I SA/Wr 314/08

WyrokWSA we Wrocławiu2008-10-30

Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz, Ewa Kamieniecka, Dagmara Dominik

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy uchylenie decyzji o wykreśleniu placówki oświatowej z rejestru może stanowić podstawę do wznowienia postępowania podatkowego w przedmiocie podatku od nieruchomości na podstawie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że uchylenie decyzji o wykreśleniu placówki oświatowej z rejestru stanowi podstawę do wznowienia postępowania podatkowego na podstawie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Organ błędnie ocenił, że decyzje te miały jedynie charakter faktyczny, a nie prawny, podczas gdy utrata statusu placówki oświatowej skutkowała utratą zwolnienia podatkowego, co bezpośrednio wpływało na wysokość zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Fundacja A złożyła wniosek o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie podatku od nieruchomości za 1999 r., argumentując m.in. sfałszowaniem podpisu na wniosku o rejestrację jako przedsiębiorca oraz uchyleniem decyzji o wykreśleniu placówki oświatowej z rejestru. Samorządowe Kolegium Odwoławcze odmówiło uchylenia decyzji, uznając, że przesłanki wznowienia nie zostały spełnione. Fundacja zaskarżyła decyzję SKO do WSA, podnosząc zarzuty naruszenia przepisów Ordynacji podatkowej.
Rozstrzygnięcie
Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. oraz poprzedzającą ją decyzję tego organu i zasądził od SKO na rzecz strony skarżącej zwrot kosztów postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Sędziowie: Sędzia WSA Ewa Kamieniecka – sprawozdawca, Asesor WSA Dagmara Dominik, Protokolant: Katarzyna Gierczak, po rozpoznaniu w dniu 16 października 2008 r. w Wydziale I na rozprawie sprawy ze skargi Fundacji A w likwidacji we W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia po wznowieniu postępowania ostatecznej decyzji określającej wysokość zaległości podatkowej w podatku od nieruchomości za 1999 r. wraz z odsetkami za zwłokę I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. nr [...], II. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. na rzecz strony skarżącej kwotę 200,00 ( dwieście ) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. W dniu [...] r. Fundacja "A" w likwidacji złożyła do Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. na podstawie art. 240 § 1 pkt 1, 5 i 7 Ordynacji podatkowej wniosek o wznowienie postępowania podatkowego, zakończonego ostateczną decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w J. G. z dnia [...] r. nr [...], utrzymującą w mocy decyzję Prezydenta Miasta J. G. z dnia [...] r. nr [...] określającą Fundacji wysokość podatku od nieruchomości za 1999 r. w kwocie [...] zł wraz z odsetkami za zwłokę. W uzasadnieniu wniosku strona wskazała, że Prezydent Miasta wydał decyzję w oparciu o nieprawdzie dowody, przyjmując pogląd o prowadzeniu działalności gospodarczej przez Fundację na podstawie bezzasadnych ustaleń Inspektora Kontroli Skarbowej. Ten nieprawdziwy dowód posłużył też do przyjęcia, że Fundacja jest przedsiębiorcą. Ostatecznie decyzje Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w przedmiocie opodatkowania dochodów Fundacji zostały uchylone przez Dyrektora Izby Skarbowej, który wskazał, że obiekty nie zajęte na cele działalności gospodarczej należy traktować jako nieruchomości przeznaczone pod oświatę. Według strony, w tej sytuacji wpis Fundacji do rejestru przedsiębiorców nie może korzystać z domniemania prawdziwości. Bezzasadność zarzutu prowadzenia działalności gospodarczej w obiektach Fundacji potwierdziła wizja lokalna w dniu [...] r., przeprowadzona m. in. przez pracowników SKO. Powyższe nowe okoliczności uzasadniają zdaniem strony wznowienie postępowania w przedmiocie podatku od nieruchomości. Również nową okolicznością, zdaniem strony, jest stwierdzenie w 2007 r., że zapisy w rejestrze gruntów są niezgodne z ostatecznymi decyzjami Wojewody w przedmiocie rekultywacji działki nr [...] oraz przeznaczeniem tego terenu w planie zagospodarowania przestrzennego, co wyklucza związek tej nieruchomości z działalnością gospodarczą. Strona wskazała również, że postępowanie podatkowe w przedmiocie podatku od nieruchomości oparto na fakcie wykreślenia placówki oświatowej prowadzonej przez Fundację z rejestru tych placówek, co zdaniem organu skutkowało brakiem możliwości skorzystania przez Fundację ze zwolnienia z podatków i opłat na podstawie ustawy o systemie oświaty. Jednakże decyzje organów obu instancji o wykreśleniu placówki oświatowej z rejestru zostały uchylone przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w dniu 20 kwietnia 2005 r., co przemawia za wznowieniem postępowania w przedmiocie podatku od nieruchomości. W uzupełnieniu wniosku o wznowienie postępowania z dnia [...] r., strona dodatkowo wskazała, że wpis Fundacji do rejestru przedsiębiorców został dokonany przez nieuprawnioną osobę bez wiedzy organów Fundacji. Na wniosku o rejestrację z dnia [...] r. osoba ze Spółki B. S. A. podpisała się nazwiskiem M. G., Prezesa Fundacji. Tym samym wpis Fundacji jako przedsiębiorcy jest bezprawny i nie rodzi skutków prawnych. Decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. odmówiło uchylenia dotychczasowej decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości. Odnośnie wskazanej przez stronę przesłanki z art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, organ wyjaśnił, że fałszywość dowodu powinna być stwierdzona orzeczeniem sądu lub innego organu. Natomiast powołane przez stronę dowody nie zostały uznane za fałszywe orzeczeniem sądu lub orzeczeniem uprawnionego organu. Odnośnie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej organ wyjaśnił, że uchylenie ustaleń UKS, stwierdzenie błędnych zapisów w rejestrze gruntów oraz przeprowadzenie oględzin nieruchomości nie stanowią okoliczności istniejących w dniu wydania decyzji, a więc w dniu [...] r. Natomiast odnośnie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej organ wskazał, że decyzja której strona domaga się uchylenia nie została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu. Ustawodawca miał bowiem na uwadze akt administracyjny lub sądowy, który stanowił podstawę prawną, a nie faktyczną wydania decyzji podatkowej. Inaczej mówiąc, bez tej "innej decyzji lub orzeczenia sądu" nie byłoby podstaw prawnych do wydania decyzji podatkowej. Ustalenie wymiaru podatku od nieruchomości oparte było na uznaniu podatnika jako prowadzącego działalność gospodarczą, a nie na wykreśleniu placówki oświatowej z rejestru. Wykreślenie placówki oświatowej z rejestru stanowiło tylko podstawę faktyczną wydania decyzji podatkowej. W odwołaniu od decyzji Fundacja wniosła o jej uchylenie, zarzucając błędne przyjęcie przez organ, że podstawą prawną decyzji podatkowej nie były decyzje w przedmiocie wykreślenia placówki oświatowej z rejestru. Nie uwzględniono skutków prawnych orzeczenia WSA o uchyleniu tych decyzji i pominięto okoliczność, że istnienie placówki oświatowej wiąże się z prawem do skorzystania ze zwolnienia podatkowego nieruchomości szkolnych na podstawie art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty. Zdaniem strony pominięto również oczywisty fakt sfałszowania dokumentu i tym samym naruszenia interesu publicznego, który powinien być chroniony przez organ. Organ posiada kilkadziesiąt pism podpisanych przez M. G. i prosta konfrontacja wystarcza do konkluzji, że podrobienie tak charakterystycznego podpisu jest w tym wypadku oczywiste. Ponadto strona zarzuciła pominięcie nowych dowodów i okoliczności faktycznych, które istniały w dniu wydania decyzji podatkowej przez Prezydenta Miasta, świadczących o nie prowadzeniu działalności gospodarczej przez Fundację w postaci sprawozdań finansowych Fundacji, sprawozdań Fundacji do Ministerstwa Edukacji Narodowej i Szkolnictwa Wyższego, raportów placówki z działalności oświatowej, dokumentów w aktach UKS oraz decyzji o rekultywacji działki nr [...]. W piśmie z dnia [...] r. strona wyjaśniła, że działka Fundacji o nr [...] ma [...] ha, a nie jak błędnie przyjął organ [...] ha. Do powierzchni gruntów Fundacji organ bezzasadnie zaliczył ponad 7 ha działki, która znajduje się w posiadaniu B. S.A., o czym świadczy przedłożony przez stronę wypis z rejestru gruntów. Ponadto w piśmie z dnia [...] r. strona zarzuciła, że użytkownikiem wieczystym działek o nr [...] i [...] są B. S.A., a nie jak błędnie przyjęto w decyzji podatkowej – Fundacja, przedkładając wezwanie do zapłaty opłat za wieczyste użytkowanie tych gruntów, skierowane do B. S.A. Po rozpatrzeniu odwołania, decyzją z dnia [...] r. nr [...] Samorządowe Kolegium Odwoławcze w J. G. utrzymało w mocy zaskarżoną decyzję. Jeśli chodzi o przesłankę z art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, Kolegium wyjaśniło, że sąd ani inny uprawniony organ nie orzekł o sfałszowaniu wniosku o wpis Fundacji do rejestru przedsiębiorców. Nie ma również żadnych podstaw do ustalenia, że do takiego przestępstwa doszło w sposób oczywisty. Analogicznie ma się rzecz z zarzutami co do fałszywości ustaleń UKS oraz zapisów w rejestrze gruntów. Odróżnić należy też od sytuacji zaistnienia przestępstwa sytuację dokonania odmiennej oceny faktów lub okoliczności. Odnośnie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej organ wyjaśnił, że uchylenie decyzji o wykreśleniu placówki oświatowej z ewidencji takich placówek nie mieści się w tej podstawie do wznowienia postępowania. Również przedkładane przez stronę dowody w postaci sprawozdań finansowych Fundacji, sprawozdań Fundacji do Ministerstwa Edukacji Narodowej i Szkolnictwa Wyższego, raportów placówki z działalności oświatowej, dokumentów w aktach UKS oraz decyzji o rekultywacji gruntów nie stanowią o wadliwym ustaleniu stanu faktycznego, ponieważ opodatkowanie Fundacji nie wynika z faktu dokonywania czynności gospodarczych, ale z faktu bycia przedsiębiorcą. Tym samym żądania Fundacji sprowadzają się do ponownego rozpatrzenia sprawy ostatecznie zakończonej. Odnosząc się do zarzutu wadliwego przyjęcia powierzchni działki nr [...], organ wskazał, że załączony przez Fundację wypis z ewidencji gruntów określa stan na dzień [...] r., podczas gdy sprawa dotyczy decyzji z dnia [...] r. Wówczas z przedkładanych przez Fundację dowodów wynikało, że działka ta miała powierzchnię [...] ha i działkę o tej powierzchni Fundacja otrzymała w drodze darowizny. Natomiast odnośnie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, organ wyjaśnił, że decyzja o wykreśleniu placówki oświatowej Fundacji z rejestr takich placówek nie wchodziła w skład podstawy prawnej decyzji o określeniu wysokości zaległości podatkowej. Decyzja objęta wnioskiem o wznowienie postępowania wydana została na podstawie ustalenia faktycznego, że Fundacja poprzez zastrzeżenie w statucie możliwości prowadzenia działalności gospodarczej i poprzez odpowiednie zapisy w rejestrach ( w tym w rejestrze przedsiębiorców ) została uznana za przedsiębiorcę ze wszystkimi tego konsekwencjami, także w zakresie prawnopodatkowym. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu Fundacja wniosła o uchylenie decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego, zarzucając naruszenie art. 122 w związku z art. 180, 181 i 187 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe ustalenie stanu faktycznego ( w tym pominięcie dowodu ze zgłoszonych świadków ), art. 2 pkt 2 i 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych w związku z art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty przez pominięcie okoliczności świadczących o zwolnieniu podatkowym nieruchomości szkolnych Fundacji, naruszenie art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej poprzez wadliwe przyjęcie, że podstawą prawną wydania decyzji podatkowej nie było wykreślenie z rejestru placówki oświatowej Fundacji, błędne ustalenie przesłanek z art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej przez pominięcie oczywistego faktu sfałszowania dokumentu i tym samym naruszenia interesu publicznego, błędne ustalenie przesłanek z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej przez pominięcie nowych dowodów i okoliczności faktycznych obalających domniemanie prawdziwości wpisu Fundacji do rejestru przedsiębiorców. Odnośnie przesłanki z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej Fundacja wskazała, że wywód organu o statusie przedsiębiorcy jest pozbawiony znaczenia prawnego w momencie stwierdzenia istnienia placówki oświatowej i nieruchomości szkolnych, skoro Fundacja jako organ prowadzący placówkę oświatową korzysta ze zwolnienia podatkowego przewidzianego w art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty. Decyzja podatkowa Prezydenta Miasta w przedmiocie podatku od nieruchomości została wydana w oparciu o decyzję o wykreśleniu placówki, bo ta przesłanka prawna pozwoliła na pominięcie art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty. Decyzja o wykreśleniu to fundament prawny decyzji podatkowej, czyli podstawa prawna decyzji podatkowej. Organ pominął nawet wyraźne wskazówki NSA, że wyrok WSA w przedmiocie uchylenia decyzji o wykreśleniu placówki oświatowej z rejestru może zostać wykorzystany do ponownego wszczęcia postępowania. Fundacja zarzuciła również, że organ nie porównał podpisu na wniosku do KRS z liczną korespondencją podpisywaną przez M. G., aby przekonać się, że podrobienie tak charakterystycznego podpisu jest w tym wypadku oczywiste. Fakt podrobienia podpisu sprawił, że powstał bezprawny wpis w KRS, który posłużył do tezy o rzekomym statusie Fundacji jako przedsiębiorcy. Fundacja nigdy nie prowadziła żadnej działalności gospodarczej, nie wykonywała żadnych czynności w celach zarobkowych, funkcjonowała dzięki darowiznom i pomocy fundatora. Rażącym naruszeniem przepisów postępowania jest nieprzesłuchanie świadków na okoliczność podrobienia podpisów. Pracownik biura rachunkowego pomyłkowo uznał konieczność wpisania fundacji do rejestru przedsiębiorców, a następnie prawdopodobnie podrobił na wniosku podpis prezesa Fundacji. Nieuwzględnienie tych okoliczności świadczy o naruszeniu art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Odnośnie zarzutu naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej Fundacja wskazała, że nowe dowody wskazane przez stronę w trakcie postępowania administracyjnego obalają domniemanie prawdziwości wpisu do KRS – u i prowadzenia działalności gospodarczej w nieruchomościach Fundacji. Decyzje o rekultywacji działki nr [...] istniały od początku lat 90 – tych i zmieniają tezę o gospodarczym wykorzystaniu tych terenów. Zarzucono również brak stanowiska organu w sprawie bezzasadnego, zdaniem Fundacji, opodatkowania działek nr [...] i [...]. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze wniosło o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej ( ... ). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 2 ). Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy. Działając w ramach przyznanych kompetencji Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę stwierdził, że niektóre zarzuty skargi zasługują na uwzględnienie. Podstawową kwestią dla rozpoznania sprawy jest problematyka związana ze wznowieniem postępowania podatkowego. Przepisy ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t.j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. ), w drodze wyjątku od zasady trwałości decyzji administracyjnej, dopuszczają możliwość weryfikowania przez organy podatkowe wydanych przez nie decyzji podatkowych. Chodzi tu o zmianę lub uchylenie decyzji ostatecznej w wyniku wznowienia postępowania, a także o stwierdzenie nieważności decyzji wskutek wystąpienia kwalifikowanych wad decyzji ostatecznej. W drodze wyjątku może także dojść do uchylenia lub zmiany decyzji prawidłowych lub dotkniętych wadami niekwalifikowanymi. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową stwarzającą prawną możliwość ponownego rozpoznania i rozstrzygnięcia sprawy administracyjnej, zakończonej decyzją ostateczną, jeżeli postępowanie w którym ona zapadła, było dotknięte kwalifikowaną wadliwością procesową, wyliczoną w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Wznowienie postępowania jest instytucją procesową, która umożliwia weryfikację ostatecznych decyzji podatkowych z powodu wad postępowania, a nie samej decyzji. Enumeratywnie wymienione w powyższym przepisie podstawy wznowienia postępowania nakazują organom dokonywanie ich precyzyjnej interpretacji, zwłaszcza że wznowienie postępowania jest szczególnym nadzwyczajnym trybem weryfikacji decyzji ostatecznych. Trzeba wskazać, że postępowanie wznowieniowe może być poświęcone jedynie zbadaniu i ocenie, czy w danej sprawie występują ustawowe przesłanki do wznowienia, określone w powołanym przepisie Ordynacji podatkowej. Przedmiotem takiego postępowania nie może być zatem powtórne merytoryczne rozpoznanie sprawy, gdyż w sposób oczywisty naruszałoby to zasadę trwałości decyzji. W rozpatrywanej sprawie, skarżąca Fundacja jako jedną z podstaw do wznowienia postępowania w przedmiocie podatku od nieruchomości wskazała przesłankę z art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli dowody, na których podstawie ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, okazały się fałszywe. Fundacja wskazuje, że został sfałszowany podpis prezesa zarządu Fundacji na wniosku z dnia [...] r. skierowanym do Sądu Rejonowego dla W. – [...] w przedmiocie wpisania Fundacji do rejestru przedsiębiorców. Należy zaznaczyć, że wznowienie postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej ograniczone jest wystąpieniem łącznie dwóch warunków: w postępowaniu dowodowym prowadzonym w danej sprawie administracyjnej miało miejsce wystąpienie fałszywego dowodu, na podstawie którego ustalono okoliczności faktyczne istotne dla sprawy, a ponadto sfałszowanie dowodu musi być stwierdzone prawomocnym orzeczeniem sądu lub innego organu. W rozpatrywanej sprawie żaden z tych warunków nie wystąpił. Przede wszystkim z akt postępowania administracyjnego nie wynika, aby wniosek w przedmiocie wpisania Fundacji do rejestru przedsiębiorców stanowił w postępowaniu podatkowym dowód, na podstawie którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne. Wniosek ten stanowił z pewnością dowód w postępowaniu przed sądem rejestrowym. Natomiast organy podatkowe ustaliły, że Fundacja prowadziła działalność gospodarczą na podstawie postanowienia Sądu Rejonowego dla W. z dnia [...] r. sygn. akt [...] dotyczącego wpisania Fundacji do rejestru fundacji oraz postanowienia Sądu Rejonowego dla W. [...] z dnia [...] r. sygn. akt [...] dotyczącego zmian danych w Krajowym Rejestrze Sądowym. Odnośnie drugiego z warunków do wznowienia postępowania na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej należy przypomnieć, że w doktrynie i judykaturze panuje zgodność poglądów co do tego, iż strona, która domaga się wznowienia postępowania na tej podstawie musi przedłożyć właściwemu organowi dowód w postaci orzeczenia sądowego stwierdzającego, że dokument był sfałszowany. Warunek ten uzasadniony jest ustawowym podziałem kompetencji organów państwowych, następstwem czego jest wyłączenie możliwości orzekania organów właściwych w sprawie wznowienia postępowania o przestępstwie, jakim jest fałsz dowodów. Niesporne w niniejszej sprawie jest, że strona nie przedłożyła takiego orzeczenia sądu. Skarżąca Fundacja powołuje się na wyjątek od tej zasady, o którym mowa w art. 240 § 2 Ordynacji podatkowej. Zgodnie z art. 240 § 2 jeżeli sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa jest oczywiste, a wznowienie postępowania jest niezbędne w celu ochrony interesu publicznego, postępowanie z przyczyn określonych w § 1 pkt 1 lub 2 może być wznowione również przed wydaniem przez sąd orzeczenia stwierdzającego sfałszowanie dowodu lub popełnienie przestępstwa. Przez oczywistość fałszu dowodu należy rozumieć przypadki, gdy bez potrzeby prowadzenia ekspertyzy wynika z cech zewnętrznych dokumentu, że został przerobiony. Chodzi tu o obiektywną oczywistość sfałszowania dowodu. Dlatego też ustalenie faktu sfałszowania podpisu wymaga wiadomości specjalnych, których nie posiada organ podatkowy. Przesłanką do wznowienia postępowania nie może być tylko przekonanie strony, że jej podpis został podrobiony. Ponadto, jak słusznie zauważył organ podatkowy, we wniosku o wykreślenie Fundacji z rejestru przedsiębiorców z dnia [...] r. skierowanego do Sądu Rejonowego dla W. [...] oraz w formularzu [...] z dnia [...] r., Prezes Zarządu Fundacji wyjaśnił, że złożenie wniosku o wpis Fundacji do rejestru było wynikiem pomyłki pracownika, spowodowanej brakiem doświadczenia związanego z rejestrowaniem Fundacji, nie wspominając o swoich podejrzeniach odnośnie sfałszowania jego podpisu. Wobec powyższego nieuzasadniony jest zarzut naruszenia przez organy art. 240 § 1 pkt 1 oraz art. 122, 180, 181 i 187 Ordynacji podatkowej. Jako następną podstawę do wznowienia postępowania skarżąca Fundacja podała przesłankę z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Jak wynika z tego przepisu wznowienie postępowania jest możliwe, gdy wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, a nieznane organowi, który taką decyzję wydał. Przesłanka ta jest spełniona gdy: - ujawnią się w sprawie nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody, - okoliczności te lub dowody będą miały charakter nowych w stosunku do przeprowadzonego dotąd postępowania wyjaśniającego, - powyższe okoliczności lub dowody muszą być istotne dla sprawy, czyli takie, które mogą mieć wpływ na odmienne rozstrzygnięcie, więc wywołują konieczność uchylenia lub zmiany decyzji ostatecznej w całości lub w części. W doktrynie zgodnie przyjmuje się, że nową okolicznością faktyczną nie jest odmienna wykładnia prawa niż dokonana w sprawie przez organy podatkowe. Błędna kwalifikacja prawna stanu faktycznego, dokonana przez organ podatkowy również nie stanowi przesłanki wznowienia postępowania. Powołując się na przesłankę z art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej strona skarżąca powołała szereg dowodów, które jej zdaniem wskazują, że Fundacja nie prowadziła działalności gospodarczej i nie była przedsiębiorcą, a w konsekwencji nieruchomości należące do Fundacji nie mogą być opodatkowane według wyższej stawki podatkowej. Należy jednak zauważyć, że decyzje organów podatkowych w przedmiocie podatku od nieruchomości, których wzruszenia domaga się strona skarżąca w trybie wznowienia postępowania, były już przedmiotem rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. W wyroku z dnia 1 grudnia 2004 r. sygn. akt I SA/Wr 2753/02 Sąd stwierdził, że "Fundacja, która zastrzegła sobie możliwość prowadzenia działalności gospodarczej, poprzez odpowiednie zapisy w rejestrach ( w tym w rejestrze przedsiębiorców ) musi być uznana za podmiot gospodarczy, ze wszystkimi tego konsekwencjami, także w zakresie prawnopodatkowym. Oznacza to, że wszelkie nieruchomości ( tak zabudowane jak i niezabudowane ), które znalazły się w posiadaniu strony skarżącej winny być opodatkowane według podwyższonych stawek, właściwych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą". Skarga kasacyjna Fundacji złożona od powyższego wyroku WSA została oddalona ( wyrok NSA z dnia 16 stycznia 2007 r. sygn. akt II FSK 94/06 ), skutkiem czego wyrok ten stał się prawomocny. Stosownie do art. 171 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) wyrok prawomocny ma powagę rzeczy osądzonej tylko co do tego, co w związku ze skargą stanowiło przedmiot rozstrzygnięcia. Natomiast zgodnie z art. 170 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczenie prawomocne wiąże nie tylko strony i sąd, który je wydał, lecz również inne sądy i inne organy państwowe, a w przypadkach w ustawie przewidzianych także inne osoby. W związku z przytoczonymi uregulowaniami pogląd wyrażony w wyroku WSA z dnia 1 grudnia 2004 r. odnośnie opodatkowania wszelkich nieruchomości, które znalazły się w posiadaniu Fundacji według podwyższonych stawek, właściwych dla nieruchomości związanych z działalnością gospodarczą, jest wiążący dla Fundacji, Samorządowego Kolegium Odwoławczego i Sądu obecnie orzekającego w sprawie. Stąd też Fundacja nie może obecnie w postępowaniu wznowieniowym dowodzić, że nieruchomości Fundacji nie były związane z działalnością gospodarczą. Wobec powyższego nie znajduje usprawiedliwionych podstaw zarzut naruszenia art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej. Jako podstawę do wznowienia postępowania skarżąca Fundacja podała również przesłankę z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym wznowienie postępowania jest możliwe, gdy decyzja została wydana na podstawie innej decyzji lub orzeczenia sądu, które zostały następnie uchylone lub zmienione w sposób mogący mieć wpływ na treść wydanej decyzji. Strona wskazała, że WSA we Wrocławiu w wyroku z dnia 20 kwietnia 2005 r. sygn. akt IV SA/Wr 202/04 uchylił decyzję D. Kuratora Oświaty we W. z dnia [...] r. oraz decyzję Prezydenta Miasta J. G. z dnia [...] r. w przedmiocie wykreślenia "C" z ewidencji placówek i szkół niepublicznych. Decyzje te, zdaniem Fundacji, stanowiły podstawę prawną do wydania decyzji w przedmiocie podatku od nieruchomości. W ocenie Fundacji, skoro Fundacja jest organem prowadzącym placówkę oświatową, to przysługiwało jej zwolnienie podatkowe z art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty. Natomiast organ podatkowy uznał, że decyzje o wykreśleniu placówki oświatowej z ewidencji placówek i szkół niepublicznych nie stanowiły podstawy prawnej decyzji w sprawie podatku od nieruchomości, a jedynie podstawę faktyczną tych decyzji. W ocenie Sądu orzekającego w sprawie organ niewłaściwie ocenił podstawę wznowienia postępowania, powołaną przez stronę jako przesłanka z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Przy ocenie tej przesłanki należało mieć na uwadze, że ustawodawca miał na myśli akt administracyjny lub sądowy, który stanowił szeroko rozumianą podstawę prawną, a nie faktyczną wydania decyzji podatkowej. Chodzi tu o sytuację, w której albo w ogóle nie mogłaby być wydana decyzja podatkowa, albo nie mogłaby być wydana decyzja podatkowa o określonej treści bez stanu prawnego lub faktycznego ukształtowanego lub stwierdzonego wcześniejszym rozstrzygnięciem odrębnej sprawy. Uchylenie tego rozstrzygnięcia powoduje, że upada istotny dla późniejszej sprawy fakt prawotwórczy, albo też zmienia się jego treść ( por. B. Gruszczyński w: Ordynacja podatkowa, Komentarz, praca zbiorowa, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2004, str. 618 ). Zależność powyższego rodzaju istnieje również w niniejszej sprawie pomiędzy decyzjami o wpisaniu ( wykreśleniu ) placówki o nazwie "C" z ewidencji placówek oświatowych, a decyzjami w przedmiocie podatku od nieruchomości. Stosownie bowiem do art. 81 ustawy z dnia 7 września 1991 r. o systemie oświaty ( t. j. Dz. U. z 1996 r. Nr 67, poz. 329 z późn. zm. ) szkoły i placówki publiczne oraz organy prowadzące te szkoły i placówki są zwolnione z podatków oraz opłat z tytułu odpowiednio zarządu, użytkowania lub użytkowania wieczystego nieruchomości szkolnych. Natomiast w myśl art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty zwolnienie z podatków i opłat, o których mowa w art. 81, stosuje się również do szkół i placówek niepublicznych oraz organów prowadzących te szkoły lub placówki. Jeżeli więc placówka jest wpisana do rejestru placówek oświatowych, to organ prowadzący tę placówkę może korzystać ze zwolnienia z podatków oraz opłat z tytułu odpowiednio zarządu, użytkowania lub użytkowania wieczystego nieruchomości szkolnych. Jeżeli placówka zostaje wykreślona z rejestru, to organ prowadzący traci zwolnienie podatkowe z tytułu zarządu, użytkowania lub użytkowania wieczystego nieruchomości szkolnych. Wówczas organ w postępowaniu podatkowym zobowiązany jest do uwzględnienia również utraty zwolnienia podatkowego co do nieruchomości szkolnych. Jest to więc przypadek decyzji zależnej od istnienia innej decyzji administracyjnej. Należy zauważyć, że w rozpatrywanej sprawie w decyzjach wydanych w przedmiocie podatku od nieruchomości organy obu instancji powołały się na decyzje organów oświatowych o wykreśleniu placówki o nazwie "C" z ewidencji placówek oświatowych, dochodząc do wniosku, że Fundacji nie przysługuje zwolnienie podatkowe przewidziane w art. 90 ust. 7 ustawy o systemie oświaty. Wobec powyższego, w ocenie Sądu orzekającego w niniejszej sprawie, Samorządowe Kolegium Odwoławcze naruszyło art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej, uznając że nie stanowi podstawy do wznowienia postępowania uchylenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny decyzji organów oświatowych o wykreśleniu placówki o nazwie "C" z ewidencji placówek oświatowych. W tym miejscu należy też powołać pogląd Naczelnego Sądu Administracyjnego zawarty w wyroku z dnia 16 stycznia 2007 r. zgodnie z którym "przedłożony przez stronę skarżącą przy piśmie procesowym z dnia [...] r. odpis wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 20 kwietnia 2005 r. IV SA/Wr 202/04 uchylającego decyzję D. Kuratora Oświaty we W. w przedmiocie wykreślenia placówki "C" z ewidencji placówek i szkół w J. G., a więc wydany nie tylko po dacie wydania zaskarżonej decyzji, jak i zaskarżonego wyroku może być co najwyżej powodem wznowienia postępowania w niniejszej sprawie". Wobec powyższego Samorządowe Kolegium Odwoławcze winno ponownie rozpoznać wniosek strony skarżącej o wznowienie postępowania i ocenić powołaną przez Fundację przesłankę z art. 240 § 1 pkt 7 Ordynacji podatkowej. Przy ponownym rozpoznaniu sprawy, organ winien również zająć stanowisko co do zasadności wznowienia postępowania w związku z przedłożeniem przez stronę w trakcie postępowania administracyjnego wezwania do zapłaty skierowanego do B. S.A. odnośnie działek nr [...] i [...]. W wydanych decyzjach organ nie ustosunkował się bowiem do wniosku strony w tym zakresie. Wobec powyższego stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w punkcie I wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło