II GSK 943/08
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2008-11-05
Skład orzekający: sędzia NSA Zofia Borowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, ale bez przedstawienia dowodu jego nadania, może stanowić podstawę do uwzględnienia skargi kasacyjnej od postanowienia o odrzuceniu skargi z powodu nieuiszczenia wpisu?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że samo złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do uiszczenia wpisu sądowego, jeśli strona nie przedstawi dowodu nadania takiego wniosku. Skarga kasacyjna została oddalona, ponieważ skarżący nie wykazał, że wniosek o przyznanie prawa pomocy został skutecznie złożony w terminie, co było podstawą do odrzucenia skargi przez sąd pierwszej instancji.Stan faktyczny
Skarżący złożył skargę na decyzję Komendanta Policji nakładającą karę pieniężną za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, czego skarżący nie uczynił. W skardze kasacyjnej skarżący zarzucił, że w terminie do uiszczenia wpisu złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, który nie został rozpatrzony, a sąd pierwszej instancji odrzucił skargę przed jego rozpoznaniem.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : sędzia NSA Zofia Borowicz po rozpoznaniu w dniu 5 listopada 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej R. P. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 23 lipca 2008 r. sygn. akt VI SA/Wa 1062/08 odrzucające skargę R. P. na decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. postanowieniem z dnia 23 lipca 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1062/08 odrzucił skargę R. P. na decyzję Komendanta [...] Policji z dnia [...] marca 2008 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.
W motywach rozstrzygnięcia Sąd wywiódł, że wobec złożonej skargi w dniu 4 czerwca 2008 r. skierowano do skarżącego wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie to zostało wysłane na adres pełnomocnika skarżącego i odebrane w dniu 12 czerwca 2008 r. Zgodnie z informacją udzieloną w dniu 4 lipca 2008 r. przez Oddział Finansowy tegoż Sądu w rejestrze opłat sądowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. brak jest wpisu od skargi w niniejszej sprawie w kwocie 400 zł, wniesionej przez skarżącego.
Sąd mając na uwadze, iż w związku z doręczeniem wezwania do uiszczenia wpisu w dniu 12 czerwca 2008 r. termin do jego uiszczenia upłynął w dniu 19 czerwca 2008 r., zaś do dnia 1 lipca 2008 r., co wynika z rejestru opłat sądowych, nie uiszczono wpisu, zachodziły podstawy do odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 i art. 58 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) dalej: p.p.s.a.
W skardze kasacyjnej złożonej na powyższe postanowienie skarżący zaskarżył je w całości zarzucając mu naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 i art. 220 § 3 p.p.s.a., wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do rozpoznania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych.
W uzasadnieniu skarżący przyznał, że zarządzenie Przewodniczącego VI Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w dniu 12 czerwca 2008 r. Termin do uiszczenia wpisu sądowego upływał zatem 19 czerwca 2008 r. Dodał, że tego właśnie dnia skarżący, wobec faktu, iż nie dysponował taką kwotą pieniędzy na uiszczenie wpisu, złożył drogą pocztową wniosek o przyznanie prawa pomocy. Do dnia dzisiejszego zaś Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. nie rozpatrzył przedmiotowego wniosku. Skoro strona złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, do momentu jego rozpatrzenia przez Sąd nie biegnie termin do uiszczenia wpisu od skargi. W konsekwencji brak jest podstaw do odrzucenia skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Nie jest zasadny zarzut naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. gdyż przepis ten nie miał zastosowania w stanie faktycznym sprawy i nie został powołany przez Sąd I instancji w podstawie prawnej rozstrzygnięcia. Należy podkreślić, że nieuiszczenie w wyznaczonym terminie należnego wpisu od pisma o którym mowa w art. 230 § 2 p.p.s.a. nie stanowi braku formalnego skargi w rozumieniu art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wymagania formalne skargi zostały określone w art. 57 p.p.s.a. Nieuiszczenie wpisu stosunkowego stanowi szczególny rodzaj braku skargi, który nie powstaje z datą wniesienia skargi, lecz dopiero wtedy, gdy skarżący, mimo wezwania, nie uiści wpisu we wskazanym przez sąd terminie.
Podstawą odrzucenia skargi w rozpatrywanej sprawie był art. 220 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd.
Skarżący zarzucając w skardze kasacyjnej naruszenie art. 220 § 3 p.p.s.a. uzasadnił, iż Sąd I instancji wadliwie zastosował powołany przepis i odrzucił skargę przed rozpoznaniem wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy, który złożył on w dniu 19 czerwca 2008 r. drogą pocztową.
Przedstawione uzasadnienie zarzutów skargi kasacyjnej nie może być uwzględnione zważywszy na stan faktyczny sprawy wynikający z akt sprawy stosownie do art. 133 p.p.s.a. Oczywiście co do zasady zgodzić się należy z poglądem zaprezentowanym w skardze kasacyjnej, iż odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu sądowego jest niedopuszczalne, jeżeli w odpowiedzi na wezwanie do jego uiszczenia w terminie wyznaczonym przez Sąd strona złoży wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych. Jednakże zarzut skargi kasacyjnej oparty na powyższym poglądzie byłby zasadny, gdyby kasator wykazał, iż strona skarżąca w terminie w którym była zobligowana uiścić wpis sądowy od skargi, złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy.
Zgodnie z art. 83 § 1 p.p.s.a. terminy oblicza się według przepisów prawa cywilnego z zastrzeżeniem niemającym w sprawie zastosowania. Dlatego też przyjąć należy, iż termin dokonania czynności w postępowaniu sądowym w formie pisma jest zachowany wówczas, gdy pismo zostało przed upływem terminu wniesione do właściwego sądu. Stosownie do art. 83 § 3 p.p.s.a. oddanie pisma w polskim urzędzie pocztowym lub w polskim urzędzie konsularnym jest równoznaczne z wniesieniem go do sądu. Potwierdzeniem oddania pisma w polskim urzędzie pocztowym jest urzędowa pieczęć poczty wraz z widniejącą na niej datą. Wprawdzie z art. 83 § 3 p.p.s.a. nie wynika wprost, iż wyłącznym dowodem oddania pisma w polskim urzędzie pocztowym jest dowód nadania przesyłki listem poleconym, ale okoliczność ta jest powszechnie akceptowana w praktyce życia codziennego, przyjmowana w postępowaniu administracyjnym i sądowym (por. post. NSA z dnia 12 kwietnia 2007 r., sygn. akt II FSK 497/06, zbiór Lex 342519).
Autor skargi kasacyjnej w jej uzasadnieniu zarzucił, że skarżący w dniu 19 czerwca 2008 r. złożył drogą pocztową wniosek o przyznanie prawa pomocy. Nie wyjaśnił, czy wniosek ten został złożony w formie przesyłki listem poleconym czy listem zwykłym. Nie załączył do skargi kasacyjnej dowodu nadania tej przesyłki listem poleconym, ani też nie wskazał żadnego dowodu, który co najmniej uprawdopodobniłby powyższe twierdzenie. Dowód taki nie znajduje się wśród załączników skargi kasacyjnej (por. karty 53-60 akt sądu I instancji). Na karcie 63 akt sądowych znajduje się adnotacja Kierownika Sekretariatu Wydziału Sądu z dnia 3 października 2008 r., iż akta te zawierają 63 karty ponumerowane. Akta te stanowią akta sprawy w rozumieniu art. 133 p.p.s.a. wraz z aktami administracyjnymi i nie zawierają one wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy ani też żadnego dowodu z dokumentu z którego wynikałoby, że skarżący tego rodzaju wniosek złożył do Sądu w terminie wyznaczonym w zarządzeniu Przewodniczącego VI Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 26 maja 2008 r. wzywającym do uiszczenia wpisu sądowego od skargi (por. karty 39-41 i następne akt sądowych), w trybie przewidzianym w art. 83 § 3 p.p.s.a. Potwierdza to pośrednio treść adnotacji poczynionej przez sędziego referenta w dniu 10 września 2008 r. (karta 58 akt sądowych). To na stronie spoczywa ciężar niebezpieczeństwa "niedotarcia" pisma do Sądu, co oznacza, że to strona ma obowiązek przedsięwziąć wszelkie czynności zapewniające wpłynięcie pisma do Sądu, a nadto wykazania, że pismo to do Sądu rzeczywiście zostało wysłane. O tym, że skarżący zorientowany jest co do tego, iż dowodem oddania przesyłki w urzędzie pocztowym jest poświadczony przez ten urząd dowód przyjęcia przesyłki świadczy fakt, że wszystkie inne pisma przesyłane przez stronę do Sądu, a wcześniej do organów administracyjnych, były nadawane listami poleconymi (karty 30 i 57 akt sądowych i karty 36 i 54 akt administracyjnych).
Reasumując, powołany przez skarżącego argument o złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy w terminie do uiszczenia wpisu sądowego od skargi nie został wykazany jakimkolwiek dowodem z dokumentu, a tylko tego rodzaju dowód mógł posłużyć sądowi kasacyjnemu do skorygowania ustaleń faktycznych Sądu I instancji (art. 106 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a.). Tym samym skarżący nie wykazał, że w zaskarżonym postanowieniu Sąd I instancji naruszył art. 220 § 3 p.p.s.a.
Dlatego Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 184 oraz 182 § 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło