I OZ 1/09
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2009-01-19
Skład orzekający: Janina Antosiewicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy w sprawie dotyczącej zaskarżenia decyzji przyznającej odszkodowanie za nieruchomość, gdzie wysokość odszkodowania jest sporna, należy pobrać wpis stosunkowy czy stały?Ratio decidendi
Wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną lub stwierdzające jej istnienie. Skoro zaskarżona decyzja nie nakłada na skarżącego zobowiązań pieniężnych ani ich nie ustala, a wysokość odszkodowania jest sporna, należy pobrać wpis stały. W przypadku, gdy wartość przedmiotu sporu nie jest określona w sposób pewny, niemożliwe jest wyznaczenie wpisu stosunkowego, a zastosowanie mają przepisy dotyczące opłat stałych.Stan faktyczny
Przewodniczący Wydziału WSA wezwał E. L. do uiszczenia wpisu stosunkowego od skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego przyznającą odszkodowanie za nieruchomość. Skarżący wniósł zażalenie, twierdząc, że wpis powinien być stały, ponieważ jego skarga dotyczyła przewlekłości postępowania, a nie żądania odszkodowania. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zażalenie.Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżone zarządzenie i przekazano sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Janina Antosiewicz po rozpoznaniu w dniu 19 stycznia 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. L. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2008 r. sygn. akt I SA/Wa 1377/08 o wezwaniu skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi E. L. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2008 r. Nr [...] w przedmiocie przyznania odszkodowania za nieruchomość postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie i przekazać sprawę Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania
Zaskarżonym zarządzeniem Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał E. L. do uiszczenia wpisu stosunkowego od skargi na decyzję Wojewody Mazowieckiego w kwocie 1513 zł. Wysokość wpisu ustalona została w oparciu o § 1 pkt 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193).
Zażalenie na to zarządzenie wniósł E. L., który stwierdził, iż wysokość wpisu, do opłacenia którego został wezwany, winna wynosić 100 zł, jako że jego skarga dotyczyła zbyt przewlekłego załatwiania sprawy, a nie żądania odszkodowania za zajętą pod drogę nieruchomość.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 231 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej ustawą P.p.s.a., wpis stosunkowy od pism wszczynających postępowanie pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne. W pozostałych sprawach pobiera się wpis stały, którego wysokość określają przepisy rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Podkreślić przy tym trzeba, iż użyte w powyższym przepisie sformułowanie "w sprawach, których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne", jest wyrażeniem nieostrym i stanowi daleko idące uproszczenie. Przedmiotem zaskarżenia nie mogą być bowiem należności pieniężne, ale akty i czynności wymienione w art. 3 § 2 i 3 P.p.s.a., dlatego też uznać trzeba, iż sprawami podlegającymi wpisowi stosunkowemu są w istocie sprawy, w których przedmiotem zaskarżenia są akty lub czynności kreujące określoną należność pieniężną bądź stwierdzające jej istnienie. Tym samym nie wszystkie sprawy, które mogą w jakimś stopniu dotyczyć należności pieniężnych, będą podlegały wpisowi stosunkowemu.
W przedmiotowej sprawie zaskarżona została decyzja Wojewody Mazowieckiego, którą uchylono decyzję Starosty Powiatu Legionowskiego o przyznaniu E. L. odszkodowania za nieruchomość zajętą pod drogę publiczną. Zaskarżona decyzja nie nakłada tym samym na skarżącego określonych zobowiązań mających wartość pieniężną ani ich nie ustala. Niesłusznie więc Sąd I instancji w zaskarżonym zarządzeniu jako podstawę wyliczenia kwoty wpisu wskazał § 1 pkt 3 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów wzywając stronę do uiszczenia wpisu w kwocie 1513 zł.
Ponadto zauważyć należy, iż wysokość przyznanego skarżącemu odszkodowania jest również kwestią sporną, szczególnie wobec argumentacji uczestnika postępowania, na skutek odwołania którego wydana została decyzja Wojewody. Zgodnie z przyjętym w orzecznictwie sądów administracyjnych poglądem wpis stosunkowy może być wyznaczony jedynie w sprawach, w których wartość przedmiotu sporu stanowi kwotę stałą i niekwestionowaną. W przypadku, gdy wartość ta nie jest określona w sposób pewny niemożliwym staje się wyznaczenie stosunkowej kwoty wpisu, a zastosowanie winny mieć przepisy odnoszące się do opłat stałych. Z taką sytuacją do czynienia mamy w przedmiotowej sprawie, a zatem, zdaniem Sądu odwoławczego, wpis od skargi E. L. winien być wyznaczony w oparciu o § 2 ust. 3 pkt 5 powołanego rozporządzenia i wynosić 200 zł.
Stwierdzić jednocześnie trzeba, iż niezasadnym jest stanowisko skarżącego, który domagał się ustalenia w sprawie wpisu stałego w oparciu o § 2 ust. 1 pkt. 6 wskazanego rozporządzenia, który stanowi, iż wpis w sprawach ze skarg na bezczynność organów administracji publicznej wynosi 100 zł. Z treści złożonej skargi w sposób niewątpliwy wynika, iż dotyczyła ona decyzji Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] sierpnia 2008 r. uchylającej decyzję Starosty Powiatu Legionowskiego ustalającej wysokość odszkodowania przyznanego na rzecz E. L.. Nie można więc uznać, iż skarga w niniejszej sprawie złożona została w przedmiocie bezczynności organu administracji publicznej.
Mając na uwadze powyższe i uznając zaskarżone zarządzenie za niezgodne z prawem Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i art. 198 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło