VI SA/Wa 1722/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Halina Emilia Święcicka Sędziowie Sędzia WSA Jolanta Królikowska-Przewłoka Asesor WSA Danuta Szydłowska (spr.) Protokolant Monika Staniszewska po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 28 października 2008 r. sprawy ze skargi L. J. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia [...] czerwca 2008 r. nr [...] w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną myśliwską 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz decyzję Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2008 r., 2. stwierdza, że uchylone decyzje nie podlegają wykonaniu. Sygn. akt VI SA/Wa 1722 /08 Uzasadnienie Zaskarżoną decyzją z dnia [...] czerwca 2008 r. Komendant Główny Policji po rozpatrzeniu odwołania L. J. od decyzji Komendanta Wojewódzkiego Policji w [...] z dnia [...] marca 2008 r. cofającej pozwolenie na posiadanie broni palnej myśliwskiej, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a. oraz art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji (Dz. U. z 2004 r. nr 52, poz. 525 ze zm.), utrzymał w mocy decyzje organu I instancji. Zajmując stanowisko w sprawie organ odwoławczy wyjaśnił, iż przeciwko L. J. toczy się postępowanie karne o przestępstwo z art. 286 § 1 k.k. Dyspozycja art. 18 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni palnej i amunicji nakazuje cofnięcie pozwolenia na broń w przypadku, gdy istnieje uzasadniona obawa, iż dana osoba może użyć broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, zwłaszcza wówczas, gdy została ona skazana prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko m.in. życiu, zdrowiu lub mieniu albo, wobec której toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Organ uznał, iż postawienie L. J. zarzutu popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu stanowi okoliczność uznaną przez ustawodawcę za uzasadniającą obawę możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego. Organ zauważył także, iż prawo do posiadania broni jest dobrem reglamentowanym i ochrona interesu społecznego jest nadrzędna nad interesem jednostki, powołanie się strony na dotychczasową niekaralność jak również prawidłowe przechowywanie broni nie ma znaczenia dla sposobu rozstrzygnięcia sprawy. W skardze złożonej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie L. J., zwany dalej skarżącym, podnosząc zarzut naruszenia prawa materialnego tj. art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, wniósł o uchylenie zaskarżonej decyzji i umorzenie postępowania ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi I instancji do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi wywodził m.in., iż naruszenie prawa winno podlegać ocenie z punktu widzenia uzasadnionej obawy użycia broni w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego i sam fakt wszczęcia postępowania karnego nie obliguje organu do cofnięcia zezwolenia na posiadanie broni palnej w sytuacji, gdy taka obawa nie zachodzi. W ocenie skarżącego organy administracji winny każdy przypadek rozpatrywać indywidualnie z uwzględnieniem okoliczności popełnienia czynu zabronionego jak również wcześniejszego trybu życia oraz cech charakteru danej osoby. W niniejszej sprawie organ nie przeprowadził analizy i nie wykazał bezpośredniego związku między popełnionym czynem a zachowaniem skarżącego, który wskazywałby na istnienie obawy użycia broni w sposób, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy. W odpowiedzi na skargę organ odwoławczy wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoją dotychczasową argumentację w sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie albowiem zaskarżona decyzja oraz utrzymana nią w mocy decyzja organu I instancji zostały wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego w stopniu mogącym mieć wpływ na rozstrzygnięcie. Na wstępie należy wyjaśnić skarżącemu, iż kompetencje sądu administracyjnego sprowadzają się do oceny zgodności z prawem procesowym i materialnym rozstrzygnięć wydanych przez organy administracji. Tak więc wniosek zawarty w skardze o umorzenie postępowania administracyjnego nie może zostać uwzględniony. Podstawę materialnoprawną zaskarżonych decyzji stanowi przepis art. 18 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 21 maja 1999 r. o broni i amunicji, zgodnie z którym właściwy organ Policji cofa pozwolenie na broń, jeżeli osoba, której takie pozwolenie wydano należy do osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2-6. Natomiast stosownie do treści art. 15 ust. 1 pkt 6 tej ustawy, pozwolenia na broń nie wydaje się osobom, co do których istnieje uzasadniona obawa, że mogą użyć broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego, w szczególności skazanym prawomocnym orzeczeniem sądu za przestępstwo przeciwko życiu, zdrowiu lub mieniu, albo wobec których toczy się postępowanie karne o popełnienie takich przestępstw. Powzięcie "uzasadnionej obawy" musi być poprzedzone należycie przeprowadzonym postępowaniem, w toku którego w sposób niebudzący wątpliwości zostanie ustalone, iż skarżący należy do osób, których zachowanie budzi uzasadnione obawy, że mogą broni użyć w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa lub porządku publicznego. W ocenie Sądu postępowanie takie w rozpatrywanej sprawie nie zostało przeprowadzone. Przypomnieć należy, iż naczelną zasadą postępowania administracyjnego jest zasada prawdy obiektywnej. Została ona wyrażona w art. 7 k.p.a. Z zasady tej wynika obowiązek organu administracji publicznej wyczerpującego zbadania wszystkich okoliczności faktycznych dla prawidłowego ustalenia stanu faktycznego sprawy, co jest niezbędnym elementem właściwego zastosowania normy prawa materialnego. Realizację tej zasady zapewniają przede wszystkim przepisy regulujące postępowanie dowodowe. Zgodnie z art. 77 § 1 k.p.a. organ administracji publicznej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać materiał dowodowy, a więc podjąć ciąg czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i następnie go rozpatrzyć. Obowiązkiem organu jest także decyzję uzasadnić. Uzasadnienie decyzji stanowi jej integralną część i winno odpowiadać wymogom przewidzianym art. 107 § 3 k.p.a. W niniejszej sprawie podstawą wszczęcia postępowania administracyjnego w przedmiocie cofnięcia skarżącemu pozwolenia na posiadanie broni palnej myśliwskiej było toczące się przeciwko niemu postępowanie karne o popełnienie przestępstwa z art. 286 § 1 k.k. W ocenie Sądu w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, przy cofnięciu pozwolenia na broń nie można powoływać się jedynie na fakt toczącego się postępowania karnego. W takiej sytuacji niezbędne jest wykazanie bezpośredniego związku między czynem, którego popełnienie zarzuca się skarżącemu i cechami charakteru oraz jego dotychczasowym postępowaniem, które stwarzałoby obawy, że posiadacz pozwolenia na broń użyje jej w celach sprzecznych z interesem bezpieczeństwa Państwa lub porządku publicznego. Co do uzasadnionej obawy, o której mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 ustawy o broni i amunicji dotyczy ona przewidywanych zachowań posiadacza broni. Może je uzasadniać dotychczasowe postępowanie tej osoby (nadużywanie alkoholu, popełnianie czynów nagannych), czy ujemne cechy charakteru (nieopanowanie, porywczość, niezrównoważenie itp.). O tym czy obawa taka zachodzi powinna decydować ocena dotychczasowego zachowania oraz cech osobowych posiadacza broni (wyrok NSA dnia z 15 grudnia 2006 r. sygn. akt II OSK 88/06 niepublikowany). Pozwolenie na broń wydawane jest przez Policję po wszechstronnym i starannym badaniu czy nie zachodzą przeciwwskazania, o których mowa w art. 15 ust. 1 cyt. ustawy. Cofnięcie takiego pozwolenia powinna poprzedzać równie wnikliwa procedura. Przemawia za tym również ochrona nabytego uprawnienia (wyrok NSA z dnia 25 października 2005 r. sygn. akt II OSK 128/05 niepublikowany). A zatem organ powinien należycie przeprowadzić postępowanie i w sposób niebudzący żadnych wątpliwości ustalić, iż skarżący należy do osób, których zachowanie budzi uzasadnione obawy. Co więcej, organ winien wyszczególnić, jakie konkretnie okoliczności na to wskazują. Tymczasem w niniejszej sprawie organ uznał, iż samo postawienie skarżącemu zarzutu popełnienia przestępstwa przeciwko mieniu stanowi okoliczność uzasadniającą obawę możliwości użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa i porządku publicznego i obliguje do wydania decyzji cofającej pozwolenie. Organ nie wykazał jednak na podstawie, jakich to przesłanek upatruje związek z tymi obawami, naruszając tym samym art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a., albowiem powoływanie się jedynie na fakt toczącego się postępowania karnego, sam w sobie taką argumentacją nie jest. Organy nie mogą stosować takiej wykładni, że każda osoba przeciwko której toczy się postępowanie karne, winna mieć cofnięte pozwolenie na broń. Każdą sprawę należy indywidualizować. Istotne jest czy osoba ta posługiwała się bronią, czy zagrażała zdrowiu lub życiu innych osób, a zatem czy całokształtem swego dotychczasowego postępowania stwarza obawę użycia broni w celu sprzecznym z interesem bezpieczeństwa lub porządku prawnego. Gdyby przyjąć za zasadne stanowisko prezentowane w zaskarżonych decyzjach, to należałoby uznać, że każde toczące się postępowanie karne obliguje do cofnięcia pozwolenia na posiadanie broni myśliwskiej. Byłaby to kolejna kara dodatkowa, której jednak przepisy nie przewidują (wyrok NSA dnia z 4 czerwca 2007 r. sygn. akt II OSK 863/06 niepublikowany). Reasumując powyższe rozważania stwierdzić więc należy, iż stanowisko organu zostało sformułowane w sposób zbyt ogólny, świadczący o braku zindywidualizowanego podejścia w merytorycznym odniesieniu się do sprawy. Sąd podziela stanowisko NSA wyrażone w wyroku z dnia 23 czerwca 2008 r. sygn. II OSK 697/07, iż "w tego rodzaju sprawach należy stosować większe zindywidualizowanie rozstrzygnięć administracyjnych. Każda taka sprawa powinna być rozpatrywana ad casum." Organ orzekający o pozbawieniu prawa do broni ma zatem obowiązek wszechstronnego wyjaśnienia sprawy i wykazania w motywach decyzji, że podmiot pozbawiany prawa do broni należy do tej właśnie kategorii osób, o których mowa w art. 15 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy. Rozpoznając ponownie sprawę organ rozważy wskazane wyżej okoliczności, przeprowadzi postępowanie administracyjne stosownie do zasad ogólnych zawartych w k.p.a. a wydane rozstrzygnięcie uzasadni zgodnie z wymogami określonymi w art. 107 § 3 k.p.a. Mając wszystkie powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) orzekł, jak w sentencji orzeczenia. Rozstrzygnięcie w kwestii wykonalności zostało wydane na zasadzie art. 152 p.p.s.a.