II OSK 373/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2009-07-14

Skład orzekający: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski, Sędzia NSA Bożena Walentynowicz, Sędzia NSA Janina Kosowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pozwolenie na budowę może zostać wydane, jeśli projekt budowlany nie uwzględnia istniejących okien w sąsiednim budynku i nie precyzuje wysokości planowanego podwyższenia, co może naruszyć interesy osób trzecich?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo uchylił decyzję o pozwoleniu na budowę. Sąd pierwszej instancji zasadnie stwierdził, że projekt budowlany nie uwzględniał istniejących okien w sąsiednim budynku ani nie precyzował wysokości planowanego podwyższenia, co stanowiło naruszenie art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego i mogło naruszyć uzasadniony interes osób trzecich. Organy administracji nie wyjaśniły tej kwestii w sposób wyczerpujący.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła pozwolenia na odbudowę budynku, które zostało wydane przez Starostę, a następnie utrzymane w mocy przez Wojewodę. Skarżący K. i A. M. podnosili zarzuty naruszenia procedury administracyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił obie decyzje, wskazując na brak uwzględnienia w projekcie budowlanym istniejących okien w sąsiednim budynku oraz nieprecyzyjne określenie wysokości planowanego podwyższenia, co mogło naruszyć interesy skarżących. Skargę kasacyjną wniosła inwestorka I. C.-M., kwestionując wykładnię art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego oraz zarzucając naruszenie przepisów postępowania przez WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Wojciech Chróścielewski Sędzia NSA Bożena Walentynowicz /spr./ Sędzia NSA Janina Kosowska Protokolant Mariusz Szufnara po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2009 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej I. C.-M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 5 listopada 2008 r. sygn. akt II SA/Bd 481/08 w sprawie ze skargi K. i A. M. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę oddala skargę kasacyjną. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 5 listopada 2008 r., sygn. akt II SA/Bd 481/08, w sprawie ze skargi K. i A. M. na decyzję Wojewody Kujawsko-Pomorskiego z [...] 2008 r. w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Starosty B. z [...] 2008 r., a także decyzję Starosty B. z [...] 2008 r., stwierdził, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu oraz rozstrzygnął o kosztach postępowania. W uzasadnieniu stanowiska Sąd ten przedstawił następujące okoliczności faktyczne i prawne. Starosta B. decyzją [...] 2008 r., działając na podstawie art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. − Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118) oraz na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. − Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 z późn. zm.), zatwierdził projekt budowlany oraz udzielił I. C.-M. i K.M. pozwolenia na odbudowę istniejącego budynku − po uprzedniej rozbiórce I piętra i stropu nad parterem z przeznaczeniem parteru i piętra budynku na usługi z zakresu opieki zdrowotnej, a poddasza na mieszkanie − zlokalizowanego na działce nr[...], przy ul. [...] w B. Uzasadniając rozstrzygnięcie organ wskazał, iż przedłożony projekt budowlany posiada wymaganą formę i jest kompletny, ponieważ uzyskał niezbędne opinie i uzgodnienia, został wykonany przez osoby posiadające odpowiednie uprawnienia budowlane, które w chwili jego sporządzania i sprawdzenia były członkami właściwej izby samorządu zawodowego i osoby te dołączyły oświadczenia o sporządzeniu projektów budowlanych zgodnie z obowiązującymi przepisami oraz zasadami wiedzy technicznej. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli K. i A. M. podnosząc, iż przedmiotowa decyzja została wydana z naruszeniem art. art. 7, 10, 77, 80, 107 § 3 oraz 40 § 2 K.p.a. Wojewoda Kujawsko-Pomorski po rozpatrzeniu odwołania, decyzją [...] 2008 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ odwoławczy stwierdził, że inwestor składając wniosek o wydanie pozwolenia na budowę przedmiotowej inwestycji spełnił wymogi art. 32 ust. 4 ustawy Prawo budowlane oraz zgodnie z treścią art. 33 ust. 2 ustawy przedłożył do zatwierdzenia projekt budowlany uzgodniony z właściwymi jednostkami powołanymi do tego typu uzgodnień. Ustosunkowując się do podniesionych w odwołaniu zarzutów dotyczących naruszenia przepisów K.p.a. organ odwoławczy stwierdził, że są one nieuzasadnione, ponieważ odwołujący na każdym etapie postępowania byli informowani o podejmowanych przez organ czynnościach i decyzjach. Przyznano rację skarżącym, iż zaskarżona decyzja winna być skierowana do ich pełnomocnika, niemniej jednak podniesiono, że decyzja skutecznie została doręczona stronie (zwrotne poświadczenie odbioru). Organ zwrócił uwagę, że już wcześniej uzyskał zezwolenie na zmianę sposobu użytkowania powyższego obiektu pod potrzeby zakładu opieki zdrowotnej; tym samym nie była wymagana decyzja o warunkach zabudowy na przedmiotowe zadanie inwestycyjne, bowiem nie zmieniła się funkcja tego obiektu. Skargę na powyższą decyzję złożyli K. i A. M., podnosząc szereg zarzutów dotyczących naruszeń procedury administracyjnej przy wydawaniu zaskarżonych rozstrzygnięć stanowiących powtórzenie zawartych uprzednio w odwołaniu od decyzji organu I instancji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy rozpoznając powyższą skargę, stwierdził, że jest ona zasadna. W uzasadnieniu Sąd podniósł, że podstawą materialnoprawną zaskarżonej decyzji był art. 28, art. 33 ust. 1, art. 34 ust. 4 i art. 36 ustawy Prawo budowlane. Rzeczą organu administracji w postępowaniu o pozwolenie na budowę była ocena, czy przedstawiony projekt budowlany inwestycji odpowiada wymaganiom określonym w art. 35 ust. 1 Prawa budowlanego. Sąd wskazał, że poszczególne wymogi wskazane w tym przepisie, których spełnienie warunkuje wydanie pozwolenia na budowę, korespondują z ogólną regułą wynikającą z unormowania przewidzianego przepisem art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy, zgodnie z którym obiekt budowlany wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Oceniając zebrany w sprawie materiał dowodowy Sąd uznał, iż w niniejszej sprawie istnieją uzasadnione wątpliwości dotyczące zgodności decyzji udzielającej pozwolenia na budowę z przytoczoną powyżej normą nakazującą ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich. Jak wynika bowiem z akt sprawy, w ścianie szczytowej sąsiedniego budynku przy ul. [...] istnieją otwory okienne, co do których istnieje obawa, że ewentualna realizacja przewidzianych przez inwestora do wykonania prac budowlanych doprowadzi do ich zasłonięcia. Sąd wskazał, że Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją [...] 2007 r. nakazał skarżącym zamurowanie okna w ścianie szczytowej budynku, jednak w stosunku do tego orzeczenia stwierdzono jego nieważność na skutek decyzji Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z [...] 2008 r. oraz Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Warszawie z [...] 2008 r. Zważywszy więc, że z oświadczenia strony skarżącej złożonego na rozprawie w [...] 2008 r. wynika, iż otwory w ścianie szczytowej budynku istniały od jego wybudowania, tj. od przełomu XIX i XX w., a przedmiotowy budynek w trakcie budowy budynku skarżących już istniał i był niższy, zatem nigdy nie zasłaniał tych okien, uwzględnienia w projekcie budowlanym wymagała kwestia wzajemnej relacji istniejących już otworów okiennych w budynku skarżących z zakresem przewidzianych robót w ramach planowanej inwestycji. W szczególności podkreślenia wymaga, iż zarówno z treści opisowej jak i graficznej przedmiotowego projektu budowlanego nie wynika jednoznacznie wysokość planowanego podwyższenia budynku w ramach planowanej odbudowy, przy jednoczesnym braku uwidocznienia okien w ścianie szczytowej budynku skarżących na jakiejkolwiek mapie projektu. W ocenie Sądu interes prawny skarżących przejawiał się w dostępie do nieograniczonego korzystania z istniejących otworów okiennych w ścianie szczytowej ich budynku bezpośrednio sąsiadującej z projektowaną inwestycją, jest to zatem skonkretyzowany interes prawny właścicieli budynku przy ul. [...], który poprzez wydanie decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę mógłby zostać naruszony. Wydanie zatem pozwolenia na budowę w okolicznościach braku jednoznacznie określonej wysokości planowanego podwyższenia budynku w ramach planowanej odbudowy, przy jednoczesnym braku uwidocznienia okien w ścianie szczytowej budynku skarżących na jakiejkolwiek mapie projektu, stanowi poważne zagrożenie interesu skarżących, uniemożliwiające korzystanie z przysługującego prawa własności. Sąd podniósł również, że wskutek odstępstw dokonanych przez inwestorów w trakcie budowy, bez dokonania zmiany pozwolenia na budowę, wszczęto procedurę określoną w art. 51 Prawa budowlanego, natomiast wydanie przez organ nadzoru budowlanego decyzji określonej w ust. 1 pkt 3 tegoż artykułu rodzi po stronie organu, który wydał pozwolenie na budowę, obowiązek uchylenia tego pozwolenia, co powinno nastąpić bezzwłocznie po tym, jak wydana w trybie art. 51 ust. 1 pkt 3 decyzja stanie się ostateczna. Zgodnie zaś z art. 36a ust. 2 Prawa budowlanego właściwy organ, w przypadku wydania decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 Prawa budowlanego, zobowiązany jest do uchylenia decyzji o pozwoleniu na budowę. Wobec powyższego, stosownie do treści art. 36a ust. 2 cyt. ustawy Starosta B. decyzją z [...] 2008 r. uchylił decyzję własną o pozwoleniu na odbudowę istniejącego budynku − po uprzedniej rozbiórce I piętra i stropu nad parterem z przeznaczeniem parteru i piętra budynku na usługi z zakresu opieki zdrowotnej, a poddasza na mieszkanie − zlokalizowanego na działce nr [...] przy ul. [...] w B. Jednak wobec wyników dokonanej w niniejszej sprawie kontroli legalności zaskarżonej decyzji o pozwoleniu na odbudowę, Sąd stwierdził, że pełne rozpatrzenie sprawy wymagało również rozstrzygnięcia co do wydanej przez Starostę B. decyzji z [...] 2008 r. w trybie art. 36a ust. 2 cyt. ustawy Prawo budowlane. Ustalenie przez sąd, że poza zaskarżonym aktem konieczne jest wzruszenie innych aktów, powoduje powstanie po jego stronie obowiązku zastosowania art. 135 p.p.s.a. Zważywszy więc, że zaskarżona decyzja o pozwoleniu na odbudowę została uchylona na skutek wykazanych wyżej uchybień, niezbędnym dla końcowego załatwienia sprawy stało się uchylenie również decyzji z [...] 2008 r., której funkcjonowanie w obrocie prawnym bezpośrednio opierało się na niej. W sytuacji bowiem wycofania z obiegu prawomocnej decyzji o pozwoleniu na odbudowę, brakuje uzasadnienia dla istnienia decyzji ją uchylającej, niezależnie od trybu, w którym ją wydano, ponieważ w takim przypadku zachodzi konieczność ponownego przeprowadzenia postępowania mającego na celu wydanie decyzji o pozwoleniu na odbudowę, wolnego od uchybień wykazanych w niniejszym orzeczeniu. W ocenie Sądu organy administracji nie ustaliły w sposób wiarygodny i wyczerpujący, że zamierzenie inwestycyjne spełnia wymagania dotyczące usytuowania budynków w stosunku do budynków znajdujących się na działkach sąsiednich, szczególnie w kontekście ogólnej reguły wynikającej z unormowania przewidzianego przepisem art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane. Zdaniem Sądu I instancji uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie spełnia wymogów określonych w art. 107 § 3 K.p.a. Organ odwoławczy ograniczył się do lakonicznych i arbitralnych stwierdzeń, których nie można uznać za wystarczające odniesienie się do zaistniałego stanu faktycznego. Sąd wskazał, że sprawuje kontrolę zgodności z prawem zaskarżonych decyzji i nie może orzekać, co do istoty sprawy, bowiem do tego jest ustawowo zobowiązany organ administracji. Zaniechanie przez organy administracji architektoniczno-budowlanej uzasadnienia swej decyzji w sposób przekonywający, zgodny z zasadami wyrażonymi w art. 7−9 i 11 K.p.a. skutkuje wadliwością zaskarżonej decyzji, jak i decyzji organu I instancji, jako naruszającej dyspozycję art. 77 K.p.a. i art. 107 § 3 K.p.a. Sąd uznał, że brakuje jednak uzasadnienia dla uwzględnienia zarzutu strony skarżącej dotyczącego naruszenia art. 10 K.p.a. przez nieumożliwienie wypowiedzenia się co do całego materiału dowodowego przed wydaniem decyzji czy też art. 40 § 2 K.p.a. poprzez pominięcie pełnomocnika skarżących przy wydawaniu decyzji, bowiem analiza akt bezspornie wskazuje, że skarżący aktywnie uczestniczyli w prowadzonym postępowaniu administracyjnym poprzez składane licznie wnioski i uwagi, a okoliczność wadliwego zawiadamiania wobec ustanowionego w sprawie pełnomocnika nie spowodowała żadnych negatywnych dla stron konsekwencji, w związku z czym uchybienia te Sąd uznał za nieposiadające istotnego wpływu na wynik sprawy. Sąd stwierdził, że organy administracji publicznej obu instancji, rozpoznając niniejszą sprawę, naruszyły przepisy prawa materialnego przez błędną ich interpretację, a także prawa procesowego, co miało wpływ na wynik sprawy i dlatego na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a/ i lit. c/ ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270, z późn. zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", orzekł jak w sentencji wyroku. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku, opartą na podstawie art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a., złożyła I. C.-M., reprezentowana przez radcę prawnego, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania oraz zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1) naruszenie przepisów prawa materialnego, przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy Prawo budowlane polegające na przyjęciu, iż ustalony w sprawie stan faktyczny w oparciu o zgromadzony materiał dowodowy potwierdza, iż wykonanie przez skarżących decyzji udzielającej wymienionym pozwolenia na odbudowę budynku zlokalizowanego na przedmiotowej działce naruszyłoby uzasadniony interes osób trzecich, 2) naruszenie przepisów o postępowaniu w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, tj. art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. art. 3 § 1 p.p.s.a., poprzez przyjęcie przez Sąd stanu faktycznego wcześniej ustalonego przez organy administracyjne bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego z naruszeniem przez te organy art. 77 § 1 K.p.a. oraz art. 7 K.p.a., w szczególności poprzez pomięcie i niezbadanie przez Sąd kwestii legalności wykonania otworów okiennych w ścianie bocznej budynku, stanowiącego po części własność Państwa M., która to okoliczność niewątpliwie mogłaby mieć istotny wpływ na wynika sprawy. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, iż postanowienia przepisu art. 5 ust. 1 pkt 9 Prawa budowlanego nie mogą stanowić wyłącznej i samodzielnej podstawy do orzekania. Przyznanie cytowanemu przepisowi rangi zasady ogólnej oznacza, że jego postanowienia wymagają uwzględnienia przy interpretacji innych norm ustawy oraz przy stanowieniu przepisów wykonawczych. Przepisami administracyjnymi, mającymi wpływ na ochronę uzasadnionych interesów osób trzecich, są przede wszystkim przepisy techniczno-budowlane, a zatem o naruszeniu tych interesów można mówić tylko wówczas, gdy zostały naruszone konkretne przepisy, a zatem przepis ten nie może być jedyną podstawą do formułowania oczekiwania określonych zachowań inwestora. Ochrona uzasadnionych interesów osób trzecich, podobnie jak i w przepisach o zagospodarowaniu przestrzennym, może oznaczać wyłącznie ochronę interesów prawnych, a nie faktycznych. Interesy osób trzecich winny być brane pod uwagę na etapie prac projektowanych i przez organ przygotowujący decyzję − pozwolenie na budowę. W ocenie wnoszącej skargę kasacyjną nie można jednak oczekiwać, aby interes osób trzecich był najważniejszym i jedynym kryterium, jakie bierze się pod uwagę przy wydawaniu pozwolenia na budowę. W skardze kasacyjnej wskazuje się, że na etapie poprzedzającym wydanie decyzji o pozwoleniu na odbudowę obiektu nie został naruszony art. 35 ustawy Prawo budowlane, starosta w sposób należyty sprawdził zgodność projektu architektoniczno-budowlanego z ustaleniami z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu oraz wymaganiami ochrony środowiska. Natomiast kompletność projektu budowlanego, w tym czy posiada on wszystkie wymagane opinie, uzgodnienia, pozwolenia i sprawdzenia (art. 35 ust. 1 pkt 3), a także sprawdzenie, czy projekt ten został sporządzony przez osobę posiadającą właściwe (w rozumieniu przepisów rozdziału 2 ustawy) uprawnienia budowlane, nie była przez organ kwestionowana. Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną nie można uznać za trafną argumentację Sądu I instancji, przyjętą w uzasadnieniu wyroku, popierającą twierdzenia skarżących, jakoby organy administracyjne wydające zaskarżone decyzje naruszyły normę przewidzianą w art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego nakazującą uwzględnienie przez organy przy wydawaniu rozstrzygnięć administracyjnych uzasadnionych interesów osób trzecich. Sąd oceniając przedmiotową kwestię w oparciu o zgromadzony w sprawie materiał dowodowy, w głównej mierze skupił się na ocenie prawnej wydanych przez organ administracyjny I i II instancji decyzji udzielających pozwolenia na odbudowę budynku skarżących, natomiast nie odniósł się w żaden sposób do kwestii mogącej mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie do legalności wykonania otworów okiennych w ścianie bocznej budynku, stanowiącego po części własność Państwa M. W ocenie wnoszącej skargę kasacyjną, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy przyjął stan faktyczny wcześniej ustalony przez organy administracyjne, bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego, a tym samym, oceniając go w sposób niewłaściwy, naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. W skardze kasacyjnej wskazuje się, że inwestorzy celem ustalenia czy otwory okienne w przedmiotowym budynku zostały wykonane legalnie, pismem z [...] 2007 r., zwrócili się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. o wyjaśnienie przedmiotowej kwestii. Postępowanie administracyjne mające na celu ustalenie tegoż faktu toczy się do chwili obecnej. Zdaniem wnoszącej skargę kasacyjną naruszyły art. 7 i 77 § 2 K.p.a., zaś kwestia dotycząca legalności wykonania otworów okiennych w budynku, przy ul. [...] w B., nie została dogłębnie zbadana w toku postępowania dowodowego przez organy administracyjne, jak również okoliczność ta nie była poddana ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy, a zatem Sąd nie odnosząc się do przedmiotowej kwestii, w sposób istotny naruszył przepisy postępowania, a wskazane uchybienie Sądu niewątpliwie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W skardze kasacyjnej podkreśla się, że Sąd nie może ograniczyć się do stwierdzenia, co ustalił organ, lecz winien wskazać, które ustalenia zostały przez niego przyjęte, a które nie. W konsekwencji przyjęcie przez Sąd w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku niekompletnego stanu faktycznego, na podstawie którego organy administracyjne wydały decyzje administracyjne, bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i bez jego właściwej oceny, stanowi naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. Odpowiedź na skargę kasacyjną złożyła B. B., wnosząc o jej oddalenie jako bezzasadnej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, będąc związany jej zarzutami. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania w myśl przesłanek z art. 183 § 2 p.p.s.a., której nie stwierdzono w niniejszej sprawie. Skarga kasacyjna w przedmiotowej sprawie złożona została od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, uchylającego decyzję zaskarżoną oraz poprzedzającą ją decyzję pierwszoinstancyjną Starosty B. oraz decyzję tego organu z dnia 24 czerwca 2008 r. − a oparto ją na obu podstawach art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, iż zarzuty wskazanej skargi kasacyjnej nie mają usprawiedliwionych podstaw. Przede wszystkim stwierdzić należy bezzasadność zarzutu o naruszeniu przepisów postępowania w stopniu mającym wpływ na wynik sprawy, a to art. 141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art. 3 § 1 p.p.s.a., bez wyczerpującego rozpatrzenia całego materiału dowodowego i niezbadanie przez Sąd kwestii legalności otworów okiennych w ścianie bocznej budynku sąsiedniego uczestników postępowania M. Wbrew stanowisku autorki skargi kasacyjnej należy zauważyć, że Sąd pierwszej instancji poddał bardzo wnikliwej ocenie zgodnie z art. 133 § 1 p.p.s.a. cały materiał dowodowy zebrany w sprawie, zaś wyprowadzone z tego wnioski w pełni uzasadniały podstawę uchylenia decyzji obu instancji. Zważywszy na fakt, iż sąd administracyjny dokonuje kontroli zaskarżonego aktu w uwzględnieniu stanu faktycznego oraz obowiązującej regulacji prawnej na datę wydania zaskarżonego orzeczenia. Nie budzi wątpliwości ustalenie Sądu pierwszej instancji, iż zatwierdzony przez organ projekt budowlany w decyzji zezwalającej na odbudowę budynku inwestorów małż. M. po uprzedniej rozbiórce I piętra i stropu nad parterem ze zmianą przeznaczenia użytkowania odbudowanego piętra i użytkowego poddasza − nie określa w ogóle wysokości do jakiej ma być odbudowany budynek. Z dokumentu zawartego w aktach wynika informacja, iż nowo odbudowany budynek będzie wyższy o 90 cm. Również z akt sprawy wynika, iż w ścianie bocznej sąsiedniego budynku przy ul. [...] w B. zbliżonego do nieruchomości inwestorów istnieją otwory okienne. Nie zostały one w ogóle uwzględnione w projekcie budowlanym. W złożonym odwołaniu właściciele ww. budynku przy ul. [...] małż. M. podnieśli zastrzeżenia, iż odbudowany przez inwestorów M. budynek zasłoni istniejące okna, skoro będzie wyższy od dotychczasowego po odbudowie. Zasadnie Sąd pierwszej instancji ocenił trafność tego zarzutu, bowiem jak wynika z ustaleń Sądu decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z [...] 2007 r., nakazująca zamurowanie spornych okien, została wyeliminowana z obrotu prawnego decyzją Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Bydgoszczy z [...] 2008 r. przez stwierdzenie jej nieważności. Z oświadczenia złożonego na rozprawie przed Sądem pierwszej instancji przez skarżącą M. wynikało, iż okna w bocznej ścianie budynku skarżących istniały od czasu wzniesienia tego budynku, tj. od przełomu XIX−XX wieku, zaś budynek inwestorów był niższy i okien tych nie zasłaniał. W powyższej sytuacji należało podzielić ocenne stanowisku Sądu pierwszej instancji, iż kwestia relacji spornych okien i wysokości nowo odbudowanego budynku inwestorów powinna być rozwiązana w decyzji o pozwoleniu na budowę, jak i w projekcie budowlanym. Problemu tego nie zauważał i nie rozwiązał organ odwoławczy, który w zaskarżonej decyzji po rozpoznaniu odwołania nawet nie ustosunkował się do zarzutów skarżących i utrzymał w mocy decyzję pierwszoinstancyjną. Nie może zatem budzić wątpliwości stanowisko Sądu pierwszej instancji, iż skoro ani w części graficznej, jak i opisowej projektu budowlanego nie określono wysokości planowanego podwyższenia budynku inwestorów, jak też w projekcie nie uwidoczniono okien w ścianie szczytowej budynku skarżących − organy w sposób niedostateczny wyjaśniły przedmiotową sprawę. Zasadna jest zatem ocena Sądu pierwszej instancji, iż zaskarżoną decyzję i decyzję ją poprzedzającą wydano z naruszeniem art. 7, 77 i 107 § 3 K.p.a. Chybione jest stanowisko skargi kasacyjnej, jakoby Sąd pierwszej instancji kontrolujący ww. decyzje budowlane miał obowiązek badania kwestii legalności wykonania otworów okiennych w ścianie bocznej budynku skarżących, skoro tego problemu nie badały w ogóle organy wydając decyzję. W świetle powyższych okoliczności za niezasadny należy uznać zarzut skargi kasacyjnej o naruszeniu prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego. W pełni należy podzielić ocenę Sądu pierwszej instancji, iż interes prawny skarżących M. w dacie wydawania decyzji budowlanych przejawiał się w możliwości nieograniczonego korzystania z okien w ścianie szczytowej. Wykonanie wadliwej decyzji o pozwoleniu na budowę na podstawie projektu budowlanego, nierozwiązującego kwestii wysokości nowego budynku i kwestii spornych okien, mogło naruszyć prawnie chroniony interes skarżących, tj. wskazany przepis art. 5 ust. 1 pkt 9 prawa budowlanego. Uzasadnienie w tej części skargi kasacyjnej w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego sprowadza się li tylko do polemiki z trafnym stanowiskiem Sądu pierwszej instancji i wskazaną argumentacją prawną. Bezzasadność zarzutów skargi kasacyjnej nie mogła podważyć skutecznie prawidłowego rozstrzygnięcia Sądu, wobec czego skargę kasacyjną Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło