II SA/Po 642/08

WyrokWSA w Poznaniu2008-12-17

Skład orzekający: Edyta Podrazik, Barbara Drzazga, Danuta Rzyminiak-Owczarczak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca, który nie był stroną postępowania administracyjnego, ale którego sytuacja prawna została ukształtowana przez zaskarżoną decyzję (np. jako posiadacza nieruchomości), posiada interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego?
Ratio decidendi
Przedsiębiorca, który nie był stroną postępowania administracyjnego, ale którego sytuacja prawna została ukształtowana przez zaskarżoną decyzję (np. jako posiadacza nieruchomości na podstawie decyzji o zajęciu), posiada interes prawny do wniesienia skargi do sądu administracyjnego. Prawo do sądu, zgodnie z art. 50 PPSA, opiera się na interesie prawnym, który nie musi pokrywać się z kręgiem stron postępowania administracyjnego. Zaskarżona decyzja, uchylając decyzję o wywłaszczeniu i umarzając postępowanie, bezpośrednio wpływa na sytuację prawną inwestora, który będzie ponosił odpowiedzialność jako posiadacz nieruchomości zgodnie z Kodeksem Cywilnym.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi Kopalni Węgla Brunatnego "A" S.A. na decyzję Wojewody uchylającą decyzję Starosty o wywłaszczeniu nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa na cele związane z odkrywką węgla brunatnego oraz umarzającą postępowanie. Kopalnia, jako inwestor, posiadała nieruchomość na podstawie decyzji o jej niezwłocznym zajęciu. Wojewoda uchylił decyzję Starosty, uznając, że cel wywłaszczenia został już zrealizowany, co czyni dalsze postępowanie wywłaszczeniowe niedopuszczalnym. Kopalnia wniosła skargę, kwestionując m.in. interpretację pojęcia "cel publiczny" i kwalifikację węgla brunatnego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę Kopalni Węgla Brunatnego "A" S.A. w K.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Edyta Podrazik (spr.) Sędziowie Sędzia WSA Barbara Drzazga Sędzia WSA Danuta Rzyminiak-Owczarczak Protokolant St. sekretarz sądowy Katarzyna Bela po rozpoznaniu w Poznaniu na rozprawie w dniu 17 grudnia 2008 r. sprawy ze skargi Kopalni Węgla Brunatnego "A." w K. S. A. na decyzję Wojewody z dnia (...) Nr (...) (...) w przedmiocie uchylenia decyzji i umorzenia postępowania administracyjnego; oddala skargę. /-/ D. Rzyminiak-Owczarczak /-/ E. Podrazik /-/ B. Drzazga Starosta K. decyzją z dnia (...) 2002 r., nr (...), wywłaszczył na rzecz Skarbu Państwa na cele związane z realizacją odkrywki węgla brunatnego "J" wraz z inwestycjami towarzyszącymi, niezabudowaną nieruchomość gruntową położoną w obrębie R., gm. K., oznaczoną numerem geodezyjnym (...) o pow. 1,5661 ha stanowiącą, zgodnie z zapisem w księdze wieczystej KW nr (...) prowadzonej przez Sąd Rejonowy w K., własność T. K. i będąca obciążoną hipoteką przymusową na rzecz Spółki "H" w M. Starosta ustalił odszkodowanie za dokonane wywłaszczenie opisanej nieruchomości w wysokości (...) zł, a ustaloną kwotę odszkodowania na rzecz właścicielki nieruchomości pomniejszył o kwotę (...) zł tytułem wierzytelności hipotecznej ustalonej na rzecz "H" Sp. z o.o. w M. Starosta wskazał także, iż decyzja stanowi podstawę wpisu w księdze wieczystej prawa własności wywłaszczonej nieruchomości na rzecz Skarbu Państwa. W uzasadnieniu powyższej decyzji stwierdzono, iż uchwałą nr (...) z dnia (...) 1994 r. Rada Miejska w K. zatwierdziła miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego gminy, zawierający obszar górniczy złoża P., utworzony decyzją Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, nr (...) z dnia (...) 1993 r. W oparciu o ustalenia powyższego planu, Wojewoda K. decyzją nr (...) o ustaleniu lokalizacji inwestycji, wyznaczył miejsce i granice lokalizacji odkrywki "J" zlokalizowanej na złożu obszaru górniczego P. z równoczesnym podziałem na odkrywkę J. II A i J. II B oraz projektowanym czasookresem eksploatacji poszczególnych złóż. Dla złoża P. – J. II B projektowany okres eksploatacji ustalony został na lata 1998 - 2018. Na podstawie powyższej decyzji inwestor rozpoczął działalność wydobywczą. Realizatorem ww. inwestycji, która zgodnie z art. 6 pkt 8 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2004 r. Nr 261 poz. 2603 ze zm.) utożsamiona została z celem publicznym, stosownie do koncesji udzielonej, przez Ministra Ochrony Środowiska Zasobów Naturalnych i Leśnictwa, nr (...) z dnia (...) 1994 r. i z dnia (...) 1998 r., była Kopalnia Węgla Brunatnego "A" S.A. w K. Z powodu braku możliwości, pomimo poczynionych starań, nabycia praw do nieruchomości należącej do T. K. w drodze umowy cywilnoprawnej, KWB "A" S.A. wniosła do Starosty K. o wywłaszczenie działki (...). Postępowanie wywłaszczeniowe poprzedzono rokowaniami, które nie doprowadziły do porozumienia. T. K. żądała wywłaszczenia całej nieruchomości, natomiast KWB "A" S.A. nie wyraziła na to zgody uzasadniając swoje stanowisko planami wydobywczymi oraz brakiem środków na wykup całej nieruchomości. W tej sytuacji Starosta w dniu (...) 2000 r. wszczął postępowanie wywłaszczeniowe. Decyzja Starosty z dnia (...) 2002 r. stała się podstawą do wydania - decyzją Starosty K. z dnia (...) 2002 r., znak (...) - zezwolenia na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości. Decyzji powyższej został nadany rygor natychmiastowej wykonalności. Wojewoda W., w wyniku wniesionego przez T. K. odwołania, uchylił decyzją z dnia (...) 2002 r., znak (...), decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia. Następnie decyzją z dnia (...) 2002 r., znak (...) Starosta K. zezwolił KWB "A" S.A. na niezwłoczne zajęcie przedmiotowej nieruchomości położonej w gminie K. Decyzją Wojewody W. z dnia (...) 2002 r., znak (...) decyzja powyższa została uchylona, a postępowanie organu I instancji umorzone. Wobec uchylenia decyzji z dnia (...) 2002 r. Starosta K. decyzją z dnia (...) 2002 r., znak (...), na podstawie art. 122 ust. 1 ustawy z dnia 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami zezwolił KWB "A" S.A. na niezwłoczne zajęcie wywłaszczonej na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości położonej w gminie K. Decyzji powyższej nadano rygor natychmiastowej wykonalności wobec konieczności zapewnienia ciągłości dostaw węgla dla potrzeb elektrowni regionu K., a także dla zabezpieczenia gospodarstwa narodowego przed ciężkimi stratami. Odwołanie od powyższej decyzji oraz wniosek o wstrzymanie jej natychmiastowej wykonalności wniósł do Wojewody W. pełnomocnik T. K. Wojewoda postanowieniem z dnia (...) 2003 r., znak (...), odmówił wstrzymania natychmiastowej wykonalności decyzji z dnia (...) 2002 r., zaś decyzją z dnia (...) 2003 r., znak (...) utrzymał powyższą decyzję w mocy. Skarga wniesiona na powyższe rozstrzygnięcie Wojewody do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu przez T. K. została wyrokiem z dnia 16 lutego 2005 r., sygn. akt II SA/Po 325/03, oddalona. Również wniesiona do Naczelnego Sądu Administracyjnego przez T. K. skarga kasacyjna na powyższe orzeczenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego została wyrokiem z dnia 12 maja 2006 r., sygn. akt I OSK 846/05, oddalona. Niezależnie od postępowania w przedmiocie zajęcia wywłaszczonej nieruchomości, przed Wojewodą W. toczyło się postępowanie odwoławcze w przedmiocie uchylenia decyzji wywłaszczeniowej Starosty K. z dnia (...) 2002 r., zapoczątkowane odwołaniem wniesionym przez T. K., która żądała wywłaszczenia całej nieruchomości i wskazywała, iż wywłaszczona działka stanowi integralną część gospodarstwa rolnego. W wyniku rozpoznania odwołania Wojewoda W. decyzją z dnia (...) 2002 r., nr (...), uchylił decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r. i umorzył postępowanie pierwszej instancji. Skarga na powyższą decyzję, wniesiona przez KWB "A" S.A. w K. do Naczelnego Sądu Administracyjny Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu została w dniu 17 września 2002 r., postanowieniem o sygn. II SA/Po 1865/02, odrzucona. Prezes Urzędu Mieszkalnictwa i Rolnictwa Miast decyzją z dnia (...) 2002 r., nr (...), z urzędu stwierdził nieważność decyzji Wojewody W. z dnia (...) 2002 r. Ponownie rozpoznając odwołanie T. K. Wojewoda W. decyzją z dnia (...)2003 r. nr (...) utrzymał w mocy decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r. w pełni podzielając zawartą w niej argumentację. Ponadto organ odwoławczy wskazał, iż złoża węgla brunatnego stanowią własność Skarbu Państwa, bowiem węgiel brunatny należy do kopalin podstawowych. W złożonej na powyższą decyzję przez T. K. skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego Ośrodek Zamiejscowy w Poznaniu skarżąca powtórzyła zarzuty z odwołania. Podniosła również, że kopalina, jaką jest węgiel brunatny, stanowi część składową nieruchomości, co w ocenie skarżącej powoduje, iż do wartości odszkodowawczej powinna być zaliczona również kopalina. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddali powyższą skargę w dniu 15 września 2005 r., sygn. akt II SA/Po 2181/03, uznając, iż zaskarżona decyzja była zgodna z przepisami obowiązującego prawa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego T. K., podtrzymując dotychczasowe zarzuty oraz wskazując na fakt nielegalnego przeprowadzenia w przedmiotowej sprawie postępowania wywłaszczeniowego. Uzasadniając skargę pełnomocnik skarżącej podniósł, iż Sąd w swoim orzeczeniu nie zwrócił uwagi na fakt, że decyzja wydana w przedmiotowej sprawie była rodzajowo i w swym uzasadnieniu odmienna od wydanej już uprzednio w prowadzonym postępowaniu decyzji Wojewody W. z dnia (...) 2003 r. Pomimo wcześniejszego podzielenia przez Wojewodę stanowiska odwołującej, zaskarżona decyzja utrzymała w mocy decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r. Skarżąca podniosła zarzut nielegalność przeprowadzonego wywłaszczenia nieruchomości położonych na obszarach przeznaczonych w planach miejscowych na cele publiczne poprzez wywłaszczenie nieruchomości na rzecz przedsiębiorcy KWB "A" w K. SA, tj. spółki prawa handlowego. Stąd wywłaszczenie nieruchomości nie nastąpiło, zgodnie z treścią art. 6 pkt 8 ustawy o gospodarce nieruchomościami, na cel publiczny, którym powinno być wydobywanie "kopalin stanowiących własność Skarbu Państwa". Skarżąca wskazała ponadto, iż przepis art. 7 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. - Prawo geologiczne i górnicze (tekst jedn. Dz. U. z 2005 r. Nr 228, poz. 1947 ze zm.) wyraźnie wskazuje, że złoża kopalin nie stanowiące części składowych nieruchomości gruntowej są własnością Skarbu Państwa, tym samym to co jest częścią składową jest własnością właściciela nieruchomości. Zdaniem skarżącej złoża węgla brunatnego stanowią części składowe nieruchomości, co zgodnie z Kodeksem cywilnym wskazuje, że nie mogą być one odrębnym przedmiotem własności i innych praw rzeczowych, są bowiem wydobywane z naruszeniem całości rzeczy, "odrywane" przy zniszczeniu samej rzeczy, co przy metodzie wydobywania ich (odkrywkowe) jest nie do uniknięcia. Równocześnie skarżąca podniosła, że przyznane jej odszkodowanie naruszyło postanowienia art. 128 oraz art. 130 ustawy o gospodarce nieruchomościami, bowiem jego wysokość nie była adekwatna do stanu i wartości wywłaszczonej nieruchomości w dniu wydania decyzji o wywłaszczeniu. Przyznane odszkodowanie nie ujmowało wartości złoża kopaliny węgla brunatnego, będącego częścią składową nieruchomości, oraz nie obejmowało zmian, jakie zaszły na przedmiotowej nieruchomości pomiędzy dniem sporządzenia wyceny a dniem wydania decyzji. W opinii skarżącej w prowadzonym postępowaniu naruszono również art. 13 kpa (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), poprzez nie podjęcie działań służących realnemu nakłonieniu stron do zawarcia ugody. Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 22 maja 2002 r., sygn. akt I OSK 959/06 uchylił zaskarżony wyrok WSA w Poznaniu z dnia 15.09.2005 r. i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Poznaniu. Naczelny Sąd Administracyjny uznał za zasadny zarzut, iż Sąd I instancji nie odniósł się w pełni do zarzutów sformułowanych przez stronę w skardze. Sąd I instancji nie odpowiedział na podstawowy zarzut skarżącej kwestionujący prawo Skarbu Państwa do kopaliny węgla brunatnego występującego na jej nieruchomości, a więc zasadności wywłaszczenia. Ponadto Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu tylko jednym zdaniem odniósł się do zarzutów skargi o naruszeniu przepisów postępowania administracyjnego w toczącej się sprawie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 09 sierpnia 2007 r., sygn. akt III SA/Po 601/07, uchylił decyzję Wojewody W. z dnia (...) 2003 r. wskazując, iż organ administracji wydając przedmiotową decyzję dopuścił się naruszenia art. 7, art. 77 oraz art. 107 § 3 kpa poprzez niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy oraz niewystarczające uzasadnienie prawne podjętego rozstrzygnięcia. Ponownie rozpoznając sprawę Wojewoda W. decyzją z dnia (...) 2008 r. uchylił decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r., znak (...), o wywłaszczeniu na rzecz Skarbu Państwa nieruchomości należącej do T. K., położonej w gminie K., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka nr (...), oraz umorzył postępowanie pierwszej instancji. Uzasadniając swoją decyzję organ II instancji wskazał, iż Starosta nie podjął wszelkich niezbędnych działań zmierzających do dokładnego i wszechstronnego wyjaśnienia sprawy, w szczególności pominął przeprowadzenie kolejnej rozprawy administracyjnej oraz błędnie przyjął, iż kopaliny wydobywane metodą odkrywkową, w tym węgiel brunatny, są częścią składową nieruchomości gruntowej i nie stanowią własności Skarbu Państwa, co w konsekwencji doprowadziło do wadliwego określenia wysokości odszkodowania przyznanego uchyloną decyzją Starosty. Jednocześnie Wojewoda wskazał, iż obecnie w przedmiotowej sprawie zachodzi niedopuszczalność orzeczenia o wywłaszczeniu. W wyniku wydania ostatecznej decyzji o zajęciu wywłaszczonej decyzji i nadaniu jej rygoru natychmiastowej wykonalności zrealizowano cel wywłaszczenia, jakim była realizacja odkrywki węgla brunatnego "J. II B". Tym samym zrealizowanie celu wywłaszczenia wyłącza możliwość wydania ex post decyzji o wywłaszczeniu, w związku z brakiem materialnej przesłanki określonej w art. 112 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami – wywłaszczeniu nieruchomości w celu realizacji celu publicznego. Brak możliwości uregulowania stanu prawnego nieruchomości w trybie administracyjnym skutkuje koniecznością umorzenia postępowania. Równocześnie organ pouczył strony, że w powyższym przypadku stosunki pomiędzy inwestorem, jako posiadaczem nieruchomości, a właścicielem nieruchomości są kształtowane według zasad określonych w art. 224 - 231 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks Cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16 poz. 93 ze zm.). Skargę na powyższą decyzję wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu KWB "A" S. A. w K. Skarżący zarzucił organowi naruszenie art. 112 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami poprzez wadliwe przyjęcie, że wydobywanie kopalin nie ma charakteru celu publicznego. W opinii skarżącego nieruchomość, wywłaszczona uchyloną decyzją z dnia (...) 2002 r., została wykorzystana na wydobycie kopalin, a więc na realizację celu publicznego, co wyczerpało przesłankę niezbędności określoną w art. 112 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Ponadto skarżący nie zgodził się z interpretacją organu administracji, który uznając stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego oraz Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu stwierdził, iż węgiel brunatny nie stanowi kopalin będących własnością Skarbu Państwa, lecz część składową nieruchomości, a jego wydobycie nie stanowi celu publicznego. Dla potwierdzenia powyższego stanowiska, skarżąca odwołała się do zasad współżycia społecznego oraz słusznego interesu społecznego oraz wskazała, że przeciwko takiej interpretacji przemawia art. 142 ust. 4 ustawy Prawo geologiczne i górnicze, który utrzymał w mocy art. 5 dekretu z 1953 r. Prawo górnicze wskazujący iż "Skarb Państwa korzystając z wyłączeniem innych osób ze złóż kopalin oddaje je w użytkowanie górnicze poprzez udzielenie koncesji". Zdaniem skarżącej nie ma prawnych i faktycznych możliwości korzystania ze złóż węgla brunatnego przez podmioty inne niż KWB "A" S.A. Równocześnie skarżący podważył argumentację Wojewody dotyczącą niedopuszczalności orzeczenia o wywłaszczeniu nieruchomości, co do której zrealizowano cel publiczny na podstawie wykonalnych decyzji zezwalających na zajęcie nieruchomości, wskazując iż wydanie decyzji wywłaszczeniowej będzie w powyższym stanie faktycznym stanowiło jedynie potwierdzenie zaistniałego stanu rzeczy. W odpowiedzi na skargę Wojewoda W. podtrzymał swoje stanowisko, wskazując jednocześnie, iż w jego opinii KWB "A" S.A. w K. nie była stroną postępowania wywłaszczeniowego i nie miała tym samym zdolności skargowej do wszczęcia postępowania przed sądem administracyjnym. Pismem z dnia (...) 2008 r. pełnomocnik T. K. podniósł, iż KWB "A" S.A., która nie była stroną postępowania administracyjnego nie jest podmiotem uprawnionym do złożenia skargi w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Wojewódzki Sad Administracyjny zważył, co następuje: Skarga okazała się bezzasadna. W pierwszej kolejności konieczne jest rozstrzygnięcie, czy skarżący - KWB "A" S.A. w K. - miał zdolność skargową do zainicjowania postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Poznaniu. Przedmiotem zaskarżenia we wniesionej przez KWB "A" S.A. skardze jest decyzja Wojewody W. uchylająca decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r. o wywłaszczeniu nieruchomości, oraz umarzająca postępowanie w sprawie z powodu zrealizowania celu, na jaki nieruchomość miała być wywłaszczona. Jak wynika z akt sprawy od (...) 2002 r. w obrocie prawnym pozostawała decyzja zezwalająca na podstawie art. 122 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami na niezwłoczne zajęcie przez KWB "A" SA nieruchomości, wywłaszczonej decyzją Starosty z dnia (...) 2002 r. Decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Na mocy decyzji z (...) 2002 r. skarżąca była posiadaczem przedmiotowej nieruchomości. Sąd zwraca uwagę, że KWB "A" S.A. brała udział w toczących się przed organami administracyjnymi postępowaniach jako uczestnik postępowania – doręczano jej decyzje oraz pisma wydane w toku postępowania oraz umożliwiono wypowiedzenie się co do zebranego materiału dowodowego. Również zaskarżona decyzja została doręczona przez Wojewodę W. skarżącemu z urzędu. Jednocześnie z treści zaskarżonej decyzji wynika, że w dalszej kolejności roszczenia pomiędzy właścicielem nieruchomości, co do której toczyło się postępowanie wywłaszczeniowe, a podmiotem będącym inwestorem - posiadaczem nieruchomości na mocy decyzji o zajęciu wywłaszczonej nieruchomości, a więc KWB "A" S.A., będą opierały się na art. 224 – 231 Kodeksu Cywilnego. Oznacza to, że skarżący będzie ponosił odpowiedzialność za wyrządzone straty jako posiadacz nieruchomości. Tym samym to właśnie on, jako inwestor, bezpośrednio ponosi skutki zaskarżonej decyzji, skąd wywodzić należy jej interes prawny. Konstrukcja legitymacji procesowej przed sądem administracyjnym opierająca się, zgodnie z art. 50 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) na interesie prawnym podmiotu wnoszącego skargę zakłada, że zakres podmiotów uprawnionych do wniesienia skargi nie musi się pokrywać z zakresem podmiotów będących stronami postępowania administracyjnego (post. NSA Z 15 maja 2008, LEX 387935). Inna interpretacja powyższego artykułu prowadziłaby do ograniczenia prawa do sądu, co w sytuacji, gdy zaskarżona decyzja kształtuje sytuację prawną inwestora – kopalni, uznać należy za niedopuszczalne. Na marginesie powyższych rozważań podkreślić należy, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału Konstytucyjnego prawo do sądu, a więc prawo do zainicjowania postępowania sądowego nie jest równoznaczne z przyznaniem racji stronie. Zaskarżona decyzja Wojewody uchyliła decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r., która wywłaszczała nieruchomość T. K. położoną w obrębie R., gm. K., oznaczoną numerem geodezyjnym (...) o pow. 1,5661 ha na cel publiczny - cel związany z realizacją odkrywki węgla brunatnego. Wydanie w dniu (...) 2002 r. decyzji zezwalającej na zajęcie wywłaszczonej nieruchomości umożliwiło KWB "A" S.A. w K. realizację celu wywłaszczenia, tj. eksploatację złoża węgla brunatnego. Działalność, której przedmiotem było wydobycie węgla z przedmiotowego złoża została przez skarżącą Kopalnię zakończona przed dniem (...) 2008 r., a więc w dacie wydawania zaskarżonej decyzji Wojewody cel wywłaszczenia został zrealizowany. Jak wynika z treści art. 112 ust. 3 ustawy o gospodarce nieruchomościami wydanie decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości jest dopuszczalne jedynie w przypadku niemożności zrealizowania celu publicznego w sposób inny, niż poprzez pozbawienie albo ograniczenie praw do nieruchomości. Naczelny Sąd Administracyjny wielokrotnie podkreślał, iż treść powyższego artykułu przesądza, że decyzja wywłaszczeniowa może zostać wydana jedynie przed zrealizowaniem celu wywłaszczenia (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 22 czerwca 2001 r., sygn. akt I SA 242/02, LEX 54433, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 02 grudnia 2003 r., sygn. akt I SA 1332/02, LEX 149525). Zrealizowanie inwestycji przed wydaniem decyzji wywłaszczeniowej skutkuje bowiem brakiem materialnej przesłanki uzasadniającej ingerencję w prawo własności poprzez wywłaszczenie nieruchomości. W przedmiotowej sprawie zarówno Naczelny Sąd Administracyjny jak i Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazały, że postępowanie administracyjne zakończone decyzją Starosty z dnia (...) 2002 r. prowadzone było w sposób wadliwy, uzasadniający ponowne rozpatrzenie sprawy przez organ II instancji. Wojewoda prawidłowo posiłkując się wskazaniami sądów co do dalszego toku postępowania, wyeliminował z obrotu prawnego obarczoną wadami decyzję wywłaszczeniową Starosty K. Pozostawienie powyższej decyzji w obrocie prawnym pozostawałoby w sprzeczności z nadrzędnymi zasadami postępowania administracyjnego, takimi jak zasada praworządności czy zasada pogłębiana zaufania obywateli do państwa. Jednocześnie zrealizowanie celu publicznego, który uzasadniał prowadzenie postępowania wywłaszczeniowego, zamknął drogę organom administracji publicznej do ponownego prowadzenia postępowania w celu wydania decyzji o wywłaszczeniu nieruchomości położonej w K. Tym samym podnoszone przez skarżącego zarzuty dotyczące błędnej wykładni pojęcia "cel publiczny" czy też kwalifikacji węgla brunatnego nie mają wpływu na treść rozstrzygnięcia Wojewody W. Sąd podkreśla, że zrealizowanie celu publicznego, jakim miała być eksploatacja złóż węgla brunatnego na przedmiotowej działce, zamknął drogę prowadzącą do wydania decyzji wywłaszczeniowej. Równocześnie Sąd wskazuje, iż Wojewoda prawidłowo wskazał, iż dalsze dochodzenie roszczeń pomiędzy inwestorem KWB "A" S.A., jako posiadaczem nieruchomości, a właścicielem nieruchomości T. K. musi być kształtowane według zasad określonych w art. 224 - 231 Kodeksu Cywilnego. Reasumując dotychczasowe rozważania wskazać należy, że Wojewoda W. prawidłowo uchylił decyzję Starosty K. z dnia (...) 2002 r. i umorzył jako bezprzedmiotowe postępowanie w sprawie wywłaszczenia nieruchomości położonej w K. W tym stanie rzeczy zaskarżona decyzja odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) skargę oddalano. /-/ B.Drzazga /-/ E.Podrazik /-/ D.Rzyminiak-Owczarczak MK

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 14.07.2026. · Źródło