III SAB/Po 14/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym : Przewodniczący Sędzia NSA Maria Lorych – Olszanowska (spr.) Sędziowie WSA Barbara Koś . WSA Walentyna Długaszewska Protokolant : sekr. sąd. Katarzyna Skrocka po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 4 listopada 2008 r. przy udziale Prokuratora Prokuratury Apelacyjnej w P. J. W. – B. sprawy ze skargi J. M. na bezczynność Prezydenta Miasta P. w przedmiocie pozostawienia wniosku o wydanie dowodu osobistego bez rozpoznania postanawia I. skargę odrzucić, II. zwrócić skarżącemu uiszczony wpis w kwocie 100,- (sto) złotych. /-/W. Długaszewska /-/M. Lorych – Olszanowska /-/B. Koś Skarżący J.M. wystąpił ze skargą na bezczynność Prezydenta Miasta P. polegającą na niewydaniu skarżącemu dowodu osobistego i wniósł o zobowiązanie Prezydenta Miasta P. do wydania skarżącemu dowodu osobistego w terminie 30 dni od daty doręczenia prawomocnego wyroku oraz o przysądzenie kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że wskazany w skardze organ odmówił wydania skarżącemu dowodu osobistego z uwagi na niezgodności wynikające z treści akt stanu cywilnego. W ocenie skarżącego stanowisko to jest nieuzasadnione, bowiem ani z ustawy ani też z § 1 ust. 7 rozporządzenia z 21.11.2000 r. nie wynika jakie są skutki stwierdzenia niezgodności pomiędzy danymi wynikającymi z wniosku a tymi, które wynikają z aktu małżeństwa. Zdaniem skarżącego każdy obywatel ma nie tylko obowiązek ale również prawo otrzymać dowód osobisty natomiast brak podstaw prawnych do odmowy wydania takiego dokumentu. Przesyłając do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skargę J. M. wraz z aktami sprawy, Prezydent Miasta P. nie przedstawił swego stanowiska w sprawie. Z załączonych akt administracyjnych wynika, że skarżący [...] złożył wniosek o wydanie dowodu osobistego. Pismem z dnia [...], wydanym w trybie art. 64 § 2 kpa, został wezwany do usunięcia w terminie 7 dni braków formalnych wniosku przez przedłożenie odpisu skróconego aktu małżeństwa, potwierdzającego zawarcie w dniu [...] małżeństwa, który będzie zawierał nazwisko i imię wnioskodawcy zgodne z aktem urodzenia oraz z nazwiskiem i imieniem wpisanym we wniosku o wydanie dowodu osobistego. Pouczono też wnioskodawcę, że nieusunięcie tych braków spowoduje pozostawienie wniosku bez rozpoznania. W uzasadnieniu w/w wezwania wyjaśniono, że zgodnie z § 1 ust.7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 21 listopada 2000 r. w sprawie wzoru dowodu osobistego oraz trybu postępowania w sprawach wydawania dowodów osobistych, ich wymiany, zwrotu lub utraty (Dz. U. z 2000r. nr 112, poz. 1182 ze zm.) dane wnioskodawcy zostały sprawdzone z aktem małżeństwa nr [...]. Akt ten został wpisany do Ksiąg Krajowych w Urzędzie Stanu Cywilnego w P. na wniosek J.M., którego małżeństwo zostało zawarte [...] w B. W dokumencie tym wpisane jest nazwisko "M." oraz imię "J.". W dokumencie urodzenia nr [...] USC w P. nazwisko wnioskodawcy brzmi "M." a imię "J.". Takie same dane zawiera dokument małżeństwa zawartego [...], nr [...] USC w P. W odpowiedzi na powyższe wezwanie J.M. stwierdził, że brak jest podstaw prawnych do domagania się od niego przedłożenia odpisu z akt stanu cywilnego i wniósł o nadanie sprawie biegu. Przyznał też, że występuje sprzeczność pomiędzy aktem stanu cywilnego a wnioskiem ale, zdaniem skarżącego," kompetentnym do rozstrzygnięcia tej sprzeczności jest urząd, który nie ma podstaw prawnych do odmowy wydania obywatelowi dokumentu tożsamości". Pismem z dnia [...] skarżący został poinformowany o pozostawieniu podania z [...] bez rozpoznania wobec nieuzupełnienia jego braków w zakreślonym terminie. Zgodnie z pouczeniem zawartym w powyższym piśmie skarżący pismem z dnia [...] wezwał Urząd Miasta P. Wydział Spraw Obywatelskich Oddział Dowodów Osobistych do usunięcia naruszenia prawa poprzez nadanie sprawie biegu i wydanie wnioskowanego dowodu osobistego. Odpowiedzią na to wezwanie było pismo Dyrektora Wydziału Spraw Obywatelskich Oddziału Dowodów Osobistych Urzędu Miasta P. z dnia [...], w którym wyjaśniono skarżącemu, że rozbieżności w aktach stanu cywilnego tj. -akcie urodzenia nr [...] sporządzonym w USC w P. na nazwisko M. J. -akcie małżeństwa nr [...] sporządzonym w USC w P. na nazwisko M. J. -akcie małżeństwa nr [...] zawartego w B. i wpisanego do ksiąg krajowych w USC w P. na nazwisko M. J., nie dają podstaw do jednoznacznej weryfikacji danych osobowych skarżącego. Pismo powyższe zawierało również informację, że skarżący został wcześniej poinformowany o konieczności doprowadzenia do zgodności aktów stanu cywilnego. Niedopełnienie tego obowiązku, w ocenie organu administracji, uniemożliwiało nadanie sprawie biegu. Prezydent Miasta P. stwierdził nadto, że nie znajduje uzasadnienia oczekiwanie wydania decyzji odmawiającej wydania dowodu osobistego J. M. na podstawie art. 104 § 1 kpa, gdyż zdaniem tego organu, załatwienie sprawy następuje w drodze wydania decyzji administracyjnej jedynie w sytuacji, gdy z mocy przepisów prawa materialnego obowiązek taki wynika. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu zważył co następuje: Postępowanie w rozpoznawanej sprawie zainspirowane zostało wnioskiem J. M. o wydanie dowodu osobistego. Trafne jest stanowisko zawarte w piśmie organu z [...] stwierdzające, że wydanie dowodu osobistego jest czynnością materialno-techniczną. Natomiast nie znajduje uzasadnienia pogląd wyrażony w tym piśmie, że brak podstaw do wydania decyzji odmawiającej wydania dowodu osobistego. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwalone jest stanowisko, że decyzja administracyjna jest niezbędna wówczas, gdy w związku z żądaniem dokonania czynności materialno – technicznej powstaje spór o prawo, a więc kiedy organ odmawia wydania dowodu osobistego (por. wyrok NSA z 16.05.2008 r. sygn. akt II OSK 398/07, Wyr. WSA w Warszawie z 16.07.2008 r. sygn. akt IV SA/Wa 745/08). Zgodnie z powyższym stanowiskiem do postępowania w sprawie wydania dowodu osobistego, choć przepisy ustawy z dnia 10 kwietnia 1974 r o ewidencji ludności i dowodach osobistych bezpośrednio na to nie wskazują, stosuje się przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego. W razie zatem pozostawienia podania bez rozpoznania, osobie, która zarzuca organowi administracji publicznej bezczynność polegającą na zaniechaniu załatwienia sprawy, przysługuje skarga na bezczynność. Skargę taką wnosi się na zasadach ogólnych, które wymagają wyczerpania środków zaskarżenia (art. 52 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). Dla uznania, że nastąpiło wyczerpanie środków zaskarżenia wymagane jest, zgodnie z art. 37 § 1 k.p.a. wniesienie zażalenia na niezałatwienie sprawy w terminie do organu wyższego stopnia. Skarżący nie dopełnił tego obowiązku uznając za zasadne wezwanie organu I instancji do usunięcia naruszenia prawa i argumentował, że postępowanie administracyjne, którego dotyczy złożona skarga nie miało zakończyć się wydaniem decyzji ani postanowienia. Wobec tego, że stanowisko skarżącego nie znajduje uzasadnienia w świetle przedstawionych przepisów i utrwalonych zasad ich wykładni, należało uznać, że skarga została złożona bez wyczerpania środków zaskarżenia i podlega odrzuceniu z mocy art. 58 § 1 pkt. 6 w zw. z art. 52 § 1 i 2 cyt. ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Dlatego postanowiono jak w sentencji. W. Długaszewska M. Lorych – Olszanowska B. Koś T.M.d