II SA/Rz 450/08

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie w składzie następującym: Przewodniczący NSA Maria Zarębska-Kobak /spr./ Sędziowie WSA Zbigniew Czarnik NSA Małgorzata Wolska Protokolant st. sekr. sąd. Anna Mazurek-Ferenc po rozpoznaniu w Wydziale II Ogólnoadministracyjnym na rozprawie w dniu 7 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi Z. Z. na czynność Prezydenta Miasta w przedmiocie odmowy zwrotu części opłaty za wydanie karty pojazdu I. stwierdza bezskuteczność czynności Dyrektora Wydziału Komunikacji dokonaną z upoważnienia Prezydenta Miasta i stwierdza, że skarżącemu Z. Z. przysługuje uprawnienie do zwrotu części opłaty za kartę pojazdu w kwocie 425 zł /słownie: czterysta dwadzieścia pięć złotych/ wydaną dla samochodu osobowego marki Volkswagen Passat nr rej. [...]; II. zasądza od Prezydenta Miasta na rzecz skarżącego Z. Z. kwotę 200 zł /słownie: dwieście złotych/ tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego. II SA/Rz 450/08 U Z A S A D N I E N I E W piśmie z dnia 11.04.2008 r., skierowanym do Prezydenta Miasta, Z. Z. żądał zwrotu części uiszczonej opłaty za wydanie karty pojazdu dla samochodu marki Volkswagen Passat nr rejestracyjny [...] w kwocie 425 zł. W motywach wniosku podał, że w dniu 29.07.2004 r. zarejestrował w Urzędzie Miasta Wydział Komunikacji w/w samochód Volkswagen Passat nr rej. [...] wpłacając jednocześnie kwotę 500,- zł tytułem opłaty za kartę pojazdu działając w oparciu o przepis § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu /Dz. U z 2003 r., Nr 137, poz. 1310/. Twierdził, że pobranie opłaty w kwocie 500,- zł za wydanie karty pojazdu dla używanego samochodu sprowadzonego z kraju Unii Europejskiej jest niezgodne z przepisami ustawy z dnia 20.06.1997 r. – Prawo o ruchu drogowym jak i przepisami prawa Wspólnoty Europejskiej /art. 90 Traktatu Ustanawiającego Wspólnotę Europejską – Dz. U. z 2004 r., Nr 90, poz. 864, ze zm./. Z powołaniem się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 18.01.2006 r. sygn. U 6/04, który stwierdził niezgodność przepisu wyżej cyt. rozporządzenia z ustawą Prawo o ruchu drogowym, gdyż cyt. rozporządzenie zawyża wysokość opłaty, a tym samym wykracza poza zakres upoważnienia ustawowego. Pobranie opłaty w wysokości 500,- zł za wydanie kary pojazdu dla używanego samochodu sprowadzanego z kraju Unii Europejskiej stanowi ewidentne naruszenie zasady równego traktowania związanej ze swobodą przemieszczania towarów na terytorium Unii Europejskiej, a tym samym łamie zasadę wprowadzenia handlu pomiędzy państwami członkowskimi Wspólnoty Europejskiej. W ocenie skarżącego wysokość pobierania opłaty za wydanie karty pojazdu powinna być pobierana w wysokości 75,- zł, tak jak pobiera się opłatę za wydanie karty pojazdu od samochodów nowych. Prezydent Miasta w piśmie z dnia 23.04.2008 r., Nr [...] odmówił zwrotu części uiszczonej opłaty w kwocie 425 zł i wyjaśnił, że w dacie rejestracji przedmiotowego samochodu obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu /Dz. U. Nr 137, poz. 1310/. Paragraf 1 ust. 1 tego rozporządzenia stanowił, że za wydanie karty pojazdu przy pierwszej rejestracji pojazdu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej organ rejestrujący pobiera opłatę w wysokości 500 zł i taka opłata została pobrana. Dodatkowo wyjaśnił, że skutkiem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17.01.2006 r. była zmiana rozporządzenia w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu z kwoty 500 zł do kwoty 75 zł /Dz. U. Nr 59, poz. 421/. Wskazane rozporządzenie weszło w życie z dniem 15.04.2006 r. i z tym dniem dotychczasowe rozporządzenie z 2003 r. utraciło moc obowiązującą, ale do tego czasu organ był zobowiązany do pobierania opłaty w kwocie 500 zł. Po tej odmowie Z. Z. pismem z dnia 30.04.2008 r. wezwał Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa podtrzymując argumenty zawarte w piśmie z dnia 11.04.2008 r. /wezwanie do zwrotu bezprawnie pobranej kwoty 425,- zł/ oraz powołał się na wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3.04.2008 r., sygn. akt II SA/Rz 109/08, w którym to wyroku Sąd przyznał skarżącemu uprawnienie do otrzymania zwrotu części opłaty za kartę pojazdu osobowego w kwocie 425,- zł. W odpowiedzi na powyższe wezwanie do usunięcia naruszenia prawa Prezydent Miasta pismem z dnia 21.05.2008 r. [...] , doręczone skarżącemu w dniu 26.05.2008 r., podtrzymał odmowę zwrotu kwoty 425,- zł zawartą w piśmie z dnia 23.04.2008 r., jednocześnie ustosunkował się do powołanego wyroku przez skarżącego, wyjaśniając że wyrok ten jest nieprawomocny i ewentualna jego argumentacja może być uwzględniona po jego uprawomocnieniu się. W skardze wniesionej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie skarżący Z. Z. wniósł o uchylenie zaskarżonej czynności odmawiającej zwrotu kwoty 425,- zł oraz o stwierdzenie, że jest uprawniony do otrzymania zwrotu tej kwoty. Wniósł również o zasądzenie od Prezydenta Miasta na jego rzecz kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wyjaśnił, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 3.04.2008 r. sygn. akt II SA/Rz 109/08 jest prawomocny wskazując, na rozważenie przez organ zastosowania trybu autokontroli na podstawie art. 54 § 3 p.p.s.a. W dalszej części argumentów skargi skarżący przytoczyła argumentację, jak w wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Powołał się na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17.01.2006 r. sygn. U 6/04 stwierdzający niezgodność § 1 ust. 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003 r. w sprawie wysokości opłaty za kartę pojazdu z art. 77 ust. 4 pkt 2 i ust. 5 ustawy z dnia 20.06.1997 r. Prawo o ruchu drogowym oraz z art. 92 ust. 1 i art. 217 Konstytucji RP, który stwierdza, że zawyża wysokość opłaty, a tym samym rozporządzenie wykracza poza zakres upoważnienia zawartego w ustawie. W odpowiedzi na skargę Prezydent Miasta wniósł o odrzucenie skargi w związku z naruszeniem terminu określonego w art. 52 § 3 p.p.s.a. i wskazał, że skarżący wystąpił z wezwaniem do zwrotu opłaty w dniu 16.04.2008 r., a wezwanie do usunięcia naruszenia prawa złożył w dniu 30.04.2008 r., a tym samym przekroczył termin określony w art. 52 § 3 p.p.s.a., nie składając prośby o przywrócenie terminu do złożenia wezwania o usunięcie naruszenia prawa, ewentualnie o oddalenie skargi wskazując, że wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17.01.2006 r. orzekł o utracie mocy obowiązującej wskazanego przepisu rozporządzenia z dniem 1.05.2006 r., które orzeczenie to nie ma mocy wstecznej, a tym samym orzeczenie co do wysokości opłaty znajduje wsparcie w treści zapisu rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28.07.2003 r. /Dz. U. z 2003 r., nr 137, poz. 1310/. Odnosząc się od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie wskazanego przez skarżącego z dnia 3.04.2008 r. sygn. akt II SA/Rz 109/08 organ wyjaśnił, że stanowisko Sądu jest błędne co do ustalenia, że sprawa zwrotu pobrania opłaty jest sprawą nową i należało stosować nowe prawo obowiązujące w dacie podjęcia czynności z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego. Nadto organ wyjaśnił, że sprawę o zwrot opłaty za wydanie karty pojazdu pobranej w okresie obowiązywania rozporządzenia z dnia 28.07.2003 r. mogą być rozpatrywane w drodze postępowania cywilnego wskazując na orzeczenia w tym zakresie. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje; skarga zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3 § 1 i § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. z 2002 r. Nr 153 poz. 1270 ze zm./ zwanej dalej P.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, obejmującą między innymi orzekanie w sprawach skarg na podejmowane akty lub czynności, które dotyczą określonego uprawnienia lub obowiązku. W przedmiotowej sprawie skarżący Z. Z. domagał się uchylenia zaskarżonej czynności odmawiającej zwrotu kwoty 425 zł oraz stwierdzenia, że przysługuje mu uprawnienie do otrzymania tej kwoty. Stan faktyczny sprawy jest niekwestionowany i sprowadza się do stwierdzenia faktu, że skarżący w dniu 29 lipca 2004 r. zarejestrował w Urzędzie Miasta Wydział Komunikacji samochód marki Volkswagen Passat i uiścił opłatę za wydanie karty pojazdu w kwocie 500 zł. W dniu 11 kwietnia 2008 r. złożył wniosek o zwrot części uiszczonej opłaty za wydanie karty pojazdu dla samochodu marki Volkswagen Passat nr rej. [...] w kwocie 425 zł powołując się na zmianę przepisów w tym zakresie. Dyrektor Wydziału Komunikacji działający z upoważnienia Prezydenta Miasta czynnością z dnia 23 kwietnia 2008 r. odmówił zwrotu części uiszczonej opłaty w kwocie 425 zł i wyjaśnił, że w dacie rejestracji przedmiotowego samochodu obowiązywało rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r. w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu /Dz.U. Nr 137 poz. 1310/. Skarżący pismem z dnia 30 kwietnia 2008 r wezwał Prezydenta Miasta do usunięcia naruszenia prawa. Odpowiadając na to wezwanie Prezydent Miasta pismem z dnia 21 maja 2008 r. doręczonym skarżącemu w dniu 26 maja 2008 r. podtrzymał odmowę zwrotu kwoty 425 zł i podtrzymał swoją argumentację jak w piśmie z dnia 23 kwietnia 2008 r. Na czynność Prezydenta Miasta z dnia 23 kwietnia 2008 r skarżący Z. Z. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie, domagając się jej uchylenia i przyznania uprawnienia do zwrotu jej części opłaty w kwocie 425 zł oraz zasądzenia na jego rzecz kosztów postępowania sądowego. Skarga wpłynęła do Prezydenta Miasta w dniu 18 czerwca 2008 r /data prezentaty przyjęcia skargi/ odpowiedź organu na wezwanie skarżącego do usunięcia naruszenia prawa doręczono skarżącemu w dniu 26 maja 2008 r. W ocenie Sądu skarga została wniesiona po wyczerpaniu trybu przewidzianego w art. 52 § 3 P.p.s.a, z zachowaniem 30 dniowego terminu od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, o jakim mowa w art. 53 § 2 P.p.s.a. Zatem zarzut organu, że skarga została złożona z naruszeniem terminu określonego w art. 52 § 3 P.p.s.a. jest nieuzasadniony. Przechodząc do oceny legalności dokonanej czynności z dnia 23 kwietnia 2008 r. dokonanej przez Dyrektora Wydziału Komunikacji działającego z upoważnienia Prezydenta Miasta dotyczącej odmowy zwrotu części uiszczonej opłaty w kwocie 425 zł stwierdzić należy, że w/w czynność jest niezgodna z prawem. Jako podstawę prawną należy wskazać na wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 r. sygn. akt U 6/04 /OTK –A 2006/1/3, który stwierdza iż § 1 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 28 lipca 2003 r w sprawie wysokości opłat za kartę pojazdu /Dz.U. Nr 137, poz. 1310/ jest niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 ust.5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. z 2005 r. Nr 109, poz. 908 ze zm./, z art. 92 ust.1 i art. 217 Konstytucji RP. W pkt II wyroku Trybunał orzekł, że § 1 ust.1 w/w rozporządzenia traci moc z dniem 1 maja 2006 r. W związku z w/w wyrokiem Minister Transportu i Budownictwa w dniu 28 marca 2006 r. wydał nowe rozporządzenie /Dz.U. Nr 59 poz. 421/, w którym określił opłaty za kartę pojazdu w kwocie 75 zł. Rozporządzenie to weszło w życie z dniem 15 kwietnia 2004 roku i z tym dniem utraciło moc obowiązującą rozporządzenie z dnia 28 lipca 2003 roku. Odmowa zwrotu opłaty za kartę pojazdu, która została pobrana na podstawie art. 77 ust. 3 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. z 2005 r. Nr 109, poz. 908 ze zm./, stanowi czynność materialno-techniczną w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Uprawnienie skarżącego do otrzymania zwrotu kwoty 425 zł zostało przesądzone w/w Wyrokiem Trybunału Konstytucyjnego, w którym stwierdzono, że jest on niezgodny z art. 77 ust. 4 pkt 2 ust.5 ustawy z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym /Dz.U. z 2005 r. Nr 109, poz. 908 ze zm./, z art. 92 ust.1 i art. 217 Konstytucji RP. Argument Prezydenta, że pobierając w 2004 roku opłatę za wydanie karty pojazdu w kwocie 500 zł działał zgodnie z obowiązującym prawem w sprawie sądowoadministracyjnej w ocenie Sądu nie ma znaczenia bowiem stosownie do art. 8 ust.2 Konstytucji RP, Sąd może odmówić zastosowania aktu podustawowego niezgodnego z ustawą i Konstytucją. Niezależnie podkreślenia wymaga, że w dacie podejmowania czynności w sprawie zwrotu kwoty 425 zł wskazane rozporządzenie z 2003 roku już nie obwiązywało, a sprawa niniejsza w stosunku do sprawy pobrania opłaty jest sprawą nową i należało stosować prawo obowiązujące w dacie podjęcia czynności z uwzględnieniem wyroku Trybunału Konstytucyjnego z dnia 17 stycznia 2006 roku. Z przedstawionych względów Sąd orzekł jak w sentencji wyroku po myśli art. 146 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm./. Z uwagi, na fakt, że charakter zaskarżonej czynności przesadza, że nie nadaje się ona do wykonania, Sąd odstąpił od orzeczenia na podstawie art. 152 P.p.s.a. O kosztach orzeczono po myśli art. 200 P.p.s.a.