I SA/Po 953/08
WyrokWSA w Poznaniu2009-01-16
Skład orzekający: Katarzyna Nikodem, Karol Pawlicki, Szymon Widłak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o umorzenie postępowania egzekucyjnego powinien zostać uwzględniony, gdy decyzja ustalająca wysokość zobowiązania podatkowego, stanowiąca podstawę tytułu wykonawczego, została zaskarżona i jej wykonanie wstrzymano?Ratio decidendi
Sąd uznał, że wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej oraz fakt jej zaskarżenia nie stanowią przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego. Pojęcie "obowiązku" w art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji odnosi się do obowiązku istniejącego, wymagalnego i stanowiącego podstawę wszczęcia postępowania egzekucyjnego. Samo zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie jest przesłanką do jego umorzenia.Stan faktyczny
Skarżąca I. B. wniosła o umorzenie postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych, kwestionując wymagalność należności podatkowej, która wynikała z decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej, której wykonanie zostało wstrzymane. Organ egzekucyjny odmówił umorzenia, a Dyrektor Izby Skarbowej utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji. Skarżąca zaskarżyła postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej, zarzucając naruszenie przepisów dotyczących umorzenia postępowania egzekucyjnego oraz zasad Ordynacji podatkowej i Kodeksu postępowania administracyjnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu w składzie następującym: Przewodniczący Sędzia WSA Katarzyna Nikodem Sędziowie WSA Karol Pawlicki /spr./ as. sąd. WSA Szymon Widłak Protokolant st. sekr. sąd. Laura Szukała po rozpoznaniu na rozprawie w dniu 16 stycznia 2009r. sprawy ze skargi I. B. na postanowienie Dyrektora Izby Skarbowej w P. z dnia [...] nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych oddala skargę /-/ Sz.Widłak /-/ K.Nikodem /-/ K.Pawlicki
Postanowieniem z dnia [...]. Naczelnik Urzędu Skarbowego P., działając na podstawie art. 59 § 1, § 3 i § 4 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (t.j. z 2005r., Nr 229, poz. 1954 ze zm.), odmówił I. B. umorzenia postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułów wykonawczych z dnia [...]. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że w pismach z [...] i [...]listopada 2007r. podatniczka formułowała wiele wniosków pod adresem organu egzekucyjnego. W ocenie organu jeden z wniosków dotyczył umorzenia postępowania egzekucyjnego. Rozpatrując powyższy wniosek organ doszedł do przekonania, że w sprawie nie zachodzi żadna okoliczność , o której mowa w art. 59 § 1 w/w ustawy.
W zażaleniu z dnia [...]marca 2008r. skarżące zarzuciła postanowieniu organu egzekucyjnego naruszenie art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
Zdaniem strony treść w/w przepisu należy rozumieć w ten sposób, iż w woli ustawodawcy umorzenie postępowania egzekucyjnego należy łączyć jedynie z wymagalnością należności podatkowej, a nie jej faktycznym istnieniem lub też nieistnieniem.
Skarżąca przypomniała jednocześnie, że organ odwoławczy bada jej odwołanie od decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z dnia [...]. w sprawie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych za 2001 rok od odchodów nieznajdujących pokrycia w ujawnionych źródłach przychodów.
Postanowieniem z dnia [...]. Dyrektor Izby Skarbowej w P. utrzymał w mocy postanowienie organu I instancji.
W uzasadnieniu organ wskazał, że decyzja z [...]. nie została uchylona, a wstrzymane zostało tylko jej wykonanie.
W sprawie zobowiązanej wydane zostało w dniu [...]. postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego w związku niezałatwieniem przez organ
odwoławczy odwołania od w/w decyzji wymiarowej. Jednak w świetle art. 59 § 1 ustawy egzekucyjnej- zawieszenie postępowania egzekucyjnego nie stanowi przesłanki umorzenia tego postępowania.
W skardze z dnia 18 czerwca 2008r. I. B. wniosła o zmianę postanowienia z [...]. i o umorzenie postępowania egzekucyjnego ewentualnie o uchylenie postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia. Ponadto skarżąca zarzuciła postanowieniu naruszenie art.59 §1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji oraz art. 120 i 123 § 1 Ordynacji podatkowej ( art. 6 i 10 kpa).
Zdaniem skarżącej organy, wobec braku wykonalnej decyzji stwierdzającej istnienie należności podatkowej, zobowiązane były wydać postanowienie w sprawie o umorzenie postępowania egzekucyjnego .
Odpowiadając na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł i jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Na podstawie art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych ( Dz.U. Nr 153 , poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem. Jednocześnie w myśl art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r.- Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
W przedmiotowej sprawie skarga okazała się bezzasadna.
Odnosząc się do zasadniczego zarzutu skargi tj. naruszenia art. 59 § 1 pkt 2 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji, należy wyjaśnić, że przewidziano w nim obligatoryjne umorzenie postępowania egzekucyjnego wtedy, gdy obowiązek nie jest wymagalny, został umorzony lub wygasł z innego powodu albo jeżeli obowiązek nie istniał.
Zarówno w zażaleniu jak i w skardze skarżąca podniosła, że jej ewentualna należność podatkowa dotyczy podatku od nieujawnionych dochodów. Staje się ona wymagalna dopiero w momencie wydania stosownej decyzji podatkowej. Z kolei wykonalność decyzji Dyrektora UKS z [..]. uległa z mocy prawa zawieszeniu. W ocenie skarżącej umorzenie postępowania egzekucyjnego łączyć
należy jedynie z wymagalnością należności podatkowej, a nie z jej faktycznym istnieniem lub nieistnieniem.
W ocenie Sądu skarżąca w sposób niewłaściwy interpretuje wskazany przez nią przepis.
Pojęcie "obowiązku", o którym mowa w art. 59 § 1 pkt 2 ustawy egzekucyjnej, należy odnosić do tego obowiązku, który legł u podstaw wszczęcia postępowania egzekucyjnego, a więc obowiązku istniejącego, wymagalnego i jednocześnie którego niewykonanie przez zobowiązanego doprowadziło do uruchomienia postępowania zmierzającego do jego wyegzekwowania na drodze przymusu administracyjnego. Wymagalność obowiązku oznacza istnienie stanu, w którym zobowiązany powinien już wykonać ciążącą na nim skonkretyzowaną powinność, a mimo to trwa w opozycji do tej powinności ( uchyla się od niej), a właściwie organy mają wobec takiej postawy możność żądania przymusowego spełnienia ciążącej na nim powinności ( por. wyrok WSA z 6 listopada 2007r., sygn. akt III SA/Wa 1469/07, System Informacji Prawnej ,,Lex" nr 361255).
W okolicznościach niniejszej sprawy to decyzja Dyrektora UKS z dnia [...]r, nałożyła na skarżącą obowiązek uiszczenia podatku. Powyższa decyzja została zaskarżona w postępowaniu odwoławczym, a następnie wstrzymano jej wykonanie: Żadne z w/w okoliczności nie stanowi przesłanki do umorzenia postępowania egzekucyjnego.
Z kolei zarzuty dotyczące naruszenia zasad prowadzenia postępowania są bezzasadne ponieważ sam fakt składania przez skarżącą środków odwoławczych oraz skargi do sądu świadczą o tym, że miała ona pełną wiedzę ( pouczenia o przysługujących środkach odwoławczych zawarte w postanowieniu organu I i II instancji) oraz możliwości zrealizowania swoich uprawnień.
Sądowi z urzędu wiadomo, że skarżąca składała również zarzuty na prowadzone
postępowanie oraz domagała się uchylenia zajęć dokonanych na podstawie tytułów
wykonawczych.
Wyrokiem z dnia 9 lipca 2008r.o sygn. akt ISA/Po 443/08 WSA w Poznaniu oddalił skargę podatniczki na postanowienie w przedmiocie pozostawienia bez rozpatrzenia zarzutów na prowadzone postępowanie egzekucyjne, a w dniu 16 stycznia 2009r. w/w Sąd wyrokiem o sygn. ISA/Po 1234/08 oddalił skargę na postanowienie w przedmiocie odmowy uchylenia czynności egzekucyjnych.
W tych okolicznościach Sąd orzekł jak w sentencji na podstawie art. 151 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
/-/ Sz.Widłak /-/ K.Nikodem /-/ K.Pawlicki
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło