I SA/Wa 1032/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Joanna Skiba (spr.) Sędziowie: Sędzia WSA Emilia Lewandowska Asesor WSA Przemysław Żmich Protokolant Ewelina Dębna po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 5 listopada 2008 r. sprawy ze skargi A. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. z dnia [...] maja 2008 r. nr [...] w przedmiocie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości 1. uchyla zaskarżoną decyzję; 2. stwierdza, że zaskarżona decyzja nie podlega wykonaniu; 3. zasądza od Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. na rzecz skarżącej A. kwotę [...] ([...]) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W., decyzją z dnia [...] maja 2008 r., nr [...], umorzyło postępowanie odwoławcze z odwołania A. [...] od decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2007 r., Nr [...] orzekającej o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości na rzecz Z. i E. S., nieruchomości gruntowej, niezabudowanej, położonej we wsi K., gmina S., powiat [...], stanowiącej działki nr [...], [...], [...], [...], [...] o łącznej powierzchni [...] m2. Z uzasadnienia decyzji organu odwoławczego wynika, że organ ten uznał, że A. [...] nie jest stroną postępowania w sprawie wszczętej z wniosku Z. i E. S., gdyż nie może wykazać w tej sprawie interesu prawnego. A. [...] jest organem gospodarującym nieruchomościami Skarbu Państwa, starosta również jest organem gospodarującym nieruchomościami Skarbu Państwa w trybie przepisów ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 roku o gospodarce nieruchomościami. Poza tym starosta wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej (odpowiednio prezydent miasta na prawach powiatu) w przypadku nieruchomości Skarbu Państwa jest organem właściwym do wydawania decyzji o przekształceniu prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Pomimo, ze nie zachodzi wtedy tożsamość organów, to nie zmienia to faktu, że Skarb Państwa, ani [...] reprezentującego jego prawa nie są stronami postępowania w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2008 roku sygn. akt I OW 116/07 Naczelny Sąd Administracyjny - wobec złożenia wniosku przez Wojewodę o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego - wskazał Samorządowe Kolegium Odwoławcze w W. jako właściwe w przedmiocie rozpoznania odwołania A. od decyzji Starosty [...] z dnia [...] kwietnia 2007 roku nr [...]. W skardze na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w W. A. [...] wniosła o uchylenie w całości zaskarżonej decyzji oraz decyzji Starosty [...] i zasądzenie kosztów postępowania wg norm przepisanych. W ocenie skarżącej działając na rzecz Skarbu Państwa A. ma interes prawny do występowania w niniejszym postępowaniu, ponieważ dotyczy ono nieruchomości będącej w Zasobie Własności Rolnej Skarbu Państwa. Pozbawienie A. możliwości udziału w postępowaniu administracyjnym dotyczącym nieruchomości Zasobu jest całkowicie nieuzasadnione i uniemożliwia A. ochronę interesów Skarbu Państwa. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje: Skargę należy uznać za zasadną. Zaskarżona decyzja zapadła z naruszeniem prawa materialnego - art. 1 ust. 1 i art. 5 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (Dz. U. z 2004 r. Nr 208, poz. 2128 ze zm.) oraz z naruszeniem art. 28 i art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. Spór w rozpoznawanej sprawie sprowadza się do oceny, czy skarżącej A. [...] przysługuje status strony postępowania administracyjnego w sprawie przekształcenia prawa użytkowania wieczystego w prawo własności nieruchomości położonej w we wsi K., gmina S.. Zgodnie z art. 28 k.p.a. stroną postępowania administracyjnego jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek. Ugruntowany pozostaje pogląd zarówno w orzecznictwa, jak i doktryny, że interes prawny legitymujący stronę postępowania wywodzi się z prawa materialnego i musi to być własny interes danego podmiotu (B. Adamiak, J. Borkowski "Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz", wydanie 8, C.H. Beck, Warszawa 2006, s.230). Z mocy art. 29 k.p.a. stronami mogą być zarówno osoby fizyczne, jak i prawne, a gdy chodzi o państwowe i samorządowe jednostki organizacyjne i organizacje społeczne, również jednostki nie posiadające osobowości prawnej. Zdaniem Sądu, skarżąca A. [...] posiada własny interes prawny w sprawie niniejszej, wywodzący się z przepisów prawa materialnego, zatem przysługuje jej status strony postępowania. Zgodnie z art. 5 ustawy z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa, Skarb Państwa powierza A. wykonywanie prawa własności i innych praw rzeczowych na jego rzecz w stosunku do mienia, o którym mowa w art. 1 i art. 2, zatem w odniesieniu do powierzonego jej mienia państwowego A. jest jednostką organizacyjną Skarbu Państwa reprezentującą go. Posiada zatem status strony postępowania, którego przedmiotem jest mienie wchodzące w skład Zasobu. Jak wynika z art. 5 ust. 2 ustawy, a także jak podkreślono w orzecznictwie A. [...] wykonuje uprawnienia właściciela (Skarbu Państwa) na zasadach określonych w ustawie z dnia 19 października 1991 r. o gospodarowaniu nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa i korzysta z takich samych uprawnień jak każdy właściciel (por. wyrok NSA z dnia 18 lutego 1994 r. sygn. akt II S.A. 241/92, ONSA 1995/2/67; wyrok NSA z dnia 2 czerwca 1997 r. sygn. akt IV S.A./1335/95, ONSA 1998/2/59). A. występuje w obrocie prawnym samodzielnie, wykonując w imieniu własnym prawa Skarbu Państwa do powierzonego jej mienia. Rację należy przyznać stronie skarżącej, że A. [...] działa w sprawie w sferze uprawnień właścicielskich (dominium), a nie wykorzystując atrybuty władzy (imperium). Oznacza to, że nie ma konfliktu między organami administracji, które, każdy z innej pozycji, stoją na straży interesów Skarbu Państwa. Zatem zaskarżona decyzja umarzająca postępowanie odwoławcze jako zainicjowane przez podmiot nie będący stroną, zapadła z naruszeniem wskazanych na wstępie przepisów. Jako taka podlegała uchyleniu na podstawie art. 145 § 1 lit. a i c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).