarzucać skutecznie organom podatkowym wadliwe ustalenie kosztów związanych z ustaleniem kosztów nabycia i transportu pojazdu do kraju, tym bardziej, iż składając wyjaśnienia odnośnie poniesionych kosztów zakupu samochodu Fiat BRAVA Skarżący wyraźnie wskazał na koszt lawety i określił go w wysokości 50 zł. Skarżący w toku postępowania nie podjął próby wykazania, że poniósł w rzeczywistości jakiekolwiek koszty związane z naprawą przedmiotowego pojazdu. W tym stanie rzeczy niewystarczające było odwoływanie się do opinii biegłego. Według Sądu opinia taka mogłaby stanowić istotny dowód w procesie oszacowania poniesionych wydatków przez Skarżącego. Należy jednakże pamiętać, że czynność oszacowania wydatków musi poprzedzić stwierdzenie ich poniesienia. Szacowanie ma bowiem miejsce wówczas, gdy wydatek został poniesiony, nieznana jest natomiast jego wysokość. Zgodnie z treścią art. 22 ust. 1 u.p.d.o.f. kosztami uzyskania przychodów z poszczególnego źródła są wszelkie koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 23. Kosztami "podatkowymi" są zatem koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów. W przedmiotowej sprawie organy podatkowe nie stwierdziły poniesienia opisanych wyżej wydatków, zaś kontrolowany ograniczył się tylko do powołania się na opinię biegłego i wskazania, iż auto w dacie sprzedaży znajdowało się w stanie lepszym niż w dacie zakupu. Okoliczności te jednak w opinii Sądu nie dawały podstaw organom podatkowym do przyjęcia poniesienia wydatków w wysokości wynikającej z opinii biegłego, a wynoszącej 11.128 zł. W tym stanie rzeczy Sąd, na podstawie art. 151 cyt. wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji.