I SA/Wr 1247/08
WyrokWSA we Wrocławiu2009-01-15
Skład orzekający: Jadwiga Danuta Mróz, Annetta Chołuj, Ewa Kamieniecka
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy organy podatkowe prawidłowo stwierdziły wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość stawki karty podatkowej na rok 2002, opierając się na przepisach art. 40 ust. 1 pkt 1 lub pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, w sytuacji gdy podatnik zgłosił rodzaj działalności jako "transport bagażowy do 2 ton" i "rozwożenie leków do aptek", a faktycznie świadczył usługi na rzecz jednego stałego klienta, obejmujące również czynności dodatkowe?Ratio decidendi
Sąd uchylił zaskarżoną decyzję i poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, uznając, że organy podatkowe nie przeprowadziły wystarczającego postępowania wyjaśniającego w celu prawidłowego zastosowania art. 40 ust. 1 pkt 1 lub pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Brak jest jasności, czy podatnik podał we wniosku dane niezgodne ze stanem faktycznym, a także kiedy i czy nastąpiły zmiany w sposobie wykonywania usług, które mogłyby uzasadniać stwierdzenie wygaśnięcia decyzji.Stan faktyczny
Skarżący M. D. został opodatkowany w formie karty podatkowej na rok 2002 w zakresie usług taksówkowych w formie przewozu ładunków. Organy podatkowe stwierdziły wygaśnięcie tej decyzji, uznając, że skarżący świadczył usługi transportowe wykraczające poza zakres usług taksówkowych, w tym usługi promocji i reklamy, a także przewoził gotówkę. Skarżący kwestionował te ustalenia, argumentując, że jego działalność była zbliżona do usług taksówkowych, a różnice w sposobie rozliczania wynagrodzenia nie zmieniały charakteru usługi. Sprawa trafiła do NSA, który uchylił wyrok WSA i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania.Rozstrzygnięcie
Uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji, orzeka, iż decyzje wymienione w pkt I nie podlegają wykonaniu, zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz skarżącego kwotę 755 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Jadwiga Danuta Mróz, Sędziowie Sędzia WSA Anetta Chołuj, Sędzia WSA Ewa Kamieniecka (sprawozdawca), Protokolant Marcin Kuliś, po rozpoznaniu na rozprawie w Wydziale I w dniu 15 stycznia 2009 r. sprawy ze skargi M. D. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] września 2006 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji organu pierwszej instancji w sprawie ustalenia zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne w formie karty podatkowej na 2002r. I. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] maja 2006 r. nr [...], II. orzeka, iż decyzje wymienione w pkt I nie podlegają wykonaniu, III. zasądza od Dyrektora Izby Skarbowej we W. na rzecz skarżącego kwotę 755 (siedemset pięćdziesiąt pięć) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.
Przedmiotem skargi jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej we W. z dnia [...] nr [...], utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...] nr [...] stwierdzającą wygaśnięcie decyzji w sprawie ustalenia M. D. zryczałtowanego podatku dochodowego od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne w formie karty podatkowej na 2002 r.
W dniu [...] M. D. złożył w Urzędzie Skarbowym [...] deklarację w sprawie opodatkowania w formie karty podatkowej ( PIT – 16 ), podając w części D.1.1 deklaracji ( Rodzaj i Zakres Działalności ) w poz. 42 rodzaj działalności jako "transport bagażowy do 2 ton". Natomiast, określając dokładnie zakres działalności w poz. 43 deklaracji podatnik wskazał "rozwożenie leków do aptek". Ponadto w poz. 44 deklaracji podatnik określił miejsce prowadzenia działalności jako "teren kraju".
Na podstawie powyższej deklaracji, Urząd Skarbowy ustalał podatnikowi w wydawanych decyzjach wysokość stawki podatku dochodowego w formie karty podatkowej na rok 1996 oraz lata następne, wskazując rodzaj i zakres działalności "usługi taksówkowe w zakresie przewozu ładunków", w tym decyzją z dnia [...] nr [...] ustalono wysokość miesięcznej stawki karty podatkowej na rok 2002 r. w kwocie [...].
Postanowieniem z dnia [...] nr [...], Naczelnik Urzędu Skarbowego [...] wszczął z urzędu postępowanie podatkowe wobec podatnika w sprawie spełnienia warunków opodatkowania zryczałtowanym podatkiem dochodowym w formie karty podatkowej za 2002 r. W toku postępowania ustalono, że podatnik świadczył w 2002 r. usługi transportowe na rzecz firmy A na podstawie umowy z dnia [...]. Usługi były świadczone na terenie województwa l., własnym środkiem transportu podatnika ( samochód marki [...] o ładowności 1070 kg ), z zabudową izotermiczną z agregatem schładzającym w części ładunkowej, nie wyposażonym w taksometr i polegały na dostarczaniu towarów z A do klientów zgodnie z otrzymanymi dokumentami sprzedaży, zbieraniu zamówień na dostawy towaru i przekazywaniu ich Spółce A w celu przygotowania towaru do ekspedycji oraz przekazywaniu ofert handlowych i materiałów reklamowych przygotowanych dla klientów przez Spółkę A. Zgodnie z umową podatnik ponosił pełną odpowiedzialność materialną za powierzony towar, a za wykonane zlecenia otrzymywał wynagrodzenie uzależnione od ilości przejechanych kilometrów. Z wyjaśnień podatnika wynikało także, że pobierał należności za dostarczony towar i dokonywał rozliczeń tych należności w stosunku do części aptek. Nie otrzymywał dodatkowego wynagrodzenia za zbieranie zamówień klientów i przekazywanie ofert handlowych i materiałów reklamowych.
Decyzją z dnia [...] nr [...] organ pierwszej instancji na podstawie art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 20 listopada 1998 r. o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne ( Dz. U. Nr 144, poz. 930 z późn. zm. ), dalej w skrócie: ustawa o zryczałtowanym podatku dochodowym oraz na podstawie art. 258 § 1 pkt 4 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa ( t. j.: Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz. 60 z późn. zm. ), dalej w skrócie: Ordynacja podatkowa stwierdził wygaśnięcie decyzji Urzędu Skarbowego [...] z dnia [...], ustalającej wysokość stawki karty podatkowej na 2002 r. W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w formie karty podatkowej mogą rozliczać się podatnicy świadczący usługi taksówkowe w zakresie przewozu ładunków. Natomiast podatnik świadczył usługi transportowe oraz dodatkowe, których zakres wybiegał poza usługi opodatkowane w formie karty podatkowej. Podatnik, oprócz przewozu leków, przekazywał oferty handlowe i materiały reklamowe ( tym samym wykonywał usługę promocji i reklamy leków rozprowadzanych przez firmę ) oraz przewoził gotówkę, a jej pobranie potwierdzał dowodem – kwit pobrania.
W odwołaniu podatnik wniósł o uchylenie decyzji organu pierwszej instancji, zarzucając naruszenie art. 4 ust. 1, art. 23 ust. 1 pkt 5 oraz art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym oraz art. 122, art. 180 i art. 187 Ordynacji podatkowej. Ustawodawca wprowadzając zryczałtowany podatek dochodowy w formie karty podatkowej w zakresie usług transportowych wykonywanych przy użyciu jednego pojazdu miał na myśli usługi o charakterze taksówkowym. Brak taksometru nie może więc skutkować odmową rozliczania w formie karty podatkowej. W ocenie podatnika nie zmienia również charakteru prowadzonej działalności gospodarczej okoliczność, że rozładowując przywożony towar podatnik przyjmował okazjonalnie od odbiorcy towaru gotówkę za dostarczony ładunek czy też pozostawiał ofertę klienta.
Po rozpatrzeniu odwołania, Dyrektor Izby Skarbowej we W. decyzją z dnia [...] nr [...] utrzymał w mocy decyzję organu pierwszej instancji, wyjaśniając, że pod pojęciem taksówki bagażowej należy rozumieć pojazd samochodowy odpowiednio wyposażony i oznaczony, przeznaczony do przewozu za ustaloną na podstawie taksometru opłatą, ładunków o masie nie przekraczającej 2,5 t. Organ odwoławczy, powołując art. 36 ust. 1 pkt 1 lit. a) oraz art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym stwierdził, że pomimo obowiązku podatnik nie powiadomił organu podatkowego o zmianach, jakie zaszły w stosunku do stanu faktycznego podanego w złożonym wniosku, ponieważ zakres usług wykonywanych przez podatnika jest szerszy niż tylko przewóz ładunków przy użyciu samochodu o ładowności do 2 ton, wskazany przez podatnika w deklaracji PIT – 16. Ponadto organ odwoławczy za bezzasadny uznał zarzut naruszenia art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, bowiem faktyczny zakres prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej ustalono dopiero w toku prowadzonego postępowania podatkowego i stwierdzono, że odbiega on od przedstawionego we wniosku złożonym na formularzu PIT -16.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skarżący wniósł o uchylenie decyzji organów obu instancji, zarzucając naruszenie:
- art. 40 ust. 1 pkt 1 i pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym przez ich niewłaściwe zastosowanie i nie wskazanie, który przepis prawa stanowił rzeczywistą podstawę prawną wydania zaskarżonej decyzji,
- art. 258 § 3 Ordynacji podatkowej oraz art. 40 ust. 2 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym przez podanie dwóch podstaw prawnych wygaśnięcia decyzji,
- art. 30 ust. 1 i art. 30 ust. 2 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym w związku z art. 165 § 3 Ordynacji podatkowej przez bezzasadne stwierdzenie, że skarżący składając wniosek o opodatkowanie na zasadach karty podatkowej zgłosił dane niezgodne z rzeczywistością,
- art. 122 oraz art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej przez brak podjęcia wszelkich działań zmierzających do ustalenia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności rzeczywistego charakteru usług świadczonych przez skarżącego,
- art. 23 ust. 1 pkt 5 w związku z poz. 2 załącznika nr 3 do ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym przez jego niewłaściwe zastosowanie.
W ocenie skarżącego twierdzenie przez organy podatkowe, że w roku 1995 podatnik składając wniosek o opodatkowanie na zasadach karty podatkowej podał dane niezgodne ze stanem faktycznym, nie znajduje potwierdzenia w zgromadzonym materiale dowodowym, co skutkuje brakiem podstaw do wydania decyzji o stwierdzeniu wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość podatku w formie karty podatkowej za rok 2002 w oparciu o art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Brak jest również podstaw do zastosowania art. 40 ust. 1 pkt 3 powołanej ustawy, skoro organ podatkowy nie stwierdził, że w trakcie prowadzonej działalności gospodarczej zaszły jakiekolwiek zmiany mające wpływ na zasadność opodatkowania w formie karty podatkowej.
Skarżący zarzucił, że ze zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego nie sposób przyjąć, że świadczył on usługi dodatkowe. Organ próbuje bowiem wyodrębnić poszczególne czynności realizowane w ramach jednej usługi świadczonej przez podatnika. W ocenie skarżącego świadczona przez niego usługa jest analogiczna jak usługi świadczone z wykorzystaniem taksometru, a różni się jedynie techniką obliczania należnego wynagrodzenia, co nie może przesądzać o odmiennym charakterze usługi.
W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej we W. wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu w wyroku z dnia 29 stycznia 2007 r. sygn. akt I SA/Wr 1672/06 oddalił skargę. Sąd uznał, że słusznie organy podatkowe oceniły, że faktycznie wykonywane przez skarżącego usługi nie mieszczą się w pojęciu usług taksówkowych w zakresie przewozu ładunków, o jakich mowa w art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Skarżący zawarł bowiem ze spółką A umowę o stałe świadczenie usług, a zatem zleceniodawca nie był okazyjnym klientem skarżącego; ponadto strona wykonywała wiele innych czynności niż sam przewóz towarów, co pozwoliło zakwalifikować organom powyższą działalność jako działalność inną niż usługi taksówkowe. Uzasadnione jest stanowisko, że podatnik nie zawiadomił organu podatkowego o zmianach powodujących utratę warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej. W wyroku tym Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, że organ odwoławczy prawidłowo wskazał art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym jako podstawę wydania decyzji stwierdzającej wygaśnięcie decyzji ustalającej stawkę karty podatkowej na 2002 r. Natomiast nie wystąpiły w sprawie przesłanki uzasadniające powołanie się na art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.
W skardze kasacyjnej od powyższego orzeczenia skarżący zarzucił zaakceptowanie przez Sąd błędnego ustalenia przez organy podatkowe stanu faktycznego sprawy odnośnie rzeczywistego zakresu usług świadczonych przez skarżącego w roku 2002 i w momencie składania wniosku o opodatkowanie w formie karty podatkowej oraz charakteru rzekomych zmian w zakresie świadczonych usług na przestrzeni lat 1995 – 2002. Ponadto zarzucił ograniczenie zakresu pojęcia "usług taksówkowych w zakresie przewozu ładunków", a w rezultacie niewłaściwe zastosowanie przepisów umożliwiających wydanie decyzji w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej stawkę karty podatkowej na rok 2002. W związku z powyższymi zarzutami wnoszący skargę kasacyjną wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 14 sierpnia 2008 r. sygn. akt II FSK 734/07 uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu, uznając skargę kasacyjną za częściowo zasadną. Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarżący nie świadczył usług taksówkowych, ponieważ nie posługiwał się taksometrem, świadczył usługi jednemu stałemu klientowi, który ceny z nim negocjował, oprócz przewozów dokonywał także innych czynności, które jednoznacznie przekraczają zakres i charakter pracy taksówki, a wynikają z umowy podpisanej z firmą A.
W ocenie NSA bardziej wnikliwej analizy wymagało zagadnienie możliwości subsumcji tego stanu faktycznego pod unormowania art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Sąd I instancji nie rozważył dostatecznie, czy podatnik zgłosił do opodatkowania w formie karty podatkowej usługi taksówkowe, a jeżeli tak, to kiedy nastąpiła zmiana w sposobie i przedmiocie ich wykonywania. Składając bowiem w dniu [...] deklarację w sprawie opodatkowania w formie karty podatkowej skarżący określił przedmiot swojej działalności gospodarczej w następujący sposób: "transport bagażowy do 2 T, przewożenie leków do aptek, teren kraju". Odpowiedzi wymaga więc pytanie, czy w deklaracji tej podatnik zgłosił podlegające opodatkowaniu w formie karty podatkowej usługi taksówkowe i czy zgłoszenie to było przedmiotem badania organów podatkowych. Ponadto umowa z firmą A, z której jednoznacznie wynika zakres i specyfika czynności innych aniżeli usługi taksówki, zawarta została [...], a więc kilka lat przed analizowanym w sprawie rokiem podatkowym 2002. Rozważenie tej problematyki jest niezbędne dla pełnej oceny: czy, a jeżeli tak, to na jakiej podstawie prawnej, uzasadnione było wzruszenie bytu prawnego spornej w sprawie decyzji, a w szczególności czy podstawę taką mógł stanowić art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej ( ... ). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej ( art. 1 § 2 ).
Stosownie do art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm. ) uwzględnienie skargi następuje w przypadku naruszenia prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, naruszenia prawa dającego podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub innego naruszenia przepisów postępowania, jeśli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
Działając w ramach przyznanych kompetencji Sąd rozpatrujący niniejszą sprawę stwierdził, że w niniejszej sprawie skarga zasługuje na uwzględnienie.
Należy mieć na uwadze, że skarga kasacyjna złożona w niniejszej sprawie była przedmiotem rozpoznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 14 sierpnia 2008 r. uchylił wyrok Sądu pierwszej instancji z dnia 29 stycznia 2007 r. w całości i sprawę przekazał do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu we Wrocławiu.
Zgodnie z art. 190 zd. 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Sąd pierwszej instancji, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania, nie ma całkowitej swobody przy wydawaniu nowego orzeczenia. Zgodnie z powyższym przepisem jest on związany wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny, przy czym związanie tą wykładnią ma szeroki zasięg, ponieważ odnosi się również do stron postępowania ( J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2006, Wydanie 2, str. 420 - 421 ).
Mając na uwadze wykładnię dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny za nieuzasadniony należy uznać zarzut skargi odnośnie niewłaściwego ustalenia rzeczywistego charakteru usług świadczonych przez skarżącego w 2002 r. Należy zgodzić się z organami podatkowymi, że skarżący w badanym roku nie świadczył usług taksówkowych w zakresie przewozu ładunków. Skarżący nie posługiwał się taksometrem przy ustalaniu wysokości opłat za przewóz towarów, świadczył usługi jednemu stałemu klientowi, z którym ceny negocjował, a oprócz przewozów dokonywał także innych czynności, polegających na zbieraniu zamówień na dostawy towaru i przekazywaniu ich Spółce A w celu przygotowania towaru do ekspedycji, przekazywaniu ofert handlowych i materiałów reklamowych przygotowanych dla klientów przez Spółkę A, które jednoznacznie przekraczają zakres i charakter pracy taksówki, a wynikają z umowy zawartej z firmą farmaceutyczną A w dniu [...] na czas nieokreślony.
W konsekwencji, jeżeli skarżący w badanym roku nie świadczył usług taksówkowych w zakresie przewozu ładunków, to usługi świadczone przez skarżącego na rzecz firmy A w roku 2002 r. nie podlegały opodatkowaniu w formie karty podatkowej. Zgodnie bowiem z art. 23 ust. 1 pkt 5 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym zryczałtowany podatek dochodowy w formie karty podatkowej mogą płacić podatnicy prowadzący działalność gospodarczą w zakresie usług transportowych wykonywanych przy użyciu jednego pojazdu – w warunkach określonych w części V tabeli miesięcznych stawek podatku dochodowego w formie karty podatkowej, stanowiącej załącznik nr 3 do ustawy. Stosownie do pkt 2 części V tabeli – usługi transportowe stawkę karty podatkowej przewidziano dla usług taksówkowych w zakresie przewozu ładunków z użyciem samochodu ciężarowego o ładowności do 2 ton. Ustawodawca nie przewidział natomiast opodatkowania w formie karty podatkowej, poza usługami taksówkowymi i nie znajdującymi zastosowania w sprawie usługami wymienionymi w pkt 3 i 4 części V tabeli, innego rodzaju usług transportowych.
Należy jednak zauważyć, że ustawodawca przewidział możliwość stwierdzenia wygaśnięcia decyzji ustalającej wysokość podatku dochodowego w formie karty podatkowej w ściśle określonych sytuacjach, wymienionych art. 40 ust. 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym. Stąd też w niniejszej sprawie rozważenia wymaga kwestia, czy uzasadnione było wzruszenie bytu prawnego decyzji ustalającej skarżącemu wysokość stawki karty podatkowej na rok 2002 na podstawie art. 40 ust. 1 pkt 1 tejże ustawy wskazywanego przez organy podatkowe obu instancji lub też na podstawie powoływanego przez organ odwoławczy art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.
Stosownie do art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym urząd skarbowy stwierdza wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość stawki karty podatkowej w przypadku gdy podatnik poda we wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej dane niezgodne ze stanem faktycznym, powodujące nieuzasadnione zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej bądź ustalenie wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej w kwocie niższej od należnej. Z deklaracji w sprawie opodatkowania w formie karty podatkowej ( PIT – 16 ) złożonej przez skarżącego w dniu 30 grudnia 1995 r. w Urzędzie Skarbowym [...] wynika, że skarżący podał w części D.1.1 deklaracji ( Rodzaj i Zakres Działalności ) w poz. 42 rodzaj działalności jako "transport bagażowy do 2 ton". Natomiast, określając dokładnie zakres działalności w poz. 43 deklaracji podatnik wskazał "rozwożenie leków do aptek". Ponadto w poz. 44 deklaracji podatnik określił miejsce prowadzenia działalności jako "teren kraju". Taka treść deklaracji wskazuje, że w deklaracji tej podatnik nie podał wprost, że zamierza świadczyć usługi taksówkowe w zakresie przewozu ładunków. Natomiast organ podatkowy pierwszej instancji wydając decyzje ustalające wysokość stawki karty podatkowej na rok 1996 i lata następne, w tym na rok 2002, potraktował usługi świadczone przez skarżącego jako usługi taksówkowe w zakresie przewozu ładunków. W ocenie Sądu sformułowanie użyte przez skarżącego dla określenia dokładnego zakresu działalności "rozwożenie leków do aptek" budzi wątpliwości, czy istotnie skarżący zgłosił świadczenie usług taksówkowych, tak jak potraktował te usługi organ podatkowy. Sformułowanie "rozwożenie leków do aptek" sugerowało bowiem wykonywanie usług na podstawie okresowych lub stałych umów dla konkretnych, a nie okazjonalnych podmiotów, co przeczy wykonywaniu usług taksówkowych. Z akt administracyjnych rozpatrywanej sprawy nie wynika jednak, czy wniosek podatnika o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej był przedmiotem analizy i badania ze strony organu podatkowego. Zastosowanie art. 40 ust.1 pkt 1 wymaga stwierdzenia przez organ podatkowy, że podatnik podał we wniosku o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej dane niezgodne ze stanem faktycznym, a więc organ zobowiązany jest do porównania danych wykazanych we wniosku ze stanem faktycznym i przeprowadzenia stosownego postępowania wyjaśniającego w tym zakresie. W niniejszej sprawie organy nie ustaliły jednak, jakie konkretnie dane niezgodne ze stanem faktycznym podał we wniosku skarżący, w szczególności czy rodzaj i zakres zgłoszonych w grudniu 1995 r. przez skarżącego do opodatkowania w formie karty podatkowej usług rzeczywiście różnił się od rodzaju i zakresu faktycznie wykonywanych usług. Tego rodzaju braki w postępowaniu wyjaśniającym uniemożliwiły prawidłowe zastosowanie przez organy podatkowe normy wynikającej z art. 40 ust. 1 pkt 1 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym i stwierdzenie na tej podstawie wygaśnięcia decyzji.
Brak dokładnej analizy treści wniosku skarżącego o zastosowanie opodatkowania w formie karty podatkowej spowodował również, że organy podatkowe nie wykazały czy i kiedy wystąpiły zmiany w rodzaju i zakresie prowadzonej przez podatnika działalności gospodarczej oraz czy podatnik zobowiązany był do poinformowania organu o ewentualnych zmianach. Należy również zauważyć, że umowa z firmą A, z której jednoznacznie wynika zakres i specyfika czynności innych aniżeli usługi taksówki, zawarta została [...], a więc kilka lat przed rozważanym w sprawie rokiem podatkowym 2002. Ustalenie powyższych okoliczności niezbędne jest dla właściwego zastosowania art. 40 ust. 1 pkt 3 ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym, zgodnie z którym urząd skarbowy stwierdza wygaśnięcie decyzji ustalającej wysokość stawki karty podatkowej w przypadku gdy podatnik nie zawiadomi urzędu skarbowego w terminie siedmiu dni o zmianach powodujących utratę warunków do opodatkowania w formie karty podatkowej albo mających wpływ na podwyższenie wysokości podatku dochodowego w formie karty podatkowej, bądź w zawiadomieniu poda dane w tym zakresie niezgodne ze stanem faktycznym.
Nie wyjaśnienie dokładnie stanu faktycznego związanego z wykonywaniem usług przez skarżącego stanowi naruszenie art. 122 i 187 § 1 Ordynacji podatkowej. Stosownie bowiem do zasady prawdy obiektywnej, wyrażonej w art. 122 Ordynacji podatkowej, w toku postępowania organy podatkowe podejmują wszelkie niezbędne działania w celu dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Rozwinięcie tej zasady stanowi art. 187 § 1 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym organ podatkowy jest obowiązany zebrać i w sposób wyczerpujący rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Prawidłowe ustalenie stanu faktycznego stanowi podstawę rozstrzygnięcia w kwestii wzruszenia bytu prawnego decyzji ustalającej wysokość stawki karty podatkowej. W ponownie prowadzonym postępowaniu organy podatkowe winny ustalić, czy istotnie wystąpiły przesłanki do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji, o których mowa w powoływanych przez organy podatkowe przepisach ustawy o zryczałtowanym podatku dochodowym.
Wobec powyższego stosownie do dyspozycji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi należało orzec jak w punkcie I wyroku. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 200 cyt. ustawy, mając na uwadze wpis w kwocie 500 zł, opłatę skarbową od pełnomocnictwa w kwocie 15 zł oraz wynagrodzenie pełnomocnika procesowego w kwocie 240 zł.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło