II OSK 40/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-01-12

Skład orzekający: Małgorzata Stahl, Jerzy Stelmasiak, Janina Kosowska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego, wydana na podstawie art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego w związku z art. 71 ust. 3 Prawa budowlanego, może zostać uznana za wydaną bez podstawy prawnej lub z rażącym naruszeniem prawa, jeśli organ błędnie powołał się na art. 51 ust. 4 zamiast art. 51 ust. 2 Prawa budowlanego?
Ratio decidendi
Błędne powołanie się na konkretny przepis prawny (art. 51 ust. 4 Prawa budowlanego zamiast art. 51 ust. 2) nie stanowi o wydaniu decyzji bez podstawy prawnej ani o rażącym naruszeniu prawa, jeśli z treści decyzji i okoliczności sprawy wynika, że organ miał na celu osiągnięcie skutku przewidzianego w przepisach prawa. W przypadku niewykonania obowiązków nałożonych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 Prawa budowlanego, właściwy organ może nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu, stosując odpowiednio przepisy art. 51 ust. 2 lub 4 Prawa budowlanego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu mieszkalnego na lokal gastronomiczny. Organ nadzoru budowlanego nakazał inwestorowi wykonanie czynności w celu doprowadzenia robót do stanu zgodnego z prawem, a następnie, w związku z niewykonaniem tych czynności, nakazał przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania. Organ odwoławczy odmówił stwierdzenia nieważności decyzji nakazującej przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę na decyzję organu odwoławczego. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od wyroku WSA.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący : Sędzia NSA Małgorzata Stahl Sędziowie : Sędzia NSA Jerzy Stelmasiak Sędzia NSA del. Janina Kosowska /spr./ Protokolant: Agnieszka Majewska po rozpoznaniu w dniu 12 stycznia 2010 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Z. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 listopada 2008 r. sygn. akt VII SA/Wa 1534/08 w sprawie ze skargi Z. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2008 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji oddala skargę kasacyjną Wyrokiem z dnia 12 listopada 2008 r., sygn. akt VII SA/Wa 1534/08, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę Z. C. na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2008 r., znak: [...], w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji. Wyrok zapadł w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych. Decyzją z dnia [...] marca 2001 r., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie, działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 89, poz. 414 ze zm.), nakazał inwestorowi – skarżącemu wykonanie, w zakreślonym terminie, określonych czynności w celu doprowadzenia do stanu zgodnego z prawem zrealizowanych robót budowlanych polegających na przebudowie obiektu budowlanego i związanych ze zmianą sposobu użytkowania przyziemia budynku mieszkalnego na lokal gastronomiczny – restaurację, na działce przy ul. [...] w S., a następnie decyzją z dnia [...] października 2007 r., znak: [...], wskutek niewykonania tych czynności, działając na podstawie art. 51 ust. 4 powołanej ustawy, nakazał skarżącemu doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu poprzedniego poprzez przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania jako lokalu mieszkalnego i wybudowanie wewnętrznej ściany konstrukcyjnej poprzecznej, prostopadłej do ściany zewnętrznej, w połowie długości tej ściany. W dalszej kolejności - decyzją z dnia [...] lipca 2008 r., znak: [...], Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpoznaniu wniosku skarżącego, odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie z dnia [...] października 2007 r., a Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, po rozpatrzeniu odwołania skarżącego, decyzją z dnia [...] sierpnia 2008 r., znak: [...], utrzymał decyzję organu I instancji w mocy. W uzasadnieniu podniósł, że zgodnie z art. 71 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane, w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50 i art. 51 stosuje się odpowiednio. W konsekwencji, w razie niewykonania obowiązków, nałożonych na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy, co miało miejsce w niniejszej sprawie, właściwy organ może, stosując odpowiednio art. 51 ust. 2, nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu lub jego części. Organ odwoławczy stwierdził jednocześnie, iż wprawdzie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie w decyzji z dnia 9 listopada 2007 r. jako podstawę prawną wskazał art. 51 ust. 4 powołanej ustawy, a nie przepis art. 51 ust. 2, to jednak okoliczność ta nie mogła przesądzać o tym, że rozstrzygnięcie to rażąco narusza prawo. Dodał ponadto, iż o prawidłowości zastosowanego w niniejszej sprawie trybu z art. 51 ustawy – Prawo budowlane w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji z dnia 9 października 2007 r. świadczy dyspozycja zawarta w art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. Nr 80, poz. 718), zgodnie z którym do spraw wszczętych przed dniem wejścia w życie ustawy, a nie zakończonych decyzją ostateczną, stosuje się przepisy dotychczasowe, z zastrzeżeniem ust. 2, jak również przepis art. 2 ust. 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888), zgodnie z którym w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Odnosząc się do zarzutów skarżącego, iż decyzja z dnia [...] października 2007 r. wydana została bez podstawy prawnej organ odwoławczy wyjaśnił, że decyzja, która ogólnikowo lub błędnie powołuje podstawę prawną nie jest decyzją wydaną bez podstawy prawnej w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa. Mając na uwadze powyższe, podzielając stanowisko organu I instancji stwierdził, że decyzja z dnia [...] października 2007 r. nie jest obarczona żadną z kwalifikowanych wad, o których mowa w art. 156 § 1 kpa. W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] sierpnia 2008 r. skarżący, wnosząc o jej uchylenie lub stwierdzenie nieważności, zarzucił organowi naruszenie: art. 138 § 1 pkt 1 kpa przez jego zastosowanie, art. 8, 10, 138 § 1 pkt 2 oraz art. 156 § 1 pkt 2 i 3 kpa przez ich niezastosowanie, art. 7 i 80 kpa przez błędną ocenę stanu faktycznego oraz art. 51 ustawy – Prawo budowlane przez jego wadliwą wykładnię. W odpowiedzi na skargę, organ odwoławczy, wnosząc o jej oddalenie, podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę, a uzasadniając podjęte rozstrzygnięcie na wstępie wskazał, iż kontrolowane decyzje wydane zostały w postępowaniu nieważnościowym, które jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego i którego przesłanki zastosowania zostały enumeratywnie wymienione w art. 156 § 1 kpa. Tryb ten jest wyjątkiem od wyrażonej w art. 16 kpa zasady ogólnej trwałości decyzji administracyjnej, a organ administracji publicznej orzekający w tym trybie, posiada jedynie uprawnienia kasacyjne tzn. rozstrzyga tylko i wyłącznie w kwestii istnienia bądź nieistnienia, w dacie wydania kontrolowanej decyzji, przesłanek z art. 156 § 1 kpa, nie rozstrzyga zaś o istocie sprawy będącej przedmiotem postępowania prowadzonego w trybie zwykłym. Omawiając przesłanki stwierdzenia nieważności decyzji, Sąd I instancji zauważył, iż w orzecznictwie sądowoadministracyjnym oraz w doktrynie prawa wskazuje się, iż rażące naruszenie prawa zachodzi wtedy, gdy mamy do czynienia z oczywistym i bezspornym naruszeniem przepisu prawa, a przy tym takim, które koliduje z zasadą praworządnego działania organów administracji publicznej w demokratycznym państwie prawa, natomiast brak podstawy prawnej występuje, gdy decyzja wydana została poza sferą regulacji prawnej, gdy wydanie decyzji nastąpiło w sferze stosunków cywilnoprawnych, gdy przy wydawaniu decyzji administracyjnej oparto się na przepisach materialnych odnoszących się do stanów faktycznych zupełnie odmiennych od tych, które występują w danej sprawie, gdy wydano decyzję w sprawie, w której przewidziana jest inna forma działania, gdy decyzja została wydana w oparciu o przepisy aktu normatywnego, w którym organ przekroczył upoważnienie lub go nie posiadał oraz gdy wydanie decyzji zostało oparte na akcie nie będącym aktem powszechnie obowiązującym. Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji podzielił stanowisko organu odwoławczego, iż decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie z dnia [...] października 2007 r. nie można postawić zarzutu wypełnienia którejkolwiek z przesłanek określonych w art. 156 § 1 kpa, a w szczególności rażącego naruszenia prawa, czy też tego, że decyzja ta została wydana bez podstawy prawnej. Sąd zauważył, że w niniejszej sprawie bezspornym jest, że skarżący dokonał zmiany sposobu użytkowania obiektu przy ul. [...] w S. z lokalu mieszkalnego na lokal gastronomiczny. Fakt ten organ nadzoru stwierdził po przeprowadzeniu postępowania wyjaśniającego. W związku z tym, postanowieniem z dnia [...] stycznia 2001 r. wstrzymał użytkowanie lokalu, a następnie w dniu 29 marca 2001 r., działając na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane, nakazał skarżącemu wykonanie, w zakreślonym terminie, określonych czynności. Wskutek ich niewykonania, działając na podstawie art. 51 ust. 4 powołanej ustawy, nakazał skarżącemu doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu poprzedniego poprzez przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania lokalu gastronomicznego – restauracji. Sąd zauważył, iż w niniejszej sprawie bezspornym jest również, że samowolna zmiana sposobu użytkowania miała miejsce przed zmianą przepisów ustawy – Prawo budowlane, dokonaną ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888). Zgodnie natomiast z art. 2 powołanej ustawy, w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wszczętych przed dniem wejścia w życie tej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. Mając na uwadze brzmienie przepisów dotychczasowych, Sąd I instancji stwierdził, że zgodnie z art. 71 ust. 3 ustawy – Prawo budowlane, w razie zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części bez pozwolenia, o którym mowa w ust. 1, przepisy art. 50 i art. 51 stosuje się odpowiednio. W decyzji, o której mowa w art. 51 ust. 1, właściwy organ może nakazać właścicielowi lub zarządcy przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. Z powyższego wynika zatem, iż w sytuacji, gdy brak jest możliwości doprowadzenia obiektu budowlanego lub jego części (w którym została dokonana samowolna zmiana sposobu użytkowania) do stanu zgodnego z prawem, właściwy organ, zgodnie z dyspozycją wynikającą z art. 71 ust. 3 powołanej ustawy, powinien na podstawie art. 51 ust. 1 nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części. W sytuacji natomiast, gdy roboty budowlane mogą być doprowadzone do stanu zgodnego z prawem, organ ten może nałożyć obowiązek wykonania określonych czynności, w oparciu o art. 51 ust. 1 pkt 2 powołanej ustawy. W sytuacji niewykonania przez zobowiązanego obowiązków nałożonych decyzją wydaną na tej podstawie, obowiązkiem właściwego organu jest kontynuowanie przedmiotowego postępowania w oparciu o przepis art. 51 ust. 2 powołanej ustawy, zgodnie z którym w razie niewykonania obowiązków, o których mowa w ust. 1 pkt 2, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części. Stosując powyższą normę odpowiednio w sytuacji samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, właściwy organ działając na podstawie art. 51 ust. 2 powołanej ustawy może zatem nakazać przywrócenie poprzedniego sposobu użytkowania takiego obiektu lub jego części. W konsekwencji, w ocenie Sądu, organ odwoławczy trafnie uznał, że błąd w podstawie prawnej decyzji z dnia 9 października 2007 r. nie stanowi zarówno rażącego naruszenia prawa, jak i braku podstawy prawnej przedmiotowej decyzji. Zasadnie też uznał, że rozstrzygnięcie organu stanowi konsekwencję niewykonania obowiązków nałożonych na skarżącego w decyzji wydanej na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną złożył skarżący. Zaskarżając przedmiotowy wyrok w całości, jako podstawę skargi wskazał naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: 1/ art. 134 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niewzięcie pod uwagę wszystkich naruszeń prawa, a także wszystkich przepisów, które powinny znaleźć zastosowanie w niniejszej sprawie niezależnie od żądań i zarzutów podniesionych w skardze, 2/ art. 141 § 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych poprzez zaniechanie lub niewłaściwą realizację funkcji kontrolnej i w konsekwencji niedostrzeżenie istotnego naruszenia prawa przez organ odwoławczy oraz niepełne przedstawienie stanu sprawy, 3/ art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi poprzez niewłaściwą ocenę stanu faktycznego sprawy i w konsekwencji błędnego oddalenia skargi, zamiast jej uwzględnienia gdy istniały podstawy do uchylenia lub stwierdzenia nieważności decyzji wydanych w trybie nadzwyczajnym. W oparciu o przytoczoną podstawę kasacyjną skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. W uzasadnieniu pierwszego zarzutu podniósł, iż Sąd nie wziął pod uwagę faktu, że wydana na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane decyzja z dnia [...] marca 2001 r., znak: [...], została usunięta z obrotu prawnego. Okoliczność ta ma natomiast istotne znaczenie, gdyż w jej konsekwencji, bezpośrednio zależna od niej decyzja z dnia [...] października 2007 r., znak: [...], wydana na podstawie art. 51 ust. 2 powołanej ustawy powinna zostać także usunięta z obrotu prawnego. Sąd I instancji powinien dostrzec fakt rażącego naruszenie prawa w wydaniu decyzji z dnia 29 marca 2001 r. i jej wpływu na dalszy tryb postępowania. Skarżący nie wykonał obowiązków nałożonych pierwszą decyzją, ponieważ nie mogły one doprowadzić wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem, a sama decyzja w ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego wydana została z rażącym naruszeniem art. 51 ust 1 pkt 2 ustawy – Prawo budowlane, co stanowiło przesłankę do stwierdzenia jej nieważności w trybie art. 156 § 1 pkt 2 kpa. W ramach drugiego zarzutu skarżący podniósł, iż w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie wskazano przedmiotu niniejszej sprawy, a mianowicie, czy dotyczy ona zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego bez wymaganego pozwolenia, czy też odstępstw, jakie wystąpiły w czasie jego legalnego remontu oraz rozbudowy (decyzją z dnia [...] sierpnia 1998 r., znak: [...], Kierownik Urzędu Rejonowego w Krotoszynie udzielił bowiem skarżącemu pozwolenia na budowę, obejmującą remont budynku mieszkalnego wraz z jego rozbudową w granicach oznaczonych kolorem żółtym). W ocenie skarżącego, ustalenie powyższej kwestii jest istotne z uwagi treść art. 2 ust. 1 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93. poz. 888), gdyż ma wpływ na ustalenie tego, czy w niniejszej sprawie należało stosować przepisy dotychczasowe, czy też przepisy wprowadzone ustawą z dnia 16 kwietnia 2004 r. Ilekroć bowiem przy zmianie funkcji obiektu budowlanego lub jego części zachodzi konieczność wykonania robót budowlanych objętych obowiązkiem uzyskania pozwolenia na budowę, sprawę powinno załatwiać się w trybie pozwolenia na budowę (przebudowę, rozbudowę, nadbudowę), a nie w trybie pozwolenia na zmianę sposobu użytkowania obiektu budowlanego. W konsekwencji, połączenie sprawy odstępstw, jakie wystąpiły w czasie legalnego remontu oraz rozbudowy z samowolną zmianą sposobu użytkowania wprowadziło zupełnie niepotrzebny chaos i zamęt w sposobie prowadzenia przedmiotowej sprawy i było wadliwe. Skarżący dodał ponadto, iż w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie wskazano również, że w dniu [...] sierpnia 2008 r. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził nieważność decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie z dnia [...] marca 2001 r., znak: [...], oraz sposobu rozstrzygnięcia podniesionych w skardze zarzutów dotyczących braku doręczenia J. H. zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie i o prawie wypowiedzenia się oraz nałożenia obowiązku wymurowania ściany konstrukcyjnej i zawiadomienia o przywróceniu poprzedniego sposobu użytkowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Jeżeli w sprawie nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania, wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a., jak ma to miejsce w niniejszej sprawie, to Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, a zatem kontrola instancyjna obejmuje wyłącznie badanie zasadności zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Związanie zaś granicami skargi oznacza związanie podstawami zaskarżenia wskazanymi w skardze kasacyjnej oraz jej wnioskami. W świetle art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na podstawie: 1) naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie, a także 2) naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie, skarga kasacyjna oparta została na podstawie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Zarzuty podniesione w ramach tej podstawy kasacyjnej nie podważają jednak skutecznie zasadności podjętego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia. W pierwszej kolejności, odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a., stwierdzić należy, iż sprowadza się on zasadniczo do zarzucenia Sądowi I instancji braku uwzględnienia faktu wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia [...] marca 2001 r. nakazującej skarżącemu wykonanie, w zakreślonym terminie, określonych w niej czynności w celu doprowadzenia zrealizowanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Mając to na uwadze, wskazać należy, iż zgodnie z powołanym przepisem, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Powyższe oznacza, że sąd bada w pełnym zakresie zgodność z prawem zaskarżonego aktu, czynności lub bezczynności organu administracji publicznej, niezależnie od zarzutów podniesionych w skardze. Zauważyć jednak należy, iż co do zasady postawą orzekania przez ten sąd jest materiał dowodowy zgromadzony w toku postępowania administracyjnego przez organy administracji publicznej i przekazany w formie akt sprawy przez organ, którego działanie lub bezczynność są przedmiotem skargi, wraz ze skargą i odpowiedzią na skargę. Zgodnie bowiem z art. 133 § 1 zd. 1 p.p.s.a., sąd wydaje wyrok na podstawie akt sprawy. W niniejszej sprawie, skarżący w skardze kasacyjnej potwierdza, iż w skardze do wojewódzkiego sądu administracyjnego nie zawarł informacji o tym, że decyzja z dnia [...] marca 2001 r. została wyeliminowania z obrotu prawnego. Nie powołał się też na tą okoliczność w toku całego postępowania sądowego. Na rozprawę w dniu 12 listopada 2008 r., po której przeprowadzeniu, wydany został zaskarżony wyrok, skarżący nie stawił się. W aktach administracyjnych nie ma również informacji na temat wyeliminowania przedmiotowej decyzji z obrotu prawnego, ani tez żadnego dowodu na okoliczność stwierdzenia nieważności wskazanej decyzji z dnia [...] marca 2001r, poza jedynym stwierdzeniem skarżącego w skardze kasacyjnej. Zatem Sądowi I instancji jak i Sądowi rozpoznającemu skargę kasacyjną nie jest znana treść rzekomej decyzji stwierdzającej nieważność, ani też podstawy stwierdzenia tej nieważności. Mając na uwadze powyższe, nie sposób zarzucić Sądowi I instancji nieuwzględnienie okoliczności, na którą skarżący powołuje się dopiero w skardze kasacyjnej. Dodatkowo zauważyć należy, iż brak jest jakichkolwiek dowodów potwierdzających tą okoliczność, co w konsekwencji, pozbawia możliwości ustosunkowania się w tym zakresie również przez Naczelny Sąd Administracyjny. Tym samym, zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. uznać należy za nieuzasadniony. W dalszej kolejności, za nieskuteczny uznać należy zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Wskazać należy, iż zgodnie z powołanym przepisem, uzasadnienie wyroku powinno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. W niniejszej sprawie, uzasadnienie zaskarżonego wyroku odpowiada generalnie przytoczonym wyżej wymogom. Brak jest w nim wprawdzie wyraźnego odniesienia się przez Sąd I instancji do podniesionych w skardze zarzutów dotyczących braku doręczenia J. H. zawiadomienia o wszczęciu postępowania w sprawie i o prawie wypowiedzenia się oraz nałożenia obowiązku wymurowania ściany konstrukcyjnej i zawiadomienia o przywróceniu poprzedniego sposobu użytkowania, jednakże uchybienie w tym zakresie nie miało żadnego wpływu na wynik sprawy.. Zauważyć należy, iż z akt administracyjnych wynika, że J. H. doręczone zostały decyzje organów obu instancji. Pomimo zatem uchybień proceduralnych organu I instancji we wstępnej fazie postępowania administracyjnego, strona miała możliwość zapoznania się z ich treścią i ich kwestionowania. Odnośnie treści decyzji z dnia [...] października 2007 r., nakazującej skarżącemu doprowadzenie przedmiotowego obiektu do stanu poprzedniego poprzez przywrócenie poprzedniego sposobu jego użytkowania, zauważyć natomiast należy, iż zgodnie z art. 51 ust. 2 w związku z art. 71 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.), w razie niewykonania obowiązku wykonania określonych czynności w celu doprowadzenia wykonywanych robót do stanu zgodnego z prawem, właściwy organ nakazuje, w drodze decyzji, zaniechanie dalszych robót bądź rozbiórkę obiektu lub jego części. Stosownie też do art. 51 ust. 3 powołanej ustawy, w przypadku wykonywania robót budowlanych, polegających na rozbiórce obiektu lub jego części, właściwy organ w decyzji, o której mowa w ust. 2, może nakazać doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. W konsekwencji, w sytuacji gdy, w związku ze zmianą sposobu użytkowania obiektu budowlanego doszło do wyburzenia ściany konstrukcyjnej, odpowiednie zastosowanie przytoczonych przepisów oznacza zatem nakaz jej ponownego wybudowania w celu doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego i w dalszej kolejności przywrócenia poprzedniego sposobu użytkowania. Brak wyjaśnień Sądu I instancji we wskazanym wyżej zakresie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie ma tym samym żadnego wpływu na wynik niniejszej sprawy, tym bardziej, że skarżący nie zarzuca w skardze kasacyjnej naruszenia zastosowanych w niniejszej sprawie przepisów prawa materialnego. W dalszej kolejności, stwierdzić należy, iż wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wyraźnie wynika, że przedmiotem kontroli Sądu I instancji były decyzje wydane w toku postępowania o stwierdzenia nieważności decyzji w sprawie samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. W wyniku oceny stanu faktycznego sprawy, Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w Krotoszynie uznał bowiem, iż zrealizowane przez skarżącego roboty budowlane kwalifikować należy nie w kategoriach odstępstw od ustaleń i warunków określonych w pozwoleniu na budowę, lecz samowolnej zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego. W tym też trybie wydana została decyzja z dnia [...] października 2007 r. W konsekwencji, w okolicznościach niniejszej sprawy, zastosowanie znalazły przepisy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2000 r., Nr 106, poz. 1126 ze zm.) w brzmieniu sprzed wejścia w życie m.in. ustawy, o której mowa w skardze kasacyjnej, tj. ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o zmianie ustawy – Prawo budowlane (Dz. U. Nr 93, poz. 888 ze zm.). Zgodnie bowiem z art. 2 ust. 2 ustawy nowelizującej, w sprawach zmiany sposobu użytkowania obiektu budowlanego lub jego części, wszczętych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy, stosuje się przepisy dotychczasowe. W świetle okoliczności przytoczonych wyżej, za naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. trudno też uznać brak w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku informacji na temat stwierdzenia w dniu [...] sierpnia 2008 r. przez Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego nieważności decyzji z dnia 29 marca 2001 r. Odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 151 p.p.s.a oraz art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.u.s.a., wskazać należy, iż w świetle art. 1 p.u.s.a., sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej. Kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem. W niniejszej sprawie, skarżący nie zakwestionował jednak skutecznie dokonanej przez Sąd I instancji kontroli we wskazanym wyżej zakresie. W uzasadnieniu omawianego zarzutu nie wskazał bowiem wyraźnie, jakiego istotnego naruszenia prawa przez organ odwoławczy Sąd ten nie dostrzegł. Za uzasadnienie zarzutu naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. nie może uznać bowiem nie popartego żadnymi argumentami stanowiska, że naruszenie prawa przez Sąd I instancji polegało na dokonaniu niewłaściwej oceny stanu faktycznego z prawem przez niedostrzeżenie, że zarówno organ odwoławczy, jak i organ I instancji, powinny wyeliminować z obrotu prawnego decyzję z dnia 9 października 2007 r. Brak uzasadnienia zarzutu naruszenia wskazanych wyżej przepisów, wyłącza możliwość oceny jego zasadności. Zauważyć bowiem należy, że w świetle art. 176 p.p.s.a., skarga kasacyjna powinna zawierać nie tylko przytoczenie podstaw kasacyjnych, a zatem wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania, które zostały naruszone przez sąd, lecz również ich uzasadnienie, w tym w szczególności wyjaśnienie na czym polega, według autora skargi kasacyjnej, naruszenie wskazanych przepisów prawa. W niniejszej sprawie, skarżący nie rozwinął natomiast wyrażonego w ramach tego zarzutu stanowiska o podstawie do wyeliminowania z obrotu prawnego decyzji z dnia 9 października 2007 r. i nie wskazał, jakie jej wady uzasadniały stwierdzenie jej nieważności i tym samym uchylenie zaskarżonych decyzji organów obu instancji. W świetle powyższego, stwierdzić należy, iż skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. W konsekwencji, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło